Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

III OSK 2688/22

Wyrok NSA z 25 listopada 2025 r., III OSK 2688/22 – odpady

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
25 listopada 2025
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski sędzia del. WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 491/22 w sprawie ze skargi P.W. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 16 grudnia 2021 r. nr 735.LIII.2021 w przedmiocie ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 20 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gl 491/22 oddalił skargę P.W. na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 16 grudnia 2021 r. nr 735.LIII.2021 w przedmiocie ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. U podstaw rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna. Rada Miasta [...] w dniu 16 grudnia 2021 r., działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 1372 ze zm., dalej w skrócie: "u.s.g."), oraz art. 6k ust. 1 pkt 1, ust. 3, ust. 4 i ust. 4a w zw. z art. 6j ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 3e ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j.: Dz.U. z 2021 r., poz. 888 ze zm., dalej w skrócie: "u.c.p.g."), podjęła uchwałę nr 735.LIII.2021 w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, ustalenia stawki tej opłaty oraz zwolnienia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W skardze na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach P.W. zarzucił naruszenie art. 25a u.s.g. oraz art. 6j, art. 6k i art. 6n u.c.p.g., wnosząc o stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności zarzucił, że w przyjęciu uchwały uczestniczył (głosował) radny, który mógł mieć istotny interes prawny w związku z przyjęciem tej uchwały, a który nie wyłączył się z głosowania i nie został z niego wyłączony. Skarżący wskazał, że radny ten od dnia 14 kwietnia 2020 r. jest naczelnikiem Centrum Usług Komunalnych. Centrum Usług Komunalnych jest gminną jednostką budżetową, powołaną uchwałą z dnia 19 grudnia 2019 r. nr 303.XXIII.2019, a w zakresie tej gminnej jednostki organizacyjnej jest gospodarka odpadami komunalnymi. Skarżący ponadto zarzucił uchwale, że jest niezgodna z aktualnym orzecznictwem i wyrokami Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącymi "jednej stawki" w opłatach za gospodarowanie odpadami komunalnymi (w tym zakresie powołał się na wyroki NSA z dnia 14 października 2021 r. o sygn. akt: III FSK 4141/21, III FSK 4248/21 i III FSK 4249/21. Zauważył, że w § 2 uchwały zawarte są dwie różne stawki. W dalszej kolejności zarzucił uchwale, że zawiera błędy matematyczne i logiczne, a metoda przyjęta dla ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami jest niezgodna z art. 6k ust. 1 oraz art. 6j ust. 1 i 2 u.c.p.g. Skarżący podkreślił również, iż kompetencje rady miasta w zakresie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi polegają tylko na wyborze dwóch zmiennych (tj. metody ustalenia opłaty i stawki), z których wynika iloczyn (tj. opłata). Równanie to wygląda więc następująco: METODA x STAWKA = OPŁATA. Natomiast w § 3 pkt 5, 7 oraz 10 uchwały zawarto zapisy, zgodnie z którymi opłata jest iloczynem 3 m3 wody oraz liczby mieszkańców. W tym sformułowaniu ilość zużytej wody nie jest stawką, a ilością składnika metody, metodą zaś jest rozliczenie za zużytą wodę. Nie można także utożsamiać opłaty ze stawką. Równanie to przyjmuje zatem obecnie błędną formę: METODA X SKŁADOWA METODY = OPŁATA. Uchwała z błędami nie może zatem obowiązywać i być podstawą do pobierania opłat. Skarżący zarzucił ponadto użycie w uchwale błędnych danych zużycia wody z roku 2019. Wskazał przy tym na różnice w danych dotyczących zużycia wody podanych skarżącemu przez Prezesa Zarządu PWiK [...], a danymi wykorzystanymi przez Prezydenta Miasta. Według wyliczeń dokonanych przez skarżącego, opłata za odpady komunalne ustalona na podstawie średniego zużycia wody jest niekorzystna zarówno dla niego, jak i obywateli Miasta. Zarzucił dodatkowo, że przyjęte w § 4 uchwały zwolnienie w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie zostało poparte solidnymi wyliczeniami. Ponadto nie było informacji na temat kosztów zagospodarowania, oszczędności, a całe uzasadnienie jest lakoniczne. Zdaniem skarżącego również wyliczenia kwot zwolnień, określonych w § 4 uchwały, są oparte na podstawie nieaktualnych danych i prognoz dotyczących roku 2019. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W motywach powołanego na wstępie wyroku wskazał, że wymogi formalne skargi zostały spełnione, bowiem kwestionowana uchwała jest uchwałą z zakresu administracji publicznej w rozumieniu cyt. art. 101 ust. 1 u.s.g. Skarżący posiada także interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a., bowiem jest mieszkańcem Miasta [...], a z tytułu zamieszkiwania w lokalu położonym we wskazanym mieście jest zobowiązany do uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Z uzasadnienia przedmiotowej uchwały wynika, że została ona podjęta w związku z nowelizacją ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 888, poz. 1648, Dz. U. z 2020 r., poz. 2320), zaproponowana została zmiana obecnie obowiązującej uchwały w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz zwolnienia w części z opłaty, regulując i doprecyzowując obecne zapisy. Z art. 5 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ustawy Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o odpadach (Dz. U. z 2021 r., poz. 1648) wynika, że uchwała rady gminy podjęta na podstawie art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1 przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, w której rada gminy dokonała wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie ilości zużytej wody z danej nieruchomości, o której mowa w art. 6j ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1, dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, zachowuje moc do dnia wejścia w życie nowej uchwały podjętej na podstawie art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2021 r. (ust. 1). Sąd pierwszej instancji wskazał, że skarga skarżącego na uchwałę Rady Miasta [...] z dnia 3 grudnia 2020 r. nr 495.XXXVI.2020, poprzedzającą uchwałę obecnie kontrolowaną przez Sąd, została oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Gl 876/21. WSA w Gliwicach za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 25a u.s.g., poprzez udział w głosowaniu radnego, który powinien być z niego wyłączony. W świetle powołanego przepisu, radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani w komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego. W orzecznictwie podkreśla się (np. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2006/11), że przepis art. 25a u.s.g. dotyczy wszelkich aktów podejmowanych przez radę gminy lub komisję, a więc również tzw. uchwał intencyjnych rady gminy, jak również wszelkich uchwał komisji, które nie mają charakteru prawotwórczego. Interes prawny w przypadku, o którym mowa w art. 25a u.s.g., ma znaczenie materialnoprawne. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, aby można było mówić o naruszeniu art. 25a u.s.g. skarżący musiałby wykazać, że regulacja podejmowanej uchwały dotyczy osobiście radnego, wraz ze wskazaniem podstawy materialnoprawnej, z której można wywieść interes prawny radnego w tym głosowaniu. W przedmiotowej sprawie taka podstawa prawna nie istnieje, bowiem uchwała w sprawie wyboru metody opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dotyczy wszystkich mieszkańców i poprzez ustalenie określonej metody obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi radny osobiście nic nie zyskuje. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 6j i art. 6k u.c.p.g., WSA w Gliwicach wskazał, iż na podstawie art. 6j ust. 1 u.c.p.g., w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1 (nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy), opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub ilości zużytej wody z danej nieruchomości, lub powierzchni lokalu mieszkalnego oraz ustalonej stawki opłaty. W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, rada gminy może uchwalić jedną stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od gospodarstwa domowego (art. 6j ust. 2). Natomiast zgodnie z art. 6j ust. 2a u.c.p.g., rada gminy może zróżnicować stawki opłaty w zależności od powierzchni lokalu mieszkalnego, liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość, odbierania odpadów z terenów wiejskich lub miejskich, a także od rodzaju zabudowy. Z w/w regulacji wynika, że rada gminy może stosować łącznie różne kryteria różnicujące stawki opłaty. Ponadto, zgodnie z art. 6k ust. 1 u.c.p.g., rada gminy jest obowiązana w drodze uchwały dokonać wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i ust. 2 oraz ustalić stawkę takiej opłaty, przy czym dopuszcza się stosowanie więcej, niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy, a