Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SAB/Po 171/26

Wyrok WSA w Poznaniu z 27 sierpnia 2026 r., II SAB/Po 171/26 – wizy

Wynik

Zobowiązano do dokonania czynności Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
27 sierpnia 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Ławrynowicz (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Arkadiusz Skomra Asesor WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Wojewody w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy 1. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. zobowiązuje Wojewodę do rozpoznania wniosku J. G. z dnia 17 grudnia 2024 r. o numerze [...] w terminie miesiąca od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

J. G. (dalej: wnioskodawczyni, skarżąca), obywatelka [...], uczyniła przedmiotem skargi do tutejszego Sądu bezczynność Wojewody (dalej: Wojewoda, organ) w przedmiocie udzielenia jej zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zarzucana bezczynność organu powstała – zdaniem skarżącej – w następującym stanie faktycznym i prawnym. Dnia 30 grudnia 2024 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wpłynął wniosek skarżącej o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy. Został zarejestrowany pod nr [...] Dnia 17 marca 2025 r. Wojewoda zawiadomił wnioskodawczynię o wszczęciu postępowania administracyjnego z jej wniosku i poinformował, że w okresie do 30 września 2025 r. bieg terminów na załatwienie tego rodzaju spraw nie rozpoczyna się, co wynika z art. 100d ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2025r. poz. 337, dalej: u.p.o.U.). Dnia 27 marca 2025 r. Wojewoda został poinformowany przez [...] Oddział Straży Granicznej w [...], że wnioskodawczyni figuruje w bazie SIS(R) – jest zobowiązana do powrotu do swego ojczystego kraju. Wpis jest ważny w okresie 16.10.2024-15.10.2027. Wiadomo tylko tyle, że wnioskodawczyni odwołała się od decyzji nakazującej powrót. Pismem z 8 października 2025 r. Wojewoda wezwał Straż Graniczną do przeprowadzenia wywiadu, czy wnioskodawczyni pozostaje w związku partnerskim z obywatelem polskim. Wywiad przeprowadzono 22 października 2026 r. Pismem z 3 listopada 2025 r. Wojewoda wezwał wnioskodawczynię oraz jej partnera do stawienia się w WUW w [...] celem przesłuchania. Wojewoda podał też, że sprawa zostanie załatwiona do 5 czerwca 2026 r. Pełnomocnik wnioskodawczyni nadesłał organowi kopię decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z 16 października 2024 r. nakazującej skarżącej powrót do kraju w terminie 30 dni i o zakazie wjazdu do Polski i na terytorium Schengen na okres 6 miesięcy. Dnia 4 lutego 2026 r. odbyło się przesłuchanie wnioskodawczyni. Podczas wywiadu ustalono, że od decyzji o nakazie powrotu wniesiono odwołanie do Komendanta Głównego Straży Granicznej. Na dzień 21 kwietnia 2026 r. decyzja nie została wydana. Pismem z 15 maja 2026 r. wnioskodawczyni wniosła ponaglenie na bezczynność/przewlekłość Wojewody. Podniosła, że termin 60 dni na wydanie decyzji w sprawie wnioskodawczyni dawno upłynął. Początkowo nie podejmowano żadnych działań, później zaczęto je prowadzić, ale były niecelowe. Ani pełnomocnik, ani sama wnioskodawczyni nie mogą być obciążeni niewydolnością służb w sprawach cudzoziemców. Wskazano również, że art. 100d u.p.o.U. nie może znaleźć zastosowania w sprawie, gdyż przeczy prawom obywatelskim i prawom człowieka. Pismem z 21 maja 2026 r. Wojewoda pozostawił ponaglenie bez rozpoznania. Stwierdził, żem aktualnie do 4 marca 2027 r. nie biegną żadne terminy na załatwienie spraw z udziałem cudzoziemców. Wojewoda przedłużył termin załatwienia sprawy do 28 września 2026 r. W skardze do tutejszego Sądu z 24 maja 2026 r. J. G. zarzucając Wojewodzie bezczynność wniosła o zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie niezwłocznym, stwierdzenie, że organ dopuścił się rażącego naruszenia prawa w zakresie bezczynności, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego oraz przyznanie sumy pieniężnej w najwyższej możliwej kwocie. Skarżąca wniosła też o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Podniosła zarzuty naruszenia: 1) art. 112a ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1079 ze zm., dalej: u.c.) poprzez niewydanie decyzji w terminie 60 dni od złożenia wniosku; 2) art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 12 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 poz. 1691, dalej: K.p.a.) poprzez prowadzenie sprawy przez okres dłuższy niż niezbędny. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że postępowanie nie zakończyło się w terminie ustawowym pomimo skutecznego wszczęcia. Wskazała przy tym, że przepisy u.p.o.U. nie mogły prowadzić do tego, że organ mógł nie wydać decyzji na czas. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że u.p.o.U. zawiesiła bieg terminów wszystkich toczących się postępowań, natomiast te terminy, które miałby rozpocząć swój bieg w związku z wszczęciem postępowania po dniu 15 kwietnia 2022 r., nie zaczynają biec. Aktualnie ten stan ma trwać do 4 marca 2027 r. Wojewoda podniósł także, że nie stosuje się przepisów o ukaraniu grzywną z tytułu bezczynności. Organ przytoczył statystyki spraw cudzoziemców i stan kadrowy na przestrzeni ostatnich lat wskazując, że nie sposób terminowo załatwiać sprawy, gdy kilkadziesiąt tysięcy spraw prowadzonych jest w delegaturach WUW. Sąd zważył, co następuje. Na wstępie należy wskazać, że sprawa została rozpoznana w trybie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: P.p.s.a.), albowiem przedmiotem skargi jest bezczynność Wojewody. Kierując sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym uwzględniono art. 120 P.p.s.a. Skarga w zasadniczej części zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę (w tym także skargę na bezczynność) można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Dla dopuszczalności wniesienia skargi nie jest istotny wynik ponaglenia. Samo bowiem wniesienie ponaglenia otwiera drogę do wniesienia skargi na bezczynność organu. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w okolicznościach badanej sprawy stosowny tryb został wyczerpany – skarżąca złożyła ponaglenie pismem z 15 maja 2026 r., przed zakończeniem postępowania administracyjnego. To oznacza, że nie ma żadnych podstaw do uznania, iż skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi trzeba dostrzec, że w niniejszym postępowaniu kluczowym obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze bezczynność Wojewody rzeczywiście zaistniała – tak w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący. Wyjaśnienia wymaga, że bezczynność to stan, w którym sprawa nie została załatwiona w terminie wskazanym przez art. 35 § 3 K.p.a., przepis szczególny albo w terminie wyznaczonym przez organ. Przewlekłość z kolei to stan, w jakim postępowanie administracyjne jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a.). Sąd badając bezczynność kontroluje terminowość załatwienia sprawy, przy czym musi mieć na względzie wymogi z art. 35-36 K.p.a., a ponadto sprawność dokonywanych czynności procesowych. Regulacje zawarte w tych przepisach wyznaczają – jak wyżej wyjaśniono – granice, od której stwierdzona może zostać bezczynność i przewlekłość organu. Skarżąca zarzuca Wojewodzie bezczynność w sprawie rozpoznania jej wniosku o zezwolenie jej na pobyt czasowy na terytorium RP w związku z prawem do poszanowania życia rodzinnego. Sytuacja skarżącej jest złożona, bowiem orzeczono wobec niej (jak wynika z akt - nieostatecznie) nakaz powrotu ze wskazaniem 30 dni na dobrowolne opuszczenie kraju. Z uwagi na fakt, że skarżąca wniosła odwołanie od decyzji nakazującej powrót, sprawa nie zakończyła się ostatecznie, a więc nakaz powrotu nie podlega wykonaniu, bowiem decyzji tej na nadano rygoru natychmiastowej wykonalności (art. 130 § 1 K.p.a.). Dodatkowo skarżąca nadal przebywa w Polsce, w związku z czym Wojewoda miał obowiązek rozpoznać jej wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Okoliczności te stopniowo ujawniały się w toku prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego, co determinowało jego ostrożne działania. Sytuacja skarżącej była analizowana przez Wojewodę, co dodatkowo spowodowało wydłużenie się terminu do załatwienia sprawy. Jednocześnie Wojewoda odrzuca wszystkie zarzuty, twierdząc, że przepisy u.p.o.U. doprowadziły do zawieszenia wszystkich terminów w postępowaniach administracyjnych, które toczą się w myśl przepisów o cudzoziemcach. Jak stanowi art. 100c ust. 1 pkt 1 oraz analogicznie art. 100d ust. 1 pkt 1 u.p.o.U. w okresie do dnia, odpowiednio do 31 grudnia 2022 r. i (obecnie) 4 marca 2027 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy w postępowaniach prowadzonych przez wojewodę nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Organ pozostaje w przekonaniu co do zastosowania przepisu art. 100d u.p.o.U., jednakże nie może on wywołać takich skutków na gruncie niniejszej sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntował się już pogląd, zgodnie z którym przepisy u.p.o.U., w tym odnoszące się do problematyki zakresu podmiotowego stosowania art. 100c i art. 100d u.p.o.U., mają zastosowanie nie tylko do cudzoziemców, którzy są obywatelami Ukrainy, opuszczającymi terytorium tego państwa w związku z wojną. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny powołane przepisy stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców - niezależnie od ich narodowości, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie, o których mowa w art. 2 ust. 1 u.p.o.U. Co istotne, NSA stwierdza, że nadzwyczajne okoliczności, o których mowa powyżej nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu – przedłużenia obowiązywania art. 100d u.o.p.U. po dniu 30 czerwca 2024 r. (por. wyrok NSA z 13 lutego 2024 r., sygn. akt II OSK 2362/23, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela prezentowany pogląd. Odwołując się do powołanego wyżej wyroku, Sąd w niniejszej sprawie przyjął, że w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności ustaw należało odmówić zastosowania art. 10 pkt 1 ustawy z dnia 12 września 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2024 r., poz. 854 dalej: ustawa zmieniająca) w zakresie, w jakim przedłużono do 30 września 2025 r. obowiązywanie zawieszenia terminu do załatwienia spraw wymienionych w art. 100d u.p.o.U. oraz art. 17 pkt 50 ustawy z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2026 r. poz. 203 ze zm.) w zakresie, w jakim to przedłużenie nastąpiło do 4 marca 2027 r., jako niezgodne z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Przyczyna wprowadzająca ograniczenie prawa do sądu w dacie wejścia w życie ustawy zmieniającej już nie istniała. Tym samym rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1-4 u.o.p.U. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą i późniejszą nowelizacją, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości bezczynności bądź przewlekłego działania organu, jest nie do pogodzenia z ww. zasadą prawa do sądu. NSA w przywoływanym wyroku uznał, że po czwartym przedłużeniu obowiązywania art. 100d u.o.p.U. - po 30 czerwca 2024 r. zachodzi sprzeczność art. 100d u.o.p.U. z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. Przepis ten nie powinien być zatem stosowany. Kolejne nowelizacje wskazanego art. 100d u.p.o.U. przedłużały okres zawieszenia biegu terminów. W odniesieniu do okoliczności rozpoznawanej sprawy termin obowiązywania omawianych przepisów z dniem 30 września 2025 r. został przedłużony kolejno do: 4 marca 2026 r. i 4 marca 2027 r. Uznanie jednak, że przedłużenie po dniu 30 czerwca 2024 r. mocy obowiązującej ograniczeń przewidzianych w art. 100d u.p.o.U. jest sprzeczne z Konstytucją RP, powoduje konieczność merytorycznego rozpoznania sprawy i zbadania, czy rozpoznający sprawę organ dopuścił się bezczynności. W sprawie bezspornym jest, że skarżąca w dniu 30 grudnia 2024 r. złożyła do Wojewody wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Wojewoda dopiero dnia 17 marca 2026 r. zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego, w sytuacji, gdy postępowanie toczy się od 30 grudnia 2024 r., tj. od dnia, w którym wpłynął (niekompletny) wniosek skarżącej. Wedle bowiem art. 61 § 3 K.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 k.p.a.) lub dzień wprowadzenia żądania do systemu teleinformatycznego organu administracji publicznej (art. 61 § 3a k.p.a.), nawet jeżeli to podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa. W takim przypadku organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest podjąć działania wskazane w art. 64 § 2 K.p.a., mające na celu usunięcie tych braków, a w konsekwencji rozpoznanie i załatwienie sprawy (por. wyrok NSA z 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt I OSK 3139/23, publ.: jak wyżej). Wracając do stanu sprawy, Wojewoda po powzięciu wiadomości o sytuacji prawnej skarżącej, podjął działania zmierzające do ustalenia jej aktualnych okoliczności faktycznych, tj. związanych z jej stanem partnerskim, miejscem przebywania, miejscem pracy etc. Jednocześnie Wojewoda skorzystał z art. 36 § 1 K.p.a., jednakże po raz pierwszy zastosował ten przepis w dniu 3 listopada 2025 r., a więc 11 miesięcy po wszczęciu postępowania administracyjnego. Dopiero dnia 15 maja 2026 r. skarżąca wniosła ponaglenie. Do dnia wniesienia skargi, a także dnia orzekania, decyzja w sprawie nie zapadła. Powyższe oznacza, że Wojewoda był bezczynny, ponieważ na wydanie decyzji o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy, organ miał 60 dni licząc od dnia, w którym cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, lub cudzoziemiec przedłożył dokumenty, o których mowa w art. 106f ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2025 r. poz. 1079 ze zm. dalej: u.c.), lub wyznaczony przez Wojewodę termin, o którym mowa w art. 106f u.c., upłynął bezskutecznie (art. 112a ust. 1 i 2 u.c.). Postępowanie administracyjne trwa od 30 grudnia 2024 r. Licząc nawet od tego dnia okres 60 dni należy wskazać, że do dnia 28 lutego 2025 r. Wojewoda nie wykonał żadnej czynności, chociażby nie wezwał skarżącej do uzupełnienia braków wniosku. Dopiero 17 marca 2025 r. Wojewoda zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego. Wszystkie przewidziane prawem w tej sprawie terminy zostały przekroczone, a do dnia wyrokowania przez tutejszy Sąd sprawa z wniosku skarżącej nie została rozpoznana. Nie zmienia tego okoliczność, że po 11 miesiącach Wojewoda zaczął stosować przepis art. 36 § 1 K.p.a. i aktualnie czas na załatwienie sprawy wyznaczył do dnia 28 września 2026 r. Bezczynność to stan obiektywny, który raz zaistniały trwa do momentu wydania decyzji. Stosowanie art. 36 § 1 K.p.a. w momencie uprzedniego powstania bezczynności nie konwaliduje tego stanu, a sąd administracyjny jest uprawniony do stwierdzenia zaistnienia stanu opieszałości organu administracji publicznej zobowiązanego do załatwienia sprawy zawisłej przed nim. Opisany stan bezczynności organu nie może mieć miejsca w demokratycznym państwie prawa, nawet przy wskazywanej przez organ w odpowiedzi na skargę okoliczności licznego doń wpływu wniosków cudzoziemców różnej narodowości o legalizację pobytu w Polsce. Okoliczność ta zaś bez wątpienia wpływa na ocenę związaną ze stwierdzeniem zaistnienia albo braku zaistnienia stanu rażącego naruszenia prawa. Sąd zatem uznał, że Wojewoda dopuścił się bezczynności. Tak też orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Sąd na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. stwierdził jednak, że wskazanej bezczynności organu nie można przypisać charakteru rażącego naruszenia prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. By zatem przypisać bezczynności Wojewody znamiona rażącego naruszenia prawa, jego postawę musiałaby cechować długotrwała i niezrozumiała bierność szczególnie, że z art. 112a ust. 1 u.c. wynika jasno termin 60-dniowy na wydanie decyzji w sprawie od momentu stwierdzenia kompletności wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Wojewoda musiałby celowo podejmować działania pozorne, takie, które oczywiście nie prowadzą do załatwienia sprawy. Sąd uznał, że stanowisko Wojewody na temat stosowania art. 100d u.p.o.U., chociaż jak stwierdzono błędne, nie może być poczytywane organowi jako celowe zaniechanie, prowadzące do uznania, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dodatkowo trzeba mieć na uwadze, że Wojewoda mierzył się z dość złożoną sytuacją skarżącej – nieostateczny nakaz powrotu, który ujawniono w toku postępowania; aktualną sytuację faktyczną skarżącej; aktualny stan sprawy o nakaz powrotu. To wszystko sprawiło, że Wojewoda, chcąc należycie rozpoznać sprawę, gdzie zastosowanie mógł znaleźć przepis art. 99 ust. 1 u.c. (jako podstawa odmowa wszczęcia postępowania), musiał skrupulatnie ustalić stan faktyczny sprawy. Przepis art. 112a ust. 1 u.c. nie stanowi o momencie wszczęcia postępowania administracyjnego. Sąd doszedł do przekonania, że Wojewoda nie zlekceważył obowiązków wynikających z art. 64 § 2 K.p.a., lecz pozostawał w błędnym przekonaniu o treści przepisów prawa wynikających z u.p.o.U. Trzeba przypomnieć, że Wojewoda jest organem administracji publicznej, a jak przyjmuje się powszechnie w doktrynie i orzecznictwie, organy administracji publicznej, w myśl art. 6 K.p.a., są zobowiązane do działania na podstawie i w graniach prawa. Organy administracji publicznej nie mają kompetencji oceny zgodności przepisów ustawowych z przepisami Konstytucji RP, tak jak może to uczynić sąd administracyjny. Organ z kolei - związany sporną podstawą prawną - respektował ją, czemu nie można przypisać cechy rażącego naruszenia prawa. Skoro na dzień wyrokowania przez tutejszy Sąd sprawa zawisła przed Wojewodą nie została załatwiona, Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącej z 17 grudnia 2024 r. w terminie miesiąca od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Na podstawie art. 151 w związku z art. 149 § 2 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie, tj. odnośnie żądania przyznania skarżącej od organu sumy pieniężnej w maksymalnej wysokości. Zgodnie z art. 149 § 2 P.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Wskazany przepis ma charakter uznaniowy. Sąd stoi na stanowisku, że nieuznanie, iż organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności o charakterze rażącym, nie uzasadnia zastosowania tak drastycznych środków dyscyplinujących. Suma pieniężna, o której mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a jest środkiem dyscyplinująco-represyjnym o charakterze dodatkowym, który powinien być stosowany z rozwagą, a więc w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy. Odnosić go należy do sytuacji, gdy oceniając całokształt działań organu, można dojść do przekonania, że działania te noszą znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, co stanowi zaprzeczenie zasady demokratycznego państwa prawnego, a jednocześnie nadal pozostaje obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (zob. wyrok NSA z 28 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 127/20, publ. j.w.). W rezultacie Sąd uznał, że skoro skarżąca nie przedstawiła metodyki obliczenia sumy, jaką należało jej zdaniem przyznać, należało oddalić skargę w tym zakresie. W sytuacji, w której Sąd orzeka w ramach uznaniowości, ciężar przekonania Sądu o zasadności zastosowania środków dyscyplinujących spoczywa na wnioskodawcy. O kosztach postępowania sądowego w kwocie 597 zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118 ze zm.).

Informacje o sprawie

Data wpływu
22 czerwca 2026
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Arkadiusz Skomra Jacek Rejman Piotr Ławrynowicz /przewodniczący sprawozdawca/

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny