III OSK 3296/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: sędzia NSA Tamara Dziełakowska sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski (sprawozdawca) Protokolant: asystent sędziego Karol Kowalski po rozpoznaniu w dniu 18 września 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Sz 1140/22 w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 28 października 2022 r. nr SKO.4173.194.2022 w przedmiocie zmiany stosunków wodnych oddala skargę kasacyjną

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie (dalej "WSA w Szczecinie", "Sąd I instancji") wyrokiem z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt II SA/Sz 1140/22, oddalił skargę A.B. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie (dalej "organ odwoławczy", "Kolegium") z dnia 28 października 2022 r., nr SKO.4173.194.2022, w przedmiocie zmiany stosunków wodnych. Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją Nr 1 KC/2020, znak GKI.7021.5.120.2019.PS, z dnia 14 kwietnia 2020 r. Burmistrz Miasta A. (dalej "organ I instancji" lub "Burmistrz") umorzył postępowanie z wniosku skarżącego w sprawie o przywrócenie na działkach nr [...] stosunków stanów wodnych do stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegającym szkodom dla gruntów sąsiednich. Decyzją z dnia 23 czerwca 2020 r., nr SKO.4173.1166.2020, Kolegium utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Wyrokiem z dnia 26 listopada 2020 r., II SA/Sz 722/20, WSA w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 77, art. 80, art. 84 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. W ocenie Sądu, postępowanie prowadzone przez organ I instancji winno być uzupełnione o sporządzenie opinii biegłego. Z uwagi na treść art. 234 ust. 5 p.w. niezbędne jest też ustalenie daty, w której skarżący dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt. Organ I instancji ponownie przeprowadził postępowanie administracyjne, w którego toku m.in. zawarł umowy na wykonanie opinii: 1) z firmą H. [...] na wykonanie opinii hydrologicznej dotyczącej podejrzenia zmiany stanu wody na działkach nr [...] ze szkodą dla działki sąsiedniej [...]; 2) z firmą P. [...] na wykonanie opinii technicznej ustalającej, czy istnieje normatywny związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy prowadzonymi na działkach nr [...] pracami a stanem działki nr [...]. Ponadto Burmistrz dopuścił dowód z opinii w sprawie stanu wody na gruncie na działkach [...]wykonanej przez B. [...]. Decyzją Nr 2 KC/2021 z dnia 29 grudnia 2021 r. organ I instancji orzekł o braku zakłócenia stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że po dogłębnej analizie zebranych informacji oraz zapoznaniu się z opinią biegłego z zakresu budownictwa oraz biegłego z zakresu hydrologii, którzy potwierdzili wysoki stan wód gruntowych oraz m.in brak posadzki, brak izolacji pionowej i poziomej ścian fundamentowych piwnicy budynku, w którym zlokalizowany jest lokal wnioskodawcy, jednoznacznie wskazać należy brak powiązania wykonanych prac z stanem budynku. Według organu I instancji, w związku z wieloletnim niezamieszkaniem, a co za tym idzie – brakiem konserwacji i napraw, brakiem odprowadzenia wód opadowych do miejskiej kanalizacji deszczowej zlokalizowanej w ul. [...] – przeprowadzenie prac związanych z podniesieniem terenu działki nr [...] nie jest związane z obecnym stanem lokalu położonego na działce nr [...]. Na skutek odwołania skarżącego, Kolegium decyzją z dnia 28 października 2022 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (dalej "p.w."). Kolegium zaznaczyło, że organ I instancji zrealizował wytyczne zawarte w wyroku z 26 listopada 2020 r., II SA/Sz 722/20, albowiem wystąpił o sporządzenie opinii przez biegłych i dokonał ich oceny, a analiza akt administracyjnych i zarzutów podniesionych w odwołaniu pozwoliła na czynienie ustaleń, że w sprawie nie ma zastosowania art. 234 ust. 5 p.w. W odniesieniu do znajdujących się w aktach sprawy ekspertyz organ II instancji wyjaśnił, że pierwsza z ekspertyz stanowi opinię techniczną sporządzoną przez P. [...] i została wykonana przez mgra inż. P.H. rzeczoznawcę budowlanego w specjalności konstrukcyjno-budowlanej obejmującej projektowanie i wykonawstwo w zakresie wszelkich budynków i innych budowli (centralny rejestr rzeczoznawców budowlanych pozycja nr [...]). Jej sporządzenie nastąpiło we wrześniu 2021 r. wraz z opinią uzupełniającą z października 2021 r. Uwzględniono w niej opis warunków gruntowo-wodnych analizowanego terenu zawartych w określonych opracowaniach; drugą opinię przedstawiła firma H., a sporządził ją mgr J.N. posiadający uprawnienia m.in. do wykonywania, dozorowania i kierowania pracami geologicznymi kategorii V w zakresie m.in. poszukiwania i rozpoznawania zasobów wód podziemnych, określenia warunków hydrogeologicznych związanych z zamierzonym wykonywaniem odwodnień budowlanych, a także posiadający kwalifikacje do wykonywania, dozorowania i kierowania pracami geologicznymi kategorii VII w zakresie: m.in. określenia warunków geologiczno-inżynierskich na potrzeby: zagospodarowania przestrzennego, posadowienia obiektów. Opinia ta została sporządzona w sierpniu 2021 r. Na wniosek strony w poczet materiału dowodowego włączono opinię sporządzoną przez B. [...] – przez R.P. hydrologa – certyfikat nr [...]. Opinia ta została sporządzona w okresie listopad/wrzesień 2020 r. dla odrębnego postępowania dotyczącego naruszenia stosunków wodnych na działce nr [...], zatem jest opinią najstarszą. Kolegium podzieliło ustalenia organu I instancji, zgodnie z którymi z opinii sporządzonej przez H. wynika, że podniesienie terenu wraz z budową ogrodzenia w obrębie działek nr [...] nie naruszyło reżimu wód podziemnych (poziomu gruntowego). Wskazuje się również, że podniesienie terenu działek nr [...] ograniczyło odpływ wód opadowych z dz. nr [...], zalecając jednocześnie zagospodarowanie wód przez każdego właściciela niezależnie. Aby umożliwić korzystanie z nieruchomości, tj. dz. nr [...], zaleca się wykonanie szczelnego zbiornika na wody opadowe lub innego systemu retencyjnego np. szczelnego oczka. W opinii tej wskazuje się, że badany obszar stanowi zlewnie alimentacyjną wód podziemnych i powierzchniowych. W związku z powyższym obszar ten znajduje się na trudnym pod względem hydrologicznym terenie. Wpływ na warunki wodne mają zarówno wody podziemne poziomu gruntowego, jak i sieć cieków prowadzących wody opadowe i roztopowe. Spływ wód z tych obszarów może powodować piętrzenie wód poziomu gruntowego, powodując tym samym lokalne występowanie lustra wód gruntowych na powierzchni terenu. Zdaniem Kolegium, z powyższą opinią jest spójna opinia sporządzona przez P. [...], gdyż z dokumentu tego wynika, że na działce nr [...] oraz na działkach przyległych występuje zmienny poziom wód gruntowych. Możliwość wystąpienia lustra wody powyżej poziomu posadzki piwnicy jest bardzo prawdopodobna, budynek zlokalizowany jest na obszarach zagrożonych podtopieniami związanych ze zlewnią rzeki W. i jej dopływów. Budynek nie posiada hydroizolacji pionowej ścian piwnicznych budynku oraz izolacji poziomej posadzki piwnicy. Brak hydroizolacji oraz izolacji termicznej powoduje powstanie na wewnętrznej powierzchni przegrody kondensację pary wodnej umożliwiającej rozwój grzybów pleśniowych. Lokal posiada słabą lub niesprawną wentylację. Z kolei z opinii sporządzonej w związku z postępowaniem dotyczącym działki nr [...] wynika, że podniesienie terenu działek nr [...] spowodowało zmianę stanu wody na gruncie w badanym obszarze ze szkodą na działce zabudowanej nr [...]. Napływ wody do piwnicy powstał w związku ze zmianą dotychczasowego kierunku spływu na skutek podniesienia terenu (wcześniej woda spływała w kierunku działek sąsiednich nr [...]. W sporządzonej opinii wskazuje się na konieczność wykonania urządzenia zapobiegającego szkodom w postaci rowu odwadniającego zlokalizowanego w części północnej działek nr [...] z nadaniem odpowiedniego spadku, szerokości rowu oraz jego głębokości. Jednakże, jak wskazało Kolegium, opinia ta nie może mieć znaczenia dla rozpatrzenia niniejszej sprawy, gdyż dotyczy nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], zwłaszcza, że z opisu działku nr [...] wynika, iż wody opadowe z jej terenu odprowadzane są z dachu za pomocą rynien i trzech rur spustowych bezpośrednio do wewnętrznej instalacji i dalej do miejskiej sieci deszczowej, zatem choćby z tego tytułu powołana opinia nie może stanowić wyznacznika dla niniejszej sprawy. Inaczej bowiem niż w przypadku działki nr [...], wody z terenu działki nr [...] nie są zabezpieczanie w granicach nieruchomości. W opinii tej, analogicznie jak w opiniach sporządzonych na zlecenie organu w sprawie dotyczącej działki nr [...], wskazano, że obraz warunków wodnych na terenie działki nr [...] może ulegać okresowym zmianom w zależności od wysokości opadów atmosferycznych i pory roku. Przewidywane wahania zwierciadła wody w granicach 0,5 m. W ekspertyzie tej wyjaśniono, że dane z mapy hydrograficznej polski potwierdzają, iż teren objęty badaniem charakteryzuje się płytkim występowaniem zwierciadła wód podziemnych. Przedmiotowe działki znajdują się w obszarze zasięgu hydroizobaty o wartości 1 m. Oznacza to, że zwierciadło wód podziemnych pierwszego poziomu znajduje się na głębokości do 1 m w odniesieniu do powierzchni terenu. Z przedmiotowej opinii wynika także, że pierwotne ukształtowanie terenu umożliwiało spływ wód z działki [...] w kierunku działki nr [...] i dalej w kierunku ul. K., na co dowodem jest mapa ewidencji urządzeń wodnych obrazująca kierunek odpływu wód z rowów i rurociągów. Analiza opinii dokonanej w odrębnej sprawie nie podważa ustaleń opinii sporządzonych dla potrzeb niniejszego postępowania, gdyż podkreśla, że stosunki wodne na niniejszym terenie są skomplikowane, nadto wskazanie pierwotnego kierunku spływu wód opadowych nie jest również wyznacznikiem dla niniejszego postępowania. Dyspozycja art. 234 ust. 1 p.w. zakazuje zmiany kierunku i natężenia wód opadowych i roztopowych ze szkodliwym wpływem na grunty sąsiednie. Zatem nawet zmiana taka nie jest przesłanką do nałożenia obowiązku, ponieważ ze zmianą stanu wód należy wiązać szkodę jako następstwo tej zmiany. W realiach badanej sprawy taka sytuacja nie ma miejsca, gdyż właściciele działki nr [...] nie podjęli się zabezpieczenia wód w granicach własnej działki, nie podłączyli się do miejskiej sieci kanalizacji deszczowej. Twierdzenie, że do czasu dokonania prac na działkach nr [...] nie występowała szkoda w postaci zalewania piwnicy, bowiem wody spływały z działki na nieruchomości stanowiące działkę nr [...], również nie może się ostać. Skoro działki nr [...] przeznaczone są pod zabudowę, to dalsze utrzymywanie spływu wód z terenu działki nr [...] na rzecz działek nr [...] nie może mieć miejsca, gdyż zmienił się teren w związku z presją antropologiczną. Skargę do WSA w Warszawie na decyzję Kolegium z dnia 28 października 2022 r. wniósł skarżący. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie: 1) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 234 ust. 1 oraz ust. 3 p.w., polegające na uznaniu przez Kolegium, że decyzja organu I instancji jest zgodna z regulacjami art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 84 k.p.a., oraz że zawarte w tej decyzji rozstrzygnięcie, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], ma charakter prawidłowy, pomimo że zostało ono oparte jednostronnie na opinii technicznej sporządzonej przez H., a z pominięciem opinii E. oraz przedłożonej przez skarżącego dokumentacji zdjęciowej; 2) art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 83 k.p.a. w zw. z art. 82 a contrario k.p.a. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 234 ust. 1 oraz ust. 3 p.w., poprzez uznanie za prawidłowe rozstrzygnięcia zawartego w decyzji I instancji, mimo że nie zostało ono poprzedzone czynnościami: przesłuchania biegłego specjalisty z zakresu hydrologii R.P. w charakterze świadka, dopuszczenia uzupełniającej opinii technicznej opartej także na treści opinii R.P., jego zeznań oraz oględzin działek nr [...] i nr [...]; 3) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 83 k.p.a. w zw. z art. 82 a contrario k.p.a. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 234 ust. 1 oraz ust. 3 p.w., poprzez uznanie przez Kolegium a priori, iż z treści zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika istnienie normatywnego związku przyczynowo skutkowego pomiędzy stanem podniesienia terenu na działkach [...] oraz zaistniałymi zakłóceniami stosunków wodnych na działce nr [...], i nieprzeprowadzenie przez organ II instancji w trybie art. 136 § 1 k.p.a. czynności dowodowych mieszczących się w kognicji tego organu, celem wyjaśnienia ujawnionych w odwołaniu – treści opinii R.P. i rozbieżności pomiędzy tezami wynikającymi z opinii H. i opinii R.P.; pominięcia przesłuchania R.P. w charakterze świadka oraz dopuszczenia uzupełniającej opinii technicznej w sprawie; 4) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na wydaniu przez Kolegium zaskarżonej decyzji w sytuacji braku dokonania wszechstronnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego; 5) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a., polegające na uznaniu przez Kolegium na etapie poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji, że opinia techniczna sporządzona przez H. stanowi środek dowodowy w pełni wiarygodny, bezsporny oraz spójny w pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, a finalnie środek dowodowy, który może bezspornie stanowić podstawę rozstrzygnięcia zawartego w decyzjach organów obu instancji; 6) art. 40 § 2 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a., polegające na uznaniu przez Kolegium, że postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy i nie zawiera naruszeń, które kreowałyby podstawę do uchylenia decyzji organu I instancji, pomimo że w toku tego postępowania nie doręczano pism, w tym decyzji organu I instancji profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego, który został ustanowiony uprzednio w toku postępowania wywołanego skargą zarejestrowaną w WSA w Szczecnie pod sygn. akt II SA/Sz 722/20, a umocowanie to nie zostało odwołane; 7) art. 40 § 2 k.p.a., polegające na braku doręczania pism w toku postępowania przed organem II instancji, w tym braku doręczenia ostatecznej decyzji Kolegium, profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu uprzednio w toku postępowania wywołanego skargą na poprzednią decyzję Kolegium (sprawa II SA/Sz 722/20), pomimo posiadania przez organ II instancji świadomości dotyczącej występowania w sprawie sądowoadministracyjnej o sygn. akt II SA/Sz 722/20 pełnomocnika oraz braku odwołania rzeczonego umocowania po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania w następstwie wyroku Sądu. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji obu instancji. Argumentacja skarżącego została rozwinięta w kolejnych pismach procesowych. Kolegium wniosło oddalenie skargi. W dniu 31 maja 2023 r. WSA w Szczecinie wydał opisany na wstępie wyrok, którym oddalił skargę. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji zaznaczył, że spór co do zasady toczy się wokół prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy i przeprowadzonego przez organy postępowania, które doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji. WSA w Szczecinie przypomniał, że w rozpoznawanej sprawie organy orzekały w ramach związania, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a. Związanie to dotyczyło również sądu rozpoznającego ponownie sprawę. W opinii Sądu I instancji organy ponownie rozpoznając sprawę podołały obowiązkom nałożonym wyrokiem z dnia 26 listopada 2020 r., II SA/Sz 722/20. WSA w Szczecinie wskazał, że dla nałożenia sankcji w postaci nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom niezbędne jest łączne zaistnienie dwóch przesłanek: 1) zdarzeń wywołanych przez właściciela gruntu, powodujących zmianę naturalnych stosunków wodnych np. stanu wody na gruncie, kierunku spływu wód, 2) skutków w postaci szkodliwego wpływu na grunty sąsiednie. Dodatkowo wniosek winien być złożony w ciągu 5 lat od czasu, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt. Termin 5 lat został w sprawie zachowany. Pomiędzy wykonanymi w listopadzie 2016 r. pracami na działkach nr [...], w których skarżący upatruje negatywnego oddziaływania na jego grunt, a wnioskiem o wszczęcie postępowania (21 listopada 2019 r.) – nie upłynęło 5 lat. Prowadzone przez organ administracji postępowanie wyjaśniające w sprawach, o których mowa