Sygnatura
III SA/Łd 284/26
Wyrok WSA w Łodzi z 25 czerwca 2026 r., III SA/Łd 284/26
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Data orzeczenia
- 25 czerwca 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 25 czerwca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wyporska-Frankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2026 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Ż. W. na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z dnia 2 marca 2026 roku nr 26/2026/II w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 2 marca 2026 r., nr 26/2026/II Łódzki Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Łodzi działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 132 ze zm.), dalej u.p.e.a. po rozpoznaniu zażalenia Ż.W. na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Skierniewicach z 15 grudnia 2025 r., znak: EP.9022.2.47.2024.ALB o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Z akt sprawy wynika, że upomnieniem z 22 czerwca 2021 r. PPIS w Skierniewicach wezwał Ż.W. do natychmiastowego zgłoszenia się z dzieckiem – A.W., urodzonym [...] 2017 r. do wybranego punktu szczepień w celu dopełnienia obowiązku szczepień ochronnych, w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia. Jako podstawę prawną obowiązku organ wskazał art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) i ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 1845 ze zm.), dalej u.z.z.ch.z. oraz § 2-5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 753). Upomnienie zostało doręczone Ż.W. 2 lipca 2021 r. W związku z niewykonaniem obowiązkowych szczepień ochronnych, PPIS w Skierniewicach wystawił 1 września 2025 r. tytuł wykonawczy o nr [...] zobowiązując stronę do poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, odrze, nagminnemu zakażeniu przyusznic (śwince), różyczce i ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 2077 ze zm.). Wnioskiem z 1 września 2025 r. PPIS w Skierniewicach wystąpił do ŁPWIS w Łodzi, jako organu egzekucyjnego z wnioskiem o wszczęcie egzekucji administracyjnej. Postanowieniem z 23 września 2025 r. ŁPWIS w Łodzi nałożył na Ż.W. grzywnę w wysokości 2400 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku szczepień ochronnych dziecka, wynikającego z tytułu wykonawczego z [...] wystawionego przez PPIS w Skierniewicach. Powyższe postanowienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone stronie 9 października 2025 r. W piśmie z 14 października 2025 r. strona zgłosiła zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, tj. 1. na podstawie art. 33 § 2 pkt 2 lit. c) u.p.e.a., określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.ch.z. poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia i wystawienia oraz wydania zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym, pominięcie jako podstawy prawnej określenia wymagalności obowiązku; 2. na podstawie art. 33 § 2 pkt 6 lit. a) u.p.e.a., brak wymagalności obowiązku z uwagi na odroczenie obowiązku szczepień małoletniego, brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwwskazań, brak ustalenia indywidualnego schematu szczepień, brak wystawienia i wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym; 3. na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu; 4. naruszenie przez organ egzekucyjny art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji, podczas gdy tytuł nie spełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., tj.; a) niewłaściwe podana przez wierzyciela podstawa prawna obowiązku o charakterze niepieniężnym, skutkujące pominięciem art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.ch.z., ograniczenie do wskazania art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z.; b) brak wskazana przez wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. W oparciu o postawione zarzuty strona wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości ewentualnie o jego zawieszenie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy. W załączeniu strona przedstawiła kopie: zaświadczenia lekarskiego wystawionego 14 października 2025 r. przez specjalistę pediatrę B.B. o zwolnieniu dziecka z obowiązku szczepień do czasu wizyty u lekarza neurologa na wniosek Poradni [...], skierowanie do poradni neurologicznej dla dzieci z 13 października 2025 r. oraz opis przebiegu konsultacji specjalistycznej szczepień ochronnych w Poradni [...], Centrum Medyczne Ax. Spółka z o.o., Przychodnia Specjalistyczna w W. z 5 lipca 2018 r. Postanowieniem z 14 listopada 2025 r. ŁPWIS w Łodzi zawiesił z dniem 16 października 2025 r. prowadzone wobec strony postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z 15 grudnia 2025 r. PPIS w Skierniewicach oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Na powyższe postanowienie Ż.W. złożyła zażalenie, w którym podniosła zarzuty naruszenia: 1) art. 7 k.p.a. poprzez niezapoznanie się przez organ z treścią zarzutów zobowiązanej i brak merytorycznego ustosunkowania się do zarzutów, w szczególności co do zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia, określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa i braku wymagalności obowiązku, z uwagi na odroczenie obowiązku szczepień; 2) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ograniczenie rozpoznania zarzutów do wybiórczego wskazania poszczególnych przepisów dotyczących obowiązkowych szczepień ochronnych, podczas gdy zarzuty zostały uzasadnione i wskazane zostały błędy wierzyciela, a obowiązek nie może być uznany za wymagalny; 3) art. 33 § 2 u.p.e.a. poprzez uznanie zarzutów za nieuzasadnione mimo, że tytuł egzekucyjny nie spełnia