II OZ 914/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 października 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 1088/23 w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi H. B. i A. B. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 11 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: zawiesić postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym do czasu rozpoznania przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego zagadnienia prawnego w sprawie o sygn. akt II OZ 577/24.

Postanowieniem z dnia 3 października 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 1088/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu wniosku W. P., odmówił dopuszczenia go do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi H. B. i A. B. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 11 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu wsi [...]. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał m.in., że przepis art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) dotyczy spraw rozstrzyganych w toku administracyjnego postępowania, toczącego się na podstawie przepisów k.p.a. Przepis ten nie ma natomiast zastosowania w sytuacjach, gdy przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest akt bądź czynność podjęta poza postępowaniem administracyjnym, a przede wszystkim przepis prawa miejscowego lub uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego. Zażaleniem W. P. zaskarżył powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie: art. 33 § 1 w zw. z art. 33 § 2 w zw. z art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. w zw. z art. 14 ust. 1 w zw. z art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) w zw. z art. 94 ust. 1 u.s.g.; art. 33 § 1a p.p.s.a. w zw. z art. 17 u.p.z.p. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Treść powyższego przepisu wskazuje na konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym, a innym postępowaniem ścisłego związku, polegającego na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona). Ponadto posłużenie się w ww. przepisie sformułowaniem "sąd może" świadczy o tym, że decyzja w tym przedmiocie została pozostawiona uznaniu sądu (por. np. postanowienie NSA z 19 października 2021 r., I OSK 1469/21). Obowiązkiem sądu jest zatem zbadanie, czy w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w niniejszym przepisie oraz czy wstrzymanie biegu sprawy z uwagi na te okoliczności jest celowe. Zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione względami celowości, sprawiedliwości, jak i ekonomiki procesowej. Powyższe okoliczności sąd podejmujący rozstrzygnięcie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powinien oceniać w kontekście konieczności rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2025 r., sygn. akt II OZ 577/24, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a. przedstawił składowi siedmiu sędziów NSA do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy art. 33 § 2 p.p.s.a. daje podstawę dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym wywołanym skargą na uchwałę rady gminy innego podmiotu aniżeli wnoszący skargę na tę uchwałę". Z uzasadnienia wniosku wynika, że znaczenie użytego w art. 33 § 2 p.p.s.a. pojęcia "postępowanie administracyjne" jest zagadnieniem budzącym poważne wątpliwości w orzecznictwie sądów administracyjnych. Przesądzenie tego, czy w świetle art. 33 § 2 p.p.s.a. użyte w powołanym przepisie pojęcie "postępowanie administracyjne" odnosi się jedynie do postępowań regulowanych przepisami k.p.a., pozwoli na ustalenie, czy możliwe jest skuteczne złożenie wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wywołanym skargą na uchwałę rady gminy przez podmioty legitymujące się interesem prawnym w danej sprawie oraz organizacje społeczne występujące w sprawach innych osób. Rozstrzygnięcie zażalenia W. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 1088/23 odmawiające dopuszczenia go do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi H. B. i A. B. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 11 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu wsi [...] zależy zatem niewątpliwie od rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego powstałego w sprawie o sygn. akt II OZ 577/24. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny uznając, iż zachodzi przesłanka z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił o zawieszeniu postępowania i orzekł jak w sentencji na podstawie powołanego przepisu oraz art. 193 p.p.s.a.