II SA/Po 221/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Robert Talaga Asesor WSA Jacek Rejman (sprawozdawca) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Izabela Kaczmarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Rektora Wyższej Szkoły z dnia 22 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prorektora Wyższej Szkoły z dnia 20 listopada 2025 r. nr [...]; II. zasądza od organu na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Decyzją nr [...] z dnia 22 grudnia 2025 r. Rektor Wyższej Szkoły, w wyniku rozpatrzenia sprawy z odwołania M. G., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia 20 listopada 2025 r. Prorektor, wydaną w przedmiocie skreślenia z listy studentów. Decyzje te zostały wydane w następujących okolicznościach. Decyzją nr [...] z dnia 20 listopada 2025 r. Prorektor (dalej: Prorektor; organ I instancji) skreślił M. G. (dalej również: skarżący) z listy studentów I roku – 2 semestr studiów niestacjonarnych – kierunek [...] w roku akademickim [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z treścią § 28 ust. 2 pkt 3 i 4 Regulaminu Studiów (dalej: Regulamin studiów [...]; Regulamin studiów) Prorektor może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie (pkt 1), niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów (pkt 2). Jak natomiast wynika z dokumentacji przebiegu studiów, do dnia 6 listopada 2025 r. skarżący nie uzyskał oceny pozytywnej z następujących przedmiotów z semestru drugiego roku akademickiego [...] - semestr letni: [...], [...], [...]. Organ stwierdził, że warunkiem zaliczenia semestru jest uzyskanie oceny co najmniej dostatecznej ze wszystkich zajęć przewidzianych w planie studiów. Poprawkowa sesja egzaminacyjna trwała do dnia 21 września 2025 r. Do dnia 24 września 2025 r. nie wpłynęło podanie o przedłużenie poprawkowej sesji egzaminacyjnej. Jednocześnie na koncie skarżącego widniała zaległość w opłatach czesnego w wysokości [...] zł. Wobec powyższego, w ocenie organu, konieczne okazało się wydanie decyzji o skreśleniu skarżącego z listy studentów. W odwołaniu od decyzji Prorektora (pismo z dnia 7 grudnia 2025 r., wniesione w dniu 8 grudnia 2025 r.), M. G. wyjaśnił, że niezaliczenie semestru wynikało ze znacznego pogorszenia stanu jego zdrowia psychicznego. W okresie od czerwca do września zmagał się z objawami depresji o charakterze przejściowym, potwierdzonymi konsultacją medyczną. Obecnie jest objęty systematycznym leczeniem i pozostaje pod opieką specjalisty. Trudności zdrowotne uniemożliwiły mu podejście do egzaminu z języka [...] oraz [...] w wyznaczonym terminie. Po odzyskaniu zdolności do nauki, w październiku przystąpił do egzaminu z [...], a kolejno w listopadzie do egzaminu z [...]. Egzamin bez przeszkód został zaliczony, jednak w terminie, który nie był mu udostępniony ze względu na problem z zaliczeniem praktyk. Niewiedza dotycząca konieczności zawarcia umowy między Uczelnią [[...] - dalej: [...]; Uczelnia] a placówką spoza listy współpracujących jednostek, a także niefortunna kwestia pieczątki podmiotu, gdzie firma prowadzi dwie spółki i jedna była podmiotem leczniczym od lat, a druga miała wpis dopiero w listopadzie, doprowadziła do powstania błędów formalnych. Po rozpatrzeniu sprawy w postępowaniu odwoławczym Rektor Wyższej Szkoły (dalej również: Rektor; organ II instancji; organ odwoławczy), decyzją z dnia 22 grudnia 2025 r. nr [...], na podstawie art. 104 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) - dalej: k.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Rektor wyjaśnił, że zgodnie z § 16 ust. 4 pkt 3 Regulaminu praktyk zawodowych [...], brak zaliczenia praktyki ma miejsce, gdy student nie zachował wymaganego terminu dostarczenia kompletu dokumentów związanych ze zrealizowaniem praktyki. Zaliczenie praktyki jest warunkiem zaliczenia semestru studiów. Student, w terminie zgodnym z harmonogramem praktyk składa komplet dokumentów potwierdzających zrealizowanie praktyki, zaś zgodnie z harmonogramem roku akademickiego powinien zaliczyć wszystkie przedmioty. Skarżący w dniu 15 listopada 2025 r. [faktycznie nastąpiło to w dniu 17 listopada 2025 r., jak wcześniej wskazał organ II instancji w części sprawozdawczej decyzji – uw. wł. Sądu], a więc po upływie wszelkich wyznaczonych harmonogramem terminów oraz bez uzyskania pozwoleń na przedłużenie terminu do złożenia dokumentacji, złożył podanie o uznanie praktyki asystenckiej. Harmonogram roku akademickiego oraz harmonogram realizacji praktyk obowiązują wszystkich studentów i sporządzane są w celu prawidłowej realizacji programu kształcenia i rzetelnej organizacji roku akademickiego. Skarżący nie wykazał, jakoby po jego stronie zaistniały obiektywne przesłanki uniemożliwiające lub znacznie utrudniające realizację przedmiotów i złożenie stosownej dokumentacji w wyznaczonych terminach oraz zaliczenie praktyki w terminie. Organ odwoławczy stwierdził, że wydając przedmiotową decyzję, oparł się w głównej mierze na zgromadzonych w sprawie dokumentach obrazujących przebieg studiów. Skarżący nie zaliczył trzech przedmiotów, co stanowi okoliczność bezsporną. Jednocześnie, nie dostarczył on niezbędnego dokumentu medycznego wymaganego do odbycia praktyki zawodowej, tj. orzeczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych. Nie złożył także w Biurze Obsługi Studenta deklaracji dotyczącej odbycia praktyki indywidualnej, ani nie uzyskał zgody Koordynatora ds. doskonalenia zawodowego, co uniemożliwiło przygotowanie i przekazanie studentowi porozumienia zawieranego między organizatorem a Uczelnią, stanowiącego podstawę do realizacji praktyki zawodowej w wymiarze 150 godzin dydaktycznych. Ponadto student nie przedstawił dokumentu potwierdzającego, że wskazany przez niego opiekun praktyki zawodowej posiada wykształcenie magistra fizjoterapii. Po wydaniu i wyekspediowaniu pocztą do skarżącego przedmiotowej decyzji, do Rektora wpłynęło w dniu 23 grudnia 2025 r. drogą elektroniczną oraz pocztą tradycyjną w dniu 7 stycznia 2026 r. uzupełnienie odwołania od decyzji nr [...] z dnia 20 listopada 2025 r. W skardze do Wojewódzkiego sadu Administracyjnego w P. M. G., reprezentowany przez pełnomocnika procesowego (radcę prawnego), zarzucił decyzji Rektora naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego i pominięcie kluczowych dowodów dla rozstrzygnięcia sprawy (w szczególności dokumentacji medycznej z okresu VI-IX 2025 r., dwóch pozytywnie rozpatrzonych wniosków o przedłużenie terminów do 30 października 2025 r. informacji o zaliczeniu [...] w przedłużonym terminie, zaliczeniu ćwiczeń z [...] zgodnie z informacją prowadzącego, faktycznej realizacji 150 godzin praktyk oraz zgody Prorektora na ich zaliczenie "w drodze wyjątku", a także dokonanie oceny dowodów w sposób dowolny zamiast swobodny; przy prawidłowym zebraniu i ocenie materiału dowodowego należało przyjąć, że przesłanka skreślenia nie wystąpiła, tym samym rozstrzygnięcie powinno być odmienne; 2) art. 8 k.p.a. w zw. z § 30 Regulaminu studiów [...] w zw. z § 7 ust. 3-4 oraz § 8 ust. 1 Regulaminu studiów [...] poprzez naruszenie zasady zaufania i pewności prawa, bowiem podczas oceny sprawy zignorowano skutki rozstrzygnięć i komunikatów opublikowanych w Wirtualnym Biurze Obsługi Studenta (dalej: WBOS), tj. przedłużenia terminów i uiszczone opłaty oraz zakomunikowane przez prowadzących terminy zaliczeń, a także pominięto przewidziane w Regulaminie studiów rozwiązania mniej dolegliwe; tym samym skarżący, działając w oparciu o oficjalne kanały i komunikaty Uczelni, mógł oczekiwać uznania skuteczności swoich działań, a rozstrzygnięcie o skreśleniu pozostaje nieproporcjonalne w realiach niniejszej sprawy; 3) art. 9 k.p.a. poprzez nieudzielenie jasnych, spójnych i kompletnych informacji co do wymogów formalnych (m.in. pieczęci w dzienniku praktyk, umowy Uczelnia – placówka [w której student odbywa praktykę zawodową – uw. wł. Sądu], kwalifikacji opiekuna, orzeczenia sanitarno-epidemiologicznego), a przekazywane komunikaty były sprzeczne, przez co skarżący działał w zaufaniu do błędnych wskazówek i nie miał realnej możliwości terminowego usunięcia braków; tym samym to zaniedbania informacyjne organu, a nie zawinione zaniechania strony, doprowadziły do "stanu wykorzystanego następnie jako podstawa skreślenia studenta"; 4) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak zapewnienia skarżącemu realnej możliwości wypowiedzenia się co do całości materiału zebranego w sprawie przed rozstrzygnięciem: nie wezwano do uzupełnienia dowodów, a próby kontaktu ze strony skarżącego pozostały bezskuteczne; tym samym organ faktycznie pozbawił stronę czynnego udziału w postępowaniu, co musiało przełożyć się na wadliwość rozstrzygnięcia; 5) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób wybiórczy i niepełny przy pominięciu argumentów i dowodów istotnych dla sprawy (w szczególności w zakresie dokumentacji medycznej, przebiegu praktyk i zgody Prorektora, a także w zakresie decyzji o przedłużeniach, zaliczenia z [...] i [...]), co może utrudniać kontrolę instancyjną i sądową; 6) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie przez organ odwoławczy decyzji Prorektora bez samodzielnej i merytorycznej kontroli materiału (w szczególności bez weryfikacji istnienia i skutków przedłużeń w systemie WBOS, faktycznych zaliczeń oraz odbycia praktyk i znaczenia zgody Prorektora), co czyni postępowanie odwoławcze pozornym i sprzecznym z zasadą dwuinstancyjności; tym samym prawidłowe wykonanie funkcji kontrolnej powinno było skutkować uchyleniem decyzji Prorektora; 7) § 24 ust. 1 oraz § 28 ust. 2 pkt 3 Regulaminu studiów [...] poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu automatyzmu skreślenia studenta na podstawie formalnych nieprawidłowości (brak wpisu, braki dokumentacyjne), nie ustalając uprzednio, że rzeczywiście nie doszło do zaliczeń w sensie merytorycznym i "nie oceniając sanowalności uchybień", podczas gdy skarżący zaliczył [...], zaliczył ćwiczenia z [...], wykonał 150 godzin praktyk, a Prorektor wyraził zgodę na ich zaliczenie "w drodze wyjątku"; tym samym przy prawidłowej subsumcji przepisów Regulaminu studiów skreślenie nie mogło zostać uznane za środek konieczny ani prawidłowy; 8) § 30 ust. 1 Regulaminu studiów [...] poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nierozważanie przez organ środka mniej dolegliwego, choć przy prawidłowo ustalonym stanie rzeczy ewentualne braki dotyczyły co najwyżej dwóch modułów, a uchybienia miały charakter formalny i mogły być uzupełnione; tym samym należało przyznać wpis warunkowy zamiast sięgać po środek o charakterze ultima ratio w postaci skreślenia z listy studentów. Przy tak sformułowanych zarzutach, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a ponadto zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżący wystąpił także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że stanowisko organu pozostaje w sprzeczności z faktycznymi okolicznościami sprawy, które przedstawione zostały przez skarżącego w odwołaniu do decyzji. W szczególności skarżący odbył praktyki zawodowe w pełnym wymaganym wymiarze 150 godzin, złożył wnioski o przedłużenie terminu złożenia dokumentów praktyk oraz terminu sesji poprawkowej, a oba wnioski zostały zaakceptowane przez organy Uczelni, co potwierdzają wpisy w WBOS oraz pobrane przez Uczelnię opłaty administracyjne, zaliczył egzamin z [...] w przedłużonym terminie do 30 października 2025 r., uzyskał ocenę pozytywną z ćwiczeń z [...], przystępując do zaliczenia zgodnie z informacją przekazaną przez prowadzącego, wskazał i udokumentował, że problemy dotyczące dziennika praktyk miały charakter czysto formalny, przedstawił dokumentację medyczną wskazującą na znaczące problemy zdrowotne w okresie od czerwca do września 2025 r., które wpływały na możliwość terminowej realizacji obowiązków studenckich, zaliczył wszystkie pozostałe przedmioty semestru II oraz uzyskał wysokie wyniki w nauce, co świadczy o prawidłowej realizacji procesu dydaktycznego. Organ w treści decyzji całkowicie pominął istnienie i skutki rozstrzygnięć dokumentów potwierdzających przedłużenie terminu sesji, nie ustalając ich treści ani obowiązywania, mimo że mają one fundamentalne znaczenie dla oceny terminowości zaliczeń. Skarżący działając zgodnie z decyzją o przedłużeniu sesji poprawkowej przystąpił do egzaminu pisemnego z [...] w wyznaczonym przedłużonym terminie i uzyskał ocenę pozytywną. Prowadzący zajęcia przekazał informację o uzyskanej ocenie do dziekanatu Wydziału Zamiejscowego [...] łącznie z ocenami pozostałych studentów przystępujących do egzaminu, co stanowi istotny dowód potwierdzający wykonanie obowiązku zaliczenia przedmiotu. Zaniechanie przeprowadzenia jakichkolwiek czynności wyjaśniających w zakresie dowodu o tak istotnym znaczeniu dowodzi naruszenia art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Skarżący wskazał także na to, że w uzupełnieniu odwołania od decyzji Prorektora podniósł, iż prowadzący zajęcia wskazał studentom termin zaliczenia poprawkowego do końca listopada 2025 r., a skarżący przystąpił do egzaminu w ostatnim tygodniu listopada i uzyskał ocenę pozytywną. Organ nie ustalił, czy prowadzący faktycznie wskazał studentom taki termin, dlaczego dopuszczono skarżącego do tego egzaminu, jaki był status oceny uzyskanej przez skarżącego i jakie były zasady dopuszczania do poprawy egzaminu z tego przedmiotu. Natomiast, bez przeprowadzenia jakichkolwiek czynności dowodowych, arbitralnie przyjął, że "termin ten nie przysługiwał" skarżącemu, nie wskazując źródła tej informacji ani nie odwołując się do jakiegokolwiek materiału zgromadzonego w aktach sprawy. Organ nie zweryfikował, czy prowadzący faktycznie wyznaczył termin poprawkowy do końca listopada 2025 r., nie ustalił powodów dopuszczenia skarżącego do egzaminu w tym terminie ani nie zwrócił się do prowadzącego o wyjaśnienia. W konsekwencji stwierdzenie organu ma charakter całkowicie dowolny, pozbawiony podstawy faktycznej i sprzeczny z obowiązkiem dokonania swobodnej – a nie arbitralnej – oceny dowodów wynikającym z art. 80 k.p.a. Według skarżącego, organ pominął także, że skarżący faktycznie zrealizował praktyki w pełnym, przewidzianym programem kształcenia wymiarze 150 godzin dydaktycznych, co wynika z przedstawionego dziennika praktyk oraz wyjaśnień złożonych w toku postępowania odwoławczego. Dokument ten potwierdza, że skarżący wypełnił wszystkie obowiązki merytoryczne związane z odbyciem praktyk, a ewentualne zastrzeżenia dotyczyły wyłącznie kwestii formalnych, takich jak omyłkowo użyte pieczątki czy brak podpisanej umowy pomiędzy Uczelnią a placówką. Organ zignorował nadto okoliczność, że Prorektor wyraził zgodę na zaliczenie praktyk "w drodze wyjątku". Nie podjął jakichkolwiek czynności zmierzających do ustalenia, czy uchybienia formalne wskazane w decyzji – takie jak brak podpisanej umowy pomiędzy Uczelnią a placówką czy niewłaściwe pieczątki – mogły zostać uzupełnione w trybie późniejszym, w szczególności w świetle wcześniej wyrażonej zgody Prorektora. Ponadto organ całkowicie pominął treść zaświadczenia wystawionego przez opiekuna praktyk - [...], prowadzącego indywidualną praktykę [...]. Z zaświadczenia jednoznacznie wynika, że skarżący odbył praktyki w pełnym, wymaganym programem wymiarze, prawidłowo wykonując wszystkie powierzone obowiązki, a działalność placówki jest legalna i prowadzona nieprzerwanie od 2020 r. Następnie podniósł, że zgodnie z § 7 ust. 3-4 oraz § 8 ust. 1 Regulaminu studiów [...], WBOS stanowi oficjalną, prawnie usankcjonowaną formę komunikacji pomiędzy Uczelnią a studentami. To właśnie za pośrednictwem WBOS skarżący otrzymał informację o przedłużeniu terminów, o pobraniu opłat oraz o warunkach rozliczenia semestru. Skoro organ posługuje się WBOS jako kanałem publikacji decyzji i komunikatów, skarżący miał pełne prawo ufać, że przedłużenia sesji i terminu złożenia dokumentacji praktyk były ważne i obowiązujące, działania podjęte w tych terminach (egzaminy, składanie dokumentów) będą uznane za skuteczne, a WBOS odzwierciedla wiążący stan prawny jego obowiązków i uprawnień. Według skarżącego, organ całkowicie pominął również, że zgodnie z § 30 ust. 1 Regulaminu studiów [...] student otrzymuje wpis warunkowy przy braku najwyżej dwóch modułów zajęć. Nawet przy najbardziej rygorystycznej interpretacji, w sytuacji skarżącego nie wystąpiły więcej niż dwa braki w zaliczeniu, ponieważ [...] został zaliczony w terminie przedłużenia, [...] została zaliczona zgodnie z informacją prowadzącego, zaś praktyki zostały faktycznie zrealizowane, a uchybienia miały charakter wyłącznie formalny, dodatkowo zostały objęte zgodą Prorektora na ich zaliczenie "w drodze wyjątku". Skarżący stwierdził ponadto, że organ, dokonując subsumcji stanu faktycznego pod § 24 ust. 1 oraz § 28 ust. 2 pkt 3 Regulaminu studiów [...], niewłaściwie zastosował te przepisy, przyjmując automatycznie, że jakiekolwiek braki w dokumentacji lub brak widocznej oceny w systemie musi prowadzić do skreślenia z listy studentów. Takie podejście pomija fakt, że przepisy te nie mają charakteru bezwzględnie obligatoryjnego, lecz wymagają uprzedniego ustalenia, czy student rzeczywiście nie zaliczył przedmiotów lub praktyk, oraz czy powstałe braki nie mają charakteru formalnego, możliwego do uzupełnienia. Organ nie rozważył żadnego środka o charakterze mniej dolegliwym (np. uzupełnienia dokumentów, zaliczenia warunkowego), lecz przyjął wykładnię skrajnie rygorystyczną i niezgodną z zasadą proporcjonalności oraz celem Regulaminu. W odpowiedzi na skargę Rektor Wyższej Szkoły, reprezentowany przez pełnomocnika procesowego (adwokata), wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Rektor wniósł także o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka: a) J. S. na fakt prowadzonych ze skarżącym konsultacji, udzielania mu wskazań w zakresie sposobu i terminu zaliczeń oraz składania stosownych wniosków, powodów podawanych przez skarżącego jako przyczyny braku zaliczenia przedmiotów w wyznaczonych terminach; b) H. M. na fakt przebiegu rozmowy skarżącego ze świadkiem w zakresie zaliczenia przedmiotu; c) P. C. na fakt przebiegu rozmowy skarżącego ze świadkiem w zakresie zaliczenia przedmiotu, powzięcia wiedzy przez świadka o braku możliwości wpisania oceny z przedmiotu i przyczynach braku tej możliwości, braku poinformowania świadka przez skarżącego o swoim statusie, tj. braku uzyskania wpisu warunkowego, przekroczeniu terminów złożenia zaliczenia. Organ II instancji wyjaśnił, że wobec złożenia przez skarżącego w dniu 20 września 2025 r. podania o przedłużenie terminu sesji egzaminacyjnej oraz podania o przedłużenie terminu na przedłożenie dokumentów dotyczących praktyk, Prorektor uwzględnił wnioski skarżącego i przedłużył jego sesję egzaminacyjną oraz termin na przedłożenie dokumentów do dnia 30 października 2025 r., tj. o ponad miesiąc dłużej niż termin wyznaczony w Zarządzeniu Prorektora z dnia 14 maja 2025 r. w sprawie organizacji letniej sesji egzaminacyjnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych w roku akademickim [...]. W wyznaczonym terminie, tj. do dnia 30 października 2025 r. skarżący nie uzyskał wymaganych zaliczeń i nie przedłożył kompletnej dokumentacji dotyczącej praktyk. Skarżący nie złożył również podania w sprawie powtarzania semestru. W piśmie z dnia 16 listopada 2025 r. skarżący przesłał do organu I instancji wyjaśnienia odnośnie przyczyn niezaliczenia przedmiotów w wyznaczonym terminie oraz okoliczności rzekomego realizowania praktyk. W piśmie tym skarżący wnosił o uznanie odbycia praktyk "odbytych prywatnie", bez dopełnienia wymaganych formalności. Skarżący w treści pisma podał, że jako student I roku nie był świadomy konieczności wcześniejszego dostarczenia skierowania, a jego uchybienie wynikało z niewiedzy, nie zaś z niedbalstwa. Rektor dodał, że "argumentacja skarżącego jawi się zatem jako całkowicie niewiarygodna". Zdaniem organu, w piśmie z dnia 16 listopada 2025 r. skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, z których wynikałoby, jakie czynności podejmował u wskazanego w nim magistra fizjoterapii, ani że zostały one przez organ zaakceptowane i autoryzowane (w postaci zawarcia umowy z podmiotem, w którym skarżący miał rzekomo realizować praktyki). W celu ułatwienia studentom zdobycia wiedzy, jak należy uzyskać zaliczenie z praktyk, organ przeprowadza szkolenie w tym zakresie. Prowadzącym szkolenie była kierownik Biura Obsługi Studenta (BOS) - J. S.. W dniu 15 maja 2025 r. przesłano za pośrednictwem systemu informatycznego uczelni - Wirtualnego Biura Obsługi Studenta prezentację do studentów zawierającą materiały szkoleniowe, co należy zrobić krok po kroku, żeby zrealizować praktyki. Prowadzący szkolenie wyraźnie wskazywał, że w przypadku praktyki indywidualnej, bez uprzedniej zgody koordynatora praktyk na deklaracji z placówki nie można odbyć tam praktyki. Poza tym, skarżący nie dostarczył orzeczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych i nie skontaktował się z uczelnią w żaden sposób w sprawie realizacji praktyk. Bezzasadnym zatem jest twierdzenie wyrażone w skardze, jakoby skarżący "zrealizował praktyki i "dopełnił wszystkie obowiązki merytoryczne związane z odbyciem praktyk". Prawidłowy schemat działania w sprawie realizacji praktyk w podmiocie prywatnym, z którym Uczelnia nie zawarła umowy o stałej współpracy, jest zawarcie umowy między przez uczelnią i podmiotem leczniczym. Dopiero ta czynność prawna decyduje o tym, czy wykonywane następnie przez studenta w danym podmiocie czynności są praktykami, czy też nie. Przed zawarciem takowej umowy uczelnia weryfikuje status placówki i możliwości realizacji tam danej praktyki, tak aby zapewnić realizację praktyk, zgodnie ze standardem kształcenia wynikającym z przepisów powszechnie obowiązujących. Skarżący nie dostarczył niezbędnego dokumentu medycznego wymaganego do odbycia praktyki zawodowej, tj. orzeczenia do celów sanitarno-epidemiologicznych. Nie złożył także w Biurze Obsługi Studenta deklaracji dotyczącej odbycia praktyki indywidualnej ani nie uzyskał zgody Koordynatora ds. doskonalenia zawodowego, co uniemożliwiło przygotowanie i przekazanie studentowi porozumienia (umowy) zawieranego między organizatorem a Uczelnią, stanowiącego podstawę do rozpoczęcia, a następnie realizacji praktyki zawodowej w wymiarze 150 godzin dydaktycznych. Ponadto, skarżący nie przedstawił dokumentu potwierdzającego, że wskazany przez niego opiekun praktyki zawodowej posiada wykształcenie magistra fizjoterapii. Przedłużenie terminu do złożenia dokumentów nie sprawia, że student może złożyć dokumenty dowolnej treści, abstrahując od wymogów formalnych. Według organu skarżący pierwotnie okazał pracownikom BOS dziennik praktyk z pieczęcią zupełnie innego podmiotu, niż w którym to miał rzekomo zrealizować czynności, które w jego mniemaniu miały stanowić praktyki. Wobec wskazania przez pracownika BOS zaistniałych rozbieżności, skarżący podał, że może uzyskać nową pieczęć w dzienniku praktyk - już wystawioną przez podmiot właściwy. Swobodnie "podmienianie" pieczęci winno co najmniej budzić wątpliwości co do przedstawianych przez skarżącego ad hoc kolejnych dokumentów. Podobnie rzecz się ma, jeśli chodzi o przedłożenie rzekomego, nieopatrzonego datą ani podpisem "Zaświadczenia o odbyciu praktyk studenckich", załączonego do pisma z dnia 23 grudnia 2025 r. Nie zawiera ono daty, pieczątki ani podpisu, sprawia wrażenie jedynie projektu dokumentu, nie można nadać mu cech dokumentu – co z kolei może rodzić zastrzeżenia w zakresie jego autentyczności oraz co do tego, co zostało w nim oświadczone. Po stronie skarżącego nie doszło do wykazania, że pismo faktycznie pochodzi od osoby, która miała je sporządzić lub podpisać. W ocenie organu wątpliwe jest, że realizacja praktyki była możliwa ze względu na stan zdrowia skarżącego, co wynikałoby z zaświadczenia lekarskiego. Powyższe okoliczności nie pozwalają uznać ani że skarżący zrealizował praktyki zgodnie z Regulaminem Praktyk [...], ani też – co organ przedstawia jedynie jako hipotezę – że faktycznie wykonywał jakiekolwiek czynności, a nie tylko ad hoc "zdobył" dokumenty, które następnie przedłożył. Skarżący nie uzyskał w terminie do dnia 30 października 2025 r. zaliczenia z żadnego z przedmiotów [...] i [...] - ćwiczenia. Organ wskazał terminy zaliczeń przedmiotów [...] oraz [...] - ćwiczenia, jakie przysługiwały skarżącemu: [...] I termin 15 czerwca 2025 r. ocena niedostateczny, I poprawka 28 czerwca 2025 r. ocena niedostateczny, II poprawka 20 września 2025 r. ocena niedostateczny nie przystąpił; [...] I termin 24 maja 2025 r. ocena niedostateczny, I poprawka 10 września 2025 r. ocena niedostateczny, II poprawka 25 października 2025 r. nie przystąpił. Organ podniósł, że mimo iż przystąpienie do zaliczenia w tym terminie oraz uzyskanie na nim oceny pozytywnej pozwoliłoby skarżącemu na ubieganie się o wpis warunkowy zgodnie z § 30 ust. 1 Regulaminu studiów (a więc nie doszłoby do wydania decyzji o skreśleniu z listy studentów) – skarżący nie przystąpił do terminu zaliczenia w dniu 25 października 2025 r. – który byłby terminem mieszczącym się w terminie sesji przedłużonej do dnia 30 października 2025 r. Skarżący nie podszedł do zaliczenia z [...] w wyznaczonym terminie w dniu 25 października 2025 r., mimo że był w tym czasie na terenie uczelni, a nawet rozmawiał z prowadzącym, H. M., arbitralnie informując go, że przystąpi do zaliczenia w terminie następnych zajęć, czyli w listopadzie. Organ podkreślił, że termin wyznaczony w listopadzie 2025 r. przeznaczony był dla studentów, którzy posiadali zgodę na powtarzanie przedmiotu i warunkowy wpis na semestr, a w dniu 20 września 2025 r. w rozmowie z J. S. skarżący zapytany, dlaczego nie przystąpił do odbywającego się w tym samym dniu II terminu poprawkowego z [...], mimo że tego dnia przebywał w tym dniu na terenie Uczelni, wskazał, że z uwagi na pracę w [...] i zbyt dużą odległość nie był w stanie przyjechać na czas. Organ podniósł też, że skarżący poprosił lektora P. C. prowadzącego zajęcia z przedmiotu [...] o przeprowadzenie indywidualnego zaliczenia. Prowadzący, pozostając w błędnym przekonaniu, że skarżący wpisany został na wyższy semestr i ma zgodę na uzyskanie oceny w kolejnym semestrze (wpis warunkowy), w dobrej wierze przeprowadził skarżącemu indywidualne, ustne zaliczenie przedmiotu [...]. Prowadzący, dopiero zgłaszając ocenę do BOS, dowiedział się, że skarżący nie poinformował go o obecnym statusie braku uzyskania wpisu warunkowego. Według organu, przedłużenie terminu sesji żadną miarą nie jest akceptacją podejmowanych w tym czasie samowolnych, swobodnych działań studenta, w oderwaniu od obowiązujących wszystkich studentów liczby terminów. Działania podjęte przez skarżącego wskazują wprost na jego lekceważący stosunek do przepisów uczelnianych i – co najmniej – rażące niedbalstwo w zakresie wypełniania obowiązków studenckich. Organ podkreślił także, że odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach decyzji wydawanych przez organy uczelni wyższych polega na rachowaniu przez organ minimum procedury administracyjnej, niezbędnej do załatwienia sprawy i gwarantowania ustawowych uprawnień strony jednak przy uwzględnieniu specyfiki szkoły wyższy. Odwołując się do orzecznictwa, organ stwierdził, że odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu oznacza, że "pewne jego regulacje znajdą zastosowanie wprost, inne z pewnymi modyfikacjami, natomiast jeszcze inne z uwagi na specyfikę podmiotu, jakim jest uczelnia publiczna, nie będą miały zastosowania przed tym organem, który tylko pełni funkcję organu administracji publicznej w ściśle określonym zakresie spraw wyznaczonych w art. 207 ust. 1 ww. ustawy". Wbrew twierdzeniom skarżącego, uzasadnienie decyzji Rektora nie narusza art. 107 § 3 k.p.a., bowiem organ przedstawił w sposób dokładny i szczegółowy w uzasadnieniu decyzji zarówno stan faktyczny i stan prawny, jak również wskazał, na jakiej podstawie doszedł do przekonania stanowiącego podstawę orzeczenia. W dniu 30 marca 2026 r. do Sądu wpłynęło wypowiedzenie pełnomocnictwa przez pełnomocnika skarżącego. Prawomocnym postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu omówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2026 r. pełnomocnik organu oświadczył, że cofa wniosek dowodowy o przesłuchanie świadków i wnosi o oddalenie skargi, powołując się na stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę. Na pytanie Sądu, pełnomocnik organu, któremu okazano dokumenty z akt sprawy, potwierdził, że dwa podania skarżącego z dnia 20 września 2025 r. zostały złożone na Uczelni, jak o tym oświadczono w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy – wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu – nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Z kolei według art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Rektor Wyższej Szkoły z dnia 22 grudnia 2025 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prorektora z dnia 20 listopada 2025 r. nr [...] o skreśleniu skarżącego z listy studentów. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w granicach określonych wyżej przywołanymi przepisami, Sąd uznał, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2024 r., poz. 1571 ze zm.) - dalej: p.s.w., studenta skreśla się z listy studentów w przypadku: niepodjęcia studiów; rezygnacji ze studiów; niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego; ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni. Natomiast zgodnie z art. 108 ust. 2 p.s.w. student może być skreślony z listy studentów w przypadku: stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach; stwierdzenia braku postępów w nauce; nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie; niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów. W myśl art. 108 ust. 3 p.s.w. skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej. Wskazać przy tym trzeba, że wskazany w podstawie prawnej decyzji organów obu instancji § 28 Regulaminu studiów odpowiada w swej treści regulacji zawartej w art. 108 p.s.w. Podkreślenia wymaga, że przesłanki skreślenia studenta z listy studentów określone w art. 108 ust. 1 p.s.w. mają charakter obligatoryjny. Natomiast w art. 108 ust. 2 p.s.w. ustawodawca posługuje się zwrotem "student może być skreślony z listy studentów", wskazując tym samym na fakultatywny charakter przewidzianego w nim uprawnienia. Fakultatywny charakter decyzji oznacza, że w przypadku stwierdzenia jednej z przesłanek wskazanych w art. 108 ust. 2 p.s.w. organ uczelni nie jest obowiązany do wydania decyzji o skreśleniu z listy studentów. Przepis ustawy przyznaje organowi kompetencję do dokonania wyboru pomiędzy skreśleniem studenta z listy a pozostawieniem go na tej liście. Wybór ten nie może mieć jednak charakteru dowolnego (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2025 r. sygn. akt III OSK 2493/23 i 9 kwietnia 2026 r. sygn. akt III OSK 2834/24, dostępne w bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Musi być poprzedzony prawidłowym i wyczerpującym ustaleniem stanu faktycznego, oceną wszystkich istotnych dowodów oraz rozważeniem okoliczności przemawiających zarówno za skreśleniem studenta, jak i przeciwko takiemu rozstrzygnięciu. Oznacza to, że w przypadku skreślenia z listy studentów z uwagi na nieuzyskanie zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie ustawa daje organom uczelni uznaniowe uprawnienie do skreślenia studenta z listy studentów. Uznaniowość decyzji o skreśleniu studenta z listy studentów w następstwie nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie wyraża się w braku nakazu wydania takiego rozstrzygnięcia. Innymi słowy, normatywnie dopuszczonymi wariantami działania organów uczelni wobec studenta, który nie uzyskał zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie, jest skreślenie go z listy studentów, albo pozostawienie go na tej liście. Każde z tych działań jest normatywnie równoprawne, o ile organ należycie ustalił wszystkie okoliczności faktyczne w sprawie, zagwarantował studentowi przysługujące mu uprawnienia procesowe oraz prawidłowo skonfrontował interes społeczny ze słusznym interesem studenta (patrz: wyrok NSA z dnia 6 maja 2026 r. sygn. akt III OSK 170/25, dostępny jw.). Trzeba mieć na uwadze, że uzasadnienie decyzji o skreśleniu studenta z listy studentów powinno odpowiadać dwóm kryteriom, a mianowicie pozwolić studentowi na obronę jego interesów, zaś sądowi na przeprowadzenie skutecznej kontroli sądowoadministracyjnej. Decyzja taka powinna zawierać także argumentację odnoszącą się do kwestii wyboru przez organ opcji skreślenia z tej przyczyny studenta z listy studentów. Nie może być aprobowane uchylanie się przez organ od oceny zarzutów podnoszonych przez stronę, a w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony organ powinien wykazać, że nie mógł inaczej orzec, z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne występujące w danej sprawie. W przeciwnym razie organ naraża się na skuteczny zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz wadliwego sporządzenia uzasadnienia. Zgodnie bowiem z art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (patrz: wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2026 r. sygn. akt III OSK 1915/23, dostępny jw.). Podkreślania przy tym wymaga, że organ w odpowiedzi na skargę błędnie wskazuje, iż w przypadku decyzji o skreśleniu z listy studentów przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego znajdują jedynie odpowiednie zastosowanie. Organ odwołał się w tym względzie do poglądów wyrażanych na gruncie przepisów poprzednio obwiązującej ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 r., poz. 2183 ze zm.). Przyjęcie przez ustawodawcę w art. 108 ust. 3 p.s.w., że skreślenie z listy studentów następuje w drodze decyzji administracyjnej prowadzi do wniosku, że prawodawca odstąpił od wcześniej stosowanej zasady odpowiedniego stosowana w tych sprawach Kodeksu postępowania administracyjnego na rzecz stosowania przepisów Kodeksu wprost (patrz: wyrok WSA w Poznaniu z dnia 30 marca 2023 r. sygn. akt II SA/Po 99/23, dostępny jw.). Wobec powyższego warto w tym miejscu zaznaczyć, że każdej decyzji organu administracyjnego należy stawiać wszystkie wymagania wynikające z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jak konieczność respektowania zasady legalizmu i prawdy obiektywnej (art. 6 i art. 7), zasady prowadzenia postępowania w sposób wzbudzający zaufanie do władzy publicznej (art. 8), zasad należytego informowania stron i przekonywania, tj. wyjaśniania przesłanek podjętych rozstrzygnięć (art. 9 i art. 11), z którymi wiążą się wymogi w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego i motywowania stanowiska organu (art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3). Odnosi się to również do decyzji organu odwoławczego. Ze względu na wyrażoną w art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest co do zasady takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a działanie organu drugiej instancji nie ma charakteru kontrolnego, lecz jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji (patrz np. wyrok NSA z dnia 30 października 2019 r. sygn. akt II OSK 3040/17, dostępny jw. - i powołane tam orzecznictwo). W przekonaniu Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wskazuje, że organ nie dostrzegł fakultatywnego charakteru przesłanki skreślenia z listu studentów z powodu nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie – i w tym zakresie uzasadnienie decyzji pozbawione jest wskazania okoliczności, z jakich organ wywiódł, że zasadne jest w tym wypadku wydanie decyzji na podstawie art. 108 ust. 2 p.s.w. Organ ograniczył się bowiem do stwierdzenia, że wystąpienie omawianej przesłanki stanowi wystarczającą podstawę do wydania decyzji o skreśleniu z listy studentów. Powyższe uchybienie jest wystarczającą podstawą do uwzględnienia skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Niezależnie jednak o tego podstawowego wniosku, Sąd stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji obarczone jest kolejnymi wadami, które to uchybienia także musiały prowadzić do uwzględnienie skargi. Organy obydwu instancji w swoich decyzjach konsekwentnie wskazywały (różniły się co do kwestii przesłanki w postaci niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów – organ II instancji tej przesłanki nie powołał jako podstawy skreślenia studenta) na to, że skarżący nie uzyskał zaliczenia do końca poprawkowej sesji egzaminacyjnej, która trwała do dnia 21 września 2025 r., a do dnia 24 września 2025 r. nie wpłynęło żadne podanie o przedłużenie poprawkowej sesji egzaminacyjnej. Tymczasem z akt sprawy wynika okoliczność pozostająca w oczywistej sprzeczności z zasadniczym ustaleniem przyjętym w uzasadnieniu decyzji organu. W aktach administracyjnych znajduje się zgoda właściwego organu uczelni (Prorektora) na przedłużenie sesji egzaminacyjnej oraz terminu na przedłożenie dokumentów dotyczących praktyk do dnia 30 października 2025 r. (k. 23-24 akt adm.). Jeżeli właściwy organ uczelni skutecznie przedłużył skarżącemu termin sesji, to ocena terminowości jego działań musi zostać dokonana z uwzględnieniem udzielonego przedłużenia. Nie jest zatem wystarczające wskazanie w decyzji pierwotnego terminu zakończenia sesji egzaminacyjnej, z pominięciem późniejszego aktu lub rozstrzygnięcia organu uczelni. Organ administracji, rozstrzygając sprawę, jest związany całokształtem materiału znajdującego się w aktach i nie może przyjmować za podstawę decyzji ustalenia faktycznego, które pozostaje w sprzeczności z dokumentem znajdującym się w tych aktach. Nie może zatem pomijać istotnych okoliczności sprawy czy też pozostawiać ich bez odpowiedniego przedstawienia i rozważenia. W ocenie Sądu uchybienie to jest tym bardziej istotne, że w odpowiedzi na skargę sam organ przyznał, iż skarżący złożył podanie o przedłużenie terminu sesji egzaminacyjnej oraz podanie o przedłużenie terminu na przedłożenie dokumentów dotyczących praktyk, a Prorektor uwzględnił te wnioski i przedłużył oba terminy do dnia 30 października 2025 r. Stanowisko przedstawione w odpowiedzi na skargę – które Sąd szeroko przywołał w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia – pozostaje zatem w istotnej sprzeczności z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. Nie można przy tym zaakceptować sytuacji, w której organ dopiero w toku postępowania sądowoadministracyjnego przedstawia argumentację faktyczną, która powinna była zostać zawarta w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. W związku z tym należy przypomnieć, że odpowiedź na skargę sporządzona przez organ administracji publicznej stanowi pismo procesowe strony w rozumieniu art. 45 p.p.s.a. Odpowiedź na skargę powinna zawierać ustosunkowanie się do twierdzeń zawartych w skardze, a zwłaszcza do zawartych w skardze zarzutów naruszenia prawa lub interesu prawnego (art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Natomiast próba uzasadnienia zaskarżonej decyzji w piśmie procesowym, jakim jest odpowiedź na skargę, nie może zastąpić uzasadnienia rozstrzygnięcia określonego w art. 107 § 3 k.p.a. Pismo procesowe nie może bowiem "uzupełniać" zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w nim rozważań i ocen, które powinny zostać zawarte w uzasadnieniu faktycznym i prawnym tej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ nie może także dokonywać brakujących ustaleń faktycznych (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 450/06, dostępny jw.; także T. Woś, Komentarz do art. 54 p.p.s.a. [w:] H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016). Oznacza to, że odpowiedź na skargę nie może zastępować uzasadnienia decyzji. Podniesienie dopiero w odpowiedzi na skargę okoliczności, które powinny być zawarte w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, jest wadą postępowania administracyjnego, pozbawiającą stronę możliwości ustosunkowania się do tych okoliczności w toku postępowania (patrz: wyrok NSA z dnia 26 lipca 2022 r. sygn. akt III OSK 1087/21, dostępny jw.). Złożona w niniejszej sprawie odpowiedź na skargę nie ogranicza się tylko do polemiki z zarzutami skargi, ale organ przedstawia w niej szereg nowych twierdzeń dotyczących przebiegu zaliczeń, rozmów skarżącego z pracownikami Uczelni i osobami prowadzącymi zajęcia, znaczenia poszczególnych terminów zaliczeń, przyczyn dopuszczenia skarżącego do określonych zaliczeń, a także szczegółowych okoliczności dotyczących realizacji praktyki zawodowej. Część tej argumentacji nie znajduje odpowiedniego odzwierciedlenia nie tylko w uzasadnieniu decyzji, ale też w przesłanych przez organ do Sądu aktach sprawy. W konsekwencji, skarżący – tak jak i Sąd – dopiero z odpowiedzi na skargę dowiedział się o części okoliczności, które organ przedstawia jako istotne dla negatywnego dla studenta rozstrzygnięcia sprawy, tj. co do niezaliczenia sesji egzaminacyjnej i zaistnienia podstaw do skreślenia z listy studentów. Jest to szczególnie widoczne w odniesieniu do twierdzeń organu dotyczących domniemanego braku uprawnienia skarżącego do przystąpienia do zaliczenia sesji poprawkowej w terminie listopadowym oraz do charakteru rozmów prowadzonych przez skarżącego z prowadzącymi zajęcia. Jeżeli okoliczności te miały uzasadniać przyjęcie, że zaliczenia uzyskane przez skarżącego nie mogły zostać uwzględnione, powinny zostać ustalone i ocenione przez organ w toku postępowania administracyjnego, a następnie przedstawione w uzasadnieniu decyzji. Nie mogły natomiast zostać po raz pierwszy wykreowane jako element uzasadnienia decyzji dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. ma w niniejszej sprawie charakter istotny. Przepis ten wymaga bowiem, aby uzasadnienie faktyczne decyzji zawierało wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wymóg ten nie jest wyłącznie wymogiem formalnym. Uzasadnienie ma umożliwiać stronie poznanie motywów rozstrzygnięcia, a sądowi administracyjnemu dokonanie kontroli, czy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa do ustalonego stanu faktycznego. Obowiązek ten ma szczególne znaczenie w sprawach, w których organ korzysta z uznania administracyjnego. W istocie, uzasadnienie decyzji organów obu instancji nie pozwala na ustalenie, jakie konkretnie dowody zostały przez organ uznane za wiarygodne, jakie dowody zostały pominięte oraz z jakich powodów. Nie wyjaśnia także w sposób wystarczający, dlaczego organ uznał, że w realiach sprawy właściwym rozstrzygnięciem jest skreślenie skarżącego z listy studentów, a nie zastosowanie rozwiązania mniej dolegliwego, przewidzianego w Regulaminie studiów. Nie można także pomijać i tego, że skarżący podnosił konkretne okoliczności dotyczące swoich problemów zdrowotnych, przedłużenia terminów, faktycznego przystąpienia do zaliczeń oraz realizacji praktyki zawodowej. Nie było zatem wystarczające ograniczenie się przez organ do stwierdzenia, że w dokumentacji przebiegu studiów brakowało określonych zaliczeń lub dokumentów. Organ powinien był zbadać znaczenie tych okoliczności dla przesłanki skreślenia, a następnie wyjaśnić w uzasadnieniu, dlaczego nie mogły one prowadzić do pozostawienia skarżącego na liście studentów. Nie jest przy tym dopuszczalne przyjęcie z góry, że brak oceny w systemie teleinformatycznym Uczelni jest równoznaczny z brakiem zaliczenia, bez uprzedniego wyjaśnienia, czy brak ten wynikał z nieuzyskania zaliczenia czy też z kwestii technicznej lub formalnej, związanej z późniejszym przekazaniem informacji o ocenie bądź wpisaniem oceny. W konsekwencji w sprawie doszło również do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organ nie może bowiem poprzestać na mechanicznym odnotowaniu braku ocen w dokumentacji przebiegu studiów. Obowiązany jest ustalić, czy brak wpisu rzeczywiście odpowiada brakowi zaliczenia, czy zaliczenie było możliwe w ramach przedłużonego terminu, jakie czynności zostały podjęte przez studenta oraz jaki był rzeczywisty skutek podejmowanych przez niego działań. W szczególności rozstrzygnięcie sprawy wymagało uprzedniego ustalenia, czy zgoda na przedłużenie sesji wywołała skutki w zakresie terminów obowiązujących skarżącego, czy skarżący przystąpił następnie do zaliczeń w okresie objętym przedłużeniem, a jeżeli tak – jaki był status formalny uzyskanych przez niego wyników. Nie jest przy tym rolą Sądu administracyjnego zastępowanie organu w dokonywaniu tych ustaleń. Odnosząc się w tym miejscu do faktu zawarcia w odpowiedzi na skargę wniosków o przeprowadzenie wskazanych tam określonych dowodów, które zostały następnie cofnięte przez pełnomocnika organu na rozprawie, Sąd wyjaśnia, że stosownie do art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Natomiast według art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Poza tym, że przywołany przepis nie przewiduje możliwości przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków, należy podkreślić, że określony w art. 106 § 3 p.p.s.a. zakres postępowania dowodowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest dostosowany do funkcji tego postępowania, której celem jest ocena zgodności z prawem procesu zastosowania przez organy administracji publicznej norm prawa do określonego stanu faktycznego. W trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń, które prowadziłyby do nowego ustalenia stanu faktycznego w sprawie administracyjnej albo kontynuowania postępowania dowodowego prowadzonego przez organy (patrz: wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2026 r. sygn. akt III OSK 1915/23, dostępny jw.). To organ, a nie sąd rozpoznający skargę, obowiązany był zgromadzić taki materiał dowodowy, który pozwalałby na ocenę zaistnienia przesłanki skreślenia z listy studentów. Zawarte w odpowiedzi na skargę wnioski dowodowe w istocie potwierdzają, że organ nie przeprowadził należycie postępowania dowodowego, chcąc okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy wykazać dopiero w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Organ w odpowiedzi na skargę domagał się bowiem przeprowadzenia przed Sądem dowodów (i to ze źródeł osobowych) na okoliczności dotyczące m.in. przebiegu rozmów ze skarżącym, udzielanych mu informacji, terminów zaliczeń oraz jego statusu w zakresie wpisu warunkowego. Są to jednak okoliczności, które – jeżeli organ uznawał je za istotne dla rozstrzygnięcia – powinny zostać ustalone w postępowaniu administracyjnym. Postępowanie sądowoadministracyjne nie służy prowadzeniu postępowania dowodowego od początku ani uzupełnianiu zasadniczych braków postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organ. W ocenie Sądu powyższe uchybienia mają charakter istotny, gdyż dotyczą samej podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. Nie chodzi zatem jedynie o niedostatki uzasadnienia, które można byłoby uznać za pozostające bez wpływu na wynik sprawy. Braki w postępowaniu dowodowym oraz sprzeczność pomiędzy przedstawionymi w uzasadnieniu decyzji ustaleniami organu a dokumentami znajdującymi się w aktach uniemożliwiają bowiem stwierdzenie, czy w dacie wydania decyzji rzeczywiście zachodziła fakultatywna przesłanka umożliwiająca skreślenie skarżącego z listy studentów. Z tych wszystkich względów Sąd przed wszystkim uznał za zasadne zarzuty naruszenia przepisów art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie Sąd nie przesądza na obecnym etapie, czy skarżący spełnił wszystkie wymagania związane z zaliczeniem poszczególnych przedmiotów oraz praktyki zawodowej, a w konsekwencji, czy obiektywnie powinien zostać skreślony z listy studentów czy też nie. Ocena ta oparta jest bowiem na uznaniu administracyjnym i należy do organu. Przede wszystkim wymaga ona dokonania przez organ pełnych i prawidłowych ustaleń faktycznych. Natomiast rolą sądu administracyjnego nie jest zastępowanie organu w tym zakresie, lecz kontrola legalności jego działania. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ będzie zatem zobowiązany do ponownego, wszechstronnego zbadania materiału dowodowego, a w szczególności dokumentów dotyczących przedłużenia sesji egzaminacyjnej i terminu przedłożenia dokumentacji praktyk, ustalenia skutków tych rozstrzygnięć, zweryfikowania statusu zaliczeń uzyskanych przez skarżącego oraz wyjaśnienia okoliczności związanych z realizacją praktyki zawodowej. Organ powinien również dokonać oceny wszystkich twierdzeń i dowodów przedstawionych przez skarżącego, a w przypadku odmowy przyznania im waloru wiarygodności lub mocy dowodowej – przedstawić w uzasadnieniu konkretne i przekonujące przyczyny takiej oceny. Ponadto organ winien w sposób jednoznaczny ustalić, jaki termin był prawnie wiążący dla skarżącego w zakresie zaliczenia poszczególnych przedmiotów i złożenia dokumentacji praktyk. Nie może przy tym pomijać znajdującej się w aktach zgody na przedłużenie sesji egzaminacyjnej i terminu do dnia 30 października 2025 r. Dopiero po dokonaniu tych ustaleń organ będzie mógł ocenić, czy wystąpiła przesłanka nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie, a następnie – w razie stwierdzenia jej wystąpienia – dokonać prawidłowego wyboru sposobu załatwienia sprawy w ramach przyznanej mu kompetencji uznaniowej. Wydając ponownie decyzję, organ będzie również obowiązany sporządzić uzasadnienie odpowiadające wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Nadto należy zadbać o dopełnienie w postępowaniu administracyjnym obowiązku informacyjnego z art. 10 § 1 k.p.a. przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie, jak też – mając na uwadze różne adresy podawane przez skarżącego w pismach kierowanych do organów Uczelni i zwrot części korespondencji zawierającej decyzje wydane w obydwu instancjach, jako niepodjętej w terminie – niezależnie od ewentualnego umieszczenia korespondencji w WBOS, zadbać o kierowanie pism i rozstrzygnięć organu na aktualny adres skarżącego (adres zamieszkania lub adres do korespondencji, jeżeli został wskazany). Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego kwotę stanowiącą równowartość uiszczonego wpisu od skargi (200 zł). Sąd uwzględnił wynik sprawy i żądnie strony skarżącej oraz poniesione przez nią niezbędne koszty sądowe, jak też fakt, że strona finalnie nie była reprezentowana przez pełnomocnika procesowego.