II SAB/Wa 675/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Andrzej Wieczorek, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi K.J. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2023 r. o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego postanawia: odrzucić skargę

Przedmiotem skargi jest bezczynność K. J. (dalej: "Skarżący") w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2023 r. o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2022 r. Skarżący zwrócił się do Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji o wydanie "na podstawie danych, rejestrów, ewidencji i posiadanej dokumentacji w aktach strony (...), zaświadczenia potwierdzającego "iż sierż. sztab w stanie spoczynku K. J. zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2005 r., wobec czynnej służby z okresu od dnia [...] czerwca 1988 r. do dnia [...] kwietnia 2005 r. uzyskał prawo do emerytury policyjnej od dnia [...] maja 2005 r." oraz zaświadczenia "iż organ ds. osobowych Policji zwalniający policjanta ze służby nie odprowadził składek na ubezpieczenia społeczne (...)". Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] Dyrektor ZER MSWiA, na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), dalej: "k.p.a.", odmówił wydania zaświadczeń żądanej treści. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w sprawie nie zachodzi żadna z przestanek określonych w art. 217 § 2 k.p.a. We wniosku z dnia [...] sierpnia 2022 r. Skarżący nie wskazał przepisów prawa zobowiązujących Dyrektora ZER MSWiA do urzędowego potwierdzania określonych faktów lub stanu prawnego w formie zaświadczenia. Nie wykazał również interesu prawnego do jego uzyskania, bowiem nie wystarczy ogólne stwierdzenie zamiaru posiadania danego zaświadczenia w postępowaniach administracyjnych lub sądowych. Ponadto wskazana przez Skarżącego treść zaświadczenia potwierdzająca, "iż organ ds. osobowych Policji zwalniający policjanta ze służby nie odprowadził składek na ubezpieczenia społeczne" nie może zostać potwierdzona w trybie wydania zaświadczenia, gdyż organ emerytalny nie posiada danych w tym zakresie. W dniu [...] października 2023 r. Skarżący, powołując się na art. 156 § 1 k.p.a., zwrócił się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora ZER MSWiA z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] Minister SWiA, na podstawie art. 61a § 1 w związku z art. 61 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania z wniosku Skarżącego z dnia [...] października 2023 r. W uzasadnieniu wskazał, iż instytucja stwierdzenia nieważności - na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. - nie ma zastosowania zarówno co do postępowania zakończonego wydaniem zaświadczenia, jak i postępowania zakończonego wydaniem postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia żądanej treści. Zaświadczenia są bowiem jedynie poświadczeniem istnienia pewnego stanu, co w konsekwencji oznacza, że możliwe jest ponowne wydanie zaświadczenia w tej samej sprawie, bez potrzeby uprzedniego korygowania, czy też unieważniania pierwotnie wydanego zaświadczenia bądź postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia. Odwołując się do poglądów orzecznictwa organ wskazał, iż w przypadku, gdyby do postanowień wydawanych w sprawach zaświadczeń miałyby być stosowane przepisy o trybach nadzwyczajnych, konieczna byłaby ku temu wyraźna podstawa prawna, taka jaką w postępowaniu jurysdykcyjnym jest art. 126 k.p.a. Podstawy takiej nie ma, a zatem wobec postanowień wydawanych w sprawach zaświadczeń przepisy k.p.a. dotyczące trybów nadzwyczajnych nie mają zastosowania. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem organu, oznacza to, że prowadzenie przez Ministra SWiA postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora ZER MSWiA z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] o odmowie wydania zaświadczeń żądanej treści, było niedopuszczalne. Na skutek skargi K. J. na powyższe postanowienie Ministra SWiA z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 17 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 5/24 oddalił skargę. Wyrok ten jest prawomocny od dnia 17 sierpnia 2024 r. W dniu [...] października 2024 r. K. J. skierował do Ministra SWiA "Ponaglenie na podstawie art. 37 k.p.a.". Następnie, pismem z tej samej daty ([...] października 2024 r.) K. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra SWiA "w przedmiocie niewydania do dnia dzisiejszego rozstrzygnięcia" wobec "zażalenia z dnia [...] października 2023 r. zatytułowanego "Wniosek o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego", zawierającego żądanie stwierdzenia "nieważności postanowienia organu administracyjnego Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia odmowy wydania zaświadczeń żądanej treści". W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że "Minister odpowiedział czynnością z dnia [...] listopada 2023 r. oznaczoną jako postanowienie numer [...] , która jest bezspornie inną czynnością niż rozstrzygnięcie przewidziane przepisem art. 61a ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, albowiem wydanie, czy odmowa wydania zaświadczenia żądanej treści, jak również odmowa wszczęcia, czy wszczęcie postępowania wyjaśniającego w administracji, nie jest zależne od woli organu, lecz wynika z wiążących przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego". W związku z powyższym Skarżący wniósł o: - stwierdzenie bezskuteczności czynności Ministra SWiA "stanowiącej rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści przez Dyrektora ZER MSWiA", - stwierdzenie, iż od daty tej wadliwej czynności Minister popadł w stan zaskarżalnej, rażącej bezczynności, - zobowiązanie Ministra do niezwłocznego wydania merytorycznego rozstrzygnięcia spełniającego wszystkie konstytutywne wymagania określone art. 107 § 3 k.p.a., - przyznanie od organu sumy pieniężnej w zakresie uznania sądowego. W odpowiedzi na skargę Minister SWiA wniósł o odrzucenie skargi w całości, zaś w przypadku uznania, że sprawa pozostaje we właściwości sądu administracyjnego - o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19 przyjął, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że zasadniczym celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności. Stąd też za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji rozpatrzył wniosek Skarżącego z dnia [...] października 2023 r., albowiem postanowieniem z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...] , działając na podstawie art. 61a § 1 w związku z art. 61 k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia Dyrektora ZER MSWiA z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...]. Postępowanie z wniosku Skarżącego zostało zatem zakończone przed wniesieniem skargi na bezczynność z dnia [...] października 2024 r. Ponadto, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 17 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 5/24 oddalił skargę K. J. na postanowienie Ministra SWiA z dnia [...] listopada 2023 r. nr [...]. W świetle powyższych okoliczności faktycznych i prawnych, mając na względzie stanowisko wyrażone w uchwale NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19, skarga K. J. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2023 r., jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.