ponadto obowiązana jest ustalić stawkę opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności, przeznaczony do zbierania odpadów na terenie nieruchomości. W ocenie Sądu pierwszej instancji, analiza przywołanych uregulowań prawnych uprawnia do wyprowadzenia wniosku, że upoważnienie ustawowe dla rady gminy do uchwalenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi obejmuje także metodę ustalania takiej opłaty, albo w oparciu o kryteria przewidziane w ustępie pierwszym art. 6j u.c.p.g., które mogą stanowić: liczba mieszkańców, ilość zużytej wody lub powierzchnia lokalu mieszkalnego, albo w oparciu o przewidziane w ustępie 2 tego przepisu kryterium o charakterze ryczałtowym – od gospodarstwa domowego. Natomiast, na mocy art. 6j ust. 2a u.c.p.g., rada gminy może różnicować stawki opłaty, stanowiące jej element kalkulacyjny, w oparciu o wymienione w tym przepisie kryteria, jak: powierzchnia lokalu, liczba mieszkańców, rodzaj terenu oraz rodzaj zabudowy. Jakkolwiek rada gminy może stosować łącznie różne kryteria różnicujące stawki opłaty, to nie jest upoważniona do modyfikowania przewidzianych w ustawie metod ustalania opłaty, a zatem jeżeli wybrała metodę przewidziana w ustępie 1, nie może łączyć jej z metodą wybraną w ustępie 2. Pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2019 r. sygn. akt II FSK 3267/18). Zdaniem WSA w Gliwicach, zarzuty skargi nakierowane na podważenie wprowadzenia zaskarżoną uchwałą dwóch metod ustalania opłaty za gospodarowanie należało uznać za pozbawione podstaw prawnych. Sąd zauważył, że skarżący, podnosząc zarzut naruszenia przez organ art. 6n u.c.p.g., w istocie nie określił, w czym upatruje naruszenia tego przepisu. Podkreślenia wymaga bowiem, że wskazany przepis dotyczy ustalenia wzoru deklaracji śmieciowej i sposobu jej składania, a zarzut naruszenia w/w przepisu nie zawiera uzasadnienia stanowiska w tym zakresie. Sąd pierwszej instancji podzielił także pogląd organu, że w zaskarżonej uchwale nie popełniono błędów matematycznych i logicznych. W § 3 pkt 5, 7 i 10 uchwały zostały określone zasady ustalania ilości zużytej wody w danej nieruchomości. Podstawę prawną dla tej regulacji stanowi przepis art. 6j ust. 3e u.c.p.g. Przyjęto zatem generalną zasadę, iż ilość zużytej wody dla danej nieruchomości oblicza się biorąc pod uwagę odczyt licznika dla tej nieruchomości, a więc odczyt licznika głównego. Regulacje te nie służą ustaleniu wysokości opłaty, ale wskazują sposób ustalenia ilości zużytej wody w takich nieruchomościach, a zatem mieszczą się w upoważnieniu ustawowym dla organu stanowiącego gminy do określenia zasad ustalania ilości zużytej wody na potrzeby ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Ilość zużytej wody na jednego mieszkańca przyjęto w oparciu o dane z PWiK [...], które przedstawiło średnie zużycie wody na jednego mieszkańca [...]. Za rok 2019 wyniosło ono 3,13 m3, co potwierdza kopia pisma PWiK. Odnosząc się natomiast do regulacji § 4 uchwały, dotyczącego zwolnienia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości zabudowanych domami jednorodzinnymi kompostującymi w kompostowniku przydomowym, WSA w Gliwicach zaznaczył, że również i w tej kwestii nie podziela stanowiska skarżącego co do naruszenia prawa. Organ wyjaśnił bowiem, iż w/w zwolnienie obowiązywało także w uchwale poprzedzającej przedmiotową uchwałę, a podczas jego uchwalania przedstawione zostało szczegółowe wyliczenie obniżenia kosztów gospodarowania odpadami komunalnymi wskutek zagospodarowania bioodpadów w przydomowych kompostownikach. Z uwagi na to, iż wysokość zwolnienia w przedmiotowej uchwale jest taka sama, jak również wysokość stawki za gospodarowanie odpadami komunalnymi od mieszkańca nie uległa zmianie, to przedstawione wyliczenia zachowują aktualność. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiódł P.W. Zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej w skrócie: "p.p.s.a."), zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w związku z oddaleniem przez Sąd pierwszej instancji skargi, poprzez błędne przyjęcie, że zaskarżona uchwała nie dotyczyła interesu prawnego radnego A.B. i tym samym, że radny ten nie podlegał wyłączeniu na podstawie art. 25a u.s.g. od udziału w głosowaniu nad przyjęciem zaskarżonej uchwały i w związku z tym brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały, bowiem nie doszło do istotnego naruszenia prawa w rozumieniu przepisu art. 91 ust. 4 u.s.g.; b) art. 133 § 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez zaniechanie wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, dlaczego do uchwały Rady Miasta [...] nie użyto aktualnych danych z pierwszych 11 miesięcy 2021 roku lub całego 2020 roku oraz nie dokonano rzetelnej i wnikliwej kalkulacji wysokości stawki, tak aby pobierane opłaty pokrywały rzeczywiste koszty związane z funkcjonowaniem systemu zagospodarowania odpadami na terenie gminy; 2) naruszenie prawa materialnego, tj.: a) art. 25a u.s.g., poprzez jego niezastosowanie, w wyniku braku subsumpcji tej normy prawa i uznanie, że w stanie faktycznym sprawy, stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji, nie zaistniała przesłanka wyłączająca radnego od udziału w głosowaniu z uwagi na brak aktualnego interesu prawnego radnego, podczas gdy w chwili głosowania i przyjęcia zaskarżonej uchwały radny, będący zatrudniony w jednostce organizacyjnej gminy na stanowisku kierowniczym – podległy służbowo organowi wykonawczemu gminy, tj. Prezydentowi Miasta [...], który był jednocześnie projektodawcą uchwały – był odpowiedzialny za przygotowanie projektu zaskarżonej uchwały, co tym samym zaktualizowało interes prawny radnego; b) art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6k ust. 2 pkt 1-3 u.c.p.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP, poprzez ustalenie stawek opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z pominięciem uwzględnienia nie tylko aktualnej liczby mieszkańców zamieszkujących gminę i ilości wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych, ale także kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, co sprawia, że stawki te ustalone zostały w sposób dowolny, a więc wykraczający poza wyraźną kompetencję rady gminy, obowiązanej do określenia stawek w oparciu o kalkulację stosownych kosztów. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawił argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. Gmina [...] w odpowiedzi na skargę kasacyjną (pisma procesowe z dnia: 21 października 2022 r. oraz 15 października 2025 r.) wniosła o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Chybione okazały się zarzuty związane z naruszeniem art. 25a u.s.g. Zgodnie z tym przepisem, radny nie może brać udziału w głosowaniu w radzie ani w komisji, jeżeli dotyczy ono jego interesu prawnego. Interes prawny, o którym stanowi art. 25a u.s.g., należy rozumieć jako osobisty, konkretny i aktualny prawnie chroniony interes, który może być realizowany na podstawie określonego przepisu, bezpośrednio wiążący się z indywidualną i prawnie chronioną sytuacją strony (por. wyroki NSA z dnia: 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 115/13; 18 sierpnia 2021 r., sygn. akt III FSK 3940/21). Istnieje on zatem wówczas, gdy istnieje związek o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawa administracyjnego a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegający na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację tego podmiotu na gruncie administracyjnoprawnym (por. wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 115/13). Interes prawny jest kategorią z zakresu prawa materialnego. Jego źródłem jest więc norma prawa materialnego, czyli sytuacja, w której określony podmiot jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem, a podstawą rozstrzygnięcia jest norma prawa materialnego, która dotyczy zainteresowanego. Ponadto związek pomiędzy normą prawa materialnego, która jest źródłem interesu prawnego, musi być aktualny (interes prawny musi aktualnie istnieć w sprawie) oraz bezpośredni. Brak bezpośredniości wpływu sprawy na sferę prawną osoby nie pozwala uznać, że sprawa dotyczy interesu prawnego danej osoby. Zakaz głosowania w sprawach dotyczących interesu prawnego radnego odnosi się do takich sytuacji, gdy uchwała, mając na uwadze przedmiot i skutki jej uchwalenia, dotyczy interesu radnego popartego przepisem prawa materialnego, mającym zastosowanie w sprawie. Wówczas, wobec osobistego zainteresowania sprawą, radny nie jest w stanie realizować podstawowej zasady kierowania się wyłącznie dobrem wspólnoty samorządowej (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 3086/18). Okoliczność, że radny jest pracownikiem CUK w [...] – samorządowej jednostki budżetowej zajmującej się m.in. gospodarką odpadami, nie dowodzi – sama w sobie – istnienia interesu prawnego radnego A.B. w sprawie uchwały dotyczącej ustalenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6k ust. 2 pkt 1-3 u.c.p.g. w zw. z art. 7 i 94 Konstytucji RP. Według art. 6k ust. 1 u.c.p.g., rada gminy jest obowiązana w drodze uchwały dokonać wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i ust. 2 oraz ustalić stawkę takiej opłaty, przy czym dopuszcza się stosowanie więcej, niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy, a ponadto obowiązana jest ustalić stawkę opłaty za pojemnik lub worek o określonej pojemności, przeznaczony do zbierania odpadów na terenie nieruchomości. Z kolei art. 7 Konstytucji RP ustanawia zasadę praworządności, według której organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Natomiast według art. 94 Konstytucji RP: "Organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa.". Analiza przytoczonych przepisów uprawnia do sformułowania wniosku, że upoważnienie ustawowe dla rady gminy do uchwalenia wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi obejmuje także metodę ustalania takiej opłaty – albo w oparciu o kryteria przewidziane w ustępie pierwszym art. 6j u.c.p.g., które mogą stanowić: liczba mieszkańców, ilość zużytej wody lub powierzchnia lokalu mieszkalnego, albo w oparciu o przewidziane w ustępie 2 art. 6j u.c.p.g. kryterium o charakterze ryczałtowym, tj. od gospodarstwa domowego. Natomiast zgodnie z art. 6k ust. 2 u.c.p.g., rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, bierze pod uwagę: 1) liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę; 2) ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych; 3) koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, o których mowa w art. 6r ust. 2-2b i 2d; 4) przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo. Z załączonej do sprawy dokumentacji nie wynika, aby podejmując kwestionowaną uchwałę dokonano ponownej kalkulacji stawki oraz określenia liczby mieszkańców. Ponadto, w odpowiedzi na skargę kasacyjną, organ przyznał, że podejmując kwestionowaną uchwałę nie przedstawiono nowych kalkulacji stawek. Kwestionowana uchwała jest niejako konsekwencją przepisu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o odpadach (Dz. U. z 2021 r., poz. 1648), który stanowi: "Uchwała rady gminy podjęta na podstawie art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1 przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, w której rada gminy dokonała wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na podstawie ilości zużytej wody z danej nieruchomości, o której mowa w art. 6j ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1, dla nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, zachowuje moc do dnia wejścia w życie nowej uchwały podjętej na podstawie art. 6k ust. 1 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2021 r.". Niepodjęcie zatem kwestionowanej uchwały oznaczałoby, że stawki opłat wygasłyby z mocy prawa z dniem 31 grudnia 2021 r. Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny posiada wiedzę z urzędu, że poprzednia uchwała Rady Miasta [...] z dnia 3 grudnia 2020 r. nr 495.XXXVI.2020 w przedmiocie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi i ustalenia stawki tej opłaty oraz zwolnienia w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, a więc podjęta rok wcześniej, również była przedmiotem skargi skarżącego do WSA w Gliwicach i została prawomocnie oddalona wyrokiem tego Sądu z dnia 10 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Gl 876/21. Wówczas zakwestionowana uchwała zawierała kalkulację stawek ocenioną przez Sąd jako legalną. Z powyższych względów, uznając, że obecnie skarżona uchwała jest niejako konsekwencją art. 5 ust. 1 w/w ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o odpadach, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uchybienie przepisom art. 6k ust. 1 pkt 1 w zw. art. 6k ust. 2 pkt 1-3 u.c.p.g. w sytuacji, gdy kalkulacja opłaty miała miejsce rok wcześniej, nie stanowi naruszenia interesu prawnego skarżącego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. W konsekwencji za niezasadne należało również uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które stanowią w istocie procesowe odzwierciedlenie koncepcji materialnej przedstawionej przez autora skargi kasacyjnej. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
17 listopada 2022
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Skarżony organ
Rada Miasta
Sędziowie
Arkadiusz Windak Mirosław Wincenciak /przewodniczący sprawozdawca/ Piotr Korzeniowski

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny