III OSK 881/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski (sprawozdawca) Protokolant: starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2022 r. sygn. akt VIII SA/Wa 38/22 w sprawie ze skarg A. M., G. J. i S. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia 17 listopada 2021 r. znak SKO.ŚU.4113.35.2501.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko 1) oddala skargę kasacyjną, 2) oddala wniosek A. K. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej "WSA w Warszawie", "Sąd I instancji") wyrokiem z dnia 27 października 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 38/22, oddalił skargi A. M., G. J. i S. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu (dalej "organ odwoławczy", "SKO", "Kolegium") z dnia 17 listopada 2021 r., znak SKO.ŚU.4113.35.2501.2021, w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W toku postępowania wszczętego wnioskiem A. K. (dalej "uczestnik") z dnia 4 lipca 2021 r., sprecyzowanym przy piśmie z dnia 30 lipca 2021 r., o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia Wójt Gminy O. (dalej "Wójt", "organ I instancji") – działając na podstawie art. 63 ust. 1 i 4, art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r. poz. 247; dalej "uooś") w związku z art. 123 k.p.a. – wydał postanowienie z dnia 29 września 2021 r., znak RGK.6220.15.16.2021.LF, nakładające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, polegającego na budowie sortowni oraz punktu zbierania odpadów, zlokalizowanego na działkach nr ewid. [...], obręb G., gmina O., pow. [...], woj. [...], oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, jako zgodny z treścią art. 66 uooś, szczegółowo wskazując, co powinien on zawierać. Na skutek zażalenia uczestnika, SKO postanowieniem z dnia 17 listopada 2021 r., znak SKO.ŚU.4113.35.2501.2021, uchyliło powyższe postanowienie Wójta w całości i umorzyło postępowanie organu I instancji w zakresie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium podało, że wniosek uczestnika spełnia wymagania art. 74 uooś. Ponadto SKO szczegółowo przedstawiło dane karty informacyjnej przedsięwzięcia, wskazując m.in., że zgodnie z KIP zaplanowana inwestycja obejmuje budowę hali/sortowni odpadów o powierzchni 800 m²; budowę boksów do magazynowania odpadów o powierzchni ok. 600 m²; utwardzenie powierzchni terenu, placu manewrowego oraz drogi dojazdowej o powierzchni 4500 m²; budowę studni chłonnych na wody opadowe i roztopowe; budowę zbiornika bezodpływowego na ścieki bytowe; budowę zbiornika bezodpływowego na ścieki przemysłowe. W planowanym przedsięwzięciu odbywać się będzie przetwarzanie (do 3057 Mg/rok) i zbieranie (do 3000 Mg/rok) odpadów przemysłowych oraz komunalnych (szczegółowo wskazując rodzaje odpadów wraz z kodami), które będą dowożone samochodami ciężarowymi. Odpady przeznaczone do przetworzenia będą poddane sortowaniu w hali, na linii do sortowania, a następnie magazynowane w boksach. Z kolei odpady przeznaczone do zbierania będą magazynowane w boksach. Kolegium wyjaśniło, iż przedmiotowe przedsięwzięcie zlokalizowane będzie w G. na działkach nr ewid. [...]. Nieruchomość, na której planowana jest inwestycja, jest częściowo zabudowana – na działce nr [...] znajduje się budynek mieszkalny inwestora oraz dojazd do posesji. Na terenie planowanej inwestycji nie ma żadnej zabudowy, obecnie są to pola uprawne. Sąsiedztwo inwestycji od strony wschodniej stanowi gospodarstwo rolne z zabudową mieszkaniową i gospodarczą oraz pola uprawne, a od strony południowej i zachodniej pola uprawne. Od strony północnej planowanego przedsięwzięcia znajduje się droga powiatowa, gospodarstwa rolne z zabudową mieszkaniową i gospodarczą oraz pola uprawne. Najbliższa zabudowa mieszkaniowa zlokalizowana jest w odległości ok. 35 m na północny-wschód od planowanego przedsięwzięcia, natomiast od strony wschodniej najbliższy budynek mieszkalny znajduje się w odległości ok. 35 m od granic inwestycji. Dalej Kolegium podniosło, iż opisane przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko – zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 82 i 83 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839), które, w myśl art. 59 ust. 1 pkt 2 uooś, wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 uooś. SKO przytoczyło treść art. 61 ust. 1, art. 63 ust. 1, art. 71 uooś – i zauważyło, że Wójt, działając na podstawie art. 64 ust. 1 uooś, wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. oraz Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w R. o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby, co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Wspomniane organy uznały, że dla planowanego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jedocześnie podnosząc, iż istnieje konieczność określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach warunków lub wymagań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c uooś. Kolegium przywołało następnie stanowisko Wójta dotyczące konieczności przeprowadzenia oceny odziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia przedstawione w postanowieniu z dnia 29 września 2021 r., który ostatecznie uznał, że pomimo, iż instytucje opiniujące nie nałożyły obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, przedmiotowa inwestycja ze względu na usytuowanie w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej, możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko oraz konflikty społeczne występujące w związku z jej realizacją, wymaga przeprowadzenia analizy oddziaływania na środowisko w najwyższym stopniu szczegółowości, co zapewni ocena odziaływania na środowisko, w tym raport oddziaływania na środowisko i postępowanie z udziałem społeczeństwa. W ocenie organu odwoławczego, Wójt nie zakwestionował zasadności uzyskanych w sprawie opinii wyspecjalizowanych organów i nie przedstawił żadnych merytorycznych argumentów podważających ich rzetelność i prawidłowość. Nie wykazał także żadnych innych uzasadnionych okoliczności, znajdujących oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, przemawiających za nałożeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia i to tym bardziej w sytuacji, gdy w sprawie są trzy zgodne opinie wyspecjalizowanych organów. Jednocześnie Kolegium nie podzieliło stanowiska organu I instancji, że informacje przedstawione w KIP nie pozwalają na pełne i jednoznaczne określenie wpływu planowanej inwestycji na poszczególne komponenty środowiska – w sytuacji, gdy wyspecjalizowane organy opiniujące w sprawie uznały, iż stopień opracowania KIP pozwala na dokonanie tej oceny. Następnie SKO odniosło się szczegółowo do kwestii przedstawionych przez Wójta i wskazało m.in., że przedstawiony w KIP sposób zagospodarowania ścieków bytowych, ścieków technologicznych, wód opadowych i roztopowych nie wpłynie negatywnie na środowisko, w tym środowisko gruntowo-wodne, co potwierdza opinia wyspecjalizowanego organu w tym zakresie, tj. Dyrektora Zarządu Zlewni w R. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Z kolei mając na uwadze źródła hałasu oraz założony ruch pojazdów, odległość od najbliższej zabudowy (ok. 35 m), czas pracy wyłącznie w porze dziennej w godz. 6-22 – Kolegium uznało, że planowane przedsięwzięcie będzie generowało umiarkowany hałas i nie będzie pod tym względem oddziaływać znacząco na tereny chronione akustycznie. Na terenie zakładu nie przewiduje się emisji substancji odorotwórczych, a zatem emisja zanieczyszczeń z przedmiotowego przedsięwzięcia będzie niewielka oraz chwilowa i nie będzie negatywnie znacząco oddziaływała na powietrze atmosferyczne. W KIP przedstawiono skuteczne rozwiązania chroniące środowisko w zakresie wymienionych oddziaływań, w tym między innymi: ścieki bytowe będą magazynowane w zbiorniku bezodpływowym, a następnie wywożone do oczyszczalni ścieków wozem asenizacyjnym; wody opadowe i roztopowe odprowadzane będą poprzez osadnik, separator olejowy i studnie chłonne do ziemi; ścieki technologiczne będą gromadzone w zbiornikach bezodpływowych i wywożone do oczyszczalni ścieków; odpady będą sortowane w hali; odpady będą magazynowane w boksach o odpowiedniej wysokości zapobiegającej rozwiewanie odpadów; planowana lokalizacja inwestycji na części działek [...] jest oddalona od zabudowań; praca odbywała się będzie wyłącznie w porze dziennej w godz. 6-22. Inwestor przedstawił rozwiązania chroniące środowisko przed wtórnym pyleniem oraz rozwiewaniem dostarczanych i magazynowanych odpadów. Sama negatywna opinia (sprzeciw) okolicznych mieszkańców o planowanej inwestycji (przypuszczenia co do negatywnego oddziaływania zamierzonego przedsięwzięcia