wymogów, ponieważ obowiązek został określony w sposób niedokładny i wybiórczy, wierzyciel nie wskazał, jakie konkretne działania ma podjąć zobowiązana, podczas gdy obowiązkiem organu jest takie określenie obowiązku aby zobowiązana nie miała żadnych wątpliwości co do treści obowiązku i tego, w jaki sposób powinna ten obowiązek spełnić, nadto nie została w sposób prawidłowy podana podstawa prawna obowiązku, 4) art. 7 w zw. z art. 33 § 2 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że zobowiązana nie wykonała obowiązku szczepień ochronnych, podczas gdy z przedstawionych dokumentów wynika wprost, że obowiązek nie może zostać uznany za wymagalny i nie mógł zostać wykonany. W oparciu o przedstawione zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie zgłoszonych zarzutów w całości. Wskazanym na wstępie postanowieniem z 2 marca 2026 r. ŁPWIS w Łodzi utrzymał zaskarżone w postanowienie w mocy wskazując na wstępie, że podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a. w szczególności: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości lub w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Przedstawione w art. 33 § 2 u.p.e.a. przesłanki stanowią katalog zamknięty, co oznacza, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie, w rezultacie strona nie może w tym trybie skutecznie formułować zarzutów w kwestii wszelkich dostrzeżonych nieprawidłowości w działaniu organu egzekucyjnego. Zgłoszony przez stronę zarzut dotyczący naruszenia art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji, podczas gdy tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. nie został uregulowany w art. 33 § 2 u.p.e.a. Adresatem art. 29 u.p.e.a. jest organ egzekucyjny, a nie wierzyciel, a zatem w postępowaniu w przedmiocie zarzutów zarzut ten nie mógł być rozpatrywany. ŁPWIS podzielił stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez stronę zarzutów wskazując, że zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. jest bezzasadny, ponieważ wierzyciel szczegółowo wyjaśnił kwestie podniesionych przez zobowiązaną zarzutów dotyczących m.in. braku uprzedniego doręczenia upomnienia, określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa i braku wymagalności obowiązku. W sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśnił stan faktyczny oraz ocenił zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny, a wyniki tych ustaleń przedstawił w uzasadnieniu postanowienia. Wbrew twierdzeniu skarżącej została ona zgłoszona przez podmiot leczniczy sprawujący profilaktyczną opiekę nad małoletnim do wierzyciela, jako osoba odmawiająca wykonywania ochronnych szczepień dziecka. Wierzyciel natomiast wystawiając upomnienie, a następnie tytuł wykonawczy uwzględnił również kartę uodpornienia dziecka, z której wynika, że obowiązkowe szczepienia ochronne dotychczas nie zostały wykonane. Wierzyciel ustalił ponadto, że w dokumentacji medycznej małoletniego brak jest informacji o odbytych wizytach konsultacyjnych u lekarzy specjalistów, czy stwierdzonych przeciwwskazaniach zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych. ŁPWIS wyjaśnił, że podstawę prawną wymagalności obowiązku stanowi art. 5 ust. 1 u.z.z.ch.z., który stanowi, że osoby przebywające na terytorium kraju są obowiązane, na zasadach określonych w ustawie, do poddawania się szczepieniom ochronnym. Na podstawie art. 17 ust. 10 pkt 2a u.z.z.ch.z. wydano rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 782) które określa m.in. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (załącznik nr 1 do rozporządzenia). Oznacza to, że wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym, jest bezpośrednio wykonalny, a jego niedochowanie, aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie poddanie dziecka szczepieniom ochronnym. Wymagalność obowiązku nie oznacza nic innego, jak istnienie stanu, w którym zobowiązana powinna już wykonać ciążącą na niej skonkretyzowaną powinność, a mimo to trwa w opozycji do tej powinności (uchyla się od niej), a właściwe organy mają wobec takiej postawy zobowiązanej możność żądania spełnienia ciążącej na niej powinności. ŁPWIS podkreślił, że wyłącznie dzieci, u których istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia powikłań poszczepiennych, są zwolnione z obowiązku poddawania się szczepieniom ochronnym. Wykonanie szczepienia może zostać odroczone przez lekarza do czasu wyeliminowania przeciwwskazań zdrowotnych. W przypadkach przeciwwskazań budzących wątpliwości, lekarz podstawowej opieki zdrowotnej kwalifikuje dzieci do konsultacji specjalistycznej. Na podstawie § 11 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną osoby, u której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, odnotowuje w dokumentacji medycznej wynik konsultacji specjalistycznej z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Kwalifikacja lekarska jest jednak możliwa tylko wówczas, gdy dziecko stawi się na szczepienie, bowiem kwalifikacja lekarska odbywa się tuż przed szczepieniem zgodnie z art. 17 ust. 3 u.z.z.ch.z. w ciągu maksymalnie 24 godzin. Badanie kwalifikacyjne jest przeprowadzane przed właściwą czynnością zaszczepienia i jest integralnym i niezbędnym elementem procedury obowiązkowego szczepienia ochronnego. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych, a brak zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym nie stanowi przesłanki, od której zależy obowiązek poddania dziecka szczepieniu. Wobec braku przedłożenia przez rodziców dokumentacji medycznej wskazującej ww. przeciwwskazania obowiązek nie został wykonany ani nie wygasł. Zaświadczenie lekarskie wystawione 14 października 2025 r. przez lek. B.B. nie spełnia wymogów określonych w cyt. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r. w sprawie szczepień ochronnych (załącznik nr 3). Z akt sprawy nie wynika również, aby jakikolwiek uprawniony lekarz stwierdził przeciwwskazania do wykonania szczepień ochronnych u dziecka i wystawił w tym zakresie stosowne zaświadczenie. Zdaniem ŁPWIS, treść upomnienia z 22 czerwca 2021 r. pozwala na jednoznaczną identyfikację osób zobowiązanych do wykonania obowiązku, aktu prawnego, z którego wynika obowiązek oraz jego treści. ŁPWIS wyjaśnił, że upomnienie jest urzędowym dokumentem wystawianym przez wierzyciela, a jego celem jest przypomnienie zobowiązanemu o konieczności wykonania obowiązku i wskazanie treści obowiązku. Oprócz wezwania do wykonania obowiązku, zawiera pouczenie o skutkach zaniechania w tym zakresie. Bezskuteczny upływ terminu wskazanego w upomnieniu, skutkuje skierowaniem sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie ma pouczyć zobowiązanego również o negatywnych następstwach niezrealizowania obowiązku wynikającego np. z ostatecznej decyzji. To zaś winno motywować zobowiązanego do dobrowolnego wykonania obowiązku, bez konieczności stosowania wobec niego przymusu administracyjnego i ponoszenia związanych z nim konsekwencji finansowych - kosztów egzekucyjnych. Upomnienie ma walor czysto informacyjny. W związku z powyższym, wbrew twierdzeniom strony, upomnienie nie tylko zostało stronie prawidłowo doręczone, ale także niewątpliwie spełniło swój podstawowy cel. ŁPWIS wskazał również, że obowiązek wystawienia oddzielnego zaświadczenia o przeprowadzanym badaniu kwalifikacyjnym do szczepień dotyczy sytuacji, kiedy kwalifikacja do szczepień i zabieg podania preparatu szczepionkowego odbywają się w dwóch różnych podmiotach leczniczych. W przypadku wykonywania w jednym podmiocie leczniczym badania kwalifikacyjnego do szczepień i zabiegu podania preparatu szczepionkowego nie jest wymagane wystawienie przez lekarza zaświadczenia o wykonanym badaniu kwalifikacyjnym, ponieważ wynik badania jest wpisany do dokumentacji medycznej dziecka prowadzonej przez podmiot. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. ŁPWIS wyjaśnił, że w sprawie został rozpoznany cały materiał dowodowy, który opierał się głównie na dokumentacji medycznej małoletniego A.W., stanowiącej podstawę do nałożenia obowiązku szczepień, a wierzyciel uzasadnił, na jakiej podstawie prawnej (z przytoczeniem przepisów prawa) oraz jakie okoliczności faktyczne uwzględnił wydając zaskarżone rozstrzygnięcie. W kwestii natomiast zgłoszonego przez stronę zarzutu naruszenia art. 33 § 2 u.p.e.a. organ odwoławczy wskazał, że wbrew twierdzeniom strony, wierzyciel w tytule wykonawczym w części B poz. 1 wskazał akty normatywne, na podstawie których zobowiązana ma obowiązek poddać dziecko obowiązkowym szczepieniom ochronnym, a także precyzyjnie wskazał przeciwko, jakim chorobom zakaźnym obowiązek szczepień podlega egzekucji. Za niezasadne ŁPWIS uznał także naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 33 § 2 u.p.e.a. podnosząc, że w aktach sprawy nie ma informacji o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania obowiązkowych szczepień dziecka lub konieczności ich odroczenia. Wierzyciel szczegółowo wyjaśnił kwestię kwalifikacji lekarskiej przed poddaniem dziecka szczepieniu ochronnemu wskazując, że przeprowadzenie kwalifikacji lekarskiej możliwe jest tylko wówczas, gdy dziecko stawi się na szczepienie. Odnosząc się do kwestii braku ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień organ wyjaśnił, że ustalenie indywidualnego kalendarza szczepień, wbrew przekonaniu skarżącej nie oznacza braku wymagalności obowiązku szczepień. Małoletni syn skarżącej nie przyjmował szczepień ochronnych, zgodnie z obowiązującym Programem Szczepień Ochronnych, co oznacza potrzebę ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień, jednak jego brak nie może być podstawą do uznania braku wymagalności obowiązku szczepień. To bowiem lekarz ustalając indywidualny kalendarz szczepień uwzględnia takie czynniki, jak m.in.: potrzeby dziecka w zakresie uzupełnienia szczepień, dotychczas wykonane szczepienia, obowiązujące szczepienia z Programu Szczepień Ochronnych, wiek dziecka, sytuację epidemiologiczną i ewentualne wyniki poziomu przeciwciał oraz wskazania do zastosowania szczepień. Przy ustalaniu indywidualnego kalendarza szczepień można rozważyć preparaty, które pozwolą zrealizować/uzupełnić szczepienia w optymalnym czasie. Ustalenie indywidualnego kalendarza szczepień wymaga współdecydowania przez rodzica/opiekuna dziecka o kształcie kalendarza szczepień, konieczna jest jego zgoda na wykonywanie szczepień u dziecka. Powyższe potwierdza, że zobowiązana uchyla się od obowiązku wykonania szczepień u małoletniego A.W. Ustalenie dla dziecka skarżącej indywidualnego kalendarza szczepień mogło zostać dokonane jedynie podczas wizyty lekarskiej, tymczasem z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca była zainteresowana ułożeniem indywidualnego programu szczepień dziecka pozwalającego na realizację obowiązku, a wręcz przeciwnie podejmowane przez skarżącą działania wskazują na stwarzanie pozorów zamiaru wypełnienia obowiązków ustawowych dotyczących szczepienia małoletniego. ŁPWIS zwrócił uwagę, że dziecko aktualnie będąc w dziewiątym roku życia nie zostało zaszczepione przeciwko aż dziewięciu chorobom zakaźnym, którym można zapobiegać poprzez szczepienia ochronne. Każda z tych chorób zakaźnych może u dzieci mieć ciężki przebieg i prowadzić do stałych następstw zdrowotnych, a nawet zgonu. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca zaskarżając w całości postanowienie ŁPWIS w Łodzi z 2 marca 2026 r. zarzuciła naruszenie: - art. 33 § 1 pkt 1 i 2 u.p.e.a. przez bezzasadne uznanie, że obowiązek podlegający egzekucji jest wymagalny i wykonalny; - art. 36 i art. 7 § 2 u.p.e.a. przez przyjęcie dopuszczalności egzekucji obowiązku niewykonalnego oraz zastosowanie środka nadmiernie uciążliwego; - art. 20 § 1 u.p.e.a. przez akceptację prowadzenia egzekucji przez organ niewłaściwy; - art. 27 § 1 u.p.e.a. poprzez uznanie, że tytuł wykonawczy jest prawidłowy, w sytuacji gdy nie spełnia wymogów formalnych; - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego i prawnego sprawy; - art. 31 ust. 3, art. 47 oraz art. 87 Konstytucji RP przez przyjęcie dopuszczalności egzekwowania obowiązku opartego na akcie niebędącym źródłem prawa powszechnie obowiązującego. W oparciu o postawione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, umorzenie postępowania egzekucyjnego i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę ŁPWIS w Łodzi podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r., poz. 143), dalej p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest ostateczne postanowienie kończące postępowanie wydane na skutek wniesienia zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym, a więc mieszczące się w katalogu postanowień wskazanych w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.) W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie ŁPWIS w Łodzi z 2 marca 2026 r. utrzymujące w mocy postanowienie PPIS w Skierniewicach z 15 grudnia 2025 r. o oddaleniu zarzutów Ż.W. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych u małoletniego syna – A.W. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2025 r., poz. 132 ze zm.), dalej u.p.e.a. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Stosownie do treści art. 33 § 5 u.p.e.a., zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż: 1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części. Zgodnie z art. 34 § 1 i 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 u.p.e.a.). Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że 1 września 2025 r. PPIS w Skierniewicach wystawił tytuł wykonawczy zobowiązujący skarżącą do poddania dziecka – A.W., urodzonego [...] 2017 r. obowiązkowym szczepieniom ochronnym, zgodnie z obowiązującym schematem obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży. Jako podstawę prawną obowiązku organ wskazał art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, ust. 2, art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 924 ze zm.), dalej u.z.z.ch.z. oraz § 2 - 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 782). W oparciu o wskazany powyżej tytuł wykonawczy wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne, w toku którego skarżąca zgłosiła zarzuty: 1) określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.ch.z. poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia oraz wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, pominięcie jako podstawy prawnej określenia wymagalności obowiązku, 2) braku wymagalności obowiązku z uwagi na odroczenie obowiązku, brak kwalifikacji do szczepień ochronnych oraz brak wykluczenia przeciwwskazań, brak wystawienia i wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, 3) braku uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu, 4) naruszenia przez organ egzekucyjny art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji, podczas gdy tytuł nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., tj. niewłaściwie podana przez wierzyciela podstawa prawna obowiązku o charakterze niepieniężnym skutkująca pominięciem art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.ch.z., ograniczenie do wskazania art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z. i brak wskazania przez wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. W ocenie sądu, organy egzekucyjne obu instancji odniosły się do wszystkich zgłoszonych przez skarżącą zarzutów, trafnie uznając je za niezasadne. Sąd podzielił stanowisko organów, że obowiązek poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym wynika z mocy prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.z.z.ch.z., osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 u.z.z.ch.z., jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy czym, stosownie do treści art. 5 ust. 2 u.z.z.ch.z., w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje prawną pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2024 r., poz. 581). Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy zamieszczone w Rozdziale 4 "Szczepienia ochronne". W myśl art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z., osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.z.ch.z., wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Stosownie do treści art. 17 ust. 10 u.z.z.ch.z., minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2), schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia (pkt 2a), kwalifikacje osób przeprowadzających szczepienia ochronne (pkt 3), sposób przeprowadzania szczepień ochronnych (pkt 4), tryb przeprowadzania konsultacji specjalistycznej, o której mowa w ust. 5 (pkt 5), wzory zaświadczenia, o którym mowa w ust. 4, książeczki szczepień oraz karty uodpornienia (pkt 6), sposób prowadzenia dokumentacji, o której mowa w ust. 8 pkt 1, i jej obiegu (pkt 7), wzory sprawozdań z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych oraz tryb i terminy ich przekazywania (pkt 8), papierową lub elektroniczną formę raportu o przypadkach niewykonania obowiązkowych szczepień ochronnych oraz terminy i sposób jego przekazywania (pkt 9) – uwzględniając dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. W myśl art. 17 ust. 11 u.z.z.ch.z., Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, określono wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega sczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia (§ 2 i 3 rozporządzenia). Wymienione w tytule wykonawczym z [...] (tj. w rubryce 5 – Treść obowiązku) choroby zakaźne zostały wskazane - jako objęte obowiązkiem szczepień ochronnych. Natomiast szczegółowy przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą szczepionki przeciwko chorobom zakaźnym został określony w załączniku 1 do rozporządzenia, stanowiącym schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży oraz w ogłaszanym co roku komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, wydanym w oparciu o cyt. powyżej art. 17 ust. 11 u.z.z.ch.z. Z wymienionych wyżej przepisów można wyinterpretować normę prawną, która ustanawia prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, tzn. określa wszystkie istotne cechy danego obowiązku, tj. podmiot, na którym ten obowiązek ciąży, okoliczności, w których obowiązek ten się aktualizuje oraz jego zakres. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych. Jak wskazał NSA w wyroku z 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 32/11, wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. W niniejszej sprawie wierzyciel w tytule wykonawczym szczegółowo opisał treść podlegającego egzekucji obowiązku, precyzyjnie wskazując kogo i czego dotyczy, z podaniem rodzaju szczepień, które powinny zostać wykonane, prawidłowo wskazując jako podstawę prawną obowiązku art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), ust. 2 i art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 2 i 3 cytowanego rozporządzenia. Wskazane przepisy stanowią podstawę do nałożenia obowiązku wykonania szczepień ochronnych dziecka. Z całą pewnością nie jest nim natomiast art. 17 ust. 2 i 4 u.z.ch.z., który nie określa treści obowiązku, lecz sposób jego wykonania. Odnosząc się natomiast do kwestii wykonania badania kwalifikacyjnego i wykluczenia przeciwskazań do szczepienia wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.z.ch.z. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed samym szczepieniem (art. 17 ust. 3 u.z.z.ch.z.). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 u.z.z.ch.z.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.z.ch.z.). Zgodnie z powołanymi przepisami, wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Z art. 17 ust. 3 i 4 u.z.z.ch.z. wynika, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Podkreślić przy tym należy, że treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań są przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. W tym kontekście sąd zwraca uwagę, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto pogląd, że poddanie się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, o którym mowa w art. 17 ust. 2 u.z.z.ch.z., jest elementem obowiązku szczepienia ochronnego. Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Wykonanie tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego. Niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu (por. wyroki NSA z 21 listopada 2019 r., sygn. akt: II OSK 3322/17 i II OSK 43/18; z 18 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 459/19). Celem badania kwalifikacyjnego jest ustalenie, czy stan zdrowia danej osoby pozwala na jej zaszczepienie. Badanie takie bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Obowiązujące przepisy prawa nakładają na rodziców dzieci obowiązek poddania dzieci badaniu kwalifikacyjnemu oraz szczepieniu ochronnemu. Skarżąca nie wywiązała się z tego obowiązku i jednocześnie nie przedstawiła żadnych dowodów (dokumentów) wskazujących na faktyczne istnienie przeciwwskazań skutkujących koniecznością odroczenia szczepień syna ze względu na stan zdrowia. Wskutek powyższego syn skarżącej – A.W., będąc aktualnie w dziewiątym roku życia, nie został zaszczepiony przeciwko aż dziewięciu chorobom zakaźnym, wymienionym w rozporządzeniu w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Należy w tym miejscu podkreślić, z przedstawionej przez skarżącą w załączeniu do pisma z 14 października 2025 r. zawierającego zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej kopii konsultacji specjalistycznej szczepień ochronnych w Poradni [...], Centrum Medyczne Ax. Spółka z o.o., Przychodnia Specjalistyczna w W., która miała miejsce 5 lipca 2018 r., (a więc w jedenastym miesiącu życia dziecka) wynika jedynie, że po podaniu zestawu 4 szczepionek DTP, HIB, PNEUMO, WZWB w drugim miesiącu życia dziecka, według relacji rodziców wystąpił czterogodzinny nieutulony płacz, z następową arekatywnością około 48 godzin. Na tej podstawie można podejrzewać niepożądany odczyn poszczepienny (NOP), wobec powyższego, jak wskazał przeprowadzający konsultację dr med. P.G. (pediatra) wskazana jest kontynuacja szczepień według indywidualnego kalendarza szczepień po konsultacji specjalistycznej neurologa i alergologa według przedstawionego wykazu: II dawka szczepionki przeciw pneumokokom, II, III dawka szczepienia przeciw HIB, I, II dawka p/polio, II, III dawka szczepionka trzyskładnikowa bez krztuśca komórkowego, tj. DTPa. Lekarz pediatra zalecił również aby brakujące ww. szczepienia podać w dwóch seriach, tak aby odstęp między tymi samymi szczepionkami wynosił minimum 4-6-tygodni, a szczegółowe daty szczepień zaplanować po ww. konsultacjach. Każdą ze szczepionek należy podać podczas oddzielnej wizyty w odstępach co najmniej 2-3-tygodniowych w osłonie leku przeciwzapalnego zawierającego ibuprofen w jednokrotnej dawce 10mg/kg podanego w dniu szczepienia (rano przed szczepieniem), następnie 1 raz dziennie przez 2-3 dni po szczepieniu. Należy wskazać, że zgłoszenie ewentualnego NOP-u, który według relacji rodziców miał miejsce w drugim miesiącu życia po podaniu zestawu 4 szczepionek nastąpiło dopiero w jedenastym miesiącu życia dziecka, tj. w [...] 2018 r., czyli dziewięć miesięcy po podaniu wskazanych powyżej szczepionek. Dokumentami stwierdzającymi istnienie przeciwskazań zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych u dziecka nie są również znajdujące się w aktach administracyjnych - zaświadczenie lekarskie wystawione 14 października 2025 r. przez specjalistę pediatrę B.B. o zwolnieniu dziecka z obowiązku szczepień do czasu wizyty u lekarza neurologa na wniosek Poradni [...] oraz skierowanie do poradni neurologicznej dla dzieci z 13 października 2025 r. Brak jest bowiem jakiejkolwiek informacji, czy skarżąca zrealizowała wystawione skierowanie lub czy stawiła się wraz z dzieckiem na wyznaczony termin wizyty konsultacji w Poradni [...] (lub chociażby umówiła termin wizyty). Skarżąca nie przedstawiła też żadnych innych dokumentów wystawionych po tej dacie, z których wynikałoby, że istnieją jakiekolwiek przeciwskazania do poddania, bądź odroczenia szczepień ochronnych ze względu na stan zdrowia dziecka. Nie można zatem uznać, że w tym konkretnym wypadku zachodzą udokumentowane przeciwskazania zdrowotne stałe lub czasowe do wykonania szczepień ochronnych dziecka. Jak wynika z treści § 11 rozporządzenia z 27 września 2023 r., lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną dla osoby, w przypadku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, odnotowuje w dokumentacji medycznej, o której mowa w § 12 ust. 1, wynik konsultacji specjalistycznej, z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Stosownie natomiast do treści § 12 ust. 1 rozporządzenia, informacje na temat przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych wykonanych od dnia urodzenia są dokumentowane w: 1) karcie uodpornienia, której wzór jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia; 2) książeczce szczepień, której wzór jest określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia; 3) Karcie Szczepień oraz innej dokumentacji medycznej, o której mowa w przepisach wydawanych na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Wykluczenie wystąpienia podstawy do odstąpienia od szczepienia skutkuje koniecznością stwierdzenia, że obowiązek ten winien zostać wykonany. Z akt sprawy wynika, że skarżąca obowiązkowi poddania dziecka szczepieniom ochronnym uchybiła. Określony w tytule wykonawczym obowiązek dotyczący obowiązkowych szczepień ochronnych przeciwko: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, odrze, nagminnemu zakażeniu przyusznic (śwince), różyczce i ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis) miał charakter wykonalny, skoro już przed dniem jego wystawienia doszło do uchybienia terminowi wyznaczonemu dla przyjęcia szczepionek przeciwko wymienionym w nim chorobom. Podkreślić należy, że przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, czy odroczenie terminu wykonania (por. np. P. Przybysz, Komentarz do art. 33 u.p.e.a. [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Lex el 2021 r.). W niniejszej sprawie, jak to zostało wskazane powyżej, obowiązek poddania dziecka strony szczepieniu ochronnemu przeciw chorobom zakaźnym wynikał z mocy przepisów ustawowych oraz wydanego na ich podstawie rozporządzenia, określającego przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą określonych szczepionek. Indywidualny Kalendarz Szczepień to program szczepień ochronnych ustalany przez lekarza dla pacjenta w sytuacji, kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego kalendarza szczepień podanego w Programie Szczepień Ochronnych. Indywidualny Kalendarz Szczepień ustalany jest przez lekarza w celu uzupełnienia brakujących szczepień w najkrótszym możliwym terminie, z minimalnymi odstępami czasu między dawkami szczepionek, z uwzględnieniem wieku i stanu zdrowia dziecka oraz informacji podanych w Kartach Charakterystyk Produktów Leczniczych. Jednak warunkiem ustalenia indywidualnego toku szczepienia syna strony jest wyrażenie przez rodziców zgody na poddanie dziecka szczepieniom. W związku z uchylaniem się strony od realizacji tego obowiązku brak było podstaw do opracowania Indywidualnego Kalendarza Szczepień dla syna skarżącej. Ustalenie dla dziecka skarżącej indywidualnego kalendarza szczepień mogło zostać dokonane jedynie podczas wizyty (konsultacji) lekarskiej. Z akt sprawy nie wynika natomiast, aby skarżąca była zainteresowana ułożeniem indywidulanego programu szczepień dla dziecka. Należy również wyjaśnić, że wyznaczony maksymalny termin wykonania obowiązku szczepienia nie oznacza, że dopiero po upływie tego terminu obowiązek jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej. Wyznaczenie maksymalnej granicy wieku w § 3 rozporządzenia z 27 września 2023 r., przy obowiązującej regulacji ustawowej Programu Szczepień Ochronnych, nie pozwala na określenie przez zobowiązanego lub osoby odpowiedzialnej za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego, czasu poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Określony w załączniku 1 do rozporządzenia z 27 września 2023 r. okres, w którym powinny zostać podane dzieciom poszczególne dawki szczepionki, jest wiążący i stanowi o wymagalności obowiązku. Niewykonanie zaś obowiązku stanowi podstawę do podjęcia czynności egzekucji administracyjnej i zastosowanie środka egzekucyjnego. Z przedstawionych powyżej względów, jako niezasadne należało ocenić zarzuty i argumentację skargi zmierzające do zakwestionowania wymagalności obowiązku zaszczepienia małoletniego syna przez skarżącą. Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutu brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu należy wskazać, że zarzut ten jest bezzasadny, ponieważ zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym na dniu wystawienia upomnienia, tj. 22 czerwca 2021 r., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Zgodnie z treścią § 2 pkt 3 rozporządzenia, upomnienie zawiera: imię i nazwisko lub nazwę zobowiązanego i adres jego miejsca zamieszkania lub siedziby, a także znany wierzycielowi numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) albo numer identyfikacji podatkowej (NIP), albo numer identyfikacji w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej (REGON), jeżeli zobowiązany taki numer posiada. Doręczone skarżącej 2 lipca 2021 r. upomnienie nie zawierało numeru PESEL zobowiązanej. Okoliczność ta nie miała jednak wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, ponieważ numer ten był wierzycielowi znany, czego potwierdzeniem jest chociażby zamieszczenie nr PESEL w kolejno wystawianych tytułach wykonawczych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że brak nr PESEL strony zobowiązanej w treści upomnienia nie dyskwalifikuje tego dokumentu z punktu widzenia jego znaczenia w postępowaniu egzekucyjnym. Ma on bowiem stanowić wezwanie do dobrowolnego wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, przypomnienie o wykonaniu obowiązku i wezwanie do dobrowolnego jego wykonania. Doręczone skarżącej upomnienie osiągnęło wskazany cel. Nie ma więc podstaw do uznania, że nie doszło do skutecznego doręczenia skarżącej upomnienia (por. wyrok NSA z 25 stycznia 2024 r., II GSK 1217/23, Lex nr 3702688). Nie pojawiły się także jakiekolwiek wątpliwości, zarówno co do osoby zobowiązanej do wykonania nakazu ustawowego (skarżąca), jak i osoby, która ma zostać poddana temu nakazowi (szczepieniom) - indywidualnie wskazane dziecko strony (por. wyroki NSA z 10 grudnia 2024 r., II GSK 1306/24, Lex nr 3825790, z 24 lipca 2024 r., sygn. akt II GSK 2217/23 Lex nr 3742916). Wskazano w nim obowiązek wykonania zaległych szczepień ochronnych dziecka, które zostały następnie szczegółowo podane zostały w tytule wykonawczym. W upomnieniu w sposób wystarczający wskazano podstawę prawną tego obowiązku. Odnosząc się do ostatniego zarzutu dotyczącego przystąpienia do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego niespełniającego wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. należy wskazać, że zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym od 30 lipca 2020 r., a więc mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, jako podstawy zarzutu nie wymieniono niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. W obecnym stanie prawnym okoliczność, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 u.p.e.a. kontroluje organ egzekucyjny i w przypadku stwierdzenia, że wymogi te nie zostały spełnione, nie przystępuje do egzekucji zawiadamiając o tym wierzyciela (art. 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). W niniejszej sprawie ŁPWIS w Łodzi przystąpił do egzekucji uznając tym samym, że wystawiony [...] tytuł wykonawczy spełnia wymogi, określone w art. 27 u.p.e.a. W związku z powyższym zarzut skarżącej w tym zakresie nie zasługiwał na uwzględnienie. Wskazać w tym miejscu również należy, że tytuł wykonawczy z [...] został wystawiony według wzoru, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 431). W tytule tym wypełniono wszystkie niezbędne pola, w tym także podano podstawę prawną obowiązku, a mianowicie powołane wyżej art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) i ust. 2, art. 17 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 27 września 2023 r. Nieuzasadnione jest zatem twierdzenie skarżącej, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Odnosząc się do zarzutów postawionych w skardze wyjaśnić należy, że w art. 33 § 2 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym od 30 lipca 2020 r., a więc mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, jako podstawy zarzutu nie wymieniono zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. W obowiązującym stanie prawnym zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej może stanowić podstawę skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego, o czym stanowi art. 54 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a skargę tę wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej (art. 54 § 3 p.p.s.a.). Należy także zauważyć, że skarżąca złożyła zażalenie do Ministra Zdrowia na postanowienie Łódzkiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Łodzi z 23 września 2025 r. o nałożeniu grzywny, w którym mogła kwestionować jej wysokość. Kwestię natomiast właściwości organów egzekucyjnych reguluje art. 20 § 1 pkt 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest wojewoda. W stanie prawnym, jaki obowiązywał w rozpatrywanej sprawie należy uwzględnić treść zawartego w dniu 12 lutego 2015 r. porozumienia pomiędzy Wojewodą, a Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym w Łodzi sprawie powierzenia prowadzenia spraw z zakresu egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym, opublikowanego w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego z 2015 r., pod poz. 676. Podstawę prawną zawarcia porozumienia stanowił art. 20 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, w myśl którego wojewoda może powierzyć prowadzenie, w jego imieniu, niektórych spraw z zakresu swojej właściwości jednostkom samorządu terytorialnego lub organom innych samorządów działających na obszarze województwa, kierownikom państwowych i samorządowych osób prawnych oraz innych państwowych jednostek organizacyjnych funkcjonujących w województwie. Powierzenie następuje na podstawie porozumienia wojewody odpowiednio z organem wykonawczym jednostki samorządu terytorialnego, właściwym organem innego samorządu lub kierownikiem państwowej i samorządowej osoby prawnej albo innej państwowej jednostki organizacyjnej, o których mowa w ust. 1. Porozumienie, wraz ze stanowiącymi jego integralną część załącznikami, podlega ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W myśl § 1 porozumienia, Wojewoda powierzył Łódzkiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Sanitarnemu w Łodzi prowadzenie spraw z zakresu egzekucji administracyjnej w zakresie obejmującym czynności organu egzekucyjnego właściwego do egzekwowania obowiązków o charakterze niepieniężnym wobec osób uchylających się od wykonania obowiązku poddania osób małoletnich szczepieniom ochronnym wynikającego z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z ust. 2 u.z.z.z.ch. oraz rozporządzenia z dnia 18 sierpnia 2011 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że egzekucja w niniejszej sprawie jest prowadzona przez upoważniony do tego organ. Nieuzasadnione są również zarzuty zawarte w skardze dotyczące naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organy obu instancji w sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny oraz oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. Wyniki tych ustaleń przedstawiły w uzasadnieniach wydanych w sprawie postanowień odnosząc się do kwestii wymagalności obowiązku poddania małoletniego – A.W. obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Organy administracji odniosły się do wszystkich zgłoszonych przez skarżącą zarzutów wskazując w sposób prawidłowy podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz podstawę nałożonego na stronę obowiązku. Należy zaznaczyć, że obowiązujące przepisy prawa nakładają na rodziców obowiązek poddania dziecka badaniu kwalifikacyjnemu oraz szczepieniu ochronnemu. Skarżąca, jako rodzic, nie wywiązała się z tego obowiązku i jednocześnie nie wykazała istnienia przeciwwskazań, które uzasadniałyby ze względu na stan zdrowia odroczenie szczepień ochronnych dziecka. Odmowa poddania się badaniu kwalifikacyjnemu, która w konsekwencji uniemożliwia wykonanie szczepienia, jest w istocie odmową poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu. Obowiązek poddania się szczepieniom wynika wprost z ustawy, a więc zgoda szczepionego, bądź jego przedstawiciela ustawowego jest zbędna, a poddanie się szczepieniu jest spełnieniem obowiązku ustawowego. Zdaniem sądu w niniejszej sprawie nie doszło też do naruszenia art. 31 ust. 3, art. 47 oraz art. 87 Konstytucji RP. Chroniona Konstytucją wolność człowieka nie ma charakteru absolutnego i doznaje stosownych ograniczeń, m.in. ze względu na ochronę zdrowia (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Zgodnie z art. 68 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony zdrowia, a władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom (art. 68 ust. 3 Konstytucji RP). Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. Także treść art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dopuszcza ingerencję władzy publicznej w korzystanie z prawa do poszanowania życia prywatnego w przypadkach przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na, m.in. ochronę zdrowia lub ochronę praw i wolności osób. W ocenie sądu, zakres tej ingerencji, obejmuje obowiązek realizacji szczepień ochronnych. W orzecznictwie NSA wielokrotnie wskazywano, że obowiązek szczepień wynika bezpośrednio z ustawy (jedno ze źródeł powszechnie obowiązującego prawa Rzeczpospolitej Polskiej – art. 87 Konstytucji RP). Powyższe wyklucza także istnienie problemu konstytucyjności "obowiązkowości" szczepień na tle art. 31 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, jak i braku zgodności z ustawą zasadniczą. Ponadto ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, tj. badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w danym indywidualnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia, a tego rodzaju rozwiązanie nie prowadzi do naruszenia praw i wolności oraz godności człowieka (por. m.in. wyrok NSA z 19 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 2547/18). Reasumując powyższe rozważania sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia PPIS w Skierniewicach z 15 grudnia 2025 r. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. d.cz.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 24 kwietnia 2026
- Symbol z opisem
- 6209 Inne o symbolu podstawowym 620 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
- Skarżony organ
- Inspektor Sanitarny
- Sędziowie
- Agnieszka Krawczyk Joanna Wyporska-Frankiewicz /przewodniczący/ Monika Krzyżaniak /sprawozdawca/
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Po 527/26 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA w Poznaniu z 25 czerwca 2026 r., I SA/Po 527/26
Sygnatura: III SA/Łd 193/26 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA w Łodzi z 25 czerwca 2026 r., III SA/Łd 193/26
Sygnatura: III SA/Łd 285/26 · 25 czerwca 2026
Wyrok WSA w Łodzi z 25 czerwca 2026 r., III SA/Łd 285/26
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny