II SA/Gd 706/25

Dnia 19 sierpnia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (sprawozdawca) Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Sałek-Gałązka po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2026 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze sprzeciwu C.C na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 18 sierpnia 2025 r. nr SKO Gd/6221/24 w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.

C. C. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku (dalej jako: Kolegium, SKO) z 18 sierpnia 2025 r., nr SKO Gd/6221/24, uchylającej decyzję Prezydenta Miasta Sopotu (dalej jako: Prezydent) z 10 grudnia 2024 r., nr 00002/UD_512B/12/2024, w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego, i przekazującej tę sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją z 14 lutego 2013 r., nr 000189/ZP/02/2013, Prezydent przyznał skarżącemu zasiłek pielęgnacyjny. Decyzja ta stała się ostateczna. Była ona zmieniana w związku ze zmianą wysokości świadczenia. Następnie, decyzją z 20 czerwca 2023 r., nr 000747/UD_512B/06/2023, Prezydent orzekł o uchyleniu decyzji z 14 lutego 2013 r. w przedmiocie przyznania stronie zasiłku pielęgnacyjnego uznając, że posiadający niemieckie obywatelstwo skarżący od wielu lat nie mieszka w Polsce, a zamieszkuje w Niemczech, które stały się jego centrum życiowym. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Kolegium decyzją z 9 lutego 2024 r., nr SKO Gd/4310/23, lecz wyrokiem z 17 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 384/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł o uchyleniu ww. rozstrzygnięć. Sąd wskazał, że ustalenie, iż po dniu wydania decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny uprawniony przebywał poza granicami kraju, wymaga ponownego wystąpienia do Wojewody o weryfikację czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Wprawdzie pismem z 10 listopada 2022 r. Wojewoda poinformował, że do sprawy skarżącego przepisy o koordynacji nie mają zastosowania, gdyż nie stosuje się ich m.in. w przypadku wyjazdu lub pobytu poza Rzeczypospolitej Polskiej w celach leczniczych, jednak pismo to zostało wydane w innym stanie faktycznym, zanim organ właściwy zebrał kompletny materiał dowodowy, z którego jednoznacznie wynika, że wyjazdy skarżącego do Niemiec nie mają wyłącznie charakteru leczniczego (a na tym ustaleniu opierało się rozstrzygnięcie sprawy przez Wojewodę). Wobec tego zasadne jest, aby w tym nowym stanie faktycznym właściwy organ, tj. wojewoda, ocenił czy zastosowanie w tej sprawie znajdą przepisy o koordynacji. Jeżeli bowiem taka koordynacja miałaby miejsce, to podstawę do wydania przez organ właściwy ewentualnej decyzji uchylającej prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w tej sprawie stanowić mógłby - nie powołany w decyzjach art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2013 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2024r., poz. 323) w skrócie "u.ś.r.", lecz art. 23a ust. 4 tej ustawy. Ponadto, dopiero w razie ustalenia, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, to wojewoda będzie rozważał zastosowanie unijnych przepisów dotyczących określenia ustawodawstwa mającego zastosowanie w sytuacji kolizji dwóch systemów zabezpieczenia społecznego, tj. przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego a także przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. W toku ponownego postępowania Prezydent otrzymał od Wojewody pismo z 28 listopada 2024 r., z którego wynika, że do sprawy skarżącego przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia nie obowiązują, ponieważ zarówno miejsce zamieszkania, jak i centrum życiowe strony są poza granicami Polski. W tym stanie rzeczy Prezydent - decyzją z dnia 10 grudnia 2024 r. - uchylił decyzję własną z 14 lutego 2013 r. w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uznając, że miejscem zamieszkania skarżącego w okresie pobierania świadczeniem nie było terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a pobyt na terenie Niemiec ma charakter skoncentrowania centrum życiowego skarżącego w tym kraju. Zgodnie zaś z art. 1 ust. 2 pkt 1 oraz ust. 3 u.ś.r., jednym z warunków przyznania zasiłku pielęgnacyjnego i jego wypłaty jest zamieszkiwanie na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Organem właściwym do realizacji świadczeń rodzinnych jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania. W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) – w skrócie "k.p.a." - zasada zaufania obywatela do organów administracji publicznej; 2. art. 7 k.p.a. - obowiązek działania organów administracji w oparciu o zasadę praworządności oraz dochodzenia prawdy obiektywnej; 3. art. 35 § 1 i § 3 k.p.a.- obowiązek terminowego załatwienia sprawy administracyjnej; 4. art. 25 Kodeksu Cywilnego - miejsce stałego zamieszkania to miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu; 5. art. 30 ust. 2 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 883/2004 - przepisy dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w Unii Europejskiej. Uzasadniając zarzuty skarżący wskazał, że organ przyjął, iż pobyt strony w pensjonacie dla osób bezdomnych w Niemczech stanowi zmianę stałego miejsca zamieszkania. Jednakże skarżący podkreślił, że nie jest osobą bezdomną. Pobyt ten miał charakter czasowy i wynikał wyłącznie z leczenia opornej epilepsji. Zgodnie z art. 25 Kodeksu Cywilnego miejscem stałego zamieszkania skarżącego pozostaje Polska, gdzie posiada centrum interesów życiowych, tj. powiązania rodzinne, majątkowe oraz społeczne. Organ administracji zignorował jednak wyjaśnienia strony oraz dowody, działał z naruszeniem art. 7 i art. 8 k.p.a. Decyzja została wydana na podstawie nieprawdziwych informacji przekazanych przez ZUS, m.in. dotyczących rzekomego stałego pobytu skarżącego za granicą. Leczenie zagraniczne nie stanowi przesłanki do utraty prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o czym wielokrotnie orzekały sądy administracyjne. W jego ocenie organ działa w sposób celowy i intencjonalny, dążąc do wstrzymania stronie świadczeń, które jej przysługują. Wobec tego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przywrócenie wypłaty świadczenia wraz z należnym odsetkami. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z 18 sierpnia 2025 r. Kolegium uchyliło decyzję Prezydenta z 10 grudnia 2024 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z pozyskanym w ponownym postępowaniu pismem Wojewody z 28 listopada 2024 r., do sprawy skarżącego przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego nie obowiązują, ponieważ zarówno miejsce zamieszkania jak i centrum życiowe strony są poza granicami Polski. Niemniej Kolegium zauważyło, że jest związane stanem faktycznym i prawnym z chwili swojego orzekania. Jak zaś wynika z przedstawionego przez stronę przy piśmie z dnia 8 maja 2025 r. (dotyczącym innej, powiązanej sprawy) pisma Wojewody z 14 kwietnia 2025 r., nr WKS-I.9470.23.2022.EM, w sprawie strony przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego znajdują zastosowanie od dnia 1 sierpnia 2017 r. do chwili obecnej. W związku z tym – w ocenie Kolegium, należało uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji w celu ponownego zwrócenia się do Wojewody Pomorskiego z prośbą o udzielenie aktualnej informacji, czy w sprawie zachodzi koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego. Następnie organ I instancji, stosownie do pozyskanych materiałów i ewentualnych wyjaśnień, rozważy załatwienie sprawy w trybie, o którym mowa w art. 23a i nast. u.ś.r. W sprzeciwie od tej decyzji strona wniosła o uchylenie decyzji Kolegium i przywrócenie jej zasiłku pielęgnacyjnego z równoczesnym naliczeniem odsetek za opóźnienie w wypłacie, zgodnie z wytycznymi WSA i prawem europejskim. W uzupełnieniu sprzeciwu z 6 września 2025 r. skarżący zarzucił błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 23a ust. 5 u.ś.r. – organ przyjął, że nabycie obywatelstwa niemieckiego i przebywanie za granicą skutkuje utratą prawa, mimo że przepisy UE (Rozporządzenie 883/2004) mają zastosowanie; art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. – brak rzetelnego ustalenia miejsca zamieszkania; art. 8 k.p.a. – naruszenie zasady zaufania obywatela do organów; naruszenie rozporządzenia (WE) nr 883/2004 oraz art. 18 i art. 21 TFUE – decyzja prowadzi do dyskryminacji ze względu na posiadane obywatelstwo niemieckie i ignoruje koordynację systemów zabezpieczenia społecznego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że decyzja narusza konstytucyjne prawa do równego traktowania i zabezpieczenia społecznego (art. 2, art. 32 i art. 45 Konstytucji RP), a także prawo do skutecznego udziału w postępowaniu administracyjnym (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP), ponieważ organ nie przeprowadził rzetelnego postępowania dowodowego i dyskryminuje stronę ze względu na posiadane obywatelstwo niemieckie. W piśmie procesowym z 11 września 2025 r. wnoszący sprzeciw wyjaśnił, że korzysta ze świadczeń medycznych w Niemczech na podstawie posiadanego obywatelstwa niemieckiego, nie posiada stałego miejsca zamieszkania w Polsce, lecz jego centrum życiowe jest w Spocie. Oznacza to, że organy najpóźniej w 2018 r. posiadały wiedzę o okolicznościach wymagających zastosowania przepisów o koordynacji. Wobec tego organ nie miał prawa wstrzymywać świadczeń wstecz, tj. dla okresów od 2017 r. lub 2018 roku. Wobec tego strona wniosła o uchylenie decyzji wydanych z naruszeniem prawa w zakresie dotyczącym okresów sprzed 2018 roku. W kolejnym piśmie z 21 maja 2026 r. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Wojewody Pomorskiego z dnia 20 maja 2026 r. na okoliczność braku jednoznacznego zakończenia postępowania koordynacyjnego w rozumieniu art. 23a u.ś.r.; przekazania sprawy do MOPS w Sopocie jako organu wykonującego czynności w imieniu organu gminy; utrzymywania się stanu niepewności kompetencyjnej pomiędzy organami administracji publicznej; funkcjonowania równoległych i niespójnych rozstrzygnięć dotyczących tej samej decyzji z 14 lutego 2013 r. Zdaniem skarżącego ww. pismo Wojewody ujawnia wadę konstrukcyjną prowadzonego postępowania, polegającą na braku finalnego rozstrzygnięcia w trybie art. 23a u.ś.r., gdyż wynika z niego, że nie doszło do jednoznacznego i definitywnego przesądzenia sytuacji w trybie koordynacji, sprawa została przekazana dalej do organu gminnego (MOPS) i system koordynacyjny nie doprowadził do wydania jednego, wiążącego rozstrzygnięcia materialnego. Oznacza to, że mechanizm z art. 23a u.ś.r. nie został wykonany w sposób kompletny, a jedynie fragmentaryczny. Nie doszło do stabilnego przypisania ustawodawstwa właściwego, a sprawa została ponownie "rozbita" między organy. Orzekające w sprawie organy przyjęły, że stan faktyczny i prawny został już raz przesądzony, koordynacja została zakończona, a decyzja z 2013 r. została skutecznie "wyparta" z obrotu. Tymczasem pismo Wojewody wykazuje, że nadal istnieją równoległe akty i rozstrzygnięcia, brak jest jednoznacznego aktu "zamykającego" spór kompetencyjny, a stan sprawy pozostaje otwarty. W świetle powyższego, zdanie skarżącego, dochodzi do naruszenia art. 23a u.ś.r. przez jego niepełne zastosowanie, błędne przyjęcie zakończenia procedury koordynacyjnej oraz pominięcie konieczności jednoznacznego rozstrzygnięcia przez wojewodę; art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym stanie prawnym, brak wyczerpującego wyjaśnienia kompetencji organów oraz dowolną, a nie swobodną ocenę skutków koordynacji. Naruszono także art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób niespójny systemowo, generowanie wieloetapowych i sprzecznych decyzji dotyczących tego samego świadczenia i uznanie, że stan sprawy nie został prawidłowo zakończony w trybie art. 23a u.ś.r., W piśmie procesowym z 20 maja 2026 r. skarżący poinformował, że nastąpiło wznowienie wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego, jak również przyznanie oraz realizacja wypłaty świadczeń zaległych i bieżących. W konsekwencji powyższego stan faktyczny sprawy uległ istotnej zmianie, gdyż świadczenie będące przedmiotem sporu zostało przywrócone i jest obecnie wykonywane. W związku z tym decyzja Prezydenta Miasta dotycząca uchylenia lub wstrzymania świadczenia utraciła w tym zakresie "znaczenie wykonawcze", albowiem jej skutki zostały zniesione poprzez późniejsze rozstrzygnięcie organu oraz realizację wypłat. W kolejnym piśmie procesowym skarżący podtrzymał sprzeciw (vide pismo skarżącego z 9 czerwca 2026 r. k. 148 akt). W odpowiedzi na sprzeciw Kolegium wniosło o jego oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 64e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) – zwanej dalej p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Zgodnie zaś z art. 151a § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Natomiast na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a., w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji, sąd oddala sprzeciw. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym charakter i zakres zaskarżonej decyzji, tj. decyzji kasatoryjnej, powoduje, że przedmiotem rozważań w postępowaniu sądowoadministracyjnym co do zasady nie są kwestie związane z merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy, ale wyłącznie zagadnienia dotyczące wydania w postępowaniu odwoławczym tego rodzaju decyzji. Stosownie bowiem do treści art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. W myśl natomiast art. 64e p.p.s.a. sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten z kolei stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania przez organ w praktyce sprowadza się do zakwestionowania dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, przy czym w przypadku decyzji kasacyjnej - oprócz wskazania w jaki sposób doszło do naruszenia konkretnych przepisów postępowania, organ ma obowiązek wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy, rozumiany jako istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym zarzuconym organowi I instancji a orzeczeniem tego organu. Ten związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny (uchybienie mogło mieć istotny wpływ), to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Organ powinien więc uprawdopodobnić istnienie wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy, tj. wykazać, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub rangi, że mogły kształtować lub współkształtować treść kwestionowanej w sprawie za pomocą odwołania decyzji, a także wyjaśnić dlaczego usunięcie stwierdzonego naruszenia nie jest możliwe w postępowaniu odwoławczym. Należy bowiem podkreślić, że organ odwoławczy również merytorycznie rozstrzyga daną sprawę i dysponuje narzędziem, w jakie wyposaża go art. 136 k.p.a. - w postaci uprawnienia do przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecenia przeprowadzenia tego postępowania organowi który wydał decyzję. Takie działanie organu odwoławczego pozwala na uniknięcie stosowania art. 138 § 2 k.p.a. i umożliwia wydanie rozstrzygnięcia bez konieczności ponownego kierowania sprawy do organu I instancji. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się też, że w świetle art. 138 § 2 k.p.a. konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, należy oceniać przez pryzmat przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie. Jeśli zakres postępowania wyjaśniającego determinują przepisy stanowiące podstawę rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie, kwestie materialnoprawne nie mogą być przez sąd administracyjny w ogóle zignorowane. W przeciwnym bowiem wypadku instytucja sprzeciwu, która ma na celu przyspieszenie całego postępowania, traci swoje znaczenie. Oznacza to, że art. 64e p.p.s.a. należy rozumieć w ten sposób, że sąd administracyjny rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., ale czyni to w świetle przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie (zob. m.in. wyroki NSA z: 13 lutego 2019 r., sygn. akt II OSK 132/19, 24 sierpnia 2021 r. sygn. akt II OSK 1484/21, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, wydanie przez Kolegium decyzji kasatoryjnej było co najmniej przedwczesne, a wydając ją organ naruszył podstawowe zasady postępowania administracyjnego, jak również nie wykazał w sposób dostateczny, że zaszły przesłanki do wydania decyzji kasacyjnej. Jak wynika z uzasadnienia kontrolowanej decyzji, jedyną przyczyną uchylenia decyzji Prezydenta było stwierdzenie przez Kolegium, że przy piśmie z dnia 8 maja 2025 r. (dotyczącym innej, powiązanej sprawy) skarżący przedłożył organowi pismo Wojewody z 14 kwietnia 2025 r., z którego wynika, iż w sprawie strony przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego znajdują zastosowanie od dnia 1 sierpnia 2017 r. do chwili obecnej. Natomiast organ I instancji opierał swoje ustalenia na treści wcześniejszego pisma Wojewody Pomorskiego z 28 listopada 2024 r., z którego z kolei wynika, że do sprawy skarżącego przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego nie mają zastosowania. Dlatego też Kolegium uznało, że powinno uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, w celu ponownego zwrócenia się przez Prezydenta do Wojewody Pomorskiego z prośbą o udzielenie aktualnej informacji, czy w sprawie zachodzi koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego. Niewątpliwe treść zaświadczenia Wojewody o zaistnieniu w tej sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub jej braku ma kluczowe znaczenia dla jej rozstrzygnięcia, o czym przesądził już tutejszy Sąd w wydanym w tej sprawie wyroku z 17 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 384/24. Sąd w ww. wyroku wskazał, że wobec ustalenia, że po dniu wydania decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny uprawniony przebywał poza granicami kraju, konieczne jest ponowne wystąpienie przez organ do Wojewody o weryfikację czy w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji. Jeżeli bowiem taka koordynacja miałaby miejsce, to podstawę do wydania przez organ właściwy ewentualnej decyzji uchylającej prawo do zasiłku pielęgnacyjnego w tej sprawie stanowić mógłby - nie powołany w decyzjach art. 32 ust. 1 u.