Ts 118/17

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 30 stycznia 2019 r. Pozycja 20 POSTANOWIENIE z dnia 23 października 2018 r. Sygn. akt Ts 118/17 Tryb unał Konstytucyjny w składzie: Julia Przyłębska , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej D.P. w sprawie zgodności: art. 2 ust. 1 pkt 4-5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszka- niowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 180) oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1610, ze zm.) z art. 77 ust. 1, art. 64 ust. 1-2, art. 32 w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Kon stytucyjnego 22 maja 2017 r. D.P. (dale j: skarżący) wystąpił o zbadanie zgodności art. 2 ust. 1 pkt 4-5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 180, ze zm.) oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 1610, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1234, ze zm.) z art. 77 ust. 1, art. 64 ust. 1-2, art. 32, w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji. Skargę konstytucyjną wniesiono w związku z następującą sprawą. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w M . (dalej: MOPS) decyzją z 24 czerwca 2015 r. ([ … ]) odmówił skarżącemu przyznania prawa do dodatku mieszkaniowego. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od tej decyzji, Samorządo we Kolegium Odwoławcze w O . (dalej: SKO) decyzją z 30 lipca 2015 r. ( [ … ]) utrz ymało w mocy zaskarżoną decyzję MOPS. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) wyrokiem z 9 lutego 2016 r. (sygn. […]) oddalił skargę skarżącego od decyzji SKO i orzekł o kosztach. Naczelny Sąd Administracyjny w O. (dalej: NSA) wyrokiem z 15 września 2016 r. (sygn. […]) oddalił skargę kasacyjną skarżącego od wyroku WSA. W uzasadnieniu wyroku wyjaśnił, że jedną z przesłanek uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa do dodatku OTK ZU B/2019 Ts 118/17 poz. 20 2 mieszkaniowego jest tytuł prawny do zajmowanego lokalu. NSA przypomniał, że z mocy wyroku Sądu Rejonowego w M . z 6 stycznia 2006 r. (sygn. […]), skarżącemu przyznano prawo do lokalu socjalnego, co nie kreuje prawa do danego lokalu mieszkalnego, zajmowanego na podstawie innego tytułu prawnego . Zdaniem NSA, t akiego tytułu nie kreuje ani fakt opłacania przez skarżącego bieżących opłat mieszkaniowych , ani przekwaterowanie skarżącego przez komornika do konkretnego lokalu. NSA przypomniał ponadto , że skarżący odmówił Burmistrzowi Miasta M . zawarcia umowy najmu tego lokalu. Wobec braku tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, NSA uznał za zasadną odmowę przyznania prawa do dodatku mieszkaniowego i przypomniał, że dodatek mieszkanio wy jest instytucją prawa lokalowego, a nie pomocy społecznej. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 5 lutego 2018 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi konstytucyjnej, w tym do doręczenia stosownych dokumentów oraz wskazania, jakie wolności lub prawa skarżącego wynikające z art. 77 ust. 1, art. 64 ust. 1-2, art. 32, art. 7 i art. 2 Konstytucji oraz w jaki sposób zostały naruszone przez przepisy zakwestionowane w badanej skardze, a także do uzasadnienia zarzutu niezgodn ości zakwestionowanych przepisów z tymi konstytucyjnymi wolnościami lub prawami skarżącego . Skarżący wniósł – w ustawowym terminie – odpowiedź na to wezwanie. Skarżący zakwestionował konstytucyjność następujących przepisów: – po pierwsze, art. 2 ust. 1 pkt 4-5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 180) w brzmieniu: „ Dodatek mieszkaniowy , z zastrze- żeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje [art. 2 ust. 1]: (…) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny [pkt 5]; innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem [pkt 4]” ; – po drugie, art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego ( Dz. U. z 2016 r. poz. 1610, ze zm. ) w brzmieniu: „Ilekroć w ustawie jest mowa o lokatorze – należy przez to rozumieć najemcę lokalu lub osobę używającą lokal na podstawie innego tytułu prawnego niż prawo własności”. W ocenie skarżącego zakwestionowane przepisy naruszają jego prawo do wynagradzania szkody spowodowanej działaniami organów administracji publicznej (art. 77 ust. 1 Konstytucji), prawo do ochrony jego własności (art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji), prawo do równego traktowania (art. 32 Konstytucji) w związku z zasadą państwa prawa (art. 2 Konstytucji) oraz zasadą praworządności (art. 7 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym ( Dz. U. z 2016 r. poz. 2072; dalej: u.o.t.p. TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań, a także gdy jest oczywiście bezzasadna. 2 . Zdaniem skarżącego , dokonanie błędnej interpretacji zakwestionowanych przepisów przez orzekające w jego sprawie sądy , naruszył o poszczególne konstytucyjne prawa i wolności skarżącego w n astępujący sposób : OTK ZU B/2019 Ts 118/17 poz. 20 3 – po pierwsze, prawo do wynagradzania szkody spowodowanej działaniami organów administracji publicznej (art. 77 ust. 1 Konstytucji), ponieważ „skarżącemu bezprawnie w wyniku wadliwej interpretacji przepisu prawnego odmawiano przyznania dodatku mieszkaniowego” ; – po drugie, zasadę równości i zakazu dyskryminacji (art. 32 Konstytucji) poprzez „zabranie skarżącemu prawa do otrzymania dodatku mieszkaniowego, wskutek źle odczy - tywanych przepisów” ; – po trzecie, zasadę państwa prawnego (art. 2 Konstytucji) „poprzez nieprzyznanie dodatku, co umożliwia czerpanie korzyści przez Państwo z bezprawnych działań organów administracji publicznej” . – po czwarte, zasadę przyzwoitej legislacji, którą skarżący wywodzi z art. 7 Konstytucji oraz zasadę sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji) „poprzez niesprawiedliwe zróżnicowanie sytuacji osób, które podpisały umowę z Gminą na najem lokalu oraz osób, które z uwagi na niespełnienie przez Gminę warunku (…) [zapewnienia] odpowiedniego lokalu, który spełniałby wymogi socjalne, nie podpisały stosowne j umowy najmu, choć lokal wskazany faktycznie zajmowały i ponosiły wydatki związane z jego używaniem”. 3 . Trybunał Konstytucyjny przypomina , że nie jest uprawniony do kontrolowania wykładni przepisów ani aktów s tosowania prawa, jednak w zakresie jego kognicji mieści się dokonywanie kontroli konstytucyjności treści normatywnej przepisu, którą uzyskał on w wyniku jednolitej, powszechnej i stałej wykładni sądowej (por. wyrok TK z 20 czerwca 2017 r., sygn. K 5/17, OTK ZU A/2017, poz. 48 oraz przywołane w nim orzecznictwo). Jedn ocześnie mając na uwadze art. 67 ust. 1 u.o.t.p. TK , Trybunał przy orzekaniu jest związany zakresem zaskarżenia wskazanym w skardze konstytucyjnej. Jeżeli skarżący nie kwestionuje treści normatywnej przepisu, którą uzyskał on w wyniku jednolitej, powszechnej i stałej wykładni sądowej, to Trybunał nie ma podsta w do dokonania takiej kontroli. 4 . Trybunał stwierdził, że badana skarga nie spełnia wymogów określonych w art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK. W skardze oraz odpowiