III SA/Gd 181/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Wycichowski Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik Protokolant Starszy sekretarz sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z dnia 26 lutego 2026 r. r. nr 16/2026 w przedmiocie świadczenia mieszkaniowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Wejherowie z dnia 22 grudnia 2025 r., nr 287/O/ŚW/2025.

III SA/Gd 181/26 UZASADNIENIE Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku decyzją z dnia 26 lutego 2026 r. nr 16/2026 utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Wejherowie z dnia 22 grudnia 2025 r., nr 287/O/ŚW/2025 w przedmiocie odmowy przyznania P. K. świadczenia mieszkaniowego. Organy obu instancji uznały, że wniosek policjantki P. K. o przyznanie jej świadczenia mieszkaniowego nie może zostać uwzględniony z uwagi na brzmienie przepisu art. 88 b) pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 636 ze zm., powoływanej dalej jako "ustawa" lub "ustawa o Policji") zgodnie z którym prawo do zakwaterowania nie przysługuje policjantowi, który nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, z bonifikatą lub pomniejszeniem w cenie nabycia, przydzielony w trybie administracyjnym w związku z pełnioną służbą. Organy ustaliły bowiem, że wnioskodawczyni P. K. wraz z mężem nabyli w 2011 roku od Skarbu Państwa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej mieszkanie położone w G. z bonifikatą, o której mowa w powołanym przepisie. Zdaniem organu odwoławczego jeśli policjantka stała się współwłaścicielką lokalu przydzielonego jej mężowi jako żołnierzowi zawodowemu, nabywając go z ulgą, to spełnione zostały przesłanki wyłączenia prawa do świadczenia mieszkaniowego zgodnie z powołanym wyżej przepisem. Organ odwoławczy przywołał także w uzasadnieniu decyzji dla wsparcia swych argumentów także przepis art. 88 ust. 11 pkt 2 lit. i ustawy o Policji cytując go w sposób następujący: "Prawo do zakwaterowania nie przysługuje, jeżeli małżonek policjanta będący żołnierzem Sił Zbrojnych otrzymał przydział lokalu mieszkalnego albo kwatery tymczasowej na podstawie przepisów obowiązujących w tych służbach, jeżeli małżonkowie pełnią służbę w tej samej miejscowości albo w miejscowości, o której mowa w art. 93 ust. 1 pkt 1 albo 2". Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku P. K., domagając się uchylenia decyzji organów obydwu instancji. Zarzuciła naruszenie art. 88 b) pkt 1 ustawy o Policji przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że każdorazowe nabycie lokalu mieszkalnego od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z bonifikatą skutkuje utratą prawa do świadczenia mieszkaniowego. Zarzuciła także niewłaściwe zastosowanie tego przepisu przez pominięcie, że odnosi się on wyłącznie do lokali przydzielonych w trybie administracyjnym w związku z pełnioną służbą. Wskazała także, że nabycie lokalu z bonifikatą zostało dokonane już po zawarciu związku małżeńskiego, lecz nie miało związku ze służbą skarżącej w Policji, którą rozpoczęła później. Bonifikata łączyła się wyłącznie ze służbą wojskową jej męża i nie stanowiła realizacji uprawnień mieszkaniowych skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2026 r., poz. 143), dalej jako "p.p.s.a.". Na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Art. 88 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi mianowanemu na okres służby przygotowawczej lub na stałe, od dnia przyjęcia do służby w Policji do dnia zwolnienia ze służby w Policji, na jego wniosek, przysługuje prawo do zakwaterowania. Zgodnie zaś z art. 88 ust. 2 ustawy prawo do zakwaterowania jest realizowane w następujących formach: 1) przydział lokalu mieszkalnego; 2) przydział kwatery tymczasowej; 3) skierowanie do miejsca w internacie albo kwatery internatowej; 4) przyznanie świadczenia mieszkaniowego. Zgodnie zaś z art. 88b ustawy o Policji prawo do zakwaterowania nie przysługuje policjantowi: 1) który nabył lokal mieszkalny od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, z bonifikatą lub pomniejszeniem