na środowisko nie mające oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym) nie może być podstawą do nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, czy też odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W ocenie Kolegium, skala planowanego przedsięwzięcia i wielkość zajmowanego terenu oraz istotne rozwiązania techniczne je charakteryzujące nie wskazują na wystąpienie znaczącego oddziaływania na środowisko. Inwestycja planowana jest na działkach o łącznej powierzchni 2,49 ha, natomiast wydzielona powierzchnia terenu inwestycji wynosi 0,9995 ha. Jednocześnie teren działek, na którym planowane jest zlokalizowanie inwestycji, jest niezabudowany i obecnie są to pola uprawne – nie ma drzew i krzewów. Dla działek planowanych pod inwestycję nie ustalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W planowanym przedsięwzięciu odbywać się będzie przetwarzanie (do 3057 Mg/rok – max zdolność przerobowa linii sortowania ręcznego wyniesie 9,8 Mg/dzień) i zbieranie (do 3000 Mg/rok) odpadów przemysłowych oraz komunalnych. Procesy te powodować będą niewielkie (znikome) emisje do środowiska. Ponadto zastosowane rozwiązania są energooszczędne, niskoemisyjne, zapewniają minimalny wpływ na środowisko. Wytworzone odpady, zarówno te wytworzone podczas procesu przetwarzania, jak i te wytworzone podczas eksploatacji przedsięwzięcia, będą odpowiednio zabezpieczone (przechowywane) i będą oddawane wyspecjalizowanym firmom posiadającym odpowiednie uprawnienia w zakresie gospodarowania odpadami. Z materiału dokumentacyjnego nie wynika również, aby w przypadku planowanego przedsięwzięcia następowała kumulacja oddziaływania z innymi przedsięwzięciami. W ramach inwestycji planuje się wykorzystanie wody z gminnej sieci wodociągowej, energii elektrycznej oraz gazu ziemnego. Ścieki bytowe i technologiczne będą gromadzone w zbiornikach bezodpływowych, a następnie wywożone do oczyszczalni ścieków. Z kolei wody opadowe i roztopowe będą odprowadzane z terenu przedsięwzięcia do ziemi poprzez studnie chłonne, przy czym przed wprowadzeniem wód opadowych do ziemi przewidziano osadnik zawiesin oraz separator substancji ropopochodnych. Rozwiązania te zabezpieczają środowisko przed negatywnym oddziaływaniem. SKO wskazało, że przeanalizowało też inwestycję w zakresie emisji hałasu, jak też zanieczyszczeń do powietrza i z uwagi na ich niewielki zakres (wynikający przede wszystkim z ruchu samochodów – ośmiu osobowych na dobę i trzech ciężarowych na dobę oraz z ruchu wózka widłowego oraz przejazdów ładowarki odpadów) nie dopatrzyło się potrzeby szczegółowego badania oddziaływania w ramach odrębnej procedury. Analiza założeń planowanej inwestycji wskazuje, że nie będzie ona negatywnie oddziaływała na elementy środowiska, w tym na zdrowie ludzi. Inwestycja będzie zlokalizowana poza obszarami podlegającymi ochronie na podstawie ustawy o ochronie przyrody. Mając na uwadze powyższe rozważania, Kolegium uznało za zasadne uchylenie postanowienia Wójta z dnia 29 września 2021 r. i umorzenie postępowania organu I instancji w zakresie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia. Kolegium wyjaśniło ponadto, że od dnia 24 września 2019 r. uchylony został przepis art. 63 ust. 2 uooś, przewidujący konieczność wydania postanowienia w przypadku, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W konsekwencji obowiązującej obecnie konstrukcji prawnej Kolegium stwierdziło, że nie może rozstrzygnąć sprawy inaczej, aniżeli poprzez umorzenie postępowania organu pierwszej instancji we wskazanym zakresie. Jednocześnie SKO podniosło, iż brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko nie jest równoznaczne z brakiem potrzeby wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Od powyższego postanowienia organu odwoławczego z dnia 17 listopada 2021 r. skargi do WSA w Warszawie wniosły A. M. (sygn. akt VIII SA/Wa 38/22), G. J. (sygn. akt VIII SA/Wa 42/22) i S. Z. (sygn. akt VIII SA/Wa 43/22). Następnie WSA w Warszawie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 38/22, wspomniane skargi połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzenia dalej pod sygn. akt VIII SA/Wa 38/22. We wniesionych skargach skarżące zarzuciły naruszenie przepisów postępowania: 1) art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nierozważenie