Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 1901/22

III OSK 1901/22 - Wyrok NSA z 2025-05-13

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
13 maja 2025
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Olga Żurawska–Matusiak (spr.) Sędziowie sędzia NSA Mirosław Wincenciak sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant starszy asystent sędziego Justyna Skwarek–Światłoń po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 2724/21 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzaju Sił Zbrojnych z dnia 26 maja 2021 r. nr 9/II/21 w przedmiocie przyznania odprawy 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. K. na rzecz Dowódcy Generalnego Rodzaju Sił Zbrojnych kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 14 marca 2022 r., II SA/Wa 2724/21 oddalił skargę M. K. na decyzję Dowódcy Generalnego Rodzaju Sił Zbrojnych z 26 maja 2021 r., nr 9/II/21, w przedmiocie przyznania odprawy w wysokości 50% uposażenia zasadniczego. Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym sprawy. Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych rozkazem personalnym z 22 września 2020 r., nr 107, zwolnił st. sierż. M. K. (dalej: "skarżący"), pełniącego zawodową służbę wojskową w JW nr [...] w [...], z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do rezerwy z 28 lutego 2021 r., wskutek upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej dokonanej przez skarżącego. W ostatnim dniu pełnienia zawodowej służby wojskowej skarżącemu przysługiwało uposażenie zasadnicze w kwocie 5.796 zł (wraz z dodatkiem za długoletnią służbę wojskową przyznaną żołnierzowi decyzją Dowódcy JW. w [...] z 13 sierpnia 2020 r., nr [...]). Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] w [...] (dalej: "organ pierwszej instancji" lub "Dowódca JW.") decyzją z 22 lutego 2021 r., nr 101/2021, wydaną na podstawie art. 83 ust. 1, art. 94 ust. 1 pkt 1 i ust. 5, art. 95 pkt 2 i pkt 3 w zw. z art. 83 ust. 2 pkt 2 i pkt 5, at. 97, art. 104 ust. 1, art. 111 pkt 9 lit a ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 860 ze zm., dalej "ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych") oraz art. 104 k.p.a., przyznał skarżącemu należności pieniężne w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, tj.: 1) odprawę w wysokości 50% kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego w ostatnim dniu pełnienia służby w kwocie 2.898,00 zł; 2) ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w wymiarze 16 dni roboczych w kwocie 4.215,20 zł; 3) dodatkowe uposażenie roczne w wysokości 1/12 uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym otrzymanego w roku kalendarzowym, za który uposażenie roczne przysługuje w kwocie 966 zł. Uzasadniając pkt 1 decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że w sytuacji gdy skarżący sam złożył wypowiedzenie stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, którą pełnił poniżej 10 lat, to przysługuje mu 50% kwoty odprawy – zgodnie z art. 94 ust. 1, 2 i 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych (dalej: "organ odwoławczy" lub "Dowódca Generalny RSZ"), po rozpoznaniu odwołania skarżącego (złożonego w części dotyczącej pkt 1), decyzją z 26 maja 2021 r., nr 9/II/21, wydaną na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 73 ust. 1 pkt 9, art. 94 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, utrzymał w mocy zaskarżony pkt 1 decyzji Dowódcy JW z 22 lutego 2021 r., tj. w części dotyczącej przyznania skarżącemu odprawy w wysokości 50% uposażenia zasadniczego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że z art. 94 ust. 1, ust. 3 i ust. 