II SA/Łd 730/25

Dnia 28 stycznia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Czerw, Asesor WSA Beata Czyżewska (spr.), , Protokolant Specjalista Anna Łyżwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2026 roku sprawy ze skargi A. B. o wymierzenie Przewodniczącemu Samorządu Studentów Akademii [...] w P. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 kwietnia 2025 roku w sprawie II SAB/Łd 164/24 w przedmiocie bezczynności organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej 1. wymierza Przewodniczącemu Samorządu Studentów Akademii [...] w P. grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) PLN; 2. stwierdza, że bezczynność Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. w wykonaniu wyroku ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. a.bł.

W dniu 16 września 2025 r. A.B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na niewykonanie przez Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 10 kwietnia 2025 r. wydanego w sprawie o sygn. akt II SAB/Łd 164/24, domagając się wymierzenia organowi grzywny. Motywując skargę jej autor stwierdził, że na podstawie wspomnianego wyżej wyroku organ został zobowiązany do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 18 listopada 2024 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wyrok zapadł 10 kwietnia 2025 r. i żaden z uczestników postępowania nie złożył skargi kasacyjnej, wobec czego stał się on prawomocny. Organ otrzymał odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy 25 sierpnia 2025 r. Pomimo upływu 14-dniowego terminu wniosek nie został rozpatrzony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zasądził również od Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. na rzecz skarżącego kwotę 100,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, co również nie zostało wykonane. Pomimo wezwania Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. do wykonania wyroku, organ w dalszym ciągu nie wykonał wyroku. Odpowiadając na skargę Przewodniczący Samorządu Studentów Akademii [...] w P. wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że 17 września 2025 r. absolwent Akademii [...] A.B. złożył do Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] za pośrednictwem poczty elektronicznej skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 10 kwietnia 2025 r. w sprawie II SAB/Łd 164/24, polegającego na przekazaniu skarżącemu skanu budżetu Juwenaliów w Akademii [...] za rok 2024. W wyroku tym Sąd wskazał, że załączony do odpowiedzi na skargę dokument spełnia kryterium budżetu, a organ (przewodniczący Samorządu) nie załączył dowodu przesłania tego dokumentu skarżącemu, stąd też orzekł o zobowiązaniu do realizacji wniosku skarżącego. Zdaniem organu, A.B. otrzymał ten dokument 21 października 2024 r., zostały one opatrzone, komentarzem skarżącego, a następnie uzupełnione dokumenty zostały ponownie przesłane do skarżącego 29 października 2024 r., czego dowodem jest wydruk z korespondencji email wraz z załącznikami z 29 października 2024 r. Wniosek A.B. o przesłanie skanu budżetu Juwenaliów 2024 r. został więc zrealizowany, a wobec tego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 10 kwietnia 2025 r. w sprawie II SAB/Łd 164/24 jest bezprzedmiotowy. Ówczesna Przewodnicząca Samorządu w odpowiedzi na skargę z 9 grudnia 2024 r. wskazywała, że wnioskodawca otrzymał już budżet Juwenaliów, a celowo ponawia ten sam wniosek w celu utrudnienia pracy członkom Samorządu, czego dowodem jest odpowiedź na skargę z 23 grudnia 2024 r. Przedmiotową skargę na niewykonanie wyroku organ traktuje jedynie, jako kolejne nadużywanie przez A.B. prawa podmiotowego (nadużycie prawa do informacji publicznej), skoro otrzymał dokument objęty wnioskiem i kolejnymi skargami. Tylko w okresie wakacyjnym, kiedy studenci nie przebywają w Akademii [...], do Samorządu wpłynęło ok. 10 pism od A.B. i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w związku z jego skargami. Jednak w celu usunięcia wszelkich wątpliwości organ ponownie przesłał Kosztorys Juwenaliów 2024 na adresy email [...]@gmail.com, oraz [...]@qmail.com. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn.zm. - dalej w skrócie "p.p.s.a."), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny (§ 1). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2). Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (§ 3). Osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym (§ 4). Odszkodowanie, o którym mowa w § 4, przysługuje od organu, który nie wykonał orzeczenia sądu. Jeżeli organ w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie nie wypłacił odszkodowania, uprawniony podmiot może wnieść powództwo do sądu powszechnego (§ 5). Grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (§ 6). Uwzględniając skargę sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 7). Z powyższych unormowań wynika, że przesłanką skutecznego wniesienia skargi o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku jest wystąpienie do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku przed wniesieniem skargi do sądu. Natomiast warunkiem wymierzenia organowi grzywny jest ustalenie przez sąd, że organ pozostaje w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przy czym pod pojęciem niewykonania wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych oraz w doktrynie podkreśla się, że wystarczającą przesłanką wymierzenia podmiotowi grzywny za niewykonanie wyroku jest przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności. Wydanie aktu lub podjęcie czynności, do której podmiot był zobowiązany, z przekroczeniem terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie podmiotowi grzywny za niewykonanie tego wyroku (vide: wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 2143/13 - Lex nr 1467964; w Kielcach z 21 lutego 2013 r., II SA/Ke 897/12 - Lex nr 1340300; w Gdańsku z 31 stycznia 2013 r., III SA/Gd 623/12 - Lex nr 1292034, oraz P. Daniel, A. Skomra, Zakres sądowej kontroli w sprawach ze skarg o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonywania wyroku sądu administracyjnego, ZNSA 2014, nr 6, s. 63). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 lutego 2024 r., III OSK 2902/22 (Lex nr 3702804) z treści przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. wywieść należy, iż skarga na niewykonanie wyroku opiera się na twierdzeniu obywatela, że wyrok sądu administracyjnego uwzględniającego uprzednią skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania, po uprzednim pisemnym wezwaniu do wykonania, nie został wykonany. W takiej sytuacji organ może uwolnić się od konsekwencji tej skargi, wykazując za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wbrew twierdzeniu skargi, wyrok wykonał w zakreślonym terminie. Konstrukcja przepisu art. 154 § 1 p.p.s.a. zakłada obciążenie organu ciężarem wykazania za pomocą odpowiednich środków dowodowych, iż wyrok w zakreślonym terminie wykonał. Ewentualne zarzuty organu prowadzące do przerzucenia na obywatela obowiązku wykazywania przesłanek materialnych wynikających z tego przepisu nie mogą okazać się skuteczne. Zasadą jest, że po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji kończącego postępowanie akta administracyjne sprawy, zgodnie z art. 286 § 1 p.p.s.a., zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Zarządzenie o zwrocie akt może wydać referendarz sądowy. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli akta administracyjne sprawy są prowadzone w postaci elektronicznej. Organowi administracji publicznej doręcza się odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności (art. 286 § 1a p.p.s.a.). Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia organowi akt albo, w przypadku, o którym mowa w § 1a, odpisu orzeczenia (art. 286 § 2 p.p.s.a.). Przenosząc poczynione wyżej uwagi natury ogólnej na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić trzeba, że skarżący przed złożeniem skargi o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku, pismem z 9 września 2025 r. wezwał Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 10 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Łd 164/24. Jak wynika z akt sprawy wspomniane wyżej pismo zostało doręczone organowi za pośrednictwem operatora pocztowego 11 września 2025 r. Nie budzi wobec tego wątpliwości, że skarga A.B. jest dopuszczalna. Wskazać następnie trzeba, że wyrokiem z 10 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zobowiązał Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. do rozpatrzenia wniosku skarżącego A.B. z dnia 18 listopada 2024 r. w terminie 14 dni od doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi (pkt 1); stwierdził, że bezczynność Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa (pkt 2); zasądził od Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. na rzecz skarżącego A.B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt 3). Według art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wyrok prawomocny, zgodnie z art. 171 p.p.s.a., ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. W sprawie zakończonej wyrokiem tutejszego Sądu z 10 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Łd 164/24 żadna ze stron postępowania nie skorzystała z prawnej możliwości zaskarżenia orzeczenia skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jeśli wyrok tutejszego Sądu był, zdaniem organu, bezprzedmiotowy, a co za tym idzie nie odpowiadał prawu, to nic nie stało na przeszkodzie by organ poddał orzeczenie tutejszego Sądu kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z takiej możliwości organ jednak nie skorzystał. Skoro więc wspomniany wyżej wyrok uzyskał przymiot prawomocności, to jakakolwiek polemika z prawomocnym orzeczeniem WSA w Łodzi z 10 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Łd 164/24 jest obecnie niedopuszczalna. Uwzględniając skargę A.B. na bezczynność Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P., WSA w Łodzi w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że jeśli chodzi o prośbę o udostępnienie skanu budżetu, to znajdujący się w aktach sądowych, nadesłany przez organ przy piśmie z 23 grudnia 2024 r. dokument zatytułowany "Kosztorys wydarzenia Juwenalia Akademii [...]" podpisany przez Rektora Akademii [...] oraz Kwestora Akademii [...] spełnia wymagania stawiane przez skarżącego "budżetowi", w przedmiotowym wniosku o udzielenie informacji publicznej. Budżet wydarzenia to nic innego jak plan dochodów (wpływów) i wydatków. Kosztorys jak słusznie zauważył skarżący ogranicza się zaś jedynie do planowanych kosztów wydarzenia. Znajdujący się w aktach dokument, w ocenie sądu spełnia kryteria budżetu, zawiera bowiem zarówno zestawienie wpływów jak i wydatków, związanych z ww. wydarzeniem. Pomimo tego skarga w tym zakresie okazała się zasadna, ponieważ w aktach sprawy brak jest dokumentu, z którego wynikałoby, że skarżący otrzymał drogą elektroniczną skan tego dokumentu, bądź dokument ten został w jakikolwiek sposób udostępniony skarżącemu. (...) Podobnie brak jest w aktach sprawy dokumentu potwierdzającego załatwienie wniosku skarżącego, obejmującego swym zakresem udostępnienie w formie elektronicznej informacji dotyczącej zakresu kompetencji zespołu ds. Dokumentacji działającego w ramach struktur Samorządu Studenckiego Akademii [...]. Podsumowując WSA w Łodzi uznał, że dotychczasowy brak udostępnienia informacji publicznej i brak rozstrzygnięć procesowych w zakresie przedmiotowego wniosku powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. Nie budzi wobec tego wątpliwości, że Sąd uwzględnił skargę A.B. w całości wobec treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 18 listopada 2024 r., który co wyraźnie umknęło uwadze organu składał się w dwóch punktów. Pierwszy punkt dotyczył skanu budżetu wydarzenia "Juwenalia Akademii [...] 2024" zawierającego podpis Organizatora wydarzenia, J.M. Rektora Akademii [...] oraz Kwestora Akademii [...]". Natomiast drugi punkt odnosił się do informacji dotyczącej zakresu kompetencji zespołu ds. Dokumentacji działającego w ramach struktur Samorządu Studenckiego Akademii [...]. Z akt sprawy wynika, że wyrok z 10 kwietnia 2025 r., wydany w sprawie II SAB/Łd 164/24 uprawomocnił się 30 maja 2025 r., zaś organ otrzymał prawomocny wyrok wraz z aktami administracyjnymi sprawy 25 sierpnia 2025 r. W zakreślonym wyrokiem Sądu 14-dniowym terminie, który biegł od 26 sierpnia 2025 r. do 8 września 2025 r. organ nie rozpatrzył wniosku A.B. z 18 listopada 2024 r., o czym dobitnie świadczy materiał aktowy rozpatrywanej sprawy. Wyrok nie został wobec tego wykonany przed wniesieniem skargi na niewykonanie wyroku. Nie został on również wykonany po wniesieniu skargi do tutejszego Sądu. Przede wszystkim wskazać trzeba, że nadesłany przez organ przy odpowiedzi na skargę z 7 października 2025 r. Kosztorys Juwenaliów 2024 (nie zawiera podpisów, o których mowa w treści wniosku z 18 listopada 2024 r.) nie jest dokumentem tożsamym co do treści z Kosztorysem Juwenaliów 2024 (opatrzonym podpisami Rektora Akademii [...] i Kwestora Akademii [...]) załączonym do odpowiedzi na skargę organu z 23 grudnia 2024 r. w sprawie o sygn. akt II SAB/Łd 164/24, co do którego wiążąco wypowiedział się tutejszy Sąd w uzasadnieniu wyroku. Co istotne, takiego dokumentu próżno poszukiwać również w nadesłanych Sądowi aktach sprawy. W związku z powyższym zawarte w odpowiedzi na skargę twierdzenie organu jakoby w celu usunięcia wszelkich wątpliwości ponownie przesłał Kosztorys Juwenaliów 2024 na adres email skarżącego 7 października 2025 r. nie wytrzymuje krytyki. Dodać trzeba, że nadesłany materiał aktowy sprawy dowodzi również, że organ dotychczas nie wykonał wyroku tutejszego Sądu w zakresie punktu drugiego wniosku skarżącego z 18 listopada 2024 r. Organ w dalszym ciągu pozostaje bezczynny wobec wniosku skarżącego z 18 listopada 2024 r., co świadczy dobitnie o niewykonaniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 10 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SAB/Łd 164/24. Odnosząc się na zakończenie rozważań do wskazywanego w odpowiedzi na skargę ewentualnego nadużycia przez skarżącego prawa do informacji publicznej Sąd zwraca uwagę, że takiej przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej nie zna ustawa o dostępie do informacji publicznej. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej. Nadto, w judykaturze sądów administracyjnych podkreśla się, że jeżeli organ twierdzi, że wnioskujący nadużywa prawa do informacji publicznej, a jego działania mają charakter "nękania", to powinien odmówić udostępnienia informacji publicznej w formie decyzji administracyjnej, a w jej uzasadnieniu przedstawić pełną argumentację wspierającą zajęte stanowisko. Ponieważ organ przedmiotowej decyzji nie wydał, jego stanowisko co do nadużycia prawa do informacji publicznej przez wnioskującego nie mogło zostać poddane merytorycznej ocenie (vide: wyrok NSA z 2 września 2025 r., III OSK 577/25). Podsumowując, w ustalonym stanie faktycznym sprawy bezspornie wniosek A.B. o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 154 p.p.s.a. zasługuje na uwzględnienie. Grzywna ma charakter represyjny, a jej celem jest zdyscyplinowanie organów administracji do wykonania w sposób zgodny z prawem wyroków sądów administracyjnych. Ustalenie wysokości wymierzonej grzywny pozostawione zostało miarkowaniu sądu, a jedynie jej górną granicę określa art. 154 § 6 p.p.s.a. Uwzględniając stan faktyczny sprawy Sąd, na mocy art. 154 § 1 i § 6 p.p.s.a wymierzył grzywnę w wysokości 1000 zł uznając, iż kwota ta będzie stanowić wystarczający i adekwatny do stopnia naruszenia prawa środek dyscyplinujący Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii [...] w P. do podjęcia działań w celu terminowego wykonywania wyroków tutejszego Sądu, o czym orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Na wysokość grzywny rzutowała długość okresu niewykonania wyroku, względy prewencji ogólnej, które są rozumnymi i racjonalnymi przesłankami zastosowania tego środka przywracania stanu praworządności jak i fakt, że organ w dalszym ciągu pozostaje bezczynny. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że orzeczona wysokość grzywny, biorąc pod uwagę brzmienie art. 154 § 6 p.p.s.a., jest znikoma. Stwierdzona przez Sąd bezczynność organu w wykonaniu wyroku ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie przyjmuje się, że o takim charakterze naruszenia można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań, czy zaniechań, organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Chodzi tutaj o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, takim jak oczywiście lekceważący stosunek organu do złożonego wniosku strony, duże natężenie braku woli organu w załatwieniu wniosku, działanie organu wbrew określonym standardom, bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki (por. wyrok NSA z: 6 lutego 2020 r., I OSK 3918/18, wyrok WSA w Krakowie z 17 lutego 2022 r., II SAB/Kr 242/21). Jak wskazał NSA w wyroku z 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty. W ocenie Sądu taka właśnie sytuacja miała miejsce w realiach rozpoznawanej sprawy, gdzie przekroczenie wyznaczonego w wyroku II SAB/Łd 164/24 terminu załatwienia sprawy jest znaczne i niewytłumaczalne. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji wyroku.