w sposób wszechstronny materiału dowodowego, w szczególności niepoddanie ocenie opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska co do jej prawidłowości i ograniczenie się do ustalenia, że wydał ją organ wyspecjalizowany, w sytuacji, gdy organ ten nie wziął pod uwagę faktu występowania złóż [...], które znajdują się na terenie gminy O., w tym również na nieruchomościach znajdujących się w bezpośrednim pobliżu planowanej inwestycji oraz z dużym prawdopodobieństwem także na nieruchomości objętej wnioskiem, na co zwracali uwagę mieszkańcy G. będący stronami w sprawie; 2) art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie postanowienia Wójta Gminy O. z dnia 29 września 2021 r. i umorzenie postępowania organu pierwszej instancji, w sytuacji gdy po uchyleniu rozstrzygnięcia postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe, wobec czego uchylając postanowienie SKO winno sprawę przekazać Wójtowi do ponownego rozpatrzenia; 3) art. 15 k.p.a. poprzez zajęcie merytorycznego stanowiska przez SKO, pomimo tego, że w sprawie zachodzi konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ pierwszej instancji. Skarżące zażądały uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Kolegium do ponownego rozpatrzenia. Organ wniósł o oddalenie skarg. W dniu 27 października 2022 r. WSA w Warszawie wydał opisany na wstępie wyrok, którym oddalił skargi. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy dla określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia koniecznym jest nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zobowiązanie inwestora do przedłożenia raportu środowiskowego (jak orzekł Wójt), czy też, jak to orzekło SKO, dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, a organ I instancji rozpoznając wniosek inwestora powinien w stosownej decyzji określić środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia. Sąd I instancji zaznaczył, że będące przedmiotem postępowania przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko – zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 82 i 83 rozporządzenia RM z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839). Tego rodzaju przedsięwzięcie, zgodnie z art. 59 ust.1 pkt 2 uooś, wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny został stwierdzony na podstawie art. 63 ust.1 uooś. Istotne znaczenie ma również art. 64 ust. 1 uooś. Załatwienie sprawy następuje w drodze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która jest wydawana zarówno w przypadku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (obejmującej m.in. sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko), jak również w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W tej drugiej sytuacji w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 84 ust. 1 uooś), może również określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek wykonania działań, o którym mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b (art. 84 ust. 1a uooś). Charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 84 uooś). Sąd I instancji ocenił, że wszystkie wskazane wyżej warunki – zarówno formalne, jak i merytoryczne – zostały w zaskarżonym postanowieniu spełnione. Wszystkie trzy organy opiniujące wskazały na brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, przy czym organy te wydają opinie, a zatem organ właściwy do rozstrzygnięcia sprawy nie jest nimi formalnie związany, jednakże są to organy wyspecjalizowane w zakresie gospodarki wodnej (Dyrektor Zarządu Zlewni w R. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie), w zakresie ochrony środowiska (Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska) oraz w zakresie higieny (Państwowy Inspektor Sanitarny w S.). Już zatem sama jednolitość oceny tych wyspecjalizowanych organów wskazuje, że w zakresie ich właściwości brak jest szczególnych okoliczności, które świadczyłyby o konieczności przeprowadzenia postępowania środowiskowego w pełnym zakresie. Wprawdzie opinia, o której mowa w art. 64 ust. 1 uooś, jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to jednak z woli ustawodawcy stanowi obligatoryjny element procedury zmierzającej do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko i stanowisko wskazanych w tym przepisie wyspecjalizowanych organów współdziałających nie może zostać pominięte. W sytuacji zatem stwierdzenia przez organy braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, organy decyzyjne winny dokonać obiektywnej, wyważonej, opartej na niekwestionowanym stanie faktycznym oceny karty informacyjnej przedsięwzięcia jako dowodu zasadniczego. Tego rodzaju oceny w niniejszej sprawie dokonało SKO, a w treści zaskarżonego postanowienia w sposób dobitny i konkretny przedstawiło swoje stanowisko – stwierdzając, że oceny dokonało przede wszystkim na podstawie KIP, uznając ją za wiarygodny dowód w sprawie, przy uwzględnieniu trzech zgodnych opinii wyspecjalizowanych organów. Sąd I instancji podzielił stanowisko Kolegium, że po analizie uwarunkowań, o których mowa w art. 63 ust.1 uooś, należy uznać, iż dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Odnosząc się do zarzutów skarg, Sąd I instancji stwierdził ich niezasadność. W ocenie Sądu I instancji – wbrew twierdzeniom skarżących – SKO w treści kontrolowanego postanowienia w sposób szczegółowy, wręcz kazuistyczny zawarło i oceniło wskazania RDOŚ w odniesieniu do zamierzonego przedsięwzięcia w kontekście uwarunkowań określonych w art. 63 ust.1 uooś. Organy obu instancji zapewniły skarżącym czynny udział w sprawie; skarżące mogły również przedłożyć opinie prywatne, czego nie uczyniły, polemizując w istocie z ustaleniami SKO, jak i wyspecjalizowanych w swych dziedzinach organów opiniujących. Nie może odnieść zamierzonego skutku gołosłowne kwestionowanie czynności i ustaleń organów, zwłaszcza gdy są poparte materiałem dowodowym, jak w niniejszej sprawie. Skarżące nie wykazały w szczególności, by wbrew ustaleniom RDOŚ i SKO oraz pozostałych organów na obszarze planowanego przedsięwzięcia istniały udokumentowane złoża krzemienia czekoladowego, czy też innych kopalin, którym planowane przedsięwzięcie mogłoby zagrażać. Z kolei tezy o potencjalnym zagrożeniu pożarowym dla okolicznych mieszkańców w związku z lokalizacją sortowni i punktu zbierania odpadów stanowią jedynie niepopartą udokumentowanymi przesłankami polemikę ze stanowiskiem zaprezentowanym w postanowieniu SKO. Zgoda właściciela sąsiadującej nieruchomości na realizację przedsięwzięcia nie jest uwzględniana przy wydawaniu decyzji środowiskowej w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Jako niezasadne Sąd I instancji ocenił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania – w art. 15 k.p.a. oraz art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Pismem z dnia 11 marca 2023 r. skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 października 2022 r. wywiodła G. J. (dalej "skarżąca kasacyjnie"), zaskarżając go w całości. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi: 1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niedostrzeżenie przez Sąd naruszenia prawa przez SKO, tj. art. 7 i 77 § 1 k.p.a. polegającego na nierozpatrzeniu materiału dowodowego w sposób wszechstronny, i uznanie, że przedłożona przez inwestora karta informacyjna przedsięwzięcia jest wiarygodnym dowodem w sprawie, pomimo tego, że nie spełnia ona wymogu określonego w art. 62a ust. 1 uooś, a mianowicie nie zawiera podstawowych informacji o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiających analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 d, e i g ustawy, a mianowicie: ocenionego w oparciu o wiedzę naukową ryzyka wystąpienia poważnych awarii lub katastrof naturalnych i budowlanych, przy uwzględnieniu używanych substancji i stosowanych technologii, w tym ryzyka związanego ze zmianą klimatu; emisji i występowania innych uciążliwości; zagrożenia dla zdrowia ludzi, w tym wynikającego z emisji, a także kryteriów wymienionych w art. 63 ust. 1 pkt 2 g i h ustawy, a mianowicie usytuowania przedsięwzięcia, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego – uwzględniającego obszary o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne oraz gęstość zaludnienia; 2) naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. d, e, g oraz pkt 2 g i h uooś w zw. z art. 62a ust. 1 uooś poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie nie ma potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko, pomimo tego, że przedłożona przez wnioskodawcę karta informacyjna przedsięwzięcia nie zawiera informacji umożliwiających analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 d, e i g oraz art. 63 ust. 1 pkt 2 g i h ustawy. Skarżąca kasacyjnie wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego wyroku oraz rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., a w jego wyniku uchylenie zaskarżonego postanowienia – a nadto o zasądzenie na rzecz skarżącej kasacyjnie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiona została argumentacja na poparcie sformułowanych zarzutów i wniosków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznawszy skargę kasacyjną z uwzględnieniem powyższych uwarunkowań, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw i tym samym podlega oddaleniu. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych, podniesiono w niej bowiem zarzut naruszenia prawa materialnego, jak i zarzut naruszenia przepisów postępowania. W takiej sytuacji co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Uchybienia przepisom postępowania mogą być skutecznie podnoszone, jeśli jednocześnie strona skarżąca kasacyjnie wykaże, że mogły mieć one istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z dnia 24 marca 2023 r., III OSK 1167/22). Przepisem postępowania, który – zdaniem skarżącej kasacyjnie – został naruszony przez Sąd I instancji, jest art. 134 § 1 p.p.s.a., stanowiący o tym, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. "Przepis ten określa zatem granice rozpoznania skargi przez Sąd I instancji, a granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej. Oznacza to, że o naruszeniu normy wynikającej z powyższego przepisu można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo – pomimo wynikającego z tego przepisu obowiązku – nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane w skardze, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu (...). W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować dokonanej przez Sąd I Instancji oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, czy też prawidłowości dokonanej przez Sąd oceny działań organu administracji publicznej pod kątem zachowania przepisów procedur obowiązujących ten organ. W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. nie można kwestionować prawidłowości zajętego stanowiska prawnego i wyrażonych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądów, ani prawidłowości oceny materiału dowodowego" (wyrok NSA z dnia 23 lipca 2024 r, III OSK 2045/22). Sąd I instancji rozpoznając skargę niewątpliwie orzekał w granicach sprawy, oceniając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Co więcej, Sąd I instancji przytoczył art. 134 p.p.s.a. i znaczył, że baczył także na ewentualne inne uchybienia niż wskazane w skardze, jednak ich stwierdził. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w postępowaniu przed Sądem I instancji nie doszło do naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w żadnej z wchodzących w rachubę postaci. Z treści zarzutu naruszenia przepisów postępowania, w którym powołano także przepisy kodeksu postępowania administracyjnego statuujące zasadę prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 § 1), wynika, że skarżąca kasacyjnie tak naprawdę zmierza do zakwestionowania oceny Sądu I instancji co do prawidłowości ustaleń organu w zakresie stanu faktycznego, a ściśle biorąc – w zakresie wiarygodności karty informacyjnej przedsięwzięcia i spełniania przez tę kartę wymogów określonych w art. 62a ust. 1 uooś. Zgodnie z tym przepisem karta informacyjna przedsięwzięcia powinna zawierać podstawowe informacje o planowanym przedsięwzięciu, umożliwiające analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1, lub określenie zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 69, w szczególności dane o: 1) rodzaju, cechach, skali i usytuowaniu przedsięwzięcia, 2) powierzchni zajmowanej nieruchomości, a także obiektu budowlanego oraz dotychczasowym sposobie ich wykorzystywania i pokryciu nieruchomości szatą roślinną, 3) rodzaju technologii, 4) ewentualnych wariantach przedsięwzięcia, przy czym w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej każdy z analizowanych wariantów drogi musi być dopuszczalny pod względem bezpieczeństwa ruchu drogowego, 5) przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, surowców, materiałów, paliw oraz energii, 6) rozwiązaniach chroniących środowisko, 7) rodzajach i przewidywanej ilości wprowadzanych do środowiska substancji lub energii przy zastosowaniu rozwiązań chroniących środowisko, 8) możliwym transgranicznym oddziaływaniu na środowisko, 9) obszarach podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzach ekologicznych, znajdujących się w zasięgu znaczącego oddziaływania przedsięwzięcia, 10) wpływie planowanej drogi na bezpieczeństwo ruchu drogowego w przypadku drogi w transeuropejskiej sieci drogowej, 11) przedsięwzięciach realizowanych i zrealizowanych, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia - w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem, 12) ryzyku wystąpienia poważnej awarii lub katastrofy naturalnej i budowlanej, 13) przewidywanych ilościach i rodzajach wytwarzanych odpadów oraz ich wpływie na środowisko, 14) pracach rozbiórkowych dotyczących przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko – z uwzględnieniem dostępnych wyników innych ocen wpływu na środowisko, przeprowadzonych na podstawie odrębnych przepisów. W wyroku z dnia 20 stycznia 2026 r., III OSK 2972/24, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że: "Chociaż przedłożona przez inwestora karta informacyjna przedsięwzięcia stanowi podlegający swobodnej ocenie dokument prywatny, to jednak jej szczegółowa i specjalistyczna treść oraz fakt, że stanowi ona punkt wyjścia do ustaleń faktycznych organów w zakresie cech i parametrów planowanego przedsięwzięcia, a także emisji i występowania innych uciążliwości, nadają jej szczególne znaczenie jako źródłu ustaleń faktycznych. Dokumentowi temu przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń może nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie nowej analizy uwarunkowań środowiskowych (sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą, jak autorzy karty informacyjnej przedsięwzięcia), z której wynikałyby wnioski pozostające w sprzeczności do tych zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia. Weryfikacja wiarygodności i mocy dowodowej powyższego dokumentu wymaga zatem przeprowadzenia co najmniej porównywalnych pod względem fachowości i specjalistycznej analizy dowodów (np. dowodu z ekspertyzy specjalistycznej, która w sposób udokumentowany wykazywałaby m.in. wady lub błędne założenia lub ustalenia karty informacyjnej przedsięwzięcia). Jeżeli więc strony postępowania - niezależnie od weryfikacji i ocen organów orzekających w sprawie - zmierzają do podważenia wiarygodności lub mocy dowodowej karty informacyjnej w zakresie podstawowych informacji o planowanym przedsięwzięciu, to ich obowiązkiem jest zaoferowanie odpowiednich dowodów, które zmierzają do podważenia konkretnych i istotnych elementów treściowych karty informacyjnej, o których mowa w art. 62a ust. 1 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko" (zob. też wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2026 r., III OSK 2518/22; wyrok NSA z dnia 25 listopada 2025 r.; wyrok NSA z dnia 29 października 2025 r., III OSK 2862/22; wyrok NSA z dnia 2 lutego 2024 r., III OSK 1240/22). Skarżąca kasacyjnie wskazuje nie tyle na brak któregoś z obligatoryjnych elementów karty informacyjnej wymienionych w art. 62a ust. 1 uooś, ile na to, że informacje zawarte w karcie są – zdaniem skarżącej kasacyjnie – niewystarczające dla analizy niektórych kryteriów środowiskowych, o których mowa w art. 63 ust. 1 uooś (skarżąca kasacyjnie wymienia w tym kontekście pkt 1 lit. d, e i g oraz pkt 2 lit. g i h). Odnosząc się do tych twierdzeń skarżącej kasacyjnie, wypada przede wszystkim podkreślić, że – jak słusznie zauważył organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1 uooś, mają charakter ogólny i, choć organ musi je wszystkie przeanalizować, nie oznacza to, że przy każdej planowanej inwestycji one zaistnieją. Nie każde przedsięwzięcie będzie związane, przykładowo, z wykorzystaniem zasobów naturalnych, czy też będzie powodowało ryzyko awarii. Dlatego też analiza przewidziana przepisem art. 62a ust. 1 uooś powinna się koncentrować na tych uwarunkowaniach, które w danym przypadku rzeczywiście występują (por. K. Gruszecki, Komentarz do ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko – komentarz do art. 63 pkt 2, LEX/el. 2025, oraz powołane tam orzecznictwo). Analiza ta ma w założeniu charakter kompleksowy, toteż ewentualne nieodniesienie się przez organ z osobna do któregoś z jej szczegółowych kryteriów, nie musi oznaczać, że kryterium to nie było brane pod uwagę. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia jednoznacznie wynika, że Kolegium, uznając kartę informacyjną przedsięwzięcia za dokument kompletny i miarodajny, dokonało wyczerpującej i kompleksowej analizy przedsięwzięcia z uwzględnieniem kryteriów z art. 63 uooś. Co ważne, wcześniej taka analiza została przeprowadzona przez trzy wyspecjalizowane organy współdziałające: Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W., Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. oraz Dyrektora Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w R. – które uznały, że dla planowanego przedsięwzięcia nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Żaden z wymienionych organów nie zakwestionował kompletności ani rzetelności karty informacyjnej przedsięwzięcia, przeciwnie, organy te uznały wspomnianą kartę za dokument pozwalający na analizę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z uwzględnieniem ogółu kryteriów z art. 63 uooś. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ma podstaw do kwestionowania tej oceny, przy czym dotyczy to także kryteriów wymienionych w zarzucie skargi kasacyjnej. W szczególności karta zawiera informacje o usytuowaniu przedsięwzięcia, w tym jego lokalizacji względem istniejącej zabudowy; rodzaju i przewidywanych ilościach wprowadzanych do środowiska substancji lub energii, w tym emisji zanieczyszczeń do powietrza i emisji hałasu; ryzyku poważnych awarii. W karcie stwierdzono też, że przedmiotowy teren nie należy do terenów podlegających ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Argumentacja skargi kasacyjnej, w tym argumentacja odnosząca się do przewidywanych emisji, stanowi polemikę z danymi wynikającymi z karty i ich specjalistyczną oceną dokonaną przez autora karty oraz właściwe organy – taka polemika, w świetle przytoczonego wyżej orzecznictwa sądów administracyjnych, nie może odnieść zamierzonego skutku. Sąd I instancji zasadnie podkreślił też, że nie wykazano, aby wbrew poczynionym ustaleniom na obszarze planowanego przedsięwzięcia istniały złoża [...] lub innych kopalin. W postępowaniu administracyjnym nie doszło zatem do naruszenia art. 7 ani art. 77 § 1 k.p.a., a Sąd I instancji prawidłowo to skonstatował. Sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania jest zatem niezasadny. Formułując zarzut naruszenia prawa materialnego, skarżąca kasacyjnie nie sprecyzowała, czy idzie o błędną wykładnię tegoż prawa, czy też o jego niewłaściwe zastosowanie – niemniej jednak sama redakcja odnośnego zarzutu pozwala od razu wykluczyć pierwszy przypadek, jako że w ogóle nie w nim mowy o mylnym rozumieniu przepisów. Skoro zaś zarzut dotyczy niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, to warto zauważyć, że na ogół jest ono konsekwencją wadliwych ustaleń faktycznych (por. np. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2024 r., III OSK 1027/23); wyjątkowo może też mieć charakter niejako samoistny, jeżeli nieprawidłowość tkwi w samej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod hipotezę wchodzącej w rachubę normy prawnej (por. np. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2024 r., III OSK 2638/23). W niniejszej sprawie skarżąca kasacyjnie ujmuje naruszenie prawa materialnego jako konsekwencję wadliwych ustaleń faktycznych, bowiem konstruuje zarzut zasadzający się na założeniu, że przedłożona przez wnioskodawcę karta informacyjna przedsięwzięcia – wbrew ustaleniom Sądu I instancji – nie zawiera informacji umożliwiających analizę kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 1 d, e i g oraz art. 63 ust. 1 pkt 2 g i h ustawy. Skoro wspomniane założenie – ocenione już w kontekście zarzutu naruszenia przepisów postępowania – okazało się niezasadne, to – siłą rzeczy – za niezasadny trzeba również uznać przedmiotowy zarzut naruszenia prawa materialnego. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Wniosek uczestnika o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, zawarty w piśmie z dnia 29 grudnia 2023 r., nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ przepisy nie przewidują możliwości zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz uczestnika.