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika, że do okresu zawodowej służby wojskowej, od którego zależy wysokość odprawy, zalicza się okresy pełnienia nieprzerwanie czynnej służby wojskowej. Żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są żołnierze zawodowi oraz żołnierze służby kandydackiej (art. 3 ust. 1 i art. 124 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych). Żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są osoby, które odbywają lub pełnią: zasadniczą służbę wojskową; przeszkolenie wojskowe; terytorialną służbę wojskową; ćwiczenia wojskowe; służbę przygotowawczą; okresową służbę wojskową; służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny (art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. z 2021 r., poz. 372, ze zm., dalej: "ustawa o powszechnym obowiązku obrony). Zgodnie z art. 17a ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, okresy służby w innych formacjach mundurowych zalicza się do okresów, od których są uzależnione uprawnienia wymienione w art. 62 ust. 4 (wymiar dodatkowego urlopu wypoczynkowego z tytuły wysługi lat) i art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy (wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową). Dowódca Generalny RSZ podkreślił jednocześnie, że do okresu pełnienia czynnej służby wojskowej nie zalicza się okresu pełnienia służby w Policji, nawet jeżeli poprzedzał on bezpośrednio zawodową służbę wojskową, co oznacza, że skarżącemu w sposób prawidłowy wyliczono wymiar odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej jako 50% uposażenia przysługującego żołnierzowi w ostatnim dniu pełnienia służby, w oparciu o staż wynoszący 2 lata, 10 miesięcy i 12 dni. Zatem uwzględniając okres nieprzerwanej czynnej służby wojskowej w wymiarze ponad 2 lat, oraz fakt złożenia wypowiedzenia przez skarżącego w terminie zakreślonym art. 94 ust. 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, organ uznał, iż wysokość odprawy ustalona w pkt 1 decyzji Dowódcy JW z 22 lutego 2021 r. jest prawidłowa. Skarżący powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie domagając się "ponownego przeliczenia" wysokości odprawy, z uwzględnieniem 12 lat, 7 miesięcy i 12 dni służby w Policji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, przywołanym powyżej wyrokiem uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") oddalił ją. Zdaniem Sądu pierwszej instancji stanowisko organów jest prawidłowe, ponieważ znajduje oparcie w art. 94 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, z którego jednoznacznie wynika, że ustalenie prawa i wysokości odprawy żołnierzowi zawodowemu, uzależnione jest od długości pełnienia przez niego czynnej służby wojskowej. Znajduje to potwierdzenie również w art. 17a ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w myśl którego okresy służby w Policji (...), zalicza się jedynie do okresów, od których są uzależnione uprawnienia do dodatkowego urlopu wypoczynkowego oraz dodatku za długoletnią służbę wojskową. Przepisu tego nie można interpretować rozszerzająco i stosować do innych uprawnień, w tym do odprawy z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Sąd za niezasadne uznał również wątpliwości skarżącego dotyczące nierównego traktowania obywateli z uwagi na fakt, że wysługa w Policji jest zaliczana w innych służbach mundurowych do wszystkich świadczeń. Zdaniem Sądu, zróżnicowanie występujące w poszczególnych uregulowaniach ustawowych, nie świadczy o nierównym traktowaniu, skoro regulacje te dotyczą odrębnych grup zawodowych, a nie osób charakteryzujących się wspólną istotną cechą relewantną. Ukształtowanie systemu świadczeń dla poszczególnych służb mundurowych leży w gestii ustawodawcy. Tak więc w zakresie ustalania prawa i wysokości odprawy, żołnierze zawodowi i policjanci korzystają z rozłącznych przepisów ustawowych, a rozłączność ta wyklucza możliwość posiłkowania się w analizowanej sprawie regulacjami pragmatyki poszczególnych służb. Zatem w świetle powyższych rozważań podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, określającego zasadę równości wobec prawa i zakazu dyskryminacji, Sąd uznał za nieuzasadniony. W ocenie Sądu przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jak i przepisy ustawy o Policji, zawierają rozłączne przepisy ustawowe. Zróżnicowanie to nie stanowi naruszenia zasady równości obywateli wobec prawa, bowiem odnosi się do różnych grup zawodowych. Przepis art. 94 ust. 1-3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w sposób całościowy reguluje uprawnienia zwalnianych żołnierzy zawodowych w zakresie przyznawania im odpraw, co oznacza, że nie można go interpretować łącznie z art. 17a ust. 4 tej ustawy. Od powyższego orzeczenia skarżący wywiódł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając wyrok w całości i zarzucił mu na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, tj.: 1. art. 94 ust. 1-3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, polegające na błędnym niezastosowaniu tego przepisu w okolicznościach niniejszej sprawy i nieprzyznaniu skarżącemu prawa do odprawy w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej, pomimo, iż stan faktyczny sprawy wskazuje na posiadanie przez skarżącego uprawnienia do otrzymania odprawy w pełnym wymiarze z uwzględnieniem uprzedniej służby w Policji; 2. art. 118 w zw. z art. 115 ust. 2 i 3 ustawy o Policji w zw. z art. 94 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, polegające na ich błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu, poprzez uznania przez Sąd pierwszej instancji, iż odprawa należy się jedynie za czas służby w wojsku, w sytuacji gdy skarżącemu powinna przysługiwać odprawa za cały okres służby państwowej, z uwzględnieniem służby w Policji; 3. art. 17a ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 2 o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 723 ze zm., dalej "ustawa zaopatrzeniowa") oraz art. 7, art. 8 ust. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, przez błędną wykładnię, polegającą na stwierdzeniu, że do okresu zawodowej służby wojskowej uprawniającego do odprawy nie wlicza się okresu służby w Policji, podczas gdy w sytuacji odwrotnej takie zaliczenie ma miejsce, a także obowiązujące przepisy prawa wliczają okres służby w innych służbach mundurowych do okresu pełnienia służby żołnierza zawodowego i uprawniają skarżącego do odprawy w pełnej wysokości, co spowodowało naruszenie zasady równości obywateli wobec prawa. Wobec powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie obu zaskarżonych decyzji. Dodatkowo zawnioskował o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przypisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej kasator przedstawił argumentację, mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie i zasądzenie od skarżącego na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych. Skargę kasacyjną zgodnie z art. 174 p.p.s.a. można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Konstrukcja art. 174 p.p.s.a. umożliwia zaskarżenie wszelkich naruszeń prawa, jakich mógł się dopuścić sąd pierwszej instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia, zaś granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą w ramach wskazanych podstaw. Powinny one zawsze zostać wyznaczone w sposób precyzyjny. Przez przytoczenie podstaw kasacyjnych, o których stanowi art. 176 p.p.s.a., należy rozumieć szczegółowe określenie tych przepisów prawa, które - zdaniem strony wnoszącej skargę kasacyjną - uległy naruszeniu przez sąd wydający zaskarżone orzeczenie i ich uzasadnienie. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z 19 lutego 2009 r., II FSK 1688/07). Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. I tak też postąpił w rozpoznanej sprawie. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej, czy też poprawianie jej niedokładności (por. wyrok NSA z 13 listopada 2014 r., I OSK 1420/14). Do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie należy wyciąganie z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej przytoczonych tam zarzutów i wiązanie ich z powołanymi tam przepisami w celu uzupełnienia określonej w petitum skargi kasacyjnej podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z 13 listopada 2007 r., I FSK 1448/06). Naczelny Sąd Administracyjny nie ma także obowiązku formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej, gdyż wyodrębnianie zarzutów z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej zawsze niesie ryzyko nieprawidłowego odczytania intencji strony wnoszącej skargę kasacyjną. Konieczne jest przy tym oddzielenie podstawy kasacyjnej od jej uzasadnienia, które jest niezbędnym elementem skargi kasacyjnej (zob. wyroki NSA z: 19 marca 2014 r., II GSK 16/13, 17 lutego 2015 r., II OSK 1695/13). NSA rozpoznał zatem skargę kasacyjną złożoną w rozpoznawanej sprawie uwzględniając zarzuty przedstawione w jej petitum. Podkreślenia również wymaga, że stosownie do wynikającej z art. 6 k.p.a. zasady praworządności organy administracji w swoich rozstrzygnięciach obowiązane są uwzględniać stan faktyczny i prawny, jaki wynika z obowiązującego stanu prawnego, z wyjątkami do których odsyła ustawodawca. Z kolei sąd administracyjny bierze pod uwagę stan faktyczny oraz stan prawny na dzień wydania kontrolowanego aktu prawnego. Innymi słowy, w postępowaniu przed sądem administracyjnym obowiązuje zasada tempus regit actum, która oznacza, że dla rozstrzygnięcia sądu istotne są okoliczności prawne i faktyczne istniejące w chwili podjęcia zaskarżonego aktu. Stan faktyczny sprawy nie jest między stronami sporny. W petitum skargi kasacyjnej zgłoszone zostały jedynie zarzuty naruszenia prawa materialnego. W ocenie skarżącego do okresu pełnienia czynnej służby wojskowej, stanowiącego podstawę do ustalenia wysokości odprawy, powinien zostać zaliczony okres pełnienia służby w Policji. Niezaliczenie przy ustalaniu wysokości odprawy do okresu zawodowej służby wojskowej jego służby w Policji, podczas gdy w sytuacji odwrotnej takie zaliczenie miałoby miejsce, stanowi naruszenie zasady równości obywateli wobec prawa. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego argumentacja skarżącego przedstawiona w skardze kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie i nie mogła stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne. Odprawa w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej jest świadczeniem szczególnym, przysługującym zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej żołnierzowi zawodowemu, po spełnieniu przez niego ściśle określonych w przepisach pragmatyki warunków, w wysokości uzależnionej od okresu pełnienia czynnej służby wojskowej. Stanowi formę gratyfikacji za wieloletnią, nieprzerwaną czynną służbę wojskową. Kwestię ustalenia prawa i wysokości odprawy żołnierza zawodowego związanej ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej reguluje całościowo art. 94 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Stosownie do ust. 1 tego przepisu żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej przysługuje, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, odprawa w wysokości: 1) po roku służby - 100%, 2) po pięciu latach służby - 200%, 3) po dziesięciu latach służby - 300% - kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. Wysokość odprawy, o której mowa w ust. 1 pkt 3, ulega zwiększeniu o 20% uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym za każdy rok zawodowej służby wojskowej pełnionej ponad dziesięć lat, nie więcej jednak niż do wysokości 600% (art. 94 ust. 2 ustawy). Do okresu zawodowej służby wojskowej, o którym mowa w ust. 1 i 2, zalicza się okresy pełnienia nieprzerwanej czynnej służby wojskowej, z wyłączeniem okresów zawieszenia w czynnościach służbowych lub tymczasowego aresztowania, chyba że prawomocnym orzeczeniem postępowanie karne lub dyscyplinarne, będące przyczyną zawieszenia lub aresztowania, zostało umorzone bądź żołnierz został uniewinniony na podstawie prawomocnego wyroku lub orzeczenia o uniewinnieniu w postępowaniu dyscyplinarnym (art. 94 ust. 3 ustawy). Żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 111 pkt 1, 6, 15 i 16 albo wskutek wypowiedzenia przez żołnierza stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej, jeżeli pełnił on zawodową służbę wojskową przez okres krótszy niż dziesięć lat - przysługuje 50% kwoty odprawy, o której mowa w ust. 1 i 2 (art. 94 ust. 5). Zasadnie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że z powyższego przepisu wynika w sposób jednoznaczny, że ustalenie prawa i wysokości odprawy żołnierzowi zawodowemu uzależnione jest od długości pełnienia przez niego czynnej służby wojskowej. Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie precyzuje, co należy rozumieć pod pojęciem "czynna służba wojskowa". Jednakże nie ma podstaw do przyjęcia, aby określenie to mogło obejmować także okres pełnienia służby w Policji. Brak definicji danego pojęcia w danym akcie normatywnym lub danej gałęzi prawa oznacza, że w przypadku istnienia jego definicji w innym akcie prawnym lub w innej gałęzi prawa należy oprzeć się na definicji legalnej (por. uchwała SN z 9 czerwca 1976 r. VI KZP 13/75; wyrok SN z 15 stycznia 1993 r., III AAN 89/92; wyrok TK z 19 października 1994 r., K 2/94). Zgodnie z definicją zawartą w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2019 r., poz. 1541 ze zm.), żołnierzami w czynnej służbie wojskowej, są osoby, które odbywają lub pełnią następujące jej rodzaje: 1) zasadniczą służbę wojskową; 2) przeszkolenie wojskowe; 3) terytorialną służbę wojskową; 4) ćwiczenia wojskowe; 5) służbę przygotowawczą; 6) okresową służbę wojskową; 7) służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Przywołane regulacje w sposób jednoznaczny wskazują, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, okres służby w Policji, jak też w innych formacjach mundurowych, nie był uznawany za okres równoznaczny z okresem służby pełnionej w wojsku dla potrzeb ustalenia prawa do odprawy. Zmiana stanu prawnego wynikająca z wejścia w życie ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie ojczyzny pozostaje bez wpływu na interpretację powyższych, jednoznacznych w swej treści, przepisów. Powyższy przepis, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, został zastosowany w rozpoznawanej sprawie. Organ, decyzją z 22 lutego 2021 r., przyznał skarżącemu odprawę w wysokości 50 % uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby wojskowej. Określenie wysokości odprawy nastąpiło przy uwzględnieniu okresu czynnej służby wojskowej skarżącego oraz trybu rozwiązania stosunku służbowego – wypowiedzenie przez skarżącego stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Przy ustalaniu należnej skarżącemu odprawy nie znajdował zastosowania przepis art. 17a ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Z jego treści wprost bowiem wynika, że okresy służby w formacjach mundurowych, tj. Policja, Straż Graniczna, Biuro Ochrony Rządu, Służba Ochrony Państwa, Państwowa Straż Pożarna, Służba Więzienna, Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencja Wywiadu, Służba Wywiadu Wojskowego, Służba Kontrwywiadu Wojskowego lub Urząd Ochrony Państwa, zalicza się jedynie do okresów, od których są uzależnione uprawnienia wymienione w art. 62 ust. 4 i art. 80 ust. 1 pkt 3 (tj. odpowiednio uprawnienia do: dodatkowego urlopu wypoczynkowego, dodatku za długoletnią służbę wojskową). Przepis ten w sposób precyzyjny wskazuje, kiedy służba w Policji uwzględniana jest przy ustalaniu uprawnień żołnierza pozostającego w czynnej służbie wojskowej. Powinien zatem być interpretowany ściśle do wskazanych w nim uprawnień, do których staż ten się zalicza. Dlatego też, skoro ww. przepis w żaden sposób nie odwołuje się do art. 94 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a tym samym do uprawnień żołnierza związanych z odprawą z tytułu zwolnienia ze służby, brak jest podstaw do jego zastosowania w niniejszej sprawie. Na powyższe stanowisko bez wpływu pozostaje przepis art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin, zgodnie z którym jako równorzędne ze służbą w Policji traktuje się okresy służby wojskowej, uwzględniane przy ustalaniu prawa do emerytury wojskowej. Przepis ten nie odnosi się do żołnierzy zawodowych. Zwrócić należy uwagę, że żołnierzom zwolnionym z zawodowej służby wojskowej przysługują uprawnienia emerytalne określone w przepisach ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, jako równorzędne ze służbą wojskową w Wojsku Polskim traktuje się okresy służby uwzględniane przy ustalaniu prawa do emerytury policyjnej. Powyższe ustawy regulują sytuację prawną emerytów wojskowych i policyjnych oraz zawierają tożsame rozwiązania, co do wprowadzenia wzajemności uznawania zawodowej służby wojskowej i służby w Policji. Okoliczność, że takie rozwiązania zostały wprowadzone w zakresie uprawnień emerytalnych nie może stanowić podstawy do ich przeniesienia, w drodze analogii, do świadczeń związanych z odprawą żołnierzy. Kwestia ustalania odprawy żołnierzy zawodowych została bowiem uregulowana w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, tym samym nie ma podstaw do odnoszenia się do innych świadczeń przysługujących żołnierzom zawodowym. Również zarzuty naruszenia art. 7, art. 8 ust. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady równości wobec prawa nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Zasada równości w odniesieniu do legislatywy rozumiana jest w ten sposób, najogólniej rzecz ujmując, że "wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną powinny być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Oceniając regulację prawną z punktu widzenia zasady równości, należy w pierwszej kolejności rozważyć, czy można wskazać wspólną cechę istotną uzasadniającą równe traktowanie podmiotów prawa. Ustalenie to wymaga analizy celu i treści aktu normatywnego, w którym zawarta została kontrolowana norma prawna" (zob. wyrok TK z 23 lutego 2010 r., P 20/09, OTK-A 2010/2/13). Przenosząc to na płaszczyznę stosowania prawa, zarzut naruszenia zasady równości można byłoby uznać za zasadny tylko wówczas, gdyby podmioty charakteryzujące się w równym stopniu daną cechą istotną (relewantną), z punktu widzenia danej regulacji prawnej, zostały potraktowane odmiennie przez organ stosujący prawo. Tak jednak w niniejszej sprawie nie było. Kwestie ustalania odprawy żołnierzy zawodowych i policjantów zostały uregulowane w odrębnych ustawach. Poszczególne formacje mundurowe, nie są kategorią jednolitą i dopuszczalne jest zróżnicowanie sytuacji prawnej ich funkcjonariuszy. Każda z formacji posiada odrębną regulację ustawową określającą jej charakter i zakres działania. Oznacza to, że poszczególne służby mają zamknięty katalog przepisów, zaś celem ustawodawcy było niekiedy odmienne uregulowanie obowiązków i przywilejów funkcjonariuszy różnych służb wobec na przykład zakresu i specyfiki ich zadań (por. wyrok NSA z 5 października 2010 r., I OSK 540/10). Powyższe odrębności uzasadniają występowanie zróżnicowania zarówno w zakresie dotyczącym statusu, jak i uprawnień funkcjonariuszy różnych służb, a także warunków dotyczących przejścia do poszczególnych służb. Przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jak i przepisy ustawy o Policji zawierają rozłączne regulacje prawne, które mają charakter kompletnych rozwiązań pragmatycznych, a więc rozłączność ta wyklucza możliwość posiłkowania się w analizowanej sprawie regulacjami pragmatyki policyjnej. Odmienny status żołnierza zawodowego uzasadnia zróżnicowanie jego pozycji prawnej w porównaniu z funkcjonariuszem Policji czy też funkcjonariuszem pozostałych służb mundurowych. Zróżnicowanie to nie stanowi naruszenia zasady równości obywateli wobec prawa, bowiem odnosi się do różnych grup zawodowych, a nie do osób charakteryzujących się wspólną istotną cechę relewantną. W konsekwencji uznać należy, że art. 94 ust. 1-3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w sposób całościowy regulował uprawnienia zwalnianych żołnierzy zawodowych w zakresie przyznawania im odprawy, co oznacza, że nie powinien być interpretowany łącznie z art. 17a ust. 4 tej ustawy. Skoro art. 94 ww. ustawy nie stanowi, że okres służby w Policji winien zostać wzięty pod uwagę przy ustaleniu prawa do odprawy żołnierza zawodowego, uprawnione jest stanowisko, iż w niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo przy wydawaniu decyzji nie uwzględniły służby skarżącego w Policji przy określaniu okresu uprawniającego do należnej mu odprawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 118 w zw. z art. 115 ust. 2 i 3 ustawy o Policji poprzez błędna wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, zauważyć należy, że przepisy te nie stanowiły podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, nie znajdowały zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Sąd pierwszej instancji nie dokonywał zatem ich interpretacji, jak i nie kontrolował prawidłowości zastosowania przez organ. Nie mogło zatem dojść do ich naruszenia w sposób określony w skardze kasacyjnej. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego, na podstawie art. 184 p.p.s.a., ją oddalił. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
3 sierpnia 2022
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Dowódca Jednostki Wojskowej
Sędziowie
Mirosław Wincenciak Olga Żurawska - Matusiak /przewodniczący sprawozdawca/ Tadeusz Kiełkowski

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny