II OZ 637/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Flasińska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 68/19 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 68/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wstrzymał, na wniosek Z. P. ("skarżący"), wykonanie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...], w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania nieruchomości poprzez usunięcie zgromadzonego węgla, maszyn i urządzeń, służących do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie handlu opałem. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji stwierdził, przywołując art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., "p.p.s.a."), że skarżący w złożonym wniosku uzasadnił, że przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostały spełnione. W ocenie Sądu pierwszej instancji bezpośrednią konsekwencją realizacji obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją byłaby utrata przez skarżącego możliwości prowadzenia działalności w zakresie handlu opałem, co oznaczałoby również utratę przez niego głównego źródła dochodu. Należało więc uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Wykonanie decyzji wiązałoby się również z koniecznością usunięcia z nieruchomości maszyn i urządzeń służących do prowadzenia działalności gospodarczej, w skład których wchodzą elementy wyposażenia trwale związane z gruntem – ich ponowne zamontowanie wiązałoby się z koniecznością angażowania znacznych środków finansowych. Z kolei zaprzestanie prowadzenia, po kilkudziesięciu latach, działalności w zakresie handlu opałem, mogłoby narazić skarżącego na utratę stałych odbiorców, co świadczy o możliwości powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł T. Ł., zarzucając: 1. brak wszechstronnej i wnikliwej oceny dowodów oraz wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, prowadzące do błędnego ustalenia, że w sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia dla wnioskodawcy skutków w sprawie, 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania: art. 61 § 3 p.p.s.a. przez jego błędne zastosowanie oraz art. 163 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak szczegółowego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia i niewyjaśnienie w sposób przekonujący zasadności motywów wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wnoszący zażalenie przywołał argumentację na poparcie ww. zarzutów, podkreślając, że wydane przez Sąd pierwszej instancji postanowienie jest dla niego krzywdzące z uwagi na to, że umożliwia skarżącemu dalsze prowadzenie uciążliwej działalności gospodarczej, która bezpośrednio oddziałuje na zdrowie i życie wnoszącego zażalenie oraz na jego nieruchomość. Pismem z dnia 26 kwietnia 2019 r. skarżący złożył odpowiedź na powyższe zażalenie, wnosząc o jego oddalenie i wskazując, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został wyczerpująco uzasadniony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak art. 61 § 3 p.p.s.a., jako wyjątek od tej zasady, stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (czego nie stosuje się do przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie), chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie we wniosku okoliczności, które uzasadniają niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez skarżącego materiale dowodowym. To w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2018 r., sygn. akt I FSK 1223/17, LEX nr 2 578 714). W związku z powyższym wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami, ponieważ to skarżący, a nie sąd, ma obowiązek takie argumenty na swoją korzyść przedstawić (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, LEX nr 1 624 317). W niniejszej sprawie wniosek skarżącego, jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, został poparty argumentacją potwierdzającą zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący wskazał w nim, że bezpośrednią konsekwencją realizacji obowiązku nałożonego zaskarżoną decyzją byłaby utrata przez niego możliwości prowadzenia działalności w zakresie handlu opałem, co oznaczałoby również stratę przez skarżącego głównego źródła jego dochodu, a w efekcie – doprowadziłoby do powstania szkody. Ponadto, wobec długoletniej obecności skarżącego na rynku i osiągniętej dzięki temu pozycji, ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadziłoby także do negatywnych zmian w tym zakresie, np. w postaci utraty stałych odbiorców, co spełnia przesłankę możliwości powstania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić należy, że wykonanie decyzji, skutkujące zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej (co w rezultacie sprowadza się do utraty źródła utrzymania), stanowi spełnienie przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FSK 1706/13, LEX nr 1 361 257 czy postanowienie z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt I GSK 1148/13, LEX nr 1 363 535). Stanowisko to znajduje odzwierciedlenie w bogatym orzecznictwie sądów administracyjnych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadziłoby do wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego, a więc rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, jako słuszne i odpowiednio uzasadnione, należało uznać za prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., zażalenie oddalił.