w cenie nabycia, przydzielony w trybie administracyjnym w związku z pełnioną służbą; 2) od dnia przyjęcia do służby do dnia ukończenia szkolenia zawodowego podstawowego; 3) od dnia przyjęcia do służby do dnia ukończenia studiów pierwszego stopnia o profilu praktycznym na kierunku nauka o Policji w Akademii Policji w Szczytnie; 4) w służbie kandydackiej. Sąd w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę stoi na stanowisku, że art. 88 ust. 1 ustawy stanowi zasadę, zgodnie z którą prawo do zakwaterowania jest prawem podmiotowym przysługującym policjantom mianowanym na okres służby przygotowawczej lub na stałe przez cały okres pozostawania w służbie. Warunkiem skorzystania z tego prawa jest złożenie wniosku. Wyjątki od tej zasady, określające przypadki, w których prawo do zakwaterowania nie przysługuje policjantowi, wynikać muszą jednoznacznie z przepisów ustawowych. Art. 88 b pkt 1 ustawy, który stał się podstawą odmowy przyznania skarżącej prawa do zakwaterowania w formie świadczenia mieszkaniowego wyklucza z grona uprawnionych tych policjantów, którzy nabyli lokal mieszkalny od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, z bonifikatą lub pomniejszeniem w cenie nabycia, przydzielony w trybie administracyjnym w związku z pełnioną służbą. Trafnie dostrzegła skarżąca w swej skardze, że organy policyjne pominęły całkowicie drugą część powoływanego przepisu. Nie odnosi się on bowiem w żadnej mierze do sytuacji faktycznej, w której lokal z bonifikatą przydzielony został małżonkowi policjantki w związku z jego służbą w innej formacji (na przykłada w Siłach Zbrojnych RP). Pojęcie "pełnienia służby" użyte w ustawie o Policji, pozbawione dodatkowych określeń oznaczać może jedynie służbę w Policji Państwowej. Należy podkreślić, że przepisy ustawy o Policji, jeśli uzależniają uprawnienia funkcjonariuszy od sytuacji prawnej ich małżonków stanowią o tym jednoznacznie. Świadczy o tym między innymi pełna treść art. 88 ust. 11 ustawy o Policji, który wyklucza prawo do zakwaterowania, ale jedynie w formie przydziału lokalu mieszkalnego lub kwatery tymczasowej w sytuacji, gdy małżonek policjanta będący żołnierzem Sił Zbrojnych otrzymał przydział lokalu mieszkalnego albo kwatery tymczasowej na podstawie przepisów obowiązujących w tych służbach, jeżeli małżonkowie pełnią służbę w tej samej miejscowości albo w miejscowości, o której mowa w art. 93 ust. 1 pkt 1 albo 2. Przepis ten jednoznacznie pozostawia policjantowi pozostającemu w takiej sytuacji prawnej możliwość zrealizowania przysługującego mu prawa do zakwaterowania w postaci świadczenia mieszkaniowego. Organ odwoławczy przytoczył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji niepełną treść art. 88 ust. 11 ustawy o Policji, zniekształcając znaczenie tej regulacji, przez pominięcie tej jego części, która wyklucza w sytuacji regulowanej tym przepisem prawo do zakwaterowania jedynie w ściśle określonych formach "o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2", czyli przydziału lokalu mieszkalnego lub kwatery tymczasowej. Tego rodzaju manipulację treścią przepisów prawa należy uznać za całkowicie niedopuszczalną i naruszającą nie tylko art. 107 ust. 3 k.p.a. nakazujący wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, ale także podstawowe zasady postepowania administracyjnego zawarte w art. 6 k.p.a. – zasada legalizmu, art. 7 k.p.a. – zasada stania na straży praworządności, art. 8 §1 – zasada lojalności – prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej. W ustalonych przez organy policyjne i w istocie niespornych okolicznościach faktycznych sprawy uznać należało zatem, że przepisy zawarte w art. 88 b ustawy o Policji nie stoją na przeszkodzie realizacji przez skarżącą jej prawa do zakwaterowania w formie świadczenia mieszkaniowego. W tym stanie sprawy, uznając, że organy policyjne naruszyły prawo materialne poprzez błędne zastosowanie art. 88 b ustawy o Policji, Sąd uchylił decyzje organów obu instancji na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. jak w sentencji wyroku.