w art. 234 p.w., ma wykazać, czy zmiana nastąpiła oraz czy miała ona negatywny wpływ na panujące na gruncie stosunki wodne. Konieczne było także stwierdzenie istnienia związku przyczyno-skutkowego pomiędzy stwierdzoną zmianą a szkodą na nieruchomości sąsiedniej. Przeprowadzone postępowanie ma na celu ocenę danego wycinka terenu. Organy nie były zatem zobligowane do ustalania i poszukiwania wszelkich przyczyn danego stanu wody na gruncie zgłaszającego roszczenie, ale miały wyjaśnić, czy powstałe szkody są następstwem zmiany stanu wody na gruncie sąsiednim, co do którego zgłoszono roszczenie. Ustalenie tego związku, jak wskazano w wyroku II SA/Sz 722/20, wymaga co do zasady wiedzy specjalistycznej wykraczającej poza wiedzę pracowników organu. W postępowaniu takim konieczne było zatem przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Treść tej opinii stanowi materiał dowodowy pozwalający organowi na poczynienie prawidłowych ustaleń w zakresie istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zmianą stanu wody na gruncie a szkodliwym oddziaływaniem. Opinia biegłego jest szczególnie istotna w sytuacji, gdy istnieje różnica stanowisk pomiędzy właścicielami gruntów sąsiednich, a także w sytuacji istniejących wątpliwości co do istotnych w sprawie okoliczności faktycznych lub ich ocen merytorycznych. Sąd I instancji zaznaczył, że organ prowadzący postępowanie nie może wkraczać w merytoryczną treść opinii biegłego, ponieważ nie dysponuje wiedzą specjalistyczną. Stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. jego obowiązkiem jest dokonanie oceny tego dowodu z punktu widzenia logiczności, zupełności oraz spójności. Powinien on ocenić, czy stanowisko biegłego nie pozostaje w sprzeczności z innymi ustaleniami uzyskanymi w sprawie w trakcie postępowania bądź czy opinia nie zawiera sprzeczności w swojej treści. W rozpoznawanej sprawie organy zleciły wykonanie 2 opinii, tj. opinii hydrogeologicznej dotyczącej rozpoznania warunków hydrogeologicznych w sąsiedztwie działek [...] wraz z oceną, czy występuje oddziaływanie na działkę [...] (H.), oraz opinii technicznej ustalającej, czy istnieje normatywny związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy prowadzonymi na nieruchomościach nr [...] pracami a stanem nieruchomości przy ul. C. [...] (wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego mgr. inż. P.H. z P.). Ze sporządzonej w sierpniu 2021 r. na zlecenie organu opinii hydrogeologicznej wynika, że podniesienie terenu oraz wykonanie ogrodzenia na działkach [...] ograniczyło odpływ wód opadowych z dz. [...], jednak nie naruszyło reżimu wód podziemnych (poziomu gruntowego). Wykonane na działkach [...] prace co prawda zakłóciły odpływ wód opadowych spływających z dz. nr [...], jednak z uwagi na konieczność zagospodarowania tych wód przez każdego z właścicieli niezależnie, nie powinno to stanowić roszczeń we wskazanym zakresie. Proponowanym przez biegłego rozwiązaniem było wykonanie na dz. [...] szczelnego zbiornika na wody opadowe lub wykonanie oczka wodnego w obrębie tej działki. Skarżący nie wniósł uwag skierowanych wprost do rzeczoznawcy, który sporządził powyższą opinię, wskazał natomiast na konieczność zastosowania w sprawie dowodu z opinii biegłego hydrolologa R.P. w sprawie zmiany stanu wody na gruncie na działkach nr [...] która jest według niego dokładniejsza i zawiera informacje niezbędne do wyjaśnienia sprawy. Zdaniem WSA w Szczecinie skarżący nie podważył skutecznie ustaleń zawartych w opiniach biegłych sporządzonych na zlecenie organu I instancji i nie wykazał braku ich rzetelności, logiki, czy też wewnętrznych sprzeczności, które dyskwalifikowałyby je jako dowód w sprawie. Skarżący nie przedstawił również przeciwdowodów mogących podważyć te ustalenia i wnioski. Dowód w postaci opinii biegłego w sprawie zmiany stanu wody na gruncie na działkach nr [...] nie mógł podważyć ustaleń biegłych powołanych przez organ, ponieważ został sporządzony w innej sprawie. Biegły R.P. stwierdził, że zmiana stanu wody na skutek prac wykonanych na działkach [...] (taka zmiana co do zasady nie jest w rozpoznawanej sprawie kwestionowana) nastąpiła ze szkodą dla działki nr [...], a nie [...]. Biegły wskazał również na konieczność wykonania urządzeń (rów odwadniający w części północnej działek nr [....] przebiegający we wskazanej odległości od działek [...]) celem uregulowania stosunków wodnych oraz naprawienia szkody na działce [...]. Dodatkowo – co również zauważył organ odwoławczy – z opisu działki nr [...] wynika, iż wody opadowe z jej terenu odprowadzane są z dachu za pomocą rynien i trzech rur spustowych bezpośrednio do wewnętrznej instalacji i dalej do miejskiej sieci deszczowej. Tymczasem wody z terenu działki nr [...] nie są zabezpieczane w granicach nieruchomości i w latach wcześniejszych mogła występować raczej sytuacja zalewania działek [...] przez wody spływające z działki skarżącego. Według Sądu I instancji powyższa opinia nie wskazuje zatem w istocie na relacje i zależności usytuowania i oddziaływania oraz wykonanych prac ziemnych na działkach nr [...] w relacji z działką nr [...], a posłużenie się tą opinią w wypadku dysponowania opiniami sporządzonymi na użytek rozpoznawanej sprawy narażało organy na zarzut naruszenia przepisów w zakresie postępowania dowodowego, tj. art. 78 § 1 i art. 79 § 1 i § 2 k.p.a., z uwagi na dopuszczenie w sprawie dowodu na okoliczność niemającą znaczenia w sprawie. Sąd I instancji nie dostrzegł również konieczności przesłuchania biegłego w rozpoznawanej sprawie w charakterze świadka. W ocenie WSA w Szczecinie organ miał dostateczne podstawy, aby uznać, że przyczyną szkody w postaci przede wszystkim zamakania piwnicy i fundamentów budynku na działce skarżącego był brak odpowiedniej hydroizolacji budynku przy braku zabezpieczenia wód opadowych i roztopowych w granicach nieruchomości. Nie wykazano natomiast związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wymienionymi szkodami a pracami wykonanymi na działkach nr [...]. Nie bez znaczenia była również okoliczność, że nieruchomość usytuowana jest w trudnym hydrologicznie terenie stanowiącym obszar zlewni alimentacyjnej wód podziemnych i powierzchniowych. Wskazywana przez skarżącego okoliczność, że nieruchomość przy ul. C. [...] jest nieruchomością "poniemiecką", a takie sytuacje jak podciekanie piwnicy nie miały wcześniej miejsca, nie podważa skutecznie powyższych ustaleń. Wpływ na taki stan rzeczy mógł mieć choćby kumulujący się wieloletni brak konserwacji i napraw, czy też brak odprowadzenia wód opadowych do miejskiej kanalizacji deszczowej. Z opinii hydrogeologicznej sporządzonej w sprawie na zlecenie organu wynika, że istotnie wykonane na działkach [...] prace zakłóciły odpływ wód opadowych spływających z dz. nr [...], jednak z uwagi na konieczność zagospodarowania tych wód przez każdego z właścicieli niezależnie, nie powinno to stanowić roszczeń we wskazanym zakresie. Sąd I instancji zauważył, że takie stanowisko koresponduje z dyspozycją art. 234 ust. 1 pkt. 1 p.w., który zakazuje właścicielowi zmieniać kierunku i natężenia odpływu wód znajdujących się jedynie na jego gruncie (a więc w tym przypadku na działkach [...]) ze szkodą dla gruntów sąsiednich. WSA w Szczecinie uznał, że nie jest również zasadny zarzut dotyczący naruszenia przez organ zasady swobodnej oceny dowodów. Uzasadnienie decyzji zawiera ocenę zebranych dowodów z punktu widzenia ich logiczności i zupełności, wskazuje te okoliczności główne, które zostały udowodnione (brak odpowiedniej hydroizolacji budynku przy braku zabezpieczenia wód opadowych i roztopowych w granicach nieruchomości) i te, których nie udowodniono (związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy wymienionymi szkodami a pracami wykonanymi na działkach nr [...]), z jakich dowodów korzystano, które z nich uznano za przydatne do ustalenia stanu faktycznego indywidualnej sprawy. Pismem z dnia 19 września 2023 r. skargę kasacyjną od wyroku WSA w Szczecinie z dnia 31 maja 2023 r. wywiódł skarżący (dalej również "skarżący kasacyjnie"), zaskarżając go w całości. Skarżący kasacyjnie zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., w zw. z art. 145 par. 1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 k.p.a., w zw. z art. 84 k.p.a., w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. "w zw. z w zw. z art. w zw. z art. 136" w zw. z 138 par. 1 pkt 1 k.p.a., w zw. z art. 138 par. 2 k.p.a. polegające na: 1.1. dokonaniu przez Sąd I instancji na etapie procedowania oraz orzekania w sprawie (w tym w szczególności na etapie przeprowadzonej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz zgromadzonego w sprawie dokumentarnego materiału dowodowego) błędnej zawężającej oceny przedłożonego do akt sprawy oraz stanowiącego materiał dowodowy w sprawie dowodu z opinii biegłego specjalisty z zakresu hydrologii E., wyrażającej się w: a) uznaniu przez Sąd I instancji, iż przedmiotowa opinia odnosi się do w zupełności odmiennej kwestii niż opinia techniczna sporządzona przez H., w szczególności zawiera ocenę specjalistyczną wpływu zagospodarowania terenu obejmującą podniesienie terenu na działkach [...] na zmianę kierunku i natężenia odpływu wód opadowych i gruntowych na działkę sąsiednią [...], a finalnie ocenę specjalistyczną w zakresie wpływu zmian gruntowych na działkach na [...] na powstanie szkód na działce [...] jako gruntu sąsiedniego, a więc działkę o odmiennej lokalizacji i sposobie zagospodarowania niż działka nr [...] objęta prawem własności skarżącego kasacyjnie, a finalnie: b) uznaniu przez Sąd I instancji, iż treść opinii biegłego specjalisty z zakresu hydrologii E. jako odnoszącej się do oceny odmiennej przedmiotowo kwestii niż objęta przedmiotem niniejszej sprawy miało charakter irrelewantny dla oceny oraz wiążących ustaleń kwestii, czy sposób zagospodarowania terenu na działkach nr [...], w tym podniesienie gruntu na rzeczonych nieruchomościach, miał wpływ na zmianę kierunku i natężenia odpływu wód opadowych i gruntowych z działki sąsiedniej [...], a finalnie, czy zmiany gruntowe na działkach na [...] determinował powstanie szkód na działce [...] oraz finalnie: c) uznaniu przez Sąd I instancji, iż opinia E. nie miała charakteru sprzecznego z opinią sporządzona przez H., której treść stanowiła podstawę rozstrzygnięć zawartych w decyzjach Kolegium z dnia 28 października 2022 r., oraz decyzji Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r., w tym podstawę do uznania, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a która to ocena Sądu I instancji skutkowała: 1.2. uznaniem przez Sąd I instancji, prawidłowości stanowiska zawartego w decyzji Kolegium w Koszalinie z dnia 28 października 2022 r. oraz decyzji Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r., iż opinia sporządzona przez H. autorstwa zawierała kompleksowe oraz akuratne specjalistyczne ustalenia dotyczące braku zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...] mające charakter bezsporny i niesprzeczny z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a finalnie: 1.3 uznaniem przez Sąd I instancji, iż rozstrzygnięcia zawarte zarówno w decyzji Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r. w przedmiocie braku istnienia zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], jak też rozstrzygnięcie inkorporowane decyzji ostatecznej Kolegium z dnia 28 października 2022 r., w materii utrzymania w mocy decyzji Burmistrza mają charakter prawidłowy, poprzedzony wszechstronną, rzetelną analizą materiału dowodowego, w tym oparte zostały na bezsprzecznej, spójnej opinii biegłego zgodnie z wcześniejszymi wytycznymi Sądu zawartymi w uprzednim wyroku uchylającym wcześniejsze decyzje organów oraz 1.4. wydaniem przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia w materii oddalenia skargi skarżącego kasacyjnie, w sytuacji gdy: 1.5. szczegółowa analiza treści opinii E., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par.5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 par.1 k.p.c. prowadzi do konkluzji, iż: 1.6. rzeczona opinia zawiera także ocenę odnoszącą się do wpływu zagospodarowania terenu na działkach nr [...], w tym podniesienia gruntu na rzeczonych nieruchomościach na zmianę kierunku i natężenia odpływu wód opadowych i gruntowych z działki sąsiedniej [...] a w konsekwencji do kwestii wpływu zmian gruntowych na działkach na [...] na powstanie szkód na działce [...] (a więc do kwestii kluczowej z punktu widzenia materii sprawy) w szczególności: 1.7. w rzeczonej opinii zawarto rozważania wskazujące, iż zmiany gruntowe na działkach na [...] mają wpływ nie tylko na działkę nr [...], lecz także na szerszy obszar, obejmujący inne nieruchomości sąsiednie w tym działkę nr [...] objętą własnością skarżącego kasacyjnie (która to konkluzja w zakresie szerszego zakresu oddziaływania zmian gruntowych na działkach nr [...] została zresztą uznana za zgodną z opinią sporządzona przez H. przez Burmistrza oraz Kolegium w równoległym postępowaniu zainicjowanym przez właścicieli działki nr [...] oraz potwierdzona przez WSA w Szczecinie w wyroku w sprawie IISA/Sz 1086/22), przede wszystkim: 1.8. w sporządzonej, a przedłożonej do akt sprawy II SA/Sz 1140/22 oraz zakwalifikowywanej na poczet materiał dowodowy sprawy opinii, biegły wskazał, iż zachodzi bezpośrednia relacja pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...] oraz działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...] na działkę nr [...], a ponadto wskazał, iż w celu uregulowania stosunków wodnych oraz naprawienia szkody na działce nr [...] należy wykonać rów odwadniający w części północnej działek nr [...] przebiegający w odległości nie mniejszej od granicy działek [...], a w konsekwencji wskazał nieco odmienną ocenę niż wynikająca z opinii sporządzonej przez H., a finalnie: 1.9. szczegółowa analiza treści opinii E., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par.5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c, wskazuje, iż w opozycji do oceny Sądu I instancji zarówno decyzja Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r., jak też decyzja ostateczna Kolegium z dnia 28 października 2022 r. nie zostały poparte wszechstronną analizą zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym: 1.9.1. poprzedzona wyjaśnieniem rozbieżności oraz wątpliwości odnoszących do kluczowej z punktu widzenia materii sprawy kwestii, tj.: kwestii występowania normatywnego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy stanem podniesienia terenu na działkach [...] oraz zaistniałymi zakłóceniami stosunków wodnych na działce nr [...], ujawnionych w kontekście zawartych tez w opinii E., a dotyczących istnienia bezpośredniej relacji pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...] na działkę nr [...], a ponadto tez wskazujących, iż w celu uregulowania stosunków wodnych oraz naprawienia szkody na działce nr [...] konieczne jest wykonanie rowu na granicach pomiędzy działką nr [...] w tym: 1.9.2. rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej Kolegium nie zostało poprzedzone przeprowadzeniem w trybie art. 136 par.1 k.p.a czynności dowodowych, których przeprowadzenie mieściło się w zakresie dopuszczalnej kognicji Organu II instancji wynikającej z regulacji k.p.a., a których przeprowadzenie było konieczne oraz celowe w świetle okoliczności ujawnionych w uprzednio w odwołaniu skarżącego kasacyjnie, relewantnych z punktu widzenia materii sprawy okoliczności, w tym w szczególności: a) w świetle ujawnionej w odwołaniu treści opinii specjalisty z zakresu hydrologii E., wskazującej na istnienie relacji pomiędzy podniesieniem terenu na działkach [...] o oraz wystąpieniem zakłóceń na nieruchomościach sąsiednich, w związku z istnieniem bezpośredniej relacji pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...] na działkę nr [...] oraz b) w świetle ujawnionych w odwołaniu wątpliwości i rozbieżności pomiędzy tezami zawartymi w opinii technicznej sporządzonej przez H., będącej podstawą dowodową rozstrzygnięć zawartych tak w decyzji ostatecznej Kolegium, jak również decyzji Burmistrza oraz tezami zawartymi we wspomnianej uprzednio opinii E., dotyczących oceny relacji pomiędzy podniesieniem terenu na działkach [...] o oraz wystąpieniem zakłóceń na nieruchomościach sąsiednich, a także dotyczących stanu urządzeń wodnych mających zabezpieczać działki nr [...], a w konsekwencji 1.9.3. w świetle szczegółowej analizy treści opinii E., dokonanej zgodnie z dyspozycją art. 106 par.5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c, zachodziła podstawa do uchylenia przez Sąd I instancji w następstwie