II OZ 1511/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Bąkowski po rozpoznaniu w dniu 15 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.A. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 771/24 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi A.A. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 sierpnia 2024 r., nr P.7721.49.2024 07KK w przedmiocie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących wszystkich przewodów kominowych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 771/24, odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie z dnia 19 marca 2025 r., odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.A. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 9 sierpnia 2024 r., nr P.7721.49.2024 07KK w przedmiocie usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących wszystkich przewodów kominowych. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Odpis wyżej powołanego postanowienia z dnia 19 marca 2025 r. odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji wraz z pouczeniem o siedmiodniowym terminie na wniesienie zażalenia i sposobie wniesienia tego środka odwoławczego (to jest za pośrednictwem WSA w Olsztynie) został skarżącej doręczony w 9 kwietnia 2025 r. W dniu 15 kwietnia 2025 r. skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie z dnia 19 marca 2025 r. kierując korespondencję bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W dniu 30 kwietnia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny przekazał zażalenie wraz z kopertą, w której zostało nadane do WSA w Olsztynie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że zażalenie podlega odrzuceniu. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 177 § 1 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."), zażalenie wnosi się do sądu, który wydał postanowienie, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Z kolei w świetle art. 197 § 2 w zw. z art. 178 p.p.s.a. sąd administracyjny zobligowany jest odrzucić zażalenie wniesione po upływie ustawowego terminu. Sąd podniósł, że w sprawie niniejszej bezspornym jest fakt, że doręczenie skarżącej odpisu zakwestionowanego postanowienia z uzasadnieniem nastąpiło 9 kwietnia 2025 r. Termin na wniesienie zażalenia upływał zatem 16 kwietnia 2025 r. Zażalenie zostało przez skarżącą wniesione 15 kwietnia 2025 r., lecz bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sądu wyjaśnił, że dla oceny zachowania terminu do wniesienia zażalenia nie można przyjąć daty nadania (złożenia) tego zażalenia do sądu niewłaściwego. Nie ma więc znaczenia, że skarżąca w otwartym terminie złożyła zażalenie do sądu niewłaściwego, gdyż decyduje data przekazania tego zażalenia sądowi właściwemu. Skoro w realiach sprawy nastąpiło to 30 kwietnia 2025 r. (data przekazania przez Naczelny Sąd Administracyjny zażalenia do WSA w Olsztynie), a zatem po terminie, wniesione zażalenie musi być uznane za spóźnione. A.A., wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Uzasadniając żaląca wskazała, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego otrzymała 9 kwietnia 2025 r. Dochowując terminu w dniu 15 kwietnia 2025 r. wniosła zażalenie, omyłkowo kierując korespondencję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zamiast do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. Pomyłka ta wynikła na skutek poważnych problemów osobistych, co skutkowało bardzo złym samopoczuciem, niedyspozycją oraz niezrozumieniem pouczenia, które było dla skarżącej niejasne. Dlatego zachowując termin omyłkowo zaadresowała zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zamiast do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, dochowując wszelkiej staranności dotyczącej zażalenia, gdyż jest to dla żalącej bardzo ważna sprawa. W sprawach przed Sądami występuje sama, bez pełnomocnika. Nadto jest umęczona tą sytuacją trwającą od kilku lat i związanymi z tym sprawami sądowymi, w których występuję sama i sama próbuję bronić siebie i swoich praw. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy podnieść, że w zasadzie cała argumentacja powołana w zażaleniu dotyczy wniosku o przywrócenie terminu, a nie zaskarżonego odrzucenia zażalenia. Niemniej jednak przypomnienia wymaga utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, który w pełni należy podzielić, a który trafnie powołał Sąd I instancji, że w sytuacji wniesienia środka zaskarżenia (w niniejszym przypadku zażalenia) bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pominięciem właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, datą wniesienia tegoż pisma jest data jego przekazania przez Naczelny Sąd do sądu właściwego. Zatem środek zaskarżenia wniesiony bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd ten powinien przekazać do wojewódzkiego sądu administracyjnego, który wydał zaskarżone orzeczenie, a dla oceny zachowania terminu do wniesienia, w tym przypadku zażalenia, decydująca jest data nadania (przekazania) tegoż zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu (por. postanowienia NSA z: 9.02.2016 r., II OZ 119/16; 9.12.2015 r., I OZ 1613/15; 28.07.2015 r., II OZ 707/15; 29.01.2015 r., II OZ 59/15; 22.08.2014 r., II OZ 810/14, orzeczenia.nsa.gov.pl; zob. też J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 437; B. Gruszczyński [w]: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 505-506 i orzecznictwo tam cytowane). Podstawową przesłanką dopuszczalności środka zaskarżenia jest dochowanie przewidzianego przepisami terminu do jego wniesienia. Termin do wniesienia zażalenia jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesiony środek zaskarżenia. Prawidłowe pozostaje zatem stanowisko Sądu I instancji wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że złożone zażalenie z uchybieniem właściwości skutkowało w niniejszej sprawie uchybieniem terminowi, tym samym podlegało odrzuceniu. Skuteczne wniesienie zażalenia po upływie siedmiodniowego terminu jest możliwe wyłącznie, jeżeli zostanie przywrócony termin do dokonania tej czynności. Taki też wniosek złożony wraz z zażaleniem będzie podlegał rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd w odrębnym postępowaniu. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.