VIII SA/Wa 8/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi G. P., S. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia 23 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 października 2024 r. nr [...] Wojewoda Mazowiecki, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez G. P., S. P., od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia 14 sierpnia 2024 r. wyrażającą zgodę na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości – utrzymał w/w decyzję w mocy. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. [...] S.A. z siedzibą w L. wnioskiem z dnia 9 maja 2024 r., uzupełnionym pismem z dnia 28 maja 2024 r. wystąpiła do Prezydenta Miasta R. o wydanie decyzji w trybie art. 124 u.g.n., ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości położonej w R., oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] (obr. [...] – J., ark. [...]), stanowiącej współwłasność G. P., S. P., poprzez zezwolenie [...] S.A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji polegającej na budowie linii kablowej średniego napięcia na części przedmiotowej nieruchomości w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia 21 kwietnia 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu gminnym. Powierzchnia zajęcia działki [...] to 63 m2 – długość linii kablowej 63m, szerokość 1 m. Po rozpatrzeniu w/w wniosku, Prezydent Miasta R. w/w decyzją z 14 sierpnia 2024 r. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z w/w nieruchomości, poprzez zezwolenie Spółce [...] S.A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji polegającej na wybudowanie sieci elektroenergetycznej niskiego napięcia, w oparciu o budowie linii kablowej średniego napięcia na części przedmiotowej nieruchomości w oparciu o decyzję Prezydenta Miasta R. Nr [...] z dnia 21 kwietnia 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu gminnym. Powierzchnia zajęcia działki [...] (obr. [...] – J., art. 111) to 63 m2 – długość linii kablowej 63m, szerokość 1 m. Obszar ograniczenia oraz przebieg podziemnej sieci elektroenergetycznej został przedstawiony na mapie stanowiącej integralna część niniejszej decyzji. Nadto w kwestionowanym rozstrzygnięciu orzekł, że ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości polegać będzie na obowiązku udostepnienia inwestorowi – [...] S.A. z siedzibą w L.– na czas przeprowadzenia przedmiotowej inwestycji oraz w przyszłości na czas wykonywania czynności związanych z jej przebudową, konserwacją i usuwaniem ewentualnych awarii. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. A także zobowiązał Inwestora [...] S.A. do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po wykonaniu prac związanych z realizacją w/w inwestycji. Wskazał, że ostateczna decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Prezydent podkreślił, iż z przedstawionych dokumentów wynika, że pomimo przeprowadzenia prawidłowych rokowań przez wnioskodawcę nie doszło do polubownego załatwienia przedmiotowej sprawy. W aktach znajduje się umowa, która inwestor przesłał do właścicieli nieruchomości w sprawie umieszczenia na nieruchomości urządzeń i przewodów służących do przesyłania energii elektrycznej. Była prowadzona korespondencja między stronami m.in. pismo z 8.05.2024 r., w którym inwestor odpowiedział szczegółowo na wątpliwości strony dotyczące inwestycji. Zdaniem organu doszło do niemożności uzyskania zgody właściciela skoro nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody, albo uznał przedstawione warunki za niemożliwe do przyjęcia. Prezydent wskazał, że usytuowanie podziemnej linii elektroenergetycznej, jak również powierzchnia zajęcia terenu niezbędna do trwałego urządzenia inwestycji zostały przedstawione na mapie będącej integralna częścią niniejszej decyzji. Zakres planowanych prac i ograniczeń jest zgodny z ustaleniami zawartymi w decyzji Prezydenta Miasta R. Nr [...] z 21 kwietnia 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o znaczeniu gminnym dot. inwestycji pod nazwą: budowa kablowej sieci elektroenergetycznej średniego i niskiego napięcia oraz budowie kontenerowej stacji transformatorowej średniego i niskiego napięcia m. in. na działce nr ewid. [...] (obr. [...] – J., ark. [...]), co stanowi pozytywną przesłankę do wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Organ wskazał, że w piśmie z 9.07.2023 r. poinformowano strony , że porozumienie może być zawarte na każdym etapie postepowania, aż do wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie. Podniósł, że w związku z zawiadomieniem o wszczęciu postepowania administracyjnego z 14.06.2024 r. współwłaściciele nieruchomości której dotyczył wniosek pismami z 1.07.2024 r. oraz 15.07.2024 r. przedstawili swoje stanowisko wskazując na wątpliwości dotyczące formy umowy z inwestorem oraz lokalizacji projektowanej linii energetycznej. Organ w piśmie z 9.07.2024 r. wyjaśnił, że nie jest uprawniony do prowadzenia rokowań między inwestorem a współwłaścicielami, bowiem ustala jedynie fakt przeprowadzenia rokowań, nie bada przyczyn braku zgody stron. Wskazał też, że organ bada jedynie zgodność planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją lokalizacji inwestycji celu publicznego bowiem to one przesądzają o możliwości posadowienia urządzeń przesyłowych na danej nieruchomości. Przebieg planowanej inwestycji określa inwestor i organ nie ma wpływu na ten przebieg.. Wskazał tez, że wnioskodawca pismem z 8.03.2024 r. wyznaczył dwumiesięczny termin na zawarcie porozumienia zgodnie z art. 115 ust. 2 ugn. Pismem z 9.07.2024 r. organ zawiadomił strony o zgromadzonym materiale dowodowym stanowiącym podstawę do zakończenia postepowania oraz o możliwości wypowiedzenia się do zebranych dowodów, zgłoszonych żądań. Pismem z 1.08.2024 r. współwłaściciele przedstawili swoje stanowisko wskazując na szereg wątpliwości dotyczących budowy linii kablowej średniego napięcia na ich nieruchomości, objęcie ulicy R. Planem Drogowym. Organ podniósł, że w/w plan nie jest przedmiotem postępowania tak jak i proponowane rozwiązania modernizacji infrastruktury energetycznej lub zmiana przebiegu linii energetycznej. Czy ocena prawidłowości decyzji lokalizacyjnej celu publicznego. Natomiast Prezydent podniósł, ze w tym postepowaniu weryfikuje jedynie czy zamierzona inwestycja jest inwestycja celu publicznego i jej zgodność z decyzja lokalizacyjną, zaś spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań (miedzy inwestorem a właścicielem) jest przesłanką do wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie. Odnosząc się do żądania nabycia na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości wobec faktu, że zdaniem współwłaścicieli przeprowadzanie inwestycji uniemożliwi dalsze korzystanie z działki w sposób dotychczasowy albo zgodny z jej przeznaczeniem Prezydent uznał wniosek za przedwczesny bowiem nie wydano decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości jak i nie zrealizowano inwestycji poprzez posadowienie infrastruktury przesyłowej. W tych okolicznościach, uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną Prezydent, zgodnie z powyższą decyzją orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości. Nie zgadzając się z powołanym rozstrzygnięciem odwołanie od tej decyzji wnieśli G. P. i S. P. zaskarżając podjęte rozstrzygnięcie w całości. Odwołujący zarzucili naruszenie art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że została spełniona podstawa do wydania decyzji w tym trybie, bowiem inwestor nie dążył do zawarcia umowy cywilnoprawnej, a rokowania przeprowadzono wadliwie, a także naruszenie art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez błędne przyjęcie, że inwestor przeprowadził rokowania. Postawili też zarzuty naruszenia art. 104 i 107 kpa w zw. z art. 64 Konstytucji RP wobec braku podstaw do władczego działania organu administracji publicznej w chronione konstytucyjnie prawo własności; art. 8 kpa w zw. z art. 32 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji z naruszeniem interesów stron postępowania, a wydanie decyzji jedynie w oparciu o interes wnioskodawcy, który jest spółka prawa handlowego, działa na rynku komercyjnie w oparciu o zasady rynkowe; art. 107 § 2 i 3 kpa poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, nie odniesienie się merytoryczne do wszystkich zarzutów; art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 2 i 3 kpa poprzez pominiecie istotnych dowodów – szerokości ul. K., która uniemożliwia realizacje inwestycji objętej wnioskiem [...]; art. 6 kpa poprzez przyjęcie rozszerzającej wykładni art. 124 ugn; art. 77 § 1 kpa poprzez niewyczerpujące zgromadzenie materiału dowodowego niedołączenie akt dotyczących postepowania o lokalizacji inwestycji celu publicznego na okoliczność czy na nieruchomości położona będzie linia średniego napięcia jednotorowa czy dwutorowa albowiem z dokumentacji nie wynikają cechy inwestycji [...]; art. 8 w zw. z art. 7, 77 czy 80 kpa poprzez prowadzenie postepowania w sposób nie budzący zaufania do organów państwa mianowicie oparcie rozstrzygnięcia tylko i wyłącznie na dowodach przedstawionych przez inwestora i pominięcie dowodów autorów odwołania; art. 21 ust. 2 i art. 64 Konstytucji RP oraz art. 1 Pierwszego Protokołu Dodatkowego do EKPCZiPW poprzez przeprowadzenie rokowań w sposób nieuprawniony (zaproponowanie niskiej kwoty tytułem wynagrodzenia za ustanowienie na nieruchomości służebności przesyłu), a tym samym odmowe prawa do odpowiedniego odszkodowania podczas gdy w związku z decyzja dojdzie do faktycznego ograniczenia prawa własności a dotąd nie ustalono i nie wypłacono odszkodowania za to wywłaszczenie; art. 104 § 2 kpa w zw. z art. 124 ust. 1 ugn poprzez nieprecyzyjne określenie obszaru ograniczenia korzystania z prawa współwłasności nieruchomości i poprzestaniu jedynie na podaniu w załączniku graficznym powierzchni działek objętych ograniczeniem, a przez to nie rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, bez określenia jakiej części nieruchomości zajecie to dotyczy i jak ta część jest usytuowana względem granic działki; art. 7, art. 8, art. 75 § 1 kpa poprzez brak zbadania czy wnioskowane ograniczenie prawa własności spełnia kryterium proporcjonalności, a w szczególności czy istnieją inne – mniej uciążliwe – skutecznie służące celowi publicznemu. Stawiając powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie w/w decyzji i umorzenie postępowania względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wojewoda M. analizując przedstawione zarzuty uznał ich niezasadność, w całości aprobując zarówno ustalenia organu I instancji, jak i powołane przez niego normy prawne, regulujące przedmiotową materię. Organ odwoławczy podkreślił, iż skoro wszystkie przesłanki zawarte w art. 124 u.g.n. zostały przez wnioskodawcę spełnione to zasadnie Prezydent wyraził zgodę na ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości oznaczonej jako działka ew. nr [...], ograniczając to prawo do pasa zajętości o pow. 63 m2 zgodnie z mapą stanowiącą integralną część zaskarżonej decyzji. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem G. P. i S. P. - dalej Skarżący wystąpili do tut. Sądu ze skargą zarzucając, podobnie jak w odwołaniu, sprzeczność z przepisami prawa procesowego mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż została ona wydana z naruszeniem: a)art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 104 i art. 107 k.p.a. w związku z art. 64 Konstytucji RP poprzez utrzymanie w mocy decyzji ograniczającej sposób korzystania z części działki skarżących podczas gdy z okoliczności faktycznych oraz materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie jednoznacznie wynika, ze brak jest podstawy do władczego działania organu administracji publicznej oraz zachodzi konieczność uchylenia decyzji organów obu instancji i obligatoryjnego umorzenia postępowania administracyjnego, albowiem w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dalej: u.g.n. uprawniające organy administracji do działania władczego w chronione konstytucyjnie prawo własności; b) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w art.8 k.p.a. w zw. z art.32 Konstytucji RP poprzez wydanie decyzji przez organy obu instancji z pominięciem interesów stron postępowania. Decyzja organu odwoławczego została wydana jedynie w oparciu o interes wnioskodawcy, który jest spółką prawa handlowego, działa na rynku komercyjnie w oparciu o zasady rynkowe, zatem nie powinien odnosić korzyści poprzez uznaniowe decyzje wydane z pokrzywdzeniem właścicieli gruntów; c) art. 138 § 1 pkt 1k.p.a. w art. 107 § 2 i3 k.p.a. poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji, mianowicie organ ll instancji nie odniósł się merytorycznie do wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżących w odwołaniu od decyzji organu I instancji; d)art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. w art. 7, art.77 § 1, art.80, art. 107§ 3 k.p.a. poprzez pominięcie- przez organ odwoławczy - istotnych dowodów w sprawie, mianowicie szerokości ulicy K., która uniemożliwia realizację inwestycji objętej wnioskiem [...]; e) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art.6 k.p.a. poprzez przyjęcie przez organ odwoławczy rozszerzającej wykładni przepisu art. 124 u.g.n.; f) art. 138 § 1pkt 1 k.p.a. w związku z art. 136 § 1 k.p.a. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyczerpujące zgromadzenie materiału dowodowego przez organ odwoławczy, poprzez niedołączenie oraz niedopuszczenie dowodu z dokumentu, mianowicie nie dołączenie akt dotyczących postępowania o lokalizacji inwestycji celu publicznego chociażby na okoliczność czy na nieruchomość autorów odwołania będzie położona linia wysokiego napięcia .jednotorowa czy dwutorowa albowiem z dokumentów przedłożonych do akt sprawy nie wynikają tak ważne okoliczności jak ww. cechy inwestycji [...]; g) art. 21 ust. 2 i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1 Pierwszego Protokołu Dodatkowego do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonego w dniu 20 marca 1952 r., poprzez nie odniesienie się do zarzutu odnośnie tego, że przeprowadzenie w sprawie rokowań w sposób nieuprawniony (przez zaproponowanie skarżącym niskiej kwoty tytułem wynagrodzenia za ustanowienie na nieruchomości służebności przesyłu), a tym samym odmowę skarżącym prawa do odpowiedniego odszkodowania, podczas gdy w związku z decyzją dojdzie do faktycznego ograniczenia prawa własności, a dotąd nie zostało ustalone ani wypłacone stosowne odszkodowanie za to wywłaszczenie i)art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w art. 104 § 2 k.p.a. w związku z art. 124 ust. 1 u.g.n poprzez nieprecyzyjne określenie obszaru ograniczenia korzystania z prawa współwłasności nieruchomości gruntowej i poprzestaniu jedynie na podaniu w załączniku graficznym powierzchni działek objętych ograniczeniem, a przez to nierozstrzygnięciu sprawy co do jej istoty jak i brak precyzyjnego wskazania powierzchni zajęcia bez dokładnego określenia jakiej części nieruchomości to zajęcie dotyczy i jak ta część jest usytuowana względem granic działki; ll. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: a) naruszenie art. 124 ust. 1 u.g.n. poprzez jego zastosowanie, mianowicie niewłaściwe przyjęcie, że istnieje podstawa do wydania decyzji w trybie ww. przepisu podczas gdy w sprawie brak jest przesłanek do zastosowania ww. przepisu, albowiem inwestor nie dążył do zawarcia z autorami odwołania umowy cywilnoprawnej a rokowania prowadzone przez inwestora były prowadzone wadliwie. b) art. 124 u.g.n. poprzez błędne przyjęcie, że inwestor przeprowadził rokowania z autorami odwołania, i w konsekwencji wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości stanowiącej własność autorów odwołania poprzez zezwolenie spółce [...] z o.o. na założenie i przeprowadzenie na ww. nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłu energii elektrycznej, tj. napowietrznej linii elektroenergetycznej. Stawiając powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu rozwinęli poszczególne zarzuty. W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu, nie doszło bowiem do naruszenie przez organy obu instancji wskazanych w skardze norm prawnych. Przedmiotem niniejszego postępowania jest, istotny z punktu widzenia właścicieli nieruchomości, sposób (jak i zasadność) ograniczenia przysługującego im prawa własności, które musi pozostawać w zgodzie z przewidzianymi w tym zakresie standardami, wynikającymi z art. 64 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z tym ostatnim przepisem ograniczenia praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo praw i wolności innych osób. W myśl wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2023 r., sygn. akt I OSK 243/22, unormowanie zawarte w art. 124 ust. 1 u.g.n. jest szczególnym rodzajem wywłaszczenia polegającym na ograniczeniu prawa własności, o jakim mowa w art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Jeżeli jednak owo szczególne wywłaszczenie dokonywane jest w zgodzie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego a w przypadku braku planu decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na cel publiczny określony ustawą, przy uwzględnieniu zarówno interesu publicznego jak i indywidualnego, nie jest możliwe uznanie, że narusza ono przepisy Konstytucji dotyczące ochrony prawa własności. Podstawą prawną, która zdeterminowała zakres prowadzonego przez organy postępowania jest ustawa z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.). Zgodnie z art. 124 u.g.n., powołanym w podstawie materialnoprawnej decyzji, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości służy zatem uzyskaniu tytułu prawnego do władania nią na cele budowlane dla wybudowania urządzeń infrastruktury technicznej oraz dla pozostawienia tych urządzeń po ich wybudowaniu na nieruchomości, jako wybudowanych i pozostawionych bez naruszenia własności lub użytkowania wieczystego tej nieruchomości. Udzielenie zezwolenia - zgodnie z art. 124 ust. 3 u.g.n. - powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Ograniczenie prawa własności stanowi wyjątek od konstytucyjnej zasady ochrony prawa własności, dlatego też uprawnienie wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n. do ograniczenia praw właściciela w zakresie korzystania z nieruchomości ma charakter wyjątkowy i może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na tym gruncie niezbędnych prac związanych z określoną inwestycją infrastrukturalną, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem gruntu nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na daną nieruchomość. Rokowania powinny zmierzać do zawarcia takiego porozumienia z właścicielem, które umożliwiłoby przeprowadzenie koniecznych prac związanych z konkretną inwestycją. A zatem, przesłankami wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez jej właściciela są - zgodność inwestycji publicznej z planem miejscowym, a w przypadku jego braku z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz brak zgody właściciela na wykonanie prac, która to okoliczność musi wynikać z przeprowadzonych przed wydaniem decyzji rokowań. Decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. ma umożliwiać bowiem realizację inwestycji celu publicznego, w razie braku porozumienia z właścicielem nieruchomości. W pierwszej kolejności należy więc podjąć próbę uzyskania takiej zgody od właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości. Jej udzielenie powinno jednak być stwierdzone przynajmniej na piśmie, aby wykluczyć powstanie na tym tle sporu, zwłaszcza w przypadku rozpoczęcia inwestycji budowlanej w celu zrealizowania urządzenia infrastrukturalnego. Jeżeli nie jest możliwe uzyskanie takiej zgody, to wtedy dla skutecznego wnioskowania o wydanie decyzji o zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości konieczne jest przeprowadzenie formalnych rokowań. Rokowania należy udokumentować tak, aby dokumenty te mogły być dołączone do wniosku o wydanie decyzji jako dowód bezskutecznego wyczerpania możliwości zajęcia nieruchomości w trybie cywilnoprawnym dla uniknięcia ingerencji administracyjnoprawnej (m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2018r., sygn. akt I OSK 2866/17, zgodnie z którym wniosek składany w tym trybie muszą poprzedzać rzeczywiste negocjacje, a nie tylko jednostronna propozycja dotycząca treści proponowanej umowy. Wnioskodawca winien wykazać, że przeprowadzono rokowania, których celem było doprowadzenie do zawarcia umowy, a więc rokowania obejmujące nie tylko wykonanie określonych prac ale także zgodę właściciela nieruchomości na dalszą eksploatację wybudowanych urządzeń i przewodów. Sąd przypomina, iż w dacie wydania zaskarżonej decyzji (24 października 2024 r.) obowiązywał przepis art. 124 ust. 3 u.g..n. w nowym brzmieniu, zmienionym art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1506), w myśl którego udzielenie ww zezwolenia (art. 124 ust. 1 u.g.n.), powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań, przy czym przepisy art. 114 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 115 u.g.n. stosuje się odpowiednio. W kontekście powyższego Sąd w niniejszym składzie podziela stanowisko, iż strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 u.g.n., zostały prawidłowo zawiadomione, iż po bezskutecznym upływie dwumiesięcznego terminu do zawarcia umowy wyznaczonego na piśmie właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu nieruchomości, a także osobie której przysługuje ograniczone prawo rzeczowe na tej nieruchomości zostaje wszczęte postępowanie administracyjne – vide pismo inwestora z 8.03.2024 r. Termin na zawarcie porozumienia minął w dniu 26.05.2024 r., bowiem Skarżący odebrali w/w pismo 26.03.2024 r. Inwestor w pismach z 19.07.2023 r., 31.10.2023 r., 8.03.2024 r. kierowanych do Skarżących przedstawił projekt umowy wraz z propozycją finansową w kwocie 4970 zł, przedstawił informację o planowanych do wykonania pracach budowlanych, udzielał wyjaśnień odnośnie formalno-prawnych aspektów wyrażenia zgody, parametrów technicznych planowanej budowy fragmentu linii kablowej, zobowiązał się do zabezpieczenia roszczeń odszkodowawczych za szkody powstałe podczas realizacji inwestycji. W piśmie z 8.05.2024 r. (doręczonym Skarżącym 10.05.2024 r.) inwestor wyjaśnił, iż projektowana linia średniego napięcia to kabel ziemny o napięciu znamionowym 15 kV układany w rowie kablowym na głębokości 0,9 m, o szerokości ok. 0,4 – 0,6 m. Inwestor wskazał też typ kabla, podał iż projektowana linia nie wpływa negatywnie na zdrowie, a dla kabli układanych w ziemi emisja pola magnetycznego jest pomijalna. Wskazał na niezbędny zakres ograniczenia obejmujący pas gruntu o szerokości 1 m, nadto odległość kabli od innych urządzeń podziemnych – 0,5 m od projektowanego kabla SN można sytuować podziemne części budynków tj. np. fundamentu budynku, a w przypadku zastosowania osłon otaczających i uzgodnienia odstępstwa z właścicielem sieci o możliwości zmniejszenia tej odległości. Poinformował, iż projektowany kabel SN 15 kV nie wprowadzi (mając na uwadze aktualne zagospodarowanie działki) żadnych dodatkowych ograniczeń związanych z jej zabudową. Kabel zlokalizowany będzie w odległości ok. 0,5 m od granicy działki w związku z czym ewentualne ogrodzenie będzie można lokalizować w granicy działki. Inwestor poinformował też, że w obrębie pasa służebności tj. 1 m szerokości trasy kabla nie wolno lokalizować nasadzeń. Inwestor poinformował też, że projektowana lokalizacja trasy sieci kablowej podyktowana jest uwarunkowaniami terenowymi i dostępnością do już istniejącej infrastruktury elektroenergetycznej, nawiązaniem do istniejącej już linii kablowej SN, która znajduje się po przeciwnej stronie drogi. Podał, iż taki sposób ułożenia linii kablowej ogranicza do minimum ingerencję w prywatne działki, jest technicznie i ekonomicznie uzasadniony. Skarżący w pismach z 31.07.2023 r., 29.04.2024 r. wyrazili otwartość na dalsze negocjacje, ale jednocześnie zanegowali propozycje inwestora, postulując by projektowana linia kablowa nie przebiegała przez ich działkę a była prowadzona w ramach inwestycji objętej R. Planem Drogowym. Przepis art. 124 ust. 3 u.g.n. nie wymaga, jak słusznie podkreślił Wojewoda, by rokowania przebiegały w nieskończoność tj. dopóki jedna ze stron nie zmieni stanowiska i nie przyjmie proponowanych warunków. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że nie jest przy tym istotna okoliczność, z jakiego powodu nie doszło do sfinalizowania rokowań. Decyduje tu bowiem jedynie okoliczność, że nie zakończyły się one pozytywnie (wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2340/16). Odnosząc się do podniesionych zarzutów Sąd stwierdza, iż Prezydent Miasta R. wydając zaskarżoną decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z ww nieruchomości w sposób prawidłowy rozważył wszystkie kluczowe kwestie. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, iż planowana na działce nr [...] (obr. [...] – J., ark. [...]), objęta decyzją Prezydenta Miasta R. Nr [...] z 21 kwietnia 2023 r. inwestycja pod nazwą: budowa kablowej sieci elektroenergetycznej średniego i niskiego napięcia oraz budowie kontenerowej stacji transformatorowej średniego i niskiego napięcia wypełnia znamiona realizacji inwestycji celu publicznego. Istotą inwestycji celu publicznego jest jej nakierowanie na urzeczywistnienie interesu publicznego, istotnego dla zbiorowości, przynajmniej na poziomie lokalnym. Inwestor powołując się na cel publiczny zdaniem Sądu wykazał, że jego realizacja nie stanowi zaspokojenia interesu prywatnego, indywidualnego lecz rzeczywiście publiczny, co w niniejszej sprawie należycie uzasadnił i udokumentował. Decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ze swej istoty oczywiście narusza interes właściciela nieruchomości, ograniczając sposób korzystania z nieruchomości w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizację inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi. Definicja pojęcia "inwestycji celu publicznego" zawarta jest w art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.), zgodnie z którym, jeżeli w ustawie jest mowa o "inwestycji celu publicznego", należy przez to rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i krajowym), a także krajowym (obejmującym również inwestycje międzynarodowe i ponadregionalne), oraz metropolitalnym (obejmującym obszar metropolitalny) bez względu na status podmiotu podejmującego te działania oraz źródła ich finansowania, stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 u.g.n. Niewątpliwie art. 6 pkt 2 u.g.n. statuuje, że celami publicznymi w rozumieniu ustawy są: budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Zatem budowa kablowej sieci elektroenergetycznej średniego i niskiego napięcia oraz budowa kontenerowej stacji transformatorowej średniego i niskiego napięcia znajduje się w katalogu celów publicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Możliwość zapewnienia określonym działkom energii elektrycznej ma bowiem znaczenie lokalne, gdyż ma wpływ na określony rozwój gminy, na określonym jej terenie i bez znaczenia dla takiej kwalifikacji powinna pozostawać kwestia ilości działek, które mają być przez taką linię obsługiwane. Sieć elektroenergetyczna jest systemem instalacji połączonych ze sobą, służącą do przesyłania energii. A zatem budowa sieci średniego i niskiego napięcia, jak wyżej wskazano, znajduje się w katalogu celów publicznych w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. W ocenie Sądu zatem podniesione w tym zakresie zarzuty są niezasadne gdyż okoliczność, że Inwestor – [...] S.A. jest spółką prawa handlowego, działa na rynku komercyjnie, w oparciu o zasady rynkowe i w związku z tym nie powinien odnosić korzyści jest irrelewantna dla kontrolowanego rozstrzygnięcia. W myśl definicji z art. 2 pkt 5 u.p.z.p. nie ma znaczenia status podmiotu podejmującego w/w działania czy źródła ich finansowania, kluczowym jest realizacja celów o których mowa w art. 6 ugn, a w sprawie niniejszej w art. 6 pkt 2 ugn. Oczywiście, przy wydaniu decyzji w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. należy szczególnie mieć na uwadze prawo własności, niemniej w związku z tym, nie można prawu własności nadawać cechy zdecydowanego prymatu nad innymi wartościami wymienionymi przez ustawodawcę. Ocena winna polegać na stwierdzeniu, czy ingerencja w prawo własności jest w danym przypadku konieczna i uzasadniona. W niniejszej sprawie realizację kablowej linii elektronergetycznej należy uznać za ingerującą w prawo własności Skarżących jednak w najmniejszym możliwym stopniu (63 m2), a przez to dopuszczalną. Konkludując w tej części Sąd stwierdza, iż ingerencja w prawo własności jest konieczna i uzasadniona z powodu publicznego celu inwestycji. Przedmiotowa inwestycja o długości 63 m dotyczy budowy kablowej sieci elektroenergetycznej średniego i niskiego napięcia w rozumieniu przepisów Prawa energetycznego (art. 3 pkt 11b). Planowaną inwestycję należy oceniać z punktu widzenia interesów lokalnej społeczności, tj. zaspokojenia potrzeb i interesów społeczności lokalnej, tworzącej gminną wspólnotę samorządową. W ocenie Sądu również, jak słusznie stwierdziły organy, planowana inwestycja jest zgodna z decyzją Nr [...] Prezydenta Miasta R. z 21.04.2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W postępowaniu o wydanie zezwolenia z art. 124 ust. 1 u.g.n. "organ wywłaszczeniowy" nie ocenia prawidłowości cyt. decyzji z 21.04.2023 r., przy podejmowaniu decyzji, opiera się o jej ustalenia. Celem postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie jest rozstrzygnięcie czy inwestycja celu publicznego w ogóle powstanie, albo jaki będzie jej przebieg, bowiem kwestie te zostały już sprecyzowane w decyzji o lokalizacji celu publicznego i są wiążące tak dla inwestora jak i rozpoznających wniosek organów, wobec czego w trybie art. 124 ugn Prezydent nie ma prawa ingerencji w tym zakresie. Zatem zarzuty dotyczące niezbadania szerokości ul. K., nieprzeprowadzenia linii kablowej w ramach inwestycji objętej R. Planem Drogowym nie są zasadne. Decyzja ograniczająca prawo do nieruchomości winna zawierać rozstrzygnięcie o obszarze zajętej nieruchomości, uwzględniając w tym zakresie dyrektywę, że uszczuplenie władztwa właściciela nieruchomości może nastąpić tylko w zakresie niezbędnym do wykonania konkretnej inwestycji. Konkretyzacja obszaru ograniczenia praw do nieruchomości dokonuje się jednak w granicach, w tym także przestrzennych, w których decyzja lokalizacyjna przewiduje możliwość realizacji inwestycji celu publicznego. Po poddaniu analizie stanu faktycznego sprawy Sąd stwierdza, że ograniczenie sposobu korzystania z działki Skarżących, związane z w/w inwestycją liniową, spełnia warunek zgodności z decyzją Prezydenta Miasta R. z dnia 21.04.2023 r., która uzyskała przymiot ostateczności z dniem 13.06.2023 r. Ponownie podkreślić należy, iż decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ma jedynie uwzględniać to wcześniejsze rozstrzygnięcie i umożliwiać realizację inwestycji celu publicznego w razie braku porozumienia z właścicielem nieruchomości. Decyzja ta stanowi dowód, o jakim mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane. Wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości ma na celu wyłącznie zastąpienie braku zgody jej właściciela na realizację zaplanowanej na niej inwestycji celu publicznego. Decyzja wydana na podstawie wskazanej normy prowadzi do ograniczenia prawa własności nieruchomości i z tego względu ma charakter wyjątkowy. Musi ona zatem ściśle określać zakres ograniczenia prawa własności, tj. w sposób jasny musi z niej wynikać, nie tylko jednoznaczny przebieg inwestycji, ale i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w granicach niezbędnych do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ustawodawca w art. 124 ust. 1 u.g.n. umożliwia przymusowe, wbrew woli właściciela nieruchomości, ograniczenie jego uprawnień właścicielskich na zrealizowanie inwestycji celu publicznego, zarówno gdy podmiot ten nie wyraża na to zgody, jak i w sytuacji gdy nie dojdzie do porozumienia z inwestorem co do ekwiwalentu pieniężnego za uszczuplenie jego praw. W tych okolicznościach nie budzi żadnych wątpliwości, że przedmiotowa decyzja wymienia objętą ograniczeniem działkę nr [...] z obrębu [...] J. w R., a przebieg przewidzianej do realizacji inwestycji został uwidoczniony na załączniku mapowym do decyzji lokalizacyjnej. Zakres trwałego ograniczenia ustalono zgodnie z treścią wniosku jako pas gruntu o powierzchni 63 m2 (63 m długości i 1 m szerokości – po 0,5 m od osi linii. Przebieg linii oraz obszar nieruchomości na którym następuje ograniczenie sposobu korzystania został uwidoczniony i opisany na załączniku graficznym stanowiącym integralną część decyzji (zeskalowany fragment mapy zasadniczej z naniesionym przebiegiem inwestycji oraz zakresem ograniczenia). W świetle powyższego zarzuty dotyczące braku precyzyjnego wskazania powierzchni zajęcia bez określenia jakiej części nieruchomości zajecie dotyczy i jej usytuowania względem granic działki nie zasługują na uwzględnienie. Nadto, w kontrolowanej sprawie w wyniku budowy przedmiotowej linii, nie zmieni się aktualny sposób korzystania z nieruchomości, gdyż wnioskowany sposób ograniczenia prawa korzystania z nieruchomości w minimalnym stopniu ingeruje w sferę uprawnień właścicielskich, a po zakończeniu prac, nieruchomość będzie mogła być wykorzystywana w dotychczasowy sposób. Słuszne jest także stanowisko organu odwoławczego, iż została spełniona również przesłanka nie wyrażenia przez właściciela zgody na przeprowadzenie wskazanych działań na terenie przedmiotowej nieruchomości. Rokowania w celu uzyskania zgody, wbrew stanowisku Skarżących, zostały przeprowadzone prawidłowo i co wymaga też podkreślenia, również w części prowadzone były one podczas postępowania administracyjnego i z inicjatywy organu orzekającego w sprawie (pismo z 9.07.2024 r.). W niniejszej sprawie rokowania były bowiem prowadzone ze Skarżacymi i zostały zakończone bezspornie sytuacją braku dojścia do porozumienia w przedmiocie wyrażenia zgody na wejście w teren i posadowienia na nim linii energetycznej, jak również zostały należycie udokumentowane (w aktach sprawy znajdują się kopie dokumentów dotyczących podejmowanych prób uzgodnienia warunków wyrażenia zgody na prowadzenie w/opisanych prac na przedmiotowej działce). W dokumentach tych mowa jest o przedstawieniu przez pełnomocnika inwestora współwłaścicielom nieruchomości zamierzenia inwestycyjnego dot. budowy sieci elektroenergetycznej oraz wyjaśnieniu sposobu wyrażenia zgody na udostępnienie nieruchomości pod planowaną inwestycję. Ponownie Sąd wskazuje, iż zgodne z przepisem art. 124 ust. 3 u.g.n. ważne jest, aby został dochowany obowiązek zainicjowania rokowań (podobnie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II SA/O1 353/2). Nadto, jak zasadnie zauważył Wojewoda, uprawnionymi do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia z art. 124 ust. 1 u.g.n., oprócz jednostek samorządu terytorialnego, są także zakłady i przedsiębiorstwa użyteczności publicznej, których celem jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług publicznych. W analizowane sprawie taka sytuacja miała miejsce. Z przedmiotowym wnioskiem, w powyższym trybie, wystąpił podmiot uprawniony, tj. [...] S.A. (inwestor). Reasumując Sąd stwierdza, iż niniejsze postępowanie prowadzone było przez organ w sposób prawidłowy i sprowadzało się do ustalenia zasadności realizacji inwestycji celu publicznego w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n., jej zgodności z treścią decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz ustalenia faktu poprzedzenia wniosku, podjęciem przez inwestora z właścicielem nieruchomości prób rokowań, które finalnie musiały zakończyć się niepowodzeniem. Te okoliczności zostały wykazane. Nie jest natomiast rzeczą organu w tym postępowaniu oceniać, czy warunki zaproponowane przez inwestora były do zaakceptowania, czy też nie, bowiem kwestie te nie podlegają w ogóle rozstrzygnięciu w czasie orzekania o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Ustawodawca w art. 124 ust. 1 u.g.n. umożliwia przymusowe, wbrew woli właściciela nieruchomości, ograniczenie jego uprawnień właścicielskich na zrealizowanie inwestycji celu publicznego, zarówno gdy podmiot ten nie wyraża na to zgody, jak i w sytuacji gdy nie dojdzie do porozumienia z inwestorem co do ekwiwalentu pieniężnego za uszczuplenie jego praw. W sprawie natomiast bezsporna jest okoliczność, że inwestycja tego rodzaju ma znaczenie nadrzędne w odniesieniu do słusznego interesu właściciela nieruchomości, któremu ograniczono sposób z niej korzystania, a który to interes sprowadza się do możliwości korzystania z nieruchomości, a budowa linii podyktowana jest względami podłączenia kolejnych odbiorców do sieci elektroenergetycznej. Finalnie, Sąd nie dopatrzył się naruszenia ww obowiązujących przepisów, w tym także postępowania administracyjnego, przez organy obu instancji. Organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Materiał zebrany w toku postępowania administracyjnego był wystarczający do podjęcia stosownych decyzji, podobnie jak i sposób rozpatrzenia przedmiotowego wniosku nie budzi żadnych zastrzeżeń Sądu. Mając zatem powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji orzeczenia. ----------------------- 6