III OSK 517/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku [...] Sp. z o.o. [...] o wstrzymanie wykonania decyzji nr 6 i 7 zawartych w nakazie Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie ze skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 554/24 w sprawie skargi [...] Sp. z o.o. [...] na decyzję Głównego Inspektora Pracy z dnia 25 stycznia 2024 r., nr GIP-GPP.5101.17.2023.4 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności nakazu inspektora pracy postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji nr 6 i 7 zawartych w nakazie Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 10 lipca 2023 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 2 grudnia 2025 r., sygn. akt II SA/Wa 554/24, oddalił skargę [...] Sp. z o. o. [...] na decyzję Głównego Inspektora Pracy z dnia 25 stycznia 2024 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr 6 i 7 zawartych w nakazie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia 10 lipca 2023 r. Od powyższego wyroku Spółka wniosła skargę kasacyjną, w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nr 6 i nr 7 zawartych w nakazie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia 10 lipca 2023 r., w którym zobowiązano Spółkę do: zapewnienia w szatni odzieży własnej mężczyzn usytuowanej w budynku produkcyjno-przetwórczym ZDI szafki o wymiarach zgodnych z przepisami w terminie do 31 października 2023 r. (decyzja nr 6) oraz zapewnienia w szatni odzieży własnej kobiet usytuowanej w budynku produkcyjno-przetwórczym ZDI szafki o wymiarach zgodnych z przepisami w terminie do 31 października 2023 r. (decyzja nr 7). W uzasadnieniu wniosku Spółka podniosła, że zobowiązania zawarte w nakazie pozbawione są podstawy prawnej, a ponadto jest on niemożliwy do wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej "P.p.s.a.") sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zatem przesłanką uwzględnienia wniosku jest stwierdzenie przez Sąd, iż wykonanie decyzji wyrządziłoby znaczną szkodę lub spowodowałoby skutki trudne do odwrócenia. Przy czym przewidziana w tym przepisie ochrona tymczasowa nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania zaskarżonej decyzji, lecz jedynie przed skutkami bezpośrednio związanymi z jej wykonaniem, których ponadto nie można byłoby naprawić w razie ewentualnego uwzględnienia skargi. Chodzi więc o szkodę wyrządzoną wykonaniem konkretnej decyzji, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 21 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 1548/18, LEX nr 2513909, z 14 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 691/17, LEX nr 2639594). Podkreślić przy tym należy, że wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wymaga podania przez wnioskodawcę konkretnych okoliczności, z którymi wiąże się szkoda lub trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z 5 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OZ 866/16, LEX nr 2103861). Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Wskazać też należy, że w postępowaniu wywołanym wnioskiem opartym na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd nie ocenia legalności zaskarżonej decyzji, a jedynie spełnienie przesłanek warunkujących zastosowanie ochrony tymczasowej (m.in. postanowienia NSA: z 25 maja 2018 r. sygn. akt II OZ 549/18, LEX nr 2557690, z 17 lutego 2017 r. sygn. akt II OZ 117/17, LEX nr 2230544). Sąd bada zatem, czy wykonanie aktu, co do którego wystąpiono o ochronę tymczasową może prowadzić w okolicznościach danej sprawy, wskazanych przez skarżącego we wniosku, do zagrożenia w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania aktu przez sąd może mieć więc miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Znaczna szkoda to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie poglądem, na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, by przekonać sąd o potrzebie udzielenia tymczasowej ochrony. To wnioskodawca, domagając się ochrony tymczasowej, musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony lub przytoczenie treści art. 61 § 3 P.p.s.a. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy (zob. m.in. postanowienie NSA z 6 kwietnia 2022 r., sygn. akt II GZ 76/22). Wniosek o wstrzymanie powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W konsekwencji to strona składająca wniosek jest zobowiązana nie tylko do wskazania przesłanek, ale i do wykazania, że warunki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu w rzeczywistości zachodzą (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 464/14, CBOSA) Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżąca nie wykazała, iż wykonanie decyzji nr 6 i nr 7 nakazu spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Wskazanie, że zobowiązania zawarte w nakazie pozbawione są podstawy prawnej oraz że są one niemożliwe do wykonania, jest niewystarczające. Skarżąca nie poparła swojego wniosku żadnymi dokumentami źródłowymi, które pozwoliłyby Sądowi na ocenę, że w sprawie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd musi dysponować wiarygodną argumentacją przemawiającą za tym, że w tym konkretnym przypadku zapewnienie w szatni odzieży własnej szafek o wymiarach zgodnych z przepisami wywoła trudne do odwrócenia skutki czy znaczną szkodę (por. postanowienie NSA z 13 lipca 2017 r., sygn. akt II OZ 722/17). Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.