VII SAB/Wa 119/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak – Pęczkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marta Kołtun - Kulik, sędzia WSA Mirosław Montowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 października 2021 r. sprawy ze skargi H. Ł. na bezczynność Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oddala skargę

H. Ł. złożyła skargę na bezczynność Ministra Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu (Minister) w rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lutego 1980 r. dawnego WKZ w J. wpisującej do rejestru zabytków obiekt "[...]". Skarżąca wniosła o: zobowiązanie Ministra do rozpatrzenia sprawy w terminie 14 dni od daty zwrotu akt; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa; przyznanie sumy pieniężnej - 5 000 zł; zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazała, że jako właścicielka nieruchomości położonej w S. 25 stycznia 2021r. wniosła o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z [...] lutego 1980 r. Podkreśliła, że fakty i dowody niezbędne do rozpoznania sprawy są znane Ministrowi z urzędu. Wniosek powinien być zatem zgodnie z art. 35 § 2 kpa rozpoznany niezwłocznie. Mimo to sprawy nie załatwiono. Nierozpoznane jest też ponaglenie doręczone Ministrowi 18 marca 21 r. Skarżąca podniosła, że stron - właścicieli i posiadaczy nieruchomości w S. nie zawiadomiono o przyczynach zwłoki. W tej sytuacji bezczynność jest zatem rażącym lekceważeniem obowiązków procesowych i służbowych oraz konstytucyjnego prawa mieszkańców do sprawnego działania organów. Okoliczności te przemawiają za uwzględnieniem wniosku o przyznanie sumy pieniężnej, gdyż powinna ona prewencyjnie oddziaływać na osoby odpowiedzialne za sprawne prowadzenie postępowań i za nadzór nad pracą urzędu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania informując, że sprawę zakończyła decyzja z [...] kwietnia 2019 r. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - p.p.s.a.) przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być brak działań administracji publicznej w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie. Opieszałość organu w procedowaniu może przybrać dwie postaci – bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a.) Zgodnie zaś z art. 53 § 2 b p.p.s.a., wymogiem skutecznego wniesienia skargi do sądu jest poprzedzenie jej ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Skarga złożona w tej sprawie dotyczy bezczynności i jest dopuszczalna, bowiem skarżąca uprzednio skierowała do organu ponaglenie (pismo z dnia 15 marca 2021. Wyjaśnić zatem należy, że bezczynność organu zachodzi w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli organ nie dopełnił czynności wymienionych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Bezczynność ma zatem miejsce wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w ustawowym terminie, to jest nie wydaje rozstrzygnięcia bez usprawiedliwienia (zob. wyrok NSA z 5 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 2936/16). Istotą skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania aktu lub podjęcia czynności. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę złożoną w tym przedmiocie bierze pod uwagę wyłącznie to, czy został wydany akt, dokonano czynności lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić bezczynności. Kluczowe jest zatem ustalenie, czy w danym stanie sprawy na organie spoczywał obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności kończących postępowanie, a następnie czy organ uczynił to w ustawowym terminie, jak również, czy ewentualne opóźnienie jest usprawiedliwione. W tej sprawie – wbrew zarzutom skargi – organ nie pozostawał w bezczynności. Z akt sprawy wynika bowiem, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021r. znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania na wniosek H. Ł. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Z. z dnia [...] lutego 1980r. wpisującej do rejestru zabytków S. – miasto. Sprawa została już bowiem zakończona decyzją ostateczną Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] kwietnia 2008r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z [...] lutego 1980r. na wniosek Gminy S. Z uwagi na zakres postępowania nieważnościowego, w którym obowiązkiem organu jest dokonanie kompleksowej oceny wystąpienia wszystkich przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. zachodzi tożsamość obu spraw, pomimo, że uprzednie postępowanie toczyło się na ma wniosek Gminy S. Decyzja organu administracji publicznej, rozstrzygająca ponownie sprawę wcześniej rozstrzygniętą inną decyzją ostateczną tego organu, jak tego domaga się skarżąca byłaby dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Nie można było zatem podzielić argumentacji skargi, że Minister pozostawał w bezczynności. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.