III SA/Gl 888/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 23 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą z obowiązku uiszczania kosztów sądowych.

W treści złożonego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych skarżąca podała, że z mężem posiada rozdzielność majątkową. Ponieważ nigdzie nie pracuje utrzymuje się wyłącznie z alimentów, które wypłaca jej mąż w kwocie 500,00 zł. Żadnych składników majątku nie posiada. Od 2003 r. do 2007 r. była zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W tym czasie Urząd Pracy w G. nie zaproponował jej żadnej oferty pracy. Również po przekwalifikowaniu, stosownej pracy nie znalazła, a jej próby wyjazdu do pracy za granicę, zakończyły się procesem w Sądzie Pracy w K., który wygrała. W chwili obecnej zamierza założyć pasiekę pszczelarską, ale z uwagi na wniosek organu celnego o wpisaniu jej do rejestru dłużników niewypłacalnych inicjatywa ta może nie przynieść żadnego efektu (vide: wyjaśnienia zawarte w piśmie z [...] r.). Wprawdzie jej mąż pobiera emeryturę w wysokości [...] zł netto, a ponoszone przez niego wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, w którym zamieszkują kształtują się na poziomie [...] zł, niemniej jednak jako osoba posiadająca stopień niepełnosprawności wymaga stałej opieki medycznej (vide: dokumenty dołączone do oświadczenia z dnia [...] r.). Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a.). Dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Należy bowiem zauważyć, że skarżąca jest osobą bezrobotną bezskutecznie poszukującą pracy. Wprawdzie z mężem posiada rozdzielność majątkową, jednak okoliczność ta nie może mieć znaczenia przesądzającego, jako że w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim oceny aktualnego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy dokonuje się z uwzględnieniem sytuacji majątkowej współmałżonka. Badanie tych okoliczności jest przy tym niezależne od tego jaki ustrój majątkowy istnieje między małżonkami. Małżonkowie mają bowiem względem siebie obowiązek pomocy, obejmujący swym zakresem także prowadzenie procesów sądowych i pokrywania związanych z tym kosztów, którego to obowiązku nie niweczy zniesienie wspólności ustawowej (por. postanowienia NSA z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I FZ 463/08, Lex nr 565693, z dnia 2 września 2009 r. sygn. akt I FZ 199/09, Lex nr 612561, z dnia 19 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 113/09, Lex nr 546385, z dnia 19 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 125/09, Lex nr 574754, z dnia 26 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ 243/09, Lex nr 554620 oraz z dnia 19 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ 336/09, Lex nr 554656). Mając zatem na uwadze podane przy piśmie z dnia [...] r. dochody męża, z którym skarżąca wspólnie zamieszkuje w mieszkaniu o pow. [...] m2, a które wynoszą [...] zł netto, przyjąć należało, że kwota ta wystarcza jedynie na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych. Mąż skarżącej jest bowiem osobą niepełnosprawną wymagającą stałej opieki medycznej, a to z pewnością wiąże się z dodatkowymi wydatkami, których wysokość przekracza zadeklarowaną kwotę [...] zł. Wobec powyższego rozpoznający sprawę za zasadne uznał uwzględnienie złożonego wniosku. Tym bardziej, że sprawa będąca przedmiotem skargi jest jedną z trzech, które skarżąca zainicjowała w tut. Sądzie, a to oznacza, że poniesienie należnych w sprawie kosztów sądowych, zarówno w tej, jak i równolegle prowadzonych dwóch innych sprawach, przekracza jej możliwości finansowe. Dlatego też, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.