rozpoznania skargi skarżącego kasacyjnie decyzji zarówno Kolegium, jak też Burmistrza w trybie oraz na podstawie art. 145 par.1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., celem ponownego przeprowadzenia postępowania i wydania rozstrzygnięcia w następstwie wyjaśnienia kwestii, czy zachodzi związek pomiędzy sposobem zagospodarowania działek nr [...], w tym podniesieniem terenu na działkach [...] oraz ujemnymi skutkami na działce nr [...] w oparciu o treść opinii E., w tym w oparciu o przeprowadzoną czynność przesłuchania biegłego na okoliczność uzupełniającego ustalenia: a) czy zawarty w opinii biegłego opis dotyczący istnienia bezpośredniego związku stosunków wodnych pomiędzy działką [...], w związku z bezpośredni przepływem wody z działki [...], tożsamy jest z istnieniem bezpośredniej relacji pomiędzy podwyższonym stanem wód na działkach [...], a stanem działki [...], w tym zalewaniem wskazanej działki oraz powstałą w związku z tym szkodą; b) czy wykonanie rowu na granicach działek [...] jest konieczne oraz celowe również dla ochrony działki nr [...] przed zalewaniem wywołanym podniesieniem poziomu wód na działkach [...]; c) czy aktualnie istniejący system zabezpieczeń na granicy działek [...], należycie zabezpiecza działkę [...] przed podniesionym stanem wód na działkach nr [...], w tym, czy aktualnie obowiązujący system zabezpieczeń powoduje, iż działka nr [...] nadal dotknięta jest ujemnymi skutkami związanymi z podniesionym stanem wód na działkach nr [...], a których przeprowadzenie ponadto było zgodne z treścią regulacji art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 84 k.p.a., art. 85 k.p.a. art. 83 k.p.a., oraz art. 82 a contrario k.p.a., a finalnie: 1.9.4. w świetle szczegółowej analizy treści opinii E., dokonanej zgodnie z dyspozycją art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., rozstrzygnięcie Sądu I instancji narusza regulację art. 145 par.1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., którego wystąpienie winno prowadzić do uchylenia przedmiotowego wyroku Sądu I instancji w trybie oraz na podstawie art. 185 p.p.s.a. 2. art. 106 par.5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., w zw. z art. 145 par.1 pkt.1 c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 k.p.a, w zw. z art. 84 k.p.a, w zw. z art. 85 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a "w zw. z, w zw. z art. w zw. z art. 136", w zw. z 138 par.1 pkt.1 k.p.a, w zw. z art. 138 par. 2 k.p.a. polegające na: 2.1 uznaniu przez Sąd I instancji na etapie procedowania i orzekania w sprawie, iż stanowiący materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie dowód dokumentarny w postaci opinii H., stanowiący podstawę dowodową rozstrzygnięcia zawartego zarówno w decyzji ostatecznej Kolegium z dnia 28 października 2022 r. jak też decyzji Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r. w materii braku istnienia zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], ma charakter wewnętrznie spójny oraz niesprzeczny z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a finalnie: 2.2 uznaniu przez Sąd I instancji, iż wyszczególniona opinia H. mogła stanowić bezspornie jedyną miarodajną podstawę dowodową rozstrzygnięć zawartych w treści decyzji organów obydwu instancji, w szczególności bezsporną, miarodajną podstawę do uznania, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a także, iż stan działki nr [...], w tym stan związany z zalewaniem i zawilgoceniem posadowionego na działce nr [...] budynku determinowany jest brakiem wykonania izolacji rzeczonego budynku oraz w konsekwencji: 2.3 uznaniu przez Sąd I instancji, iż decyzja Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r. oraz decyzja ostateczna Kolegium z dnia 28 października 2022 r. zostały oparte na wszechstronnej ocenie materiału dowodowego, w tym poprzedzona dopuszczeniem specjalistycznego, objętego przymiotem wiarygodności dowodu w postaci opinii biegłego a także: 2.4 wydaniu przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia w materii oddalenia skargi skarżącego kasacyjnie, w sytuacji gdy: 2.5 szczegółowa analiza treści opinii biegłego H., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par.5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., przede wszystkim: a) analiza rzeczonej opinii H., dokonana w kontekście jej wewnętrznej spójności, b) analiza rzeczonej opinii H., dokonana w kontekście spójności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym prowadzi do konkluzji, iż: 2.6 opinia H. zawiera wewnętrzne niespójności wyrażające się w: a) uznaniu z jednej strony przez autora rzeczonej opinii, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a także, iż stan działki nr [...], w tym stan związany z zalewaniem i zawilgoceniem posadowionego na działce nr [...] budynku determinowany jest brakiem wykonania izolacji rzeczonego budynku, z drugiej zaś strony jednoczesnym wskazaniem przez autora opinii in extenso, iż stan poziomu wód na działkach [...] oddziaływać będzie na szerszy teren sąsiadujący ze wskazanymi działkami (a więc teren na którym posadowiona jest działka nr [...], a która to konkluzja zawarta w opinia H. potwierdzona przez WSA w Szczecinie w wyroku w sprawie II SA/Sz 1086/22, którego przedmiot stanowiły decyzje organów dotyczące zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...]), a ponadto 2.7 opinia H. w zakresie w jakim wskazuje, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a także, iż stan działki nr [...], w tym stan związany z zalewaniem i zawilgoceniem posadowionego na działce nr [...] budynku determinowany jest brakiem wykonania izolacji rzeczonego budynku pozostaje sprzeczne w treścią opinii E. zaliczonej na poczet materiału dowodowego sprawy, w której wskazane zostało, iż zachodzi bezpośrednia relacja pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...] oraz działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...] na działkę nr [...], a ponadto wskazane zostało, iż w celu uregulowania stosunków wodnych oraz naprawienia szkody na działce nr [...] należy wykonać rów odwadniający w części północnej działek nr [...] przebiegający w odległości nie mniejszej od granicy działek [...] a w rezultacie: 2.8 szczegółowa analiza treści opinii H., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., prowadzi do konkluzji, iż rzeczona opinia zawiera zarówno wewnętrzne sprzeczności, jak też niezgodności z ustaleniami wynikającymi z pozostałego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z dowodem w postaci równorzędnej i uznanej za posiadającą wiarygodność oraz moc dowodową opinii E., kształtujące wątpliwości co do jej miarodajnością w kontekście źródła dowodowego stanowiącego podstawę rozstrzygnięć zawartych w decyzjach organów obydwu instancji, a ponadto: 2.9 szczegółowa analiza treści opinii H., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., prowadzi do konkluzji, iż rozstrzygnięcie zawarte zarówno w decyzji Burmistrza, jak też decyzji ostatecznej Kolegium nie zostały poprzedzoną wszechstronną oceną zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym uwzględnieniem oraz wyjaśnieniem przyczyn wskazanych wewnętrznych sprzeczności oraz ich rozważeniem i rozstrzygnięciem poprzez: a) dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii H., celem wyjaśnienia przyczyn oraz znaczenia rozbieżności zawartych w rzeczonej opinii wyrażających się w uznaniu z jednej strony przez autora rzeczonej opinii, iż brak jest zakłóceń stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a także, iż stan działki nr [...], w tym stan związany z zalewaniem i zawilgoceniem posadowionego na działce nr [...] budynku determinowany jest brakiem wykonania izolacji rzeczonego budynku, z drugiej zaś strony wskazaniem przez autora opinii in extenso, iż stan poziomu wód na działkach [...] oddziaływać będzie na szerszy teren sąsiadujący ze wskazanymi działkami (a więc teren na którym posadowiona jest działka nr [...]); b) dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii H., celem wyjaśnienia, czy biegły uwzględniał okoliczność, iż zachodzi bezpośrednia relacja pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...], a także celem dokonania dodatkowej, pogłębionej analizy też kwestii c) dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii H., celem wyjaśnienia, czy biegły na etapie sporządzenia opinii analizował dokumentację techniczna działki nr [...], w tym posadowionego na rzeczonej działce budynku, w tym czy ustalał wiek budynku oraz, czy analizował kwestie, czy ze względu na wiek budynku oraz jego strukturę budowlana możliwe jest w ogóle wykonanie izolacji budynku oraz czy powyższe wykonanie uchroni budynek przed zawilgoceniem i zalewaniem d) przesłuchanie w charakterze świadka autora opinii E. celem ustalenia, czy: – fakt, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [..] na działkę nr [..] wskazuje na istnienie bezpośredniej relacji pomiędzy stanem wód na działkach nr [...], a zagrożeniem powstania ujemnych skutków na działce nr [...]; – fakt, iż w celu uregulowania stosunków wodnych oraz naprawienia szkody na działce nr [...] należy wykonać rów odwadniający w części północnej działek nr [...] przebiegający w odległości nie mniejszej od granicy działek [...], wskazuje na istnienie bezpośredniej relacji pomiędzy stanem wód na działkach nr [...], a zagrożeniem powstania ujemnych skutków na działce nr [...]; – aktualnie istniejący system zabezpieczeń na granicy działek [...], należycie zabezpiecza działkę [...] przed podniesionym stanem wód na działkach nr [...], w tym, – aktualnie obowiązujący system zabezpieczeń powoduje, iż działka nr [...] nadal dotknięta jest ujemnymi skutkami związanymi z podniesionym stanem wód na działkach nr [...] a finalnie: 2.9.1 szczegółowa analiza treści opinii H., dokonana zgodnie z dyspozycją art. 106 par.5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., prowadzi do konkluzji, iż rozstrzygnięcie zawarte zarówno w decyzji Burmistrza, jak też decyzji Kolegium nie zostały poprzedzone wszechstronną oceną materiału dowodowego zgodną z dyspozycją art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80, art. 82 i art. 84 k.p.a. oraz 2.9.2 wskazuje na istnienie podstaw do uchylenia przez Sąd I instancji decyzji organów obydwu instancji na podstawie art. 145 par.1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a. a finalnie na: 2.9.3 nieprawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w wyroku Sądu I instancji, w tym jego sprzeczność z art. 145 par.1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., oraz podstawę do uchylenia przedmiotowego wyroku w trybie i na podstawie art. 185 p.p.s.a.; 3. art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par. 1 k.p.c., w zw. z art. 145 par. 1 pkt. 1 c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 k.p.a, w zw. z art. 84 k.p.a., w zw. z art. 85 k.p.a. oraz art. 82 k.p.a., w zw. z art. 8 k.p.a. "w zw. z, w zw. z art. w zw. z art. 136", w zw. z 138 par.1 pkt.1 k.p.a., w zw. z art. 138 par. 2 k.p.a. polegające na: 3.1 uznaniu przez Sąd I instancji, iż ustalenie stanowiące podstawę rozstrzygnięć zawartych w decyzji Burmistrza 29 grudnia 2021 r. oraz decyzji Kolegium z dnia 28 października 2022 r., a mianowicie ustalenie iż stan zawilgocenia oraz zalewania działki nr [...], stanowi następstwo braku wykonania izolacji rzeczonego budynku, nie zaś poziomu wód na działkach nr [...] zostało oparte na wszechstronnej, prawidłowej i rzetelnej ocenie materiału dowodowego, a finalnie: 3.2 uznaniu przez Sąd I instancji, iż wyszczególnione decyzje mają charakter "proter legem", w tym są zgodne z dyspozycją art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 k.p.a., w zw. z art. 84 k.p.a, w zw. z art. 85 k.p.a., art. 82 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. oraz 3.3 wydaniu przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia oddalającego skargę skarżącego kasacyjnie, w następstwie uznania, iż nie zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji organów obydwu instancji na podstawie art. 145 par 1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., w sytuacji gdy: 3.4 szczegółowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana z uwzględnieniem dyspozycji art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c., prowadzi do wniosku, iż: 3.5 ustalenie iż stan zawilgocenia oraz zalewania działki nr [...], stanowi następstwo braku wykonania izolacji rzeczonego budynku, nie zaś poziomu wód na dziatkach nr [...] zostało nie tylko oparte na zawierającej wewnętrznie sprzeczności oraz sprzeczności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym opinii H., a także sformułowane zostało w sytuacji błędnej, wybiórczej oceny zaliczonego na poczet materiału dowodowego sprawy opinii E., w tym pominięcia zawartej w rzeczonej opinii analizie relacji pomiędzy stanem wód na działkach nr [...] a stanem zagrożenia działek [...] oraz w sytuacji braku przeprowadzenia dodatkowych czynności obejmujących dopuszczenie dowodu z uzupełniającej oceny opinii H. oraz przesłuchania autora opinii E. na okoliczność uzupełniającego ustalenia: a) czy zawarty w opinii biegłego opis dotyczący istnienia bezpośredniego związku stosunków wodnych pomiędzy działką [...], w związku z bezpośredni przepływem wody z działki [...], tożsamy jest z istnieniem bezpośredniej relacji pomiędzy podwyższonym stanem wód na działkach [...], w tym zalewaniem wskazanej działki oraz powstała w związku z tym szkoda; b) czy wykonanie rowu na granicach działek [...] jest konieczne oraz celowe również dla ochrony działki nr [...] przed zalewaniem wywołanym podniesieniem poziomu wód na działkach [...]; c) czy aktualnie istniejący system zabezpieczeń na granicy działek [...], należycie zabezpiecza działkę [...] przed podniesionym stanem wód na działkach nr [...], w tym, czy aktualnie obowiązujący system zabezpieczeń powoduje, iż działka nr [...] nadal dotknięta jest ujemnymi skutkami związanymi z podniesionym stanem wód na działkach nr [...] lecz także: 3.6 wskazane ustalenie zostało sformułowane także w sytuacji pominięcia przedłożonej do akt sprawy i zaliczonej w poczet materiału dowodowego dokumentacji zdjęciowej wskazującej, iż stan budynku na działce nr [...] nie jest związany tylko i wyłącznie z brakiem izolacji, lecz z powiązaniami wodnymi z działkami sąsiednimi, w tym brakiem prawidłowego wykonania rowy na granicy działki nr [...] (zgodnie ze wskazaniami autora opinii E.), a finalnie wskazującej, iż istnieje zakłócenie stosunków wodnych na działce nr [...] związanych z podniesieniem terenu na działkach [...], a w rezultacie: 3.7 szczegółowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana z uwzględnieniem dyspozycji art. 106 par.5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c. prowadzi do wniosku, iż: 3.8 rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Burmistrza z dnia 29 grudnia 2021 r. oraz decyzji ostatecznej Kolegium z dnia 28 października 2022 r. zostało sformułowane w sytuacji naruszenia dyspozycji art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a., a finalnie na: 3.9 szczegółowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana z uwzględnieniem dyspozycji art. 106 par. 5 p.p.s.a., w zw. z art. 233 par.1 k.p.c. wskazuje na istnienie podstaw do uchylenia przez Sąd I instancji decyzji organów obydwu instancji na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a., a finalnie wskazuje na nieprawidłowość rozstrzygnięcia zawartego w wyroku Sądu I instancji, w tym jego sprzeczność z art. 145 par. 1 pkt. 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a. oraz podstawę do uchylenia przedmiotowego wyroku w trybie i na podstawie art. 185 p.p.s.a. Skarżący kasacyjnie wniósł o: 1. uchylenie na podstawie art. 185 p.p.s.a. objętego zaskarżeniem wyroku Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy Sadowi I instancji w powyższym zakresie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania kasacyjnego, wywołanego złożeniem niniejszej skargi kasacyjnej w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, w niniejszym postępowaniu, wedle norm przepisanych; 2. na podstawie art. 193 w zw. z art. 106 par.3 p.p.s.a. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z: a) dokumentu w postaci wyroku WSA w Szczecinie w sprawie II SA/Sz 1086/22, na okoliczność: – wskazania w treści opinii E. na istnienie relacji pomiędzy podniesieniem terenu na działkach [...] oraz wystąpieniem zakłóceń na nieruchomościach sąsiednich, w związku z istnieniem bezpośredniej relacji pomiędzy stanem wód gruntowych na działce nr [...] oraz działce nr [...], w związku z faktem, iż rura spustowa odprowadza wodę z nieruchomości nr [...]; – istnienia rozbieżności co do kwestii istnienia związku pomiędzy sposobem zagospodarowania działek nr [...], w tym podniesieniem terenu na działkach [...] oraz ujemnymi skutkami na działce nr [...] ujawniającymi się w opinii E. oraz opinii sporządzonej przez H, będącej podstawą dowodową rozstrzygnięć zawartych tak w decyzji ostatecznej Kolegium, jak również decyzji Burmistrza; – błędności oceny Sadu I instancji co do prawidłowości decyzji organów obydwu instancji, w tym co do oparcia rozstrzygnięć decyzji organów obydwu instancji na prawidłowej, wszechstronnej ocenie materiału dowodowego; – zasadności wydania wyroku kasatoryjnego w następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej uchylającego w całości wyrok Sądu I instancji jako naruszający regulację art 145 par. 1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a.; b) dokumentacji dotyczącej budynku posadowionego na działce nr [...], na okoliczność: – wieku oraz stanu technicznego budynku posadowionego na działce [...]; – obiektywnej niemożności wykonania izolacji we wskazanym budynku; – brak jakiegokolwiek przyczynienia się skarżącego kasacyjnie do stanu technicznego działki nr [...]; – błędności i niekompletności opinii H., wyrażającej się w braku uwzględnienia przez biegłego w sporządzonej opinii kwestii obiektywnej niemożności wykonania izolacji we wskazanym budynku ze względu na jego wiek i strukturę; – błędności oceny Sadu I instancji co do prawidłowości decyzji organów obydwu instancji, w tym co do oparcia rozstrzygnięć decyzji organów obydwu instancji na prawidłowej, wszechstronnej ocenie materiału dowodowego; – zasadności wydania wyroku kasatoryjnego w następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej uchylającego w całości wyrok Sądu I instancji jako naruszający regulację art. 145 par.1 pkt 1c, w zw. z art. 135 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiona została argumentacja na poracie sformułowanych zarzutów i wniosków. Skarżący kasacyjnie uzupełnił stanowisko w sprawie pismem z dnia 3 września 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznawszy skargę kasacyjną z uwzględnieniem powyższych uwarunkowań, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw i tym samym podlega oddaleniu. Ponieważ sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania oscylują zasadniczo wokół ustaleń faktycznych organu i Sądu I instancji, warto na początku zauważyć, że: "Sprawy z zakresu stosunków wodnych, co do zasady, wymagają (...) wiadomości specjalnych przekraczających wiedzę wynikającą z doświadczenia życiowego oraz zwykłego zakresu wiedzy posiadanej przez pracowników organów administracji o właściwości ogólnej. Są to postępowania specyficzne i skomplikowane, wymagające odpowiedniej wiedzy z zakresu hydrologii, gospodarki wodnej, postępowań wodnoprawnych i melioracji wodnych, a ewentualnie również przeprowadzenia badań, analiz i obliczeń. Inne dowody takie jak oględziny, czy zeznania świadków nieposiadających fachowej wiedzy, nie zawsze mogą być wystarczające dla obiektywnej oceny okoliczności danej sprawy, to jest dla wyjaśnienia, czy doszło do zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, w tym czy istnieje związek przyczynowo-skutkowy między dokonaną zmianą a wynikłą szkodą. Regułą w sprawach tego rodzaju powinien być dowód z opinii biegłego na okoliczność tego, czy doszło do zmiany stanu wód na gruncie, czy na gruncie sąsiednim nastąpiła szkoda" (wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2024 r., III OSK 2347/22). Z kolei zakwestionowanie opinii biegłego w zakresie ocen merytorycznych, formułowanych na podstawie wiadomości specjalnych – co do zasady wymaga przedstawienia, jako przeciwdowodu, kontropinii sporządzonej przez innego biegłego (zob. wyrok NSA z dnia 18 maja 2023 r., III OSK 7725/21). W niniejszej sprawie powinność przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego została dodatkowo przesądzona wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 26 listopada 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 722/20. Organ tej powinności uczynił zadość przeprowadzając w toku postępowania: 1) dowód z opinii technicznej sporządzonej przez mgra inż. P.H. (P. [...]), rzeczoznawcę budowlanego w specjalności konstrukcyjno-budowlanej obejmującej projektowanie i wykonawstwo w zakresie wszelkich budynków i innych budowli; 2) opinii hydrogeologicznej sporządzonej przez mgra J.N. (H.) posiadającego uprawnienia m.in. do wykonywania, dozorowania i kierowania pracami geologicznymi kategorii V w zakresie m.in. poszukiwania i rozpoznawania zasobów wód podziemnych, określenia warunków hydrogeologicznych związanych z zamierzonym wykonywaniem odwodnień budowlanych, a także posiadającego kwalifikacje do wykonywania, dozorowania i kierowania pracami geologicznymi kategorii VII w zakresie: m.in. określenia warunków geologiczno-inżynierskich na potrzeby zagospodarowania przestrzennego i posadowienia obiektów. Wnioski obu opinii są komplementarne. Z opinii hydrogeologicznej wynika, że podniesienie terenu i wykonanie ogrodzenia na działkach nr [...] wprawdzie zakłóciło odpływ wód opadowych z działki nr [...] (działka skarżącego kasacyjnie), ale są to wody ("deszczówka"), które właściciel zgodnie z obowiązującymi przepisami powinien zagospodarować na własnym terenie i których nie może kierować na sąsiednią nieruchomość. Ponadto właściciele działek nr [...] wykonali wzdłuż ich północnej granicy rów odwodnieniowy z podłączeniem do kanalizacji deszczowej, który – w ocenie biegłego – w pełni zabezpiecza działkę nr [...] przed zalewaniem wodami opadowymi i roztopowymi. Z kolei opinia techniczna jednoznacznie wskazuje, że przyczyną wilgoci w piwnicy budynku zlokalizowanego na działce nr [...] jest brak hydroizolacji pionowej ścian piwnicznych oraz brak izolacji poziomej posadzki. Biegły wykluczył, by przyczyną wilgoci w piwnicy budynku zlokalizowanego na działce nr [...] mogły być roboty wykonane na działkach nr [...]. Obie opinie są spójne, logiczne, a sformułowane w nich wnioski są poparte przekonującą argumentacją. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji zasadnie uznał, że stanowiły one wystarczający i miarodajny dowód w sprawie, a ich ocena dokonana przez organ jest prawidłowa. Tym samym jako prawidłowe należy uznać poczynione w sprawie ustalenia faktyczne, z których wynika brak przesłanek do pozytywnej konkretyzacji normy z art. 234 ust. 3 p.w. Opinia sporządzona przez hydrologa inż. R.P. (E. [...]), na którą powołuje się skarżący kasacyjnie, również była brana pod uwagę przez organ i przez Sąd I instancji, jednak okazała się nieprzydatna dla dokonywania ustaleń w niniejszej sprawie. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyjaśnił stanowisko w tej mierze, podkreślając, że odnośna opinia dotyczy innej sprawy i ma inny przedmiot (szkodliwe oddziaływanie robót wykonanych na działkach nr [...] na działkę nr [...], a nie – jak w niniejszej sprawie – na działkę nr [...], przy czym działki nr [...] i [...] mają odmienne uwarunkowania w szczególności, gdy idzie o sposób odprowadzania wód opadowych). Naczelny Sąd Administracyjny to stanowisko podziela. Opinia, na którą powołuje się skarżący kasacyjnie, nie stanowi kontropinii tudzież przeciwdowodu, mogącego podważyć oceny merytoryczne zawarte w opiniach biegłych (technicznej i hydrogeologicznej), sporządzonych na użytek niniejszego postępowania i odnoszących się wprost do jego przedmiotu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu administracyjnym nie doszło do naruszenia przepisów statuujących zasadę prawdy obiektywnej i regulujących sposób oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) – a Sąd I instancji zasadnie to stwierdził. Stan faktyczny zostało ustalony prawidłowo; w szczególności dotyczy to braku opisanej w hipotezie normy z art. 234 ust. 3 p.w. przesłanki spowodowania przez właściciela gruntu zmian stanu wody na gruncie szkodliwie wpływających na grunty sąsiednie. Przechodząc do oceny – z uwzględnieniem powyższych uwag – zarzutów skargi kasacyjnej, wskazać wpierw należy, że skarżący kasacyjnie wyodrębnił trzy zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jednak w każdym z nich powołany jest w istocie tożsamy zespół przepisów, na który składają się: art. 106 § 5 p.p.s.a., art. 233 § 1 k.p.c., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 135 p.p.s.a., art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 82 k.p.a. (w zarzucie 3), art. 84 k.p.a., art. 85 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 136 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z kolei art. 106 § 5 p.p.s.a. stanowi, że do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. W niniejszej sprawie Sąd I instancji rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym i nie przeprowadził żadnych dowodów. Sąd I instancji w ogóle nie stosował zatem art. 106 § 3 p.p.s.a., a w konsekwencji nie stosował też art. 106 § 5 p.p.s.a. – nie mógł zatem żadnego z tych przepisów naruszyć; nie mógł też naruszyć art. 233 k.p.c., do którego art. 106 § 5 p.p.s.a. potencjalnie odsyła. Sąd I instancji kontrolował jedynie postępowanie dowodowe i ocenę dowodów przeprowadzoną przez organ – tej zaś kontroli, będącej immanentną częścią rozpoznania skargi, art. 106 § 5 p.p.s.a. nie dotyczy. Artykuł 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. to przepis wynikowy, który – już z uwagi na taki status – co do zasady sam przez się nie może być podstawą skutecznego zarzutu kasacyjnego. Poza tym przepis ten nie był przez Sąd I instancji stosowany. "W przypadku oddalenia skargi można zarzucić Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mimo to nie spełni dyspozycji tej normy prawnej i nie uchyli zaskarżonego rozstrzygnięcia. Natomiast, jeśli z zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to Naczelny Sąd Administracyjny nie może zarzucić oddalającemu skargę Sądowi pierwszej instancji naruszenia omawianego przepisu, gdyż rozstrzygnięcie jest zgodne z dyspozycją, stosowanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, normy prawnej. W rozpoznanej sprawie Sąd Wojewódzki nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a. Podstawą prawną zaskarżonego wyroku był art. 151 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględniania skargi sąd skargę oddala. Okoliczność oddalenia skargi nie mogła więc stanowić bezpośrednio argumentu mającego świadczyć o naruszeniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a." (wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2025 r., III OSK 6315/21). Podobnie rzecz się ma, gdy idzie o art. 135 p.p.s.a., stanowiący o "głębokości" orzekania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Również ten przepis ma charakter wynikowy, a jego zastosowanie (i potencjalne naruszenie) wchodzi w rachubę tylko w przypadku uwzględnienia skargi. Oddalając skargę, Sąd I instancji tego przepisu nie stosował i tym samym nie mógł go naruszyć. Zważywszy na powołane przez skarżącego kasacyjnie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, podkreślić należy, że: "Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych. Obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego zawiera się w treści skargi kasacyjnej zarzuty. Zarzuty i ich uzasadnienie winny być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, gdyż – z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej – Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów. Sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika" (wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2025 r., III OSK 1296/24). "Do autora skargi kasacyjnej należy zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd I instancji, a w przypadku kiedy przepis składa się z wielu jednostek redakcyjnych wskazanie konkretnej jednostki redakcyjnej, której naruszenie zarzuca strona skarżąca kasacyjnie i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji" (wyrok NSA z dnia 18 października 2024 r., III OSK 4429/21). Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, przez podstawę kasacyjną należy rozumieć konkretny przepis prawa, którego naruszenie przez Sąd I instancji zarzuca skarga kasacyjna, a w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2025 r., III OSK 3006/23). Większość przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, na które powołuje się skarżący kasacyjnie, dzieli się na mniejsze jednostki redakcyjne. Art. 8 k.p.a. zawiera dwa paragrafy, art. 77 k.p.a. – cztery paragrafy, art. 84 k.p.a. – dwa paragrafy, art. 85 k.p.a. – dwa paragrafy, art. 136 k.p.a. – cztery paragrafy. Skarżący kasacyjnie nie sprecyzował odnośnych jednostek redakcyjnych, co w istocie uniemożliwia rozpoznanie zarzutów w tym zakresie. Z kolei art. 7 k.p.a. wprawdzie nie dzieli się na mniejsze jednostki redakcyjne, ale statuuje kilka zasad postępowania administracyjnego, toteż skarżący kasacyjnie powinien wskazać, która z nich została naruszona (zob. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2021 r., I OSK 414/21; wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2026 r., I OSK 919/23). Natomiast art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 138 § 2 k.p.a. to przepisy wynikowe w postępowaniu administracyjnym, określające przesłanki i formę orzekania organu odwoławczego. Powołując się na te przepisy nie można skutecznie kwestionować sposobu (treści) rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej przez organ ani oceny tego rozstrzygnięcia dokonanej przez Sąd I instancji. Sformułowane w skardze zarzuty nie są zatem w pełni prawidłowe pod względem konstrukcyjnym. Analiza rozbudowanej treści zarzutów oraz ich uzasadnienia pozwala przyjąć, że – zdaniem skarżącego kasacyjnie – organ zaniechał zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego czy też błędnie ocenił dowody, a Sąd I instancji tego uchybienia nie dostrzegł. Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska skarżącego kasacyjnie w tej mierze, a argumentacja odnosząca się do pozytywnej oceny ustaleń faktycznych organu i Sądu I instancji zasadniczo została już przedstawiona wyżej, na samym początku rozważań. W tym miejscu warto dodatkowo zauważyć, że sformułowane "kaskadowo" twierdzenia skarżącego kasacyjnie oscylują wokół trzech kwestii. Pierwszą z nich jest ocena sporządzonych na użytek niniejszej sprawy opinii technicznej i opinii hydrogeologicznej (skarżący kasacyjnie twierdzi, że opinie te nie są spójne i nie powinny być podstawą ustaleń faktycznych – w szczególności traktują o tym punkty 1.2, 1.3, 2.1, 2.2-2.9, 3.1-3.5 zarzutów skargi kasacyjnej), drugą – ocena przydatności opinii sporządzonej w innej sprawie w odniesieniu do innej działki, tj. działki nr [...] (skarżący kasacyjnie twierdzi, że opinia ta jest bardziej miarodajna i powinna być podstawą ustaleń faktycznych również w niniejszej sprawie – w szczególności traktują o tym punkty 2.7, 2.8, 3.5, 3.6 zarzutów skargi kasacyjnej), trzecią zaś – ocena kompletności zebranego materiału dowodowego (skarżący kasacyjnie twierdzi, że materiał ten powinien być uzupełniony o dodatkową opinię względnie przesłuchanie biegłego, który sporządzał opinię odnośnie do działki nr [...] – w szczególności traktują o tym punkty 1.9, 2.9 zarzutów skargi kasacyjnej). Odnosząc się do tych kwestii wypada ponownie stwierdzić, że Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji co do prawidłowości sporządzonych na użytek niniejszej sprawy opinii technicznej i opinii hydrogeologicznej, a także co do tego, że opinia odnosząca się do działki nr [...] (o innych uwarunkowaniach niż działka nr [...]) nie mogła być podstawą ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego materiał dowodowy jest kompletny i nie było potrzeby ani podstaw ku temu, by go uzupełniać o dodatkową opinię bądź przesłuchanie biegłego. Dokumentacja fotograficzna przedłożona do akt została uwzględniona, aczkolwiek z uwagi na charakter sprawy w założeniu mogła mieć jedynie funkcję pomocniczą. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego kasacyjnie o dopuszczenie na etapie postępowania kasacyjnego dowodów z wyroku WSA w Szczecinie (sygn. akt II SA/Sz 1086/22) oraz dokumentacji dotyczącej budynku posadowionego na działce nr [...]. Nie powstały bowiem istotne wątpliwości (wątpliwości co do zasadności zarzutów skargi kasacyjnej), do wyjaśnienia których przedmiotowe dowody byłyby niezbędne. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za niezasadne – na podstawie art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.