II OZ 643/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 414/24 w przedmiocie utrzymania w mocy postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2024 r. w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 268/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 23 października 2024 r. odmawiające przyznania D. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła K. P. i D. K., wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie oraz postanowienia enumeratywnie wymienione w pkt 1-10 tego przepisu. Jednocześnie w myśl art. 260 § 2 p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od postanowień i zarządzeń wydanych przez referendarza sądowego, w tym w szczególności postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy, wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Oznacza to, że postanowienie sądu wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy, jest orzeczeniem drugoinstancyjnym, od którego nie przysługuje środek zażalenia. W konsekwencji powyższego należy uznać, że zażalenie wniesione na postanowienie sądu wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy jest niedopuszczalne i jako takie podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany odmownie postanowieniem referendarza sądowego z 23 października 2024 r., które – po sprzeciwie skarżącej – zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 grudnia 2024 r. Tym samym postanowienie z 19 grudnia 2024 r. jako wydane w drugiej instancji jest postanowieniem niezaskarżalnym. W tak ustalonym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.