Ts 109/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 8 września 2020 r. Pozycja 265 POSTANOWIENIE z dnia 2 czerwca 2020 r. Sygn. akt Ts 109/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Pszczółkowski – przewodniczący Leon Kieres – sprawozdawca Bartłomiej Sochański , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym z ażalenia na postanowienie T rybunału Ko nstytu- cyjneg o z 30 października 2019 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej H. J. , p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia . Orzeczenie zapadło jednogłośnie . UZASADNIENI E 1. W skardze konstytucyjn ej , wniesione j do T rybunału Konstytucyjnego 11 lipca 2018 r. (data nadania) , H. J. (dalej: skar żąca) zakwestionował a zgodność art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku doc hodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 200) w brzmieni u nadanym przez art. 1 pkt 3 lit. a tiret 4 ustawy z dnia 2 grudnia 1994 r. o zmianie niektórych ustaw regulujących zasady opodatkowania oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 1995 r. Nr 5, poz. 25) w zakresie, w jakim nie wprowadza jednoznacznych kr yterió w zaliczenia przychodów z odp łatnego zbycia nieruchomości do źródła – przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej z art. 84 w związku z art. 217 w związku z art. 32 ust. 1 oraz w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . 2. Po stanow i eniem z 30 października 2019 r. , dorę czo n ym pełnomocnikowi skarżącej 5 listopada 2019 r. , Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalsz ego biegu skard ze konsty- tucyjnej , stwierdzając , że nie spełnia ona wymogów odnoszących się do pr awidłowego okre- ślenia jej podst awy . Powołane przez skarżącą art. 84, art. 217, art. 32 ust. 1 oraz art. 2 Kon- stytucji nie mogą stanowić samodzielnych wzo rców kontroli w postępowaniu zai nicjowany m skargą konstytucyjną, ponieważ z tych przepisów nie wynikają konstytucyjnie gwarantowa ne wolności lub prawa podmiotowe skarżącej. OTK ZU B/2020 Ts 109/18 poz. 265 2 3. W zażaleniu z 8 listopada 2019 r. (data nadania) skarżąca zakwestionował a posta- nowienie T rybunału z 30 października 2019 r. , wn osząc o jego zmianę p o przez nadanie dal- szego biegu skardze konstytucyjnej . S k arżąca zarzucił a kwestionowanemu postanowieniu naruszenie art. 61 ust. 4 pkt 1 u sta- wy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konsty- tucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ) ,, poprzez jego niewłaściwe zast osowanie poleg ające na uznaniu, że skarga nie spełnia wymogów określonych w ustawie a to poprzez nieprawidłowe określenie jej podstaw, podczas gdy skarżąca wskazała przepisy Konstytucji, które mogą sta- nowić samodzielny wzorzec kontroli, a zatem spełniła wszelkie wymogi umożliwiające nada- nie sprawie dalszego biegu ” . Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ; dalej: u.o.t.p. TK ) , skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Kon- stytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 37 ust. 1 pkt 3 lit. c w związku z art. 61 ust. 5 - 8 u.o.t.p. TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał bada przede wszystkim, czy w wydanym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu. 2 . Trybun ał Konstytucyjny stwierdza , że kwestionowane postanowienie jest prawi- dłowe, a zarzuty sformułowane w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. 3. Zdaniem ska rżącej zakwestionowane postanowienie narusza art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. T K poprzez błędne przyjęcie , że skarga nie spełnia wymogów określonych w ustawie z powodu niepraw idłowego określenia jej podstaw, p odczas gdy – j ak twierdzi – wskazała ona przepisy Konstytucji, które mogą stanowić samodzielny wzorzec kontroli. Trybunał podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko. S karżąca – zdaniem Trybu- nału – nie wskazała wzorców kontroli, z których wynikałyby jej prawa podmiotowe chronio- ne konstytucyjnie, co wykluczało nadanie rozpatrywanej skardze dalszego biegu. Trybunał przypomina, że z godnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji każdy, czyje konstytu- cyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma p rawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy l ub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Z przepisu tego jasno wynika, że przedmiotem skargi mogą być wyłąc znie te przepisy prawa, na podstawie których sądy ukształtowały sytuacj ę prawną skarżącego, a wzorce kontroli muszą statuować konstytu cyjne wolności i prawa, k t ó re w wyniku zastoso- wania kwestionowanych, niezgodny ch z Konstytuc ją, przepisów zostały naruszon e. Skarga konstytu c yjna została więc ukształtowana jako środek zindywidualizowanej i konkretnej kon- troli konstytucyjności o ograniczonym zakresie, mający służyć ochronie naruszonych konsty- tucyjnych podmiotowych praw lub wolności skarżących. W uzasadnien iu zażalenia skarżąca przywołała orzeczenia Trybu nału Konstytucyjne- go, które miały potwierdzić trafność podnoszonych przez nią zarzutów. Należy jednak zwró- cić uwagę, że wyrok z 18 kwietnia 2019 r. (syg n. K 14/17, OTK ZU A/2019, poz. 18) , w któ- rym Trybunał Kon stytucyjny dokonał oceny zgodno ści art. 86 § 4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1600, ze zm.) z art. 32 ust. 1 Konstytucji jako OTK ZU B/2020 Ts 109/18 poz. 265 3 samodz ielnym wzorcem kontroli, został wydany w postępowaniu zainicjowanym złożeniem wniosku przez podmiot legitymowany generalnie – Rzecznika Praw Obywatelskich (art. 191 ust. 1 pkt 1 Konstytucji) w sprawie abstrakcyjnej kontroli norm . Tego rodzaju postępowanie, w przeciwieństwie do postę powania skargowego, nie wymaga spełnienia warunku wskazani a naruszonych konstytucyjnych – i j ednocześnie – podmiotowych praw lub wolności, dlatego Trybunał mógł zweryfikować skarżony przepis pod kątem jego zgodności z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Kolejne orzeczenia Trybunału , na jakie powołuje się skarżąca , były wprawdzie wyda- ne w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem skargi konstytu c yjnej, jednak ich podstawę w tych rozstrzygnięciach stanowiły dodatkowo przepisy Konstytucji wyrażają ce podmiotowe prawa lub wolności. W wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 3 lipca 20 19 r. (sygn . SK 20/18 , OTK ZU A/2019, poz. 37 ) art. 32 ust. 1 Konstytucji zo stał wskazany jako wzorzec kont r o li razem z art. 67 ust. 1 Konstytucji; w wyroku z 15 maja 2019 r. (sygn. SK 26/17 , OTK ZU A/2019, poz. 20 ) art. 32 ust. 1 stanowił wzorzec kontroli związkowo z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Podobna sytuacja miała miejsce w rozstrzy gnięciach, w których art. 84 i art. 217 Konstytucji zostały powołane w powiązaniu z art. 64 Konstytucji (wyrok i TK z: 13 grudnia 2017 r., SK 48/15, OTK ZU A/2018, poz. 2; 6 grudnia 2016 r., SK 7/15, OTK ZU A/2016, poz. 100) . Skarżąca wskazuje również na sprawy o sygn. SK 55/ 19, SK 54/19 i SK 20/19, w któ- rych skardze konstytucyjnej został nadany dalszy bieg , podkreślając, że ich p odstawy są nie- mal identyczne ze wskazanymi w ni niejszej sprawie. Trybunał zwraca j ednak uwagę na to, że jako dodatkową podstawę kontroli konstytucyjności powołano w nich art. 64 Konstytucji . Podsumowując należy stwierdzić, że orzeczenia przywołane przez skarżącą w uzasad- nieniu zażalenia potwierdzają jedynie u stalenia Trybunału zawarte w zak westionowanym postanowieniu, iż zarówno art. 32 ust. 1 , jak również art. 84 i art. 217 Konstytucji nie mogą stanowić samodzielnych wzorców kontroli w postępowaniu skargowym. Mając powyższe na względzie , Trybuna ł Konstytucyjny – na podstawie art. 61 ust. 8 u.o.t.p. TK – nie uwzględnił zażalenia.