II SA/Sz 53/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Burmistrza Gminy i Miasta Sianów na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia postanawia: odrzucić skargę.

Postanowieniem z 11 grudnia 2024 r., nr SKO.4170.2391.2024, wydanym na podstawie art. 37 § 6 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu ponaglenia A. C., na przewlekłość postępowania Burmistrza Gminy i Miasta S. , w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, na wniosek z 19 sierpnia 2019 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło w następujący sposób: 1) wskazać, że Burmistrz Gminy i Miasta S. dopuścił się przewlekłości, 2) stwierdzić, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) wyznaczyć do dnia 31 stycznia 2025 r. termin na załatwienie sprawy, 4) zarządzić wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych przewlekłości. Burmistrz Miasta i Gminy S. wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powołane wyżej postanowienie. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie wniosło o jej odrzucenie, jako niedopuszczalnej, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.". Organ wskazał, że na postanowienie w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Ponadto Kolegium zauważyło, że Burmistrz jako organ prowadzący sprawę nie legitymuje się przymiotem strony tego postępowania, zatem nie posiada legitymacji skargowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, zobligowany jest w pierwszej kolejności ocenić dopuszczalność złożonej skargi, w tym, czy zaskarżone działanie podlega kontroli sądu administracyjnego w świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. Sąd bada również zawsze legitymację skargową strony stosownie do art. 50 § 1 i 2 p.p.s.a. Zgodnie zatem z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, poprzez orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie wydane na podstawie art. 37 § 6 k.p.a., które ma charakter incydentalny, nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a także nie kończy postępowania w sprawie. Przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości zaskarżenia postanowienia wydawanego przez organ, do którego wniesiono ponaglenie. Strona nie ma uprawnień do podważenia tego postanowienia w trybie procesowym. Postanowienie wydane na skutek wniesienia ponaglenia, nie należy do katalogu postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się jednolicie, że wniesienie ponaglenia nie uruchamia postępowania, którego sposób zakończenia postanowieniem mógłby stanowić samodzielny przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej (por. wyroki NSA: z 29 października 2019 r., sygn. II OSK 2011/19, z 30 stycznia 2020 r., sygn. II OSK 3092/19;, z 27 listopada 2020 r., sygn. II OSK 244/20, a także postanowienia NSA z 7 września 2021 r., sygn. I OSK 811/19; z 3 listopada 2021 r., sygn. III OSK 6523/21). Powyższe powoduje, że skarga niniejsza jest niedopuszczalna z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Ponadto z uwagi na zaistniały w rozpoznawanej sprawie stan faktyczny należy odwołać się do art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a., zgodnie z którymi, uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym oraz inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Na tle zagadnienia legitymacji skargowej organów jednostek samorządu terytorialnego, wskazać należy, że powierzenie takim organom właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej (bądź załatwienia sprawy w formie innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej) wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego. W takiej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma też - co do zasady - legitymacji do zaskarżania rozstrzygnięć administracyjnych do sądu administracyjnego, ani wniesienia powództwa do sądu powszechnego. Pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie (patrz: uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2000 r., sygn. akt OPK 14/00 oraz z 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03). Sąd zauważa, że na gruncie badanej sprawy, skarżącym jest Burmistrz Miasta i Gminy S., a więc organ samorządu terytorialnego, który działa jedynie w granicach i na mocy przyznanych mu ustawowo kompetencji, nie zaś jako podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku prawnego dotyczy postępowanie. Burmistrz nie posiada zatem legitymacji do wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zaskarżone postanowienie, wydane przez organ wyższego stopnia, w przedmiocie rozpatrzenia ponaglenia. Tym samym skarga, wniesiona w przedmiotowej sprawie przez Burmistrza jest również niedopuszczalna z braku legitymacji tego podmiotu do wniesienia skargi i w konsekwencji winna być odrzucona (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.). Mając na względzie, powyższe ustalenia ujęte łącznie, Sąd skargę odrzucił, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu niniejszego postanowienia są dostępne w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).