Sygnatura
II SAB/Gl 29/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 28 kwietnia 2026 r., II SAB/Gl 29/26 – wizy
Wynik
Zobowiązano do wydania aktu
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 28 kwietnia 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędziowie, Sędzia WSA Krzysztof Nowak (spr.), Sędzia WSA Renata Siudyka, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi T. B. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Śląskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o pobyt czasowy 1. zobowiązuje Wojewodę Śląskiego do wydania decyzji w przedmiocie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że Wojewoda Śląski dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa, 3. w pozostałej części skargę oddala, 4. zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz skarżącego kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 28 stycznia 2026 r. T. B. (dalej jako: "skarżący" lub "strona"), reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, złożył skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Wojewodę Śląskiego (dalej jako: "wojewoda" lub "organ") postępowania w sprawie dotyczącej udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce. Powyższa skarga jest drugą skargą w sprawie bezczynności wojewody ponieważ pierwszą skargę skarżący złożył w dniu13 listopada 2024 r. Wyrokiem z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt II SAB/Gl 232/24 tu. Sąd oddalił skargę skarżącego. Z uzasadnienia skargi wynika, że wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy został złożony do organu w dniu 6 czerwca 2024 r. W dniu 6 listopada 2025 r. skarżący wniósł ponownie ponaglenie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem organu I instancji. Do dnia wniesienia skargi przedmiotowy wniosek nie został rozpoznany. Pełnomocnik skarżącego wskazał, że organ nie załatwił sprawy w ustawowym terminie 60 dni, a w toku postępowania nie podejmował czynności w sposób ciągły, konsekwentny i ukierunkowany na niezwłoczne jej zakończenie. Brak jest ciągu realnych czynności merytorycznych, za to występują długie, niczym nieuzasadnione odstępy czasowe, a ewentualne pojedyncze działania mają charakter wyłącznie pozorny, pozostając bez rzeczywistego wpływu na zbliżenie się do rozstrzygnięcia. Taki sposób procedowania wypełnia zatem - obok przesłanki bezczynności - również przesłankę przewlekłego prowadzenia postępowania. Nadto pełnomocnik skarżącego podkreślił, że w toku postępowania organ nie zawiadomił także strony o zwłoce w załatwieniu sprawy, nie podał przyczyn opóźnienia, jak również nie wskazał nowego, realnego terminu jej załatwienia. Zaniechanie to dodatkowo potwierdza, że organ nie traktował należycie obowiązku sprawnego załatwienia sprawy i nie respektował uprawnień strony do rzetelnej informacji o przebiegu postępowania. Zaistniała więc bezczynność organu administracji publicznej, gdyż mimo istnienia ustawowego obowiązku - w ustawowym terminie nie zakończył on postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub innego aktu ani nie podjął stosownej czynności rozstrzygającej sprawę. Jednocześnie sposób prowadzenia postępowania po upływie terminu, polegający na podejmowaniu nielicznych, rozproszonych w czasie lub pozornych czynności, świadczy o jego przewlekłości. W rezultacie należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie doszło równocześnie zarówno do bezczynności, jak i do przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji publicznej. Dodatkowo przyczyny bezczynności leżały wyłącznie po stronie organu, a termin do załatwienia sprawy - zarówno wynikający z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i przepisów szczególnych - został wielokrotnie i w sposób rażący przekroczony, co uzasadnia przyjęcie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W realiach niniejszej sprawy organ nie tylko nie dochował podstawowego terminu do załatwienia sprawy, lecz mimo upływu kolejnych miesięcy, a następnie lat, nie podjął skutecznych działań zmierzających do zakończenia postępowania. Brak jest jakichkolwiek obiektywnych, przekonujących i należycie udokumentowanych przyczyn, które mogłyby usprawiedliwiać tak długotrwałe pozostawanie strony w stanie niepewności co do jej sytuacji prawnej. Organ nie reagował adekwatnie na upływ czasu, nie zapewnił właściwej organizacji pracy, nie skorzystał w sposób należyty z instrumentów przewidzianych w przepisach w zakresie skutecznego zawiadomienia o opóźnieniu i wskazania nowego, realnego terminu), a nadto doprowadził do utrzymywania strony w stanie długotrwałej niepewności co do rezultatu postępowania. Takie zachowanie pozostaje w sprzeczności nie tylko z przepisami proceduralnymi, ale także z konstytucyjną zasadą zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz zasadą państwa prawnego które wymagają, aby organy administracji działały w sposób rzetelny, przewidywalny i terminowy. W związku z tak zakreślonymi zarzutami pełnomocnik skarżącego wniósł o zobowiązanie organu do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, przyznanie skarżącemu od organu sumy pieniężnej w wysokości w wysokości 6.000 zł oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w dniu 12 stycznia 2026 r. uzupełniono braki formalne wniosku, którymi ten był obarczony. Dalej organ wskazał, że ponaglenie złożone do organu zgodnie z treścią art. 37 § 3a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1661) dalej powoływanej jako: "k.p.a." oraz art. 112a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1079 z póżn. zm.), dalej powoływanej jako: "u.o.c." i w zw. z art. 100d ust. 3 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (t. j. Dz. U. 2025 r. poz. 337 z późn. zm.), dalej powoływanej jako: "u.p.o.Ukr.", nie zostało przekazane do organu wyższego stopnia. W dalszej kolejności organ podniósł, że zgodnie z art. 112a u.o.c. regulującym termin wydania decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i stanowiącym lex specialis w stosunku do powołanych przez skarżącą przepisów k.p.a., decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni, który to termin biegnie od dnia, w którym nastąpiło ostatnie z wymienionych w tej normie zdarzeń. Już nawet co najmniej z uwagi na fakt, iż złożony wniosek obarczony jest brakami formalnymi, które do tej pory nie zostały uzupełnione, nie można według organu twierdzić, że ww. termin rozpoczął swój bieg. Skoro zaś bieg terminu na załatwienie sprawy się nie rozpoczął, nie może być prawdziwe twierdzenie strony, że termin ten został przekroczony. Dodatkowo organ wskazał, że w art. 100 d u.p.o.Ukr. ustanowiono wyjątki od powyższego, stanowiąc, że w okresie do dnia 4 marca 2026 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących: a) udzielenia cudzoziemcowi: - zezwolenia na pobyt czasowy, - zezwolenia na pobyt stały, - zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, - zmiany: - zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, - zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, b) cofnięcia cudzoziemcowi: - zezwolenia na pobyt czasowy, - zezwolenia na pobyt stały, - zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Czynności dokonane w okresie, o którym mowa powyżej w postępowaniach w sprawach, o których mowa w ust. 1, są skuteczne. Jednocześnie w powyższym okresie przepisów o bezczynności organu oraz o obowiązku organu prowadzącego postępowanie w sprawach, o których mowa w ust. 1, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się, a organowi prowadzącemu postępowanie w sprawach, o których mowa powyżej, nie wymierza się grzywny ani nie zasądza się od niego sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa. Skoro więc z woli ustawodawcy zawieszony został bieg terminów na załatwianie spraw we wnioskowanym zakresie, i wprowadzone zostało wyłączenie stosowania w tym czasie przepisów o przewlekłości postępowania - to tym samym bezzasadny jest sformułowany przez skarżącą zarzut przewlekłości. Organ wskazał, że w związku z tym całkowicie chybione są zarzuty skargi, a w szczególności żądanie przyznania wnioskowanej sumy pieniężnej jako "rekompensaty". Regulacja wyżej powołana, mająca w tej sprawie zastosowanie, zakresem obowiązywania obejmuje nie tylko sprawy dotyczące obywateli Ukrainy, ale w ogóle - cudzoziemców. Taka wykładnia art. 100c i 100d u.p.o.Ukr. jest zgodna z interpretacją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz znajduje również potwierdzenie w orzecznictwie - zarówno w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego jak również w wyrokach wojewódzkich sądów administracyjnych. Wyjaśniając powód przedłużonego procedowania nad złożonym wnioskiem o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wojewoda zauważył, że do organu tego wpływa od kilku lat ogromna, stale powiększająca się liczba wniosków pobytowych, powodująca znaczące zwiększenie obłożenia pracą poszczególnych pracowników zaangażowanych w prowadzenie postępowań administracyjnych. Jednocześnie w dniu 14 marca 2020 r. na terenie Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzono stan zagrożenia epidemicznego, zastąpiony od 20 marca 2020 r. trwającym do 15 maja 2022 r. stanem epidemii, który następnie zastąpiony został w dniu 16 maja 2022 r. obowiązującym do 30 czerwca 2023 r. stanem zagrożenia epidemicznego. Ta nadzwyczajna dla funkcjonowania społeczeństwa i Państwa sytuacja przekładała się na wzrost absencji chorobowych pracowników, powstanie zaległości (m.in. w związku z zawieszeniem bezpośredniej obsługi petentów), a tym samym wydłużenie czasu procedowania w prowadzonych sprawach. W dalszej kolejności wskazać należy, że w związku z rozpoczęciem w dniu 24 lutego 2022 r. działań zbrojnych na obszarze Ukrainy i związanym z tym masowym napływem do Polski osób uciekających przed wojną, pracownicy Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego w Katowicach (w tym także rozpatrujący wnioski pobytowe pracownicy Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców) włączeni zostali w realizację, w ramach swoich obowiązków służbowych lub jako dodatkowe zadanie, czynności związanych bezpośrednio lub pośrednio z pomocą obywatelom Ukrainy i koordynacją tych działań, głównie poprzez zabezpieczanie funkcjonowania Punktu informacyjno-doradczego dla obywateli Ukrainy zlokalizowanego na dworcu kolejowym K. , a także punktów recepcyjnych działających na terenie województwa. Powyższe miało na celu zapewnienie możliwości całodobowej realizacji zadań związanych z koordynowaniem przez Wojewodę pomocy uchodźcom, z pewnością miało jednak też istotny wpływ na procedowanie w prowadzonych sprawach administracyjnych. W związku z sytuacją spowodowaną konfliktem zbrojnym na Ukrainie, w 2022 r. na pracowników wykonujących z ramienia organu obowiązki w zakresie legalizacji pobytu cudzoziemców nałożono także dodatkowe zadania m.in. związane z przedłużeniem ważności wiz krajowych (umieszczanie naklejek wizowych w dokumentach podróży) dla wybranych grup obywateli Ukrainy i Białorusi, a także w zakresie rozpatrywania wniosków obywateli Ukrainy, Republiki Białorusi, Federacji Rosyjskiej oraz osób posiadających w tych państwach status bezpaństwowca dotyczących wydawania, przedłużania ważności, wydawania duplikatu lub wymiany Karty Polaka. Podjęte przez organ działania organizacyjne, polegające m.in. na wprowadzeniu usprawnień w postępowaniach dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców, miały na celu zdecydowane przyspieszenie procedowania nad składanymi wnioskami, a tym samym szybsze wydawanie decyzji. Każdy więc cudzoziemiec, w którego interesie było szybkie i sprawne wszczęcie oraz zakończenie postępowania, miał możliwość złożenia wniosku w rekomendowany sposób, w szczególności wypełnionego rzetelnie, starannie i kompletnie wraz z dołączonymi do niego wszystkimi określonymi i wymaganymi załącznikami. W tym stanie rzeczy, organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Zgodnie z brzmieniem art. 53 § 2b p.p.s.a. wymogiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność jest jej poprzedzenie ponagleniem skierowanym do właściwego organu. W niniejszej sprawie wymóg ten został spełniony przez wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. pismem z dnia 8 kwietnia 2024 r. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 149 § 2 p.p.s.a.). W sprawach o przedmiocie objętym skargą uwzględnienia wymaga zasada szybkości postępowania, zawarta w treści art. 12 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Natomiast stosownie do regulacji art. 35 k.p.a., określającej terminy załatwiania spraw administracyjnych, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki - art. 35 § 1 k.p.a., a załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Ustawodawca przewidział przy tym ewentualną sytuację niezałatwienia sprawy w terminie, nakładając na organ administracji publicznej, na mocy art. 36 § 1 k.p.a., obowiązek zawiadomienia strony o każdym takim przypadku, podania przyczyny zwłoki, wskazania nowego terminu załatwienia sprawy oraz pouczenia o prawie do wniesienia ponaglenia. Z perspektywy niniejszej sprawy istotne pozostaje również, że przepisy szczególne mogą przewidywać inne, niż wymienione w Kodeksie postępowania administracyjnego terminy rozpoznania spraw przez właściwe organy administracji publicznej, o czym stanowi art. 35 § 4 k.p.a. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Instytucja skargi na bezczynność organu ma bowiem na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi zauważyć przyjdzie, że przepisy art. 100c i art. 100d u.p.o.Ukr. budzą wątpliwości zarówno co do zakresu ich stosowania - względem wszystkich cudzoziemców bądź też wyłącznie obywateli Ukrainy przebywających na terenie Polski w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy - a także wątpliwości co do ich zgodności z prawem unijnym, które dostrzegł tut. Sąd i postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt II SAB/Gl 19/25, zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prejudycjalnym w tej kwestii. Na gruncie niniejszej sprawy zagadnienie zakresu stosowania powołanych przepisów, pomimo zawartych w odpowiedzi na skargę twierdzeń w tej kwestii, ma drugorzędne znaczenie. Zwrócić natomiast należy uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w ostatnim czasie odmawia zastosowania art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie u.p.o.Ukr. (Dz. U. z 2024 r., poz. 854) w zakresie, w jakim przedłużono do 30 września 2025 r. (obecnie: do 4 marca 2026 r.) obowiązywanie zawieszenia terminu do załatwienia spraw wymienionych w art. 100d u.p.o.Ukr.- jako niezgodnego z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP (zob. m.in. wyroki NSA: z dnia 19 maja 2025 r., sygn. akt II OSK 2921/24; z dnia 12 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 2942/24; z dnia 13 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 2939/24; z dnia 3 lipca 2025 r., sygn. akt II OSK 2695/24; z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt II OSK 3154/24). Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na bezpieczeństwo obrotu prawnego kształtowanego również przez indywidualne akty stosowania prawa, jakimi są orzeczenia sądowe, odmowa zastosowania przepisu ustawy może nastąpić wyłącznie w wypadku, gdy sąd rozpoznający sprawę nie ma wątpliwości co do niezgodności tego przepisu z Konstytucją, a sprzeczność ma charakter oczywisty. Sytuacja taka może zachodzić szczególnie wówczas, gdy norma konstytucyjna jest skonkretyzowana w stopniu pozwalającym na jej samoistne zastosowanie. Taka właśnie sytuacja (tj. oczywista sprzeczność przepisu ustawy z przepisem rangi konstytucyjnej) miała miejsce, w ocenie NSA, w odniesieniu do art. 100d ust. 1 - 4 specustawy, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z 2024 roku, w zestawieniu z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, według którego każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Prawo do sądowej kontroli działalności administracji publicznej stanowi jeden z fundamentów demokratycznego porządku prawnego (art. 2 w związku z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP). W świetle art. 184 Konstytucji RP zasadą jest, że jednostka ma prawo poszukiwania ochrony sądowej przed działaniami administracji publicznej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ewentualne wątpliwości interpretacyjne, czy jednostka może poddać kontroli sądowej określone działania administracji publicznej, należy rozstrzygać na korzyść jednostki. Prawo do sądu administracyjnego nie jest bowiem przywilejem, czy też szczególnym uprawnieniem, ale jednym z podstawowych gwarantów przestrzegania przez organy administracji publicznej porządku prawnego (zob. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 2869/21). Tym samym rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 u.p.o.Ukr., w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z 2024 r., w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości, bezczynności bądź przewlekłego działania organu, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. NSA wskazał ponadto, że niezgodność art. 100d u.p.o.Ukr. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu zaktualizowała się po 30 czerwca 2024 r. Podzielając powyższe stanowisko należy przyjąć, że ze względu na datę złożenia przez Skarżącego wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy (tj. 6 czerwca 2024 r.) oraz nierozpoznanie przedmiotowego wniosku w terminie określonym w art. 112a ust. 1 u.o.c., należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności, albowiem na dzień złożenia skargi (tj. 10 lutego 2026 r.) termin na załatwienie sprawy niewątpliwie już upłynął, o czym Sąd orzekł w pkt 1 sentencji wyroku zobowiązując organ do załatwienia wniosku w terminie 30 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem. W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a. uwzględniając skargę sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu okoliczności sprawy przemawiają jednak za stwierdzeniem, że bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku). Należy wskazać, że tok rozpoznawanej sprawy zbiegł się z nadzwyczajnymi okolicznościami w postaci pandemii i następnie konfliktu zbrojnego na terytorium Ukrainy i związanym z tym napływem migrantów oraz dynamiką zmian prawnych. W sprawie Sąd orzeka ponownie i zobowiązany był uwzględnić fakt, że wyrokiem z dnia 4 marca 2025 r. sygn. akt II SAB/Gl 232/24 tu. Sąd oddalił pierwszą skargę skarżącego na bezczynność Wojewody. Zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Przyznanie sumy pieniężnej ma charakter przede wszystkim prewencyjny i kompensacyjny, służąc zadośćuczynieniu za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej (vide wyrok NSA z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 1662/16). Skoro przepis art. 149 § 2 p.p.s.a. ma charakter uznaniowy, Sąd na gruncie okoliczności niniejszej sprawy stwierdził brak podstaw do jego zastosowania i wymierzenia organowi grzywny lub przyznania skarżącemu od organu sumy pieniężnej. Sąd uznał za niezasadne uwzględnienie wniosku Skarżącego co do zawieszenia postępowania z uwagi na przywołane wcześniej stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące niezgodności art. 100d u.o.p.o.U. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu, które skład orzekający w sprawie podziela. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt 3 sentencji wyroku). O kosztach postępowania (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a., a na ich wysokość składa się wpis od skargi oraz koszty zastępstwa procesowego. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło zgodnie z treścią art. 119 pkt 4 p.p.s.a., stosownie do którego sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 9 lutego 2026
- Symbol z opisem
- 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 658
- Hasła tematyczne
- Przewlekłość postępowania
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Beata Kalaga-Gajewska /przewodniczący/ Krzysztof Nowak /sprawozdawca/ Renata Siudyka
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
art. 37 · Dz.U. 2024 poz. 572
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III SAB/Łd 17/26 · 28 kwietnia 2026
Wyrok WSA w Łodzi z 28 kwietnia 2026 r., III SAB/Łd 17/26 – wizy
Sygnatura: I SAB/Wr 24/26 · 28 kwietnia 2026
Postanowienie WSA we Wrocławiu z 28 kwietnia 2026 r., I SAB/Wr 24/26 – wizy
Sygnatura: III SAB/Łd 18/26 · 28 kwietnia 2026
Wyrok WSA w Łodzi z 28 kwietnia 2026 r., III SAB/Łd 18/26 – wizy
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny