Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wr 231/26

Wyrok WSA we Wrocławiu z 16 czerwca 2026 r., II SA/Wr 231/26 – ewidencja gruntów i budynków

Wynik

*Oddalono skargę w całości

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia
16 czerwca 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pawłowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Malwina Jaworska - Wołyniak Protokolant: referent Emilia Witkowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. M. i A. M. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we Wrocławiu z dnia 23 stycznia 2026 r. nr GK-ONG.7221.38.2025.MG w przedmiocie odmowy aktualizacji danych ewidencyjnych oddala skargę w całości.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 stycznia 2026 r. nr GK-ONG.7221..38.2025.MG, Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej w skrócie jako: "DWINGiK", "organ odwoławczy"), po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez A. i A.(1) M. (dalej jako "skarżący") od decyzji Starosty Wałbrzyskiego z dnia 12 września 2025 r. znak SGN.6623.8.2025, orzekającej "o odmowie aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących zmiany użytku gruntowego o symbolu "Bi" zawartego w działce nr [...] obręb Nr [...] G.", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt sprawy i uzasadnienia opisanej decyzji DWINGiK wynika, że wnioskiem pismem z dnia 19 sierpnia 2025 r. A. i A.(1) M. zwrócili się do Starosty Wałbrzyskiego z prośbą o "sprostowanie oznaczenia użytku gruntowego oraz wydanie aktualnego wypisu z ewidencji gruntów". Wniosek ten zawierał żądanie zmiany rodzaju użytku gruntowego dla działki nr [...] położonej w obrębie Nr [...] G. (jedn. rej. [...]), gmina B.-G. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, iż "zgodnie z zawiadomieniem Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu z dnia 25.05.2015 r., znak: [...], działka została oznaczona w ewidencji jako "Bi - inne tereny zabudowane". Tymczasem na działce tej znajduje się garaż w zabudowie szeregowej, który od momentu zakupu nieruchomości nie zmienił swojej funkcji, konstrukcji ani sposobu użytkowania. Garaż ten służy wyłącznie do celów prywatnych - do parkowania pojazdu. Jednocześnie wnioskodawcy wskazali, że "obecnie oznaczenie "Bi" nie oddaje rzeczywistego stanu zagospodarowania nieruchomości, co może prowadzić do błędnych interpretacji prawnych i podatkowych. Wnieśli także żądanie "o przeprowadzenie weryfikacji i przywrócenie oznaczenia zgodnego ze stanem faktycznym i pierwotnym sposobem użytkowania gruntu oraz "o wydanie aktualnego wypisu z ewidencji gruntów i budynków po dokonaniu stosownej korekty". W związku z tak sformułowanym wnioskiem, organ pierwszej instancji wszczął postępowania administracyjne w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków i zawiadomieniem z dnia 25 sierpnia 2025 r. znak SGN.6623.8.2025 poinformował skarżących o uprawnieniach wynikających z art. 10 Kpa. Decyzją z dnia 12 września 2025 r. znak SGN.6623.8.2025 Starosta Wałbrzyski odmówił "aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących zmiany użytku gruntowego o symbolu "Bi" zawartego w działce nr [...] obręb Nr [...] G.". Utrzymując zaskarżone w mocy, DWINGiK w pierwszej kolejności wyjaśnił, że w sprawie podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r. poz. 1151 ze zm., dalej jako p.g.k.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2024 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2024 r. poz. 219 ze zm., dalej jako r.e.g.b.). W myśl art. 2 pkt 8 ustawy p.g.k. pod pojęciem ewidencja gruntów i budynków rozumie się system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy do zadań starosty, o czym stanowi art. 7d pkt 1 ustawy. Stosownie do art. 20 ust. 1 powołanej ustawy, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; 3) lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. Ponadto, w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także m.in. właścicieli nieruchomości (art. 20 ust. 2 pkt 1 tej ustawy). Zgodnie z art. 24 ust. 2a tej ustawy, informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Zgodnie z art. 24 ust. 2b ustawy, aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku łub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. W myśl art. 24 ust. 2c ustawy, odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast szczegółowy zakres informacji objętych ewidencją określają przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2024 r., poz. 219 ze zm.). Podstawę zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych stanowią przepisy § 8 i 9 cytowanego rozporządzenia oraz załącznik nr 1 do tego rozporządzenia - Zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych. W załączniku nr 1 do rozporządzenia, pod lp. 15 określono definicję, innych terenów zabudowanych oznaczonych symbolem Bi. Zgodnie z nimi: Do innych terenów zabudowanych zalicza się grunty: 1) zajęte pod budynki inne niż mieszkalne, przemysłowe lub magazynowe oraz budowle lub urządzenia związane z tymi budynkami, w szczególności: kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów; 2) położone między budynkami, budowlami i urządzeniami, o których mowa wpkt 1, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane winnym celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty i kwietniki; 3) zajęte pod cmentarze czynne oraz cmentarze nieczynne, ale niezaliczone do gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, oraz grzebowiska zwierząt. Kontur innych terenów zabudowanych nie może przekraczać linii wskazanych w projekcie zagospodarowania działki lub terenu stanowiącym załącznik do pozwolenia na budowę albo zgłoszenia budowy. Z kolei do terenów mieszkaniowych oznaczonych symbolem B zalicza się grunty, nie wchodzące w skład gruntów rolnych zabudowanych, o których mowa w lp. 13: 1) zajęte pod budynki mieszkalne; 2) zajęte pod budynki gospodarcze i techniczne, związane funkcjonalnie z budynkami mieszkalnymi, o których mowa w pkt 1, oraz urządzenia, w szczególności: podwórza, dojazdy, przejścia, przydomowe place gier, zabaw i odpoczynku, studnie, zbiorniki, przewody naziemne, urządzenia do gromadzenia i oczyszczenia ścieków, śmietniki, składowiska odpadów, obiekty małej architektury, ogrodzenia, oczka wodne, ogródki skalne; 3) położone między budynkami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1 i 2, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane do innego celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod trawniki, rabaty, kwietniki, warzywniki. Kontur terenów mieszkaniowych nie może wykraczać poza granice działki budowlanej, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725, 834, 1222, 1847 i 1881), określone w projekcie zagospodarowania działki lub terenu stanowiącym załącznik do wniosku o pozwolenie na budowę albo zgłoszenia budowy. Zgodnie z załącznikiem Klasyfikacja Środków Trwałych (KST) - "Schemat Klasyfikacji" do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 października 2016 r. w sprawie klasyfikacji środków trwałych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1864), budynki dzielą się na: • mieszkalne (rodzaj wg KST -11) • niemieszkalne (rodzaj wg KŚT- 10), w tym: - przemysłowe (101), - transportu i łączności (102), - handlowo-usługowe (103), - zbiorniki, silosy i budynki magazynowe (104), - biurowe (105), - szpitale i inne budynki opieki medycznej (106), - oświaty nauki i kultury oraz budynki sportowe (107), - produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa (108) - pozostałe budynki niemieszkalne (109). Zgodnie z Objaśnieniami szczegółowymi załącznika do rozporządzenia, rodzaj budynki transportu i łączności (102) obejmuje: - budynki lotnisk, dworców kolejowych i autobusowych oraz terminali portowych, - budynki stacji kolejek górskich i wyciągów krzesełkowych, - budynki stacji nadawczych radia i telewizji, - budynki central telefonicznych, centrów telekomunikacyjnych, - hangary lotnicze, - budynki nastawni kolejowych, - budynki zajezdni dla środków transportu, - budki telefoniczne, - budynki latarni morskich, - budynki kontroli ruchu powietrznego (wieże), - budynki garaży i zadaszone parkingi, - budynki do przechowywania rowerów. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przywołał dokumenty zgromadzone w toku postępowania, na których oparto wydane w sprawie rozstrzygnięcie i podniósł, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że na działce ewidencyjnej nr [...] położonej w obrębie Nr [...] G., gminy B.-G. znajduje się murowany garaż w zabudowie szeregowej, oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako jednokondygnacyjny budynek transportu i łączności. Budynek o id. [...] jest częścią samodzielnego zespołu budynków, w którym każdy z nich jest położony na oddzielnej działce ewidencyjnej. Takie budynki, według Klasyfikacji Środków Trwałych (KŚT) zostały zaszeregowane w grupie 1, podgrupie 10, rodzaju 102 - budynki garaży. Jest to obiekt niemieszkalny, użytkowany samodzielnie lub jako część zespołu garaży i nie jest funkcjonalnie związany z budynkiem mieszkalnym położonym na tej samej działce. Co więcej, budynek ten pozostaje w użytkowaniu niezależnie od budynku mieszkalnego i nie stanowi jego części składowej. Budynek transportu i łączności znajdujący się na działce ewidencyjnej nr [...], nie stanowi również integralnej części budynku mieszkalnego i służy do przechowywania pojazdów. Teren wokół garaży pozwala na swobodny dostęp do każdego boksu, dostęp do drogi publicznej (działka nr [...]) realizowany jest przez działkę [...] obręb Nr [...] G. Ponadto zgodnie z treścią mapy zasadniczej do kompleksu garaży doprowadzona jest sieć elektroenergetyczna. Jednocześnie wskazał organ, że sposób zagospodarowania przedmiotowej działki, jest w pełni zgodny z definicją innych terenów zabudowanych, określoną pod poz. lp. 15 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. I tak, do innych terenów zabudowanych w szczególności zaliczamy grunty zajęte pod budynki inne niż mieszkalne, przemysłowe lub magazynowe oraz budowle lub urządzenia związane z tymi budynkami, a także grunty położone między tymi budynkami, budowlami i urządzeniami. W pierwszej kolejności DFWINGIK podkreślił, że na działce nr [...] położonej w obrębie Nr [...] G. znajduje się jeden jednokondygnacyjny, murowany budynek transportu i łączności, który nie jest budynkiem mieszkalnym, przemysłowym ani magazynowym. Budynek ten stanowi element w samodzielnym zespole garaży na wydzielonych działkach. Skoro, na działce tej znajduje się jedynie budynek garażu, to nie jest on związany funkcjonalnie z budynkiem mieszkalnym, bowiem takiego budynku na działce nr [...] nie ujawniono w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. Z tego też względu budynek ten nie może zostać określony jako garaż przydomowy, komórka czy budynek gospodarczy związany funkcjonalnie z budynkiem mieszkalnym. Taki zespół murowanych garaży w zabudowie szeregowej stanowi samodzielną funkcję usługowo-techniczną, która nie jest funkcjonalnie powiązana z zabudową mieszkaniową. Jest to odrębny kompleks budynków transportu i łączności, położony na osobnych działkach ewidencyjnych, które nie pełnią funkcji mieszkalnej. Wyklucza to zatem zaliczenie gruntu działki ewidencyjnej nr [...], do terenów mieszkaniowych, których definicję określono pod poz. lp. 13 załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wobec powyższego organ stwierdził, że przedmiotowy grunt spełnia wszystkie kryteria określone w definicji innych terenów zabudowanych, o której mowa w lp. 1 załącznika nr 15 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zaznaczył przy tym, że zarówno organ prowadzący postępowanie, jak i właściciele nieruchomości nie dysponują jakąkolwiek dokumentacją architektoniczno-budowlaną dotyczącą przedmiotowego budynku, w szczególności projektami budowlanymi, decyzjami o pozwoleniu na budowę, zgłoszeniami robót budowlanych ani innymi dokumentami, które mogłyby być podstawą do zmiany przeznaczenia tego budynku. Organ zwrócił również uwagę, iż przedmiotowy garaż położony na działce [...] tworzy wraz z sąsiednimi garażami zespół budynków transportu i łączności, które są funkcjonalnie odrębnym kompleksem, niepowiązanym z zabudową mieszkaniową. Ponadto, garaże są trwale związane z gruntem i stanowią zespół obiektów budowlanych przylegających do siebie ścianami bocznymi. Każdy garaż znajduje się na osobnej działce ewidencyjnej i nie jest funkcjonalnie ani prawnie przypisany do konkretnego mieszkania. Każdy z nich może być użytkowany i zbywany niezależnie od lokali mieszkalnych. Wskazał jednocześnie, że jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 października 2013r. sygn. I OSK 275/12, dla zaliczenia danego gruntu do określonej kategorii decydującą rolę odgrywa jakie budynki znajdują się na tym gruncie. (...) Organem kompetentnym do określenia kategorii budynku w świetle przepisów prawa budowlanego jest organ administracji budowlanej, który wypowiada się w sprawie funkcji budynku w drodze decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego lub w drodze decyzji o wyrażeniu zgody na zmianę sposobu użytkowania budynku. Organ administracji budowlanej tworzy stan prawny określający funkcję (kategorię) budynku - który z kolei - powinien znaleźć odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków (...). O zaliczeniu budynku (lub lokalu) do właściwej podgrupy i rodzaju decyduje jego przeznaczenie oraz związana z tym konstrukcja i wyposażenie, a nie sposób użytkowania, który w praktyce bywa czasem niezgodny z przeznaczeniem. Zatem, mając na uwadze treść powyższego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zgromadzony materiał dowodowy oraz definicję użytków gruntowych określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, organ odwoławczy uznał, iż grunty te nie spełniają odpowiednich kryteriów, aby je zakwalifikować do innego użytku gruntowego niż inne tereny zabudowane. Natomiast, odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, że Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2024 r. poz. 219) reguluje m.in. sposób klasyfikacji gruntów i budynków oraz oznaczanie odpowiednimi symbolami użytków gruntowych lub typów zabudowy (np. "B" - teren zabudowy mieszkaniowej, "Bi" - grunty zajęte pod budynki inne niż niemieszkalne, przemysłowe lub magazynowe). Mając na względzie §10 rozporządzenia, który określa, że przy klasyfikacji należy uwzględniać przeznaczenie obiektu i jego funkcję w stosunku do pozostałej zabudowy. W tym zakresie kluczowe jest, że garaż szeregowy nie pełni funkcji pomocniczej wobec konkretnej zabudowy mieszkaniowej zlokalizowanej na tej samej działce. Jest samodzielnym obiektem budowlanym i nie jest ściśle związany z użytkowaniem jednoznacznie określonego budynku mieszkalnego. Wyroki Trybunału Konstytucyjnego SK 23/19, Naczelnego Sądu Administracyjnego III FSK 1907/21 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego I SA/Po 410/24 odnoszą się przede wszystkim do kwestii podatkowych, w szczególności do zasad ustalania podatku od nieruchomości oraz rozstrzygania wątpliwości co do opodatkowania poszczególnych typów nieruchomości. Ich przedmiotem nie było określenie zasad klasyfikacji rodzaju użytku gruntowego pod samodzielnym budynkiem garażowym w zabudowie szeregowej w ewidencji gruntów i budynków, a jedynie rozstrzygnięcie czy konkretny element nieruchomości powinien podlegać opodatkowaniu według wyższej czy niższej stawki podatkowej. W konsekwencji, przywoływane w odwołaniu wyroki przez odwołujących nie mogą stanowić podstawy do kwestionowania użytku gruntowego pod garażem w zabudowie szeregowej, który jest wykazany w bazie ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez Starostę Wałbrzyskiego. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem skarżący wnieśli na nie skargę do tutejszego Sądu. W skardze zarzucono naruszenie § 10 rozporządzenia z 27.07.2021 r. poprzez pominięcie związku funkcjonalnego garażu z nieruchomością mieszkalną, błędne przyjęcie, że modernizacja ewidencji z 2008 roku wyklucza dokonanie jej korekty oraz nieprawidłowe odniesienie się do orzecznictwa TK i NSA. W odpowiedzi na skargę DWINGiK wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. W piśmie procesowym z dnia 10 kwietnia 2026 r. skarżący podtrzymali prezentowane w skardze stanowisko, a dodatkowo przywołali zależność wymiaru podatku od nieruchomości od wpisów w ewidencji. Na rozprawie w dniu 16 czerwca 2026 r. obie strony podtrzymały prezentowane wcześniejsze stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zaznaczyć też trzeba, że zakres kontroli sądu wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., na podstawie którego sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę kontrolowanych rozstrzygnięć w niniejszej sprawie stanowiły przepisy cytowanej już wcześniej ustawy p.g.k. Z ustawy tej wynika, że obowiązkiem organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków jest utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Informacje zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji także w sytuacji wykrycia błędnych informacji (art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k.). W ramach aktualizacji można dokonywać prostowania i usuwania błędnych danych, a może się to odbywać wyłącznie w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych w świetle zebranych dokumentów. Ewidencja gruntów i budynków nie ma zatem charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest tylko i wyłącznie odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego, choćby był on zgodny z żądaniem wnioskodawcy. Jak podniósł więc NSA w wyroku z dnia 25 marca 2021 r., sygn. akt I OSK 2545/20; LEX nr 3209342 ". zwrot "wykrycie błędnych informacji" w rozumieniu art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d pgk oznacza błąd oczywisty, tj. taki, który nie wymaga szczegółowego postępowania dowodowego. Tak też ujmuje to zagadnienie § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm.), wskazując w pkt 1 na aktualizację z powodu konieczności zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi (oczywistość), w pkt 2 z powodu ujawnienia nowych danych ewidencyjnych i w pkt 3 w celu wyeliminowania danych błędnych (oczywistych); wyrok NSA z 24 maja 2019 r. I OSK 1951/17, Lex 2700074." Podkreślić zatem należy, że ewidencja gruntów i budynków jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, budynkach. Wypis z ewidencji ma zatem charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających w ewidencji. Techniczny charakter ewidencji powoduje, że to nie ewidencja kształtuje określony stan prawny, lecz dopiero zmiana tego stanu w innym przewidzianym przez prawo trybie znajduje swoje odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja pełni zatem jedynie funkcje rejestrujące stanów prawnych ustalonych w innym trybie i przez inne organy. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że nie kształtują one nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdzają stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 1718/13; wyrok NSA z dnia 26 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 157/10 - dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). W niniejszej sprawie skarżący domagają się zmiany w ewidencji gruntów i budynków, oznaczenia garażu w zabudowie szeregowej, z B (budynek mieszkalny) na Bi (budynek inny), argumentując to związkiem funkcjonalnym budynku z nieruchomością mieszkaniową. W tym kontekście wskazać należy, że słusznie organu podnosiły, że przedmiotowy garaż zlokalizowany jest na odrębnej działce, z odrębną od nieruchomości mieszkaniowej księgą wieczystą, może być przedmiotem rozporządzenia odrębnie od nieruchomościowej mieszkaniowej i może zostać dowolnie użytkowany przez osoby trzecie, nie tylko przez lokatorów nieruchomości lokalowej – w przeciwieństwie do garażu usytuowanego w bryle budynku mieszkalnego. Sam budynek, jako stanowiący odrębną własność, bezspornie zaś nie jest budynkiem o charakterze mieszkaniowym – służącym do pobytu ludzi. W ocenie Sądu, prawidłowo organy ustaliły, że istniejący aktualnie wpis –Bi- jest wpisem właściwemu. Wbrew zatem zarzutom skargi organy dysponują zbiorem dokumentów potwierdzających charakter garażu. Organ odwoławczy bardzo szczegółowo przedstawił w uzasadnieniu podjętej decyzji podstawy prawne działania organów w niniejszej sprawie i podjętego rozstrzygnięcia. Sąd przytoczył je w części historycznej uzasadnienia wyroku. Wobec trafności i szczegółowości wyjaśnień organu odwoławczego w tym zakresie, Sąd obecnie wskazuje jedyne, że brak jest podstaw by przywołane przez organ odwoławczy podstawy prawne kwestionować i powielać je w rozważaniach Sądu. Jako prawidłowe ocenić należy także odniesienie się przez organ odwoławczy do wszystkich zarzutów, stawianych nie tylko we wniesionym środku odwoławczym, ale formułowanych przez stronę na różnych etapach postępowaniach. Oceniając zarzuty skargi jako nieuzasadnione, wobec braku przesłanek uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, z uwagi na prawidłowość ich rozstrzygnięć Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Informacje o sprawie

Data wpływu
19 marca 2026
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Sędziowie
Malwina Jaworska-Wołyniak Marta Pawłowska /przewodniczący sprawozdawca/ Wojciech Śnieżyński

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny