II SAB/Sz 125/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Sędzia WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M. L. na bezczynność Dyrektora Szkoły w przedmiocie wydania świadectwa ukończenia klasy III liceum ogólnokształcącego oddala skargę .

M. L., reprezentowana przez matkę A. L. (dalej "skarżąca") złożyła skargę na bezczynność Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego [...] w S. (dalej "organ", "szkoła") w przedmiocie wydania świadectwa ukończenia [...] klasy liceum. Zarzuciła organowi naruszenie: - art. 12 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 35 § 1 -3 k.p.a., przez niezałatwienie sprawy niezwłocznie, podczas gdy jej rozpoznanie nie wymaga zbierania dowodów, informacji czy wyjaśnień; - art.6 k.p.a., przez prowadzenie postępowania w sposób niezgodny z przepisami prawa, wyrażający się w błędnym przeświadczeniu organu, że skarżąca nie może otrzymać świadectwa szkolnego promocyjnego. Skarżąca wniosła o: 1. zobowiązanie organu do wydania jej świadectwa ukończenia [...] klasy liceum w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego odpisu wyroku; 2. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznania na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości 10.000 zł; 4. zasądzenia kosztów postępowania. Skarżąca podała, że po zakończeniu roku szkolnego złożyła wniosek o wydanie jej świadectwa. W dniu 4 lipca 2025 r. otrzymała e-mail ze szkoły, że świadectwo nie zostanie wydane, gdyż rodzice wypisali ją ze szkoły przed ukończeniem roku szkolnego. W dniu 7 lipca 2025 r. skarżąca wysłała do szkoły ponaglenie. Organ odpowiedział, że skarżąca nie uzyskała klasyfikacji rocznej, gdyż przestała być uczennicą szkoły w dniu 1 czerwca 2025 r., wobec czego brak jest podstaw do wydania jej świadectwa. W ocenie skarżącej, wydanie świadectwa nie jest niczym uwarunkowane. Szkoła ma obowiązek wydać świadectwo, a uczeń ma prawo je otrzymać. Organ winien zatem wydać skarżącej świadectwo w drodze czynności materialnotechnicznej lub odmówić jego wydania na podstawie decyzji. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że pismem z 8 lipca 2025 r. wyjaśnił skarżącej, że przestała być uczennicą szkoły z dniem 1 czerwca 2025 r., zaś klasyfikacja roczna miała miejsce w dniu 26 czerwca 2025 r. Uzyskanie klasyfikacji rocznej jest warunkiem otrzymania świadectwa szkolnego, a skoro skarżąca przestała być uczennicą szkoły z dniem 1 czerwca 2025 r. nie mogła być objęta klasyfikacją roczną, gdyż nie spełniła podstawowego warunku do otrzymania świadectwa. Organ podał, że w wypowiedzeniu umowy ze szkołą skarżąca poinformowała, że obowiązek szkolny będzie realizowała w [...] LO w S. . Organ sprawdził, że skarżąca nie złożyła dokumentów do tej szkoły i mimo zapewnień nie kontynuuje obowiązku szkolnego. Organ wskazał, że obowiązek wydania świadectwa danej osobie nie jest bezwzględny, lecz warunkowy, tj. muszą być spełnione określone przesłanki w postaci posiadania statusu ucznia i przeprowadzenia klasyfikacji rocznej. Szkoła nie ma obowiązku wydania świadectwa osobie, która w momencie klasyfikacji nie jest jej uczniem. Okoliczność, że odpowiedź szkoły nie przybrała formy decyzji nie oznacza bezczynności organu. W piśmie z 20 października 2025 r. skarżąca wskazała, że nie została poinformowana przez pracownika szkoły o konsekwencjach rozwiązania umowy przed końcem roku szkolnego. Do pisma załączyła wykaz ocen. Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej "p.p.s.a."), w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje: Spór dotyczy niewydania skarżącej świadectwa szkolnego. Bezspornie skarżąca była uczennicą [...] klasy [...] Liceum [...] i przestała nią być z dniem 1 czerwca 2025 r., gdyż z tym dniem została wypisana przez matkę. Przedmiotowa szkoła niepubliczna posiada uprawnienia szkoły publicznej i może wystawiać stosowne świadectwa szkolne. Sąd uznał, że sprawa podlega rozpoznaniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż wydanie świadectwa osobie, realizującej obowiązek szkolny należy zaliczyć do czynności materialnotechnicznych z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 1043; dalej "u.p.o."), szkołą niepubliczną niebędącą szkołą artystyczną jest szkoła, która: 1) realizuje programy nauczania uwzględniające podstawę programową kształcenia ogólnego, a w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe - również podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego; 2) realizuje obowiązkowe zajęcia edukacyjne w okresie nie krótszym oraz w wymiarze nie niższym niż łączny wymiar poszczególnych obowiązkowych zajęć edukacyjnych określony w ramowym planie nauczania szkoły publicznej danego typu; 3) stosuje zasady klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, o których mowa w ust. 1 pkt 5; 4) prowadzi dokumentację przebiegu nauczania ustaloną dla szkół publicznych; 5) w przypadku szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe - kształci w zawodach określonych w klasyfikacji zawodów szkolnictwa branżowego; 6) zatrudnia nauczycieli obowiązkowych zajęć edukacyjnych, o których mowa w pkt 2, posiadających kwalifikacje określone dla nauczycieli szkół publicznych; przepisy art. 15 ust. 2, 4 i 6 stosuje się odpowiednio; 7) stosuje organizację roku szkolnego ustaloną dla szkół publicznych. Rok szkolny we wszystkich szkołach i placówkach rozpoczyna się z dniem 1 września każdego roku, a kończy - z dniem 31 sierpnia następnego roku (art. 94 u.p.o."). Uczeń to osoba realizującą obowiązek szkolny lub obowiązek nauki w szkole lub placówce systemu oświaty. Według art. 35 ust. 1 i 2 u.p.o., nauka jest obowiązkowa do ukończenia 18 roku życia. Obowiązek szkolny dziecka rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 7 lat, oraz trwa do ukończenia szkoły podstawowej, nie dłużej jednak niż do ukończenia 18 roku życia. Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2025 r. poz. 881.; dalej "u.s.o."), świadectwa, certyfikaty, zaświadczenia, aneksy i dyplomy państwowe wydawane przez uprawnione do tego szkoły, placówki i centra, o których mowa w art. 2 pkt 4 ustawy Prawo oświatowe, kolegia pracowników służb społecznych oraz okręgowe komisje egzaminacyjne są dokumentami urzędowymi. Na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 7 czerwca 2023 r. w sprawie świadectw, dyplomów państwowych i innych druków (Dz. U. z 2023 r. poz. 120; dalej "rozporządzenie MEN"), świadectwo szkolne promocyjne, świadectwo ukończenia szkoły i legitymację szkolną wydaje szkoła i szkoła polska. Po ukończeniu nauki w danej klasie, z wyjątkiem klasy programowo najwyższej, uczeń szkoły dla dzieci i młodzieży, w zależności od wyników klasyfikacji rocznej, otrzymuje świadectwo szkolne promocyjne potwierdzające otrzymanie albo nieotrzymanie promocji do klasy programowo wyższej (§ 11 ust. 1 rozporządzenie MEN). Szczegółowe wytyczne w zakresie wypełniania świadectw szkolnych zawiera § 19 rozporządzenia MEN. Zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia MEN, jako datę wydania świadectwa szkolnego promocyjnego i świadectwa ukończenia szkoły przyjmuje się datę zakończenia rocznych zajęć dydaktyczno-wychowawczych. Na świadectwie szkolnym promocyjnym i w arkuszu ocen, w części dotyczącej wyników klasyfikacji rocznej, wpisuje się obowiązkowe zajęcia edukacyjne i roczne oceny klasyfikacyjne z tych zajęć (§ 25 ust. 1 rozporządzenia MEN). Stosownie do art. 44b ust. 1 u.s.o., ocenianiu podlegają: 1) osiągnięcia edukacyjne ucznia; 2) zachowanie ucznia. Na podstawie art. 44f ust. 1 u.s.o., uczeń podlega klasyfikacji: 1) śródrocznej i rocznej; 2) końcowej. Na mocy art. 44 f ust. 3 u.s.o., klasyfikacja roczna polega na podsumowaniu osiągnięć edukacyjnych ucznia z zajęć edukacyjnych i zachowania ucznia w danym roku szkolnym oraz ustaleniu rocznych ocen klasyfikacyjnych z tych zajęć i rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania, z tym że w klasach I-III szkoły podstawowej w przypadku: 1) obowiązkowych zajęć edukacyjnych ustala się jedną roczną ocenę klasyfikacyjną z tych zajęć; 2) dodatkowych zajęć edukacyjnych ustala się jedną roczną ocenę klasyfikacyjną z tych zajęć. Przed rocznym klasyfikacyjnym zebraniem rady pedagogicznej nauczyciele prowadzący poszczególne zajęcia edukacyjne oraz wychowawca oddziału informują ucznia i jego rodziców o przewidywanych dla niego rocznych ocenach klasyfikacyjnych z zajęć edukacyjnych i przewidywanej rocznej ocenie klasyfikacyjnej zachowania, w terminie i formie określonych w statucie szkoły (art. 44g ust. 1 u.s.o.). Według § 28 pkt 5 i pkt 6 statutu szkoły, w terminie 21 dni przed dniem klasyfikacyjnego zebrania rady pedagogicznej wychowawca i nauczyciele przedmiotów informują uczniów oraz ich rodziców o: przewidywanych ocenach niedostatecznych z zajęć edukacyjnych, przewidywanej ocenie nagannej z zachowania, przewidywanej rocznej ocenie klasyfikacyjnej z zajęć edukacyjnej oraz przewidywanej rocznej ocenie zachowania. Informacje przekazywane są uczniom ustnie, a rodzicom za pośrednictwem dziennika elektronicznego lub podczas zebrania. Zgodnie z art. 44h ust. 1 u.s.o., śródroczne i roczne oceny klasyfikacyjne z zajęć edukacyjnych ustalają nauczyciele prowadzący poszczególne zajęcia edukacyjne, a śródroczną i roczną ocenę klasyfikacyjną zachowania - wychowawca oddziału po zasięgnięciu opinii nauczycieli, uczniów danego oddziału oraz ocenianego ucznia. Zasady ustalania śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych określa art. 44i u.s.o. Termin ustalenia ocen, o których mowa w ust. 1-5, określa statut szkoły (art. 44f ust. 6 u.s.o.). Według § 28 ust. 4 statutu szkoły, klasyfikację roczną przeprowadza się raz w ciągu roku szkolnego w terminie 7 dni do dnia zakończenia roku szkolnego. Organ podał, że klasyfikacja roczna miała miejsce w dniu 26 czerwca 2025 r., zaś skarżąca przestała być uczennicą szkoły już 1 czerwca 2025 r. Na podstawie art. 44k ust. 1 u.s.o., uczeń może nie być klasyfikowany z jednego, kilku albo wszystkich zajęć edukacyjnych, jeżeli brak jest podstaw do ustalenia śródrocznej lub rocznej oceny klasyfikacyjnej z powodu nieobecności ucznia na tych zajęciach przekraczającej połowę czasu przeznaczonego na te zajęcia w okresie, za który przeprowadzana jest klasyfikacja. Powyższy przepis dotyczy wyłączenie ucznia i nie dotyczy osoby, która uczniem szkoły przestała być. Stosownie do art. 44a ust. 4 pkt 1 u.s.o., począwszy od klasy IV szkoły podstawowej, uczeń otrzymuje promocję do klasy programowo wyższej, jeżeli ze wszystkich obowiązkowych zajęć edukacyjnych oraz zajęć z języka mniejszości narodowej, mniejszości etnicznej lub języka regionalnego otrzymał roczne pozytywne oceny klasyfikacyjne, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 44zb, z zastrzeżeniem art. 44m ust. 6. Uczeń, który nie otrzymał promocji do klasy programowo wyższej, powtarza klasę (art. 44 ust. 7 u.s.o.). Z powyższych przepisów wynika, że świadectwo szkolne promocyjne (do następnej klasy) może uzyskać wyłącznie uczeń danej szkoły po uzyskaniu klasyfikacji rocznej. W niniejszej sprawie skarżąca przestała być uczennicą szkoły przed dokonaniem klasyfikacji rocznej, stąd nie otrzymała świadectwa promocyjnego. Sam fakt uzyskania ocen w roku szkolnym nie jest wystarczający do wystawienia skarżącej świadectwa promocyjnego. Jak wynika z akt, skarżącej po zaprzestaniu nauki w szkole wydano wykaz ocen uzyskanych w czasie, gdy była uczniem ww. szkoły. Sąd uznał, że organ nie wystawiając skarżącej świadectwa ukończenia klasy [...] wobec nie otrzymania przez nią klasyfikacji rocznej nie naruszył prawa. Podnoszona okoliczność w postaci uchylenia się od skutków oświadczenia woli w postaci wypowiedzenia umowy dotyczącej nauczania w ww. szkole nie ma wpływu na rozpoznanie niniejszej sprawy. Sąd administracyjny nie jest kompetentny do rozpoznawania sporów związanych z uchyleniem się od skutków oświadczenia woli, w tym zakresie właściwy jest sąd cywilny. Organ nie ma obowiązku informowania rodziców ucznia o konsekwencjach rozwiązania umowy ze szkołą. Zawierając umowę ze szkołą, opiekun ucznia zobowiązał się respektować statut szkoły (§ 5 ust. 1 umowy). Opiekun ucznia został poinformowany, że w sprawach nieuregulowanych w umowie mają zastosowanie postanowienia statutu szkoły (§ 8 umowy). Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.