I CSK 2501/25

I CSK 2501/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Roman Trzaskowski 29 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 29 lipca 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa J.Z. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w C. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, na skutek skargi kasacyjnej J.Z. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 12 marca 2025 r., I ACa 819/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. odstępuje od obciążania powoda kosztami postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z 12 marca 2025 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie z 8 grudnia 2022 r. oddalającego jego powództwo o zobowiązanie pozwanej do złożenia oświadczenia woli o przyjęciu powoda w poczet swoich członków oraz o zawarciu z nim umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do oznaczonego lokalu mieszkalnego, znajdującego się w zasobach pozwanej, na co powód wyraża zgodę, a ponadto uznanie, że wkład mieszkaniowy związany z tym prawem jest w całości wniesiony. I CSK 2501/25 2 W skardze kasacyjnej, w uzasadnieniu wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania, powód wskazał przyczyny kasacyjne określone w art. 3989 § 1 pkt. 1 i 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z art. 3981 § 1 k.p.c. wynika, że skarga kasacyjna przysługuje co do zasady od prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a więc orzeczeń wieńczących dwuinstancyjne postępowanie sądowe, w którym sądy obu instancji dysponują pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. Jednakże zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga kasacyjna stanowi zatem nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Wyłączną podstawą oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania są wskazane w niej przyczyny kasacyjne wraz z uzasadnieniem (art. 3984 § 2 k.p.c.). Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarżący, który jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał przyczynę określoną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., powinien odpowiednio sformułować zagadnienie prawne, wskazać przepisy prawa, na których tle zagadnienie się wyłoniło oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą możliwość rozbieżnych ocen prawnych oraz świadczącą o istotności tego zagadnienia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, Nr 1, poz. 11; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, niepubl.; z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, niepubl.). Zagadnienie jest istotne, jeżeli jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla ukierunkowania praktyki sądowej i rozstrzygnięcia sprawy, w której zagadnienie powstało (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego I CSK 2501/25 3 z 18 września 2012 r., II CSK 180/12, niepubl. oraz z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14, niepubl.), wywołuje poważne wątpliwości, a zarazem nie było dotychczas rozstrzygnięte w judykaturze albo dotychczasowe orzecznictwo wymaga zmiany (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2016 r., II CSK 94/16, niepubl.). Powołanie się zaś na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania przez stronę skarżącą, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu, na czym owe wątpliwości polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty charakter i ich rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z punktu widzenia wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Jeżeli podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń, dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni przepisu (por.m.in. postanowienia z 15 października 2002 r., II CZ 102/02, niepubl.; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07, niepubl.; z 8 lipca 2008 r. I CSK 111/08, niepubl.; z 20 listopada 2015 r., III CSK 269/15, niepubl.; z 20 maja 2016 r., V CSK 692/15, niepubl.; z 3 sierpnia 2017 r., IV CSK 85/17, niepubl.; z 7 grudnia 2017 r., I CSK 499/17, niepubl.; z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 571/17, niepubl.). Wątpliwości wyrażone przez skarżącego nie czynią zadość przedstawionym wymaganiom. Jego zdaniem wykładni wymaga art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, natomiast zagadnieniem prawnym jest, niejednolicie rozstrzygany w orzecznictwie, problem dopuszczalności nieuwzględnienia upływu zawitego terminu rocznego, przewidzianego w tym przepisie, do podjęcia czynności zachowawczych, wymaganych w przepisach tej ustawy, w szczególności przy zastosowaniu art. 5 k.c. Z motywów zaskarżonego orzeczenia jednoznacznie wynika, że Sąd Apelacyjny opowiedział się za dopuszczalnością stosowania art. 5 k.c. w przypadku I CSK 2501/25 4 uchybienia terminowi określonemu w art. 15 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, podobnie jak to uczynił Sąd pierwszej instancji, jednak uznał, iż nie zachodzą w sprawie okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie tego przepisu. W tej sytuacji nawet zajęcie postulowanego przez powoda stanowiska co do przedstawionego przez niego problemu prawnego dotyczącego dopuszczalności stosowania art. 5 k.c. w przypadku uchybienia terminowi określonemu w art. 15 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie mogłoby wywrzeć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, zważywszy, że to nie kwestia dopuszczalności stosowania tego przepisu zaważyła na tym rozstrzygnięciu, lecz ocena, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające jego zastosowanie. Sformułowany przez skarżącego problem i rozbieżności w orzecznictwie, w świetle dokonanej w sprawie oceny prawnej, nie mają w konsekwencji bezpośredniego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, zatem nie uzasadniają też przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. [r.g.] (K.L.)