II SAB/Bd 10/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. U. na przewlekłe prowadzenie postępowania skargowego przez Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie utrudnień infrastrukturalnych dla osób niepełnosprawnych i rodzin z dziećmi postanawia odrzucić skargę.

J. U. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na przewlekłość postępowania, niewłaściwe interpretowanie i stosowanie przepisów oraz niedopełnienie obowiązków w sprawie niedostępności dla osób niepełnosprawnych i rodzin z dziećmi obiektów będących własnością Gminy [...]; w tym Centrum Targowego [...], zlokalizowanego przy ul. [...]. Skarżący zarzucił organowi administracji nierzetelne przeprowadzenie kontroli i pozorowane działania w sprawie jego licznych skarg składanych m.in. w przedmiocie niedostosowania obiektu targowego w zakresie miejsc do przewijania małego dziecka, braku podjazdu dla osób niepełnosprawnych, niewłaściwego umiejscowienia przejścia dla pieszych. W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie, ze względu na okoliczność, że sprawa dotycząca przewlekłości postępowania w przedmiocie nierzetelnego przeprowadzenia kontroli i pozorowanych działań w rozpatrzeniu licznie składanych skarg nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej, albowiem organ nie wydał żadnego aktu administracyjnego, od którego przysługiwałoby prawo do złożenia skargi do WSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Rozpoznając sprawę, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej powoływana jako "p.p.s.a."), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Zgodnie z art. 3 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 1. 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 2. 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie treść skarg kierowanych do organu w przedstawionym zakresie jednoznacznie wskazuje, że zostały złożone w trybie skargi powszechnej wniesionej do organu administracji publicznej w ramach postępowania skargowego uregulowanego dziale VIII k.p.a. Zgodnie natomiast z ugruntowanym orzecznictwem akty i czynności podejmowane w tym trybie przez organy nie są rozstrzygnięciami, o których mowa w powołanym wyżej art. 3 § 2 p.p.s.a., w konsekwencji nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Podobnie jak i bezczynność lub przewlekłość postępowania w sprawie rozpatrzenia skargi powszechnej nie podlega kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 13 maja 2025 r., sygn. akt III OSK 575/25, z 20 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2783/13, z 18 listopada 2013 r. sygn. akt I OSK 2621/13, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych zwanej dalej "CBOSA"). Przedmiotowe postępowanie skargowe nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej czy postanowienia, lecz zawiadomieniem wnoszącego o sposobie rozpatrzenia skargi (art. 238 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej powoływana jako "k.p.a.") . Innymi słowy, tryb skargowo – wnioskowy określony w dziale VIII k.p.a. stanowi jednoinstancyjne postępowanie o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także postępowania sądowoadministracyjnego (por. postanowienia NSA: z 22 czerwca 2021 r. sygn. akt II OSK 1156/21, z 20 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 530/21, CBOSA). W świetle powyższego stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.