II OZ 609/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K. P., D. K., D.K.1 i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2025 r. sygn. akt VII SPP/Wa 503/24 utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 503/24 w sprawie ze skarg K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 stycznia 2024 r. nr 16/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenia.

Postanowieniem z dnia 15 listopada 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 503/24 starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania K. P. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 503/24 utrzymał w mocy przywołane postanowienie referendarza sądowego. W zażaleniach (pismo zatytułowanym jako skarga kasacyjna) na powyższe postanowienie K. P., D. K., D.K.1 i R. P. zarzucili m.in. naruszenie prawa materialnego, błędną interpretację prawa, naruszenie zasad współżycia społecznego i utratę zaufania do organów państwa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: "P.p.s.a.") czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że ani w art. 194 § 1 P.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy nie przewidziano możliwości wniesienia zażalenia bądź też sprzeciwu od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Należy także wskazać, że na podstawie zarządzenia z dnia 22 stycznia 2025 r. pouczono K. P., że od ww. postanowienia WSA w Warszawie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia. Odpis postanowienia wraz z pouczeniem został jej doręczony 11 lutego 2025 r. W związku z powyższym zażalenie K. P. należy odrzucić. Także zażalenia wniesione przez D. K., D.K.1 i R. P. podlegają odrzuceniu jako niedopuszczalne. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę niebędącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez D. K., D.K.1 i R. P. na postanowienie WSA w Warszawie z dnia 22 stycznia 2025 r. są niedopuszczalne, ponieważ nie byli oni adresatami tego postanowienia. Była nią wyłącznie K. P. Niezależnie od tego trzeba wskazać, że zażalenia te podlegają odrzuceniu również z tego względu, że zostały wniesione na postanowienie niezaskarżalne. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.