ś.r., lecz art. 23a ust. 4 tej ustawy. Ponadto, jak podkreślił Sąd, w razie ustalenia, że w sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, to Wojewoda będzie rozważał zastosowanie unijnych przepisów dotyczących określenia ustawodawstwa mającego zastosowanie w sytuacji kolizji dwóch systemów zabezpieczenia społecznego, zgodnie z przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego a także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia 16 września 2009 r. dotyczącego wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Z uzasadnienia decyzji kasatoryjnej w żaden sposób nie wynika jednak, dlaczego to organ odwoławczy nie mógł zwrócić się do Wojewody o wyjaśnienie rozbieżności w informacjach tego organu z 28 listopada 2024 r. i 14 kwietnia 2025 roku, czy też o udzielenie aktualnej informacji, czy w sprawie zachodzi koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego, czy też brak jest takiej koordynacji. Zdaniem Sądu, w tej sytuacji, to na organie II instancji spoczywał obowiązek wyjaśnienia tej istotnej dla sprawy kwestii. Należy bowiem zauważyć, że wniesienie odwołania przenosi na organ II instancji kompetencję do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej. Skuteczne wniesienie odwołania przenosi więc na ten organ kompetencję do przeprowadzenia samodzielnych ustaleń faktycznych i dokonania na ich podstawie ponownej oceny, w oparciu o cały materiał zgromadzony w aktach sprawy. Organ odwoławczy może przy tym samodzielnie uzupełnić brakujący materiał dowodowy, o ile uzupełnienie będzie mieściło się w zakresie art. 136 § 1 k.p.a. Na zgodny wniosek wszystkich stron organ odwoławczy może nawet przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, kiedy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co wynika z art. 136 § 2 k.p.a. Kluczowe w kontekście rozpoznawanej sprawy jest to, że dla prawidłowego ustalenia dalszego toku tej sprawy konieczne było dokonanie w sposób niebudzący wątpliwości tylko jednego ustalenia, dotyczącego koordynacji systemów zabezpieczeń. Niewątpliwe – w świetle rozbieżnych treści pism Wojewody z 28 listopada 2024 r. i 14 kwietnia 2025 roku, wymagało to ponownego zwrócenia się o informację do Wojewody, jako do organu właściwego dla wyjaśnienia tej kwestii. Jednak - zdaniem Sądu, nic nie stało na przeszkodzie aby czynności tej dokonał organ odwoławczy. Organ odwoławczy bowiem ma te same obowiązki wynikające z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. co organ I instancji. Stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, a następnie, zgodnie z art. 80 k.p.a., dokonania oceny - na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zgodnie zaś z art. 7 k.p.a., organy administracji podejmują z urzędu lub na wniosek strony wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie zatem to organ odwoławczy był zobowiązany - przed podjęciem jakiegokolwiek rozstrzygnięcia, wystąpić do Wojewody o jednoznaczne wyjaśnienie czy w przedmiotowej sprawie zachodzi koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego, czy też brak jest takiej koordynacji. Dopiero bowiem po niebudzącym wątpliwości ustaleniu tej kwestii mógł dalej procedować i podejmować dalsze rozstrzygnięcia, w tym również ustalić czy decyzja I-instancyjna została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Reasumując, Sąd uznał, że wydając zaskarżoną decyzję kasatoryjną bez wskazanej powyżej informacji Wojewody, a także nie uzasadniając w jakikolwiek sposób dlaczego informację tę – zdaniem Kolegium, może pozostać tylko organ I instancji, Kolegium naruszyło przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a., a w konsekwencji co najmniej przedwcześnie zastosowało art. 138 § 2 k.p.a. Z tych przyczyn Sąd, działając na podstawie art. 151a § 1 zdanie 1. p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję, albowiem wydano ją z istotnym naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy w pierwszej kolejności zwróci się do Wojewody o wyjaśnienie rozbieżności w informacjach tego organu z 28 listopada 2024 r. i 14 kwietnia 2025 roku, a także o udzielenie jednoznacznej informacji czy w przedmiotowej sprawie zachodzi koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego, czy też brak jest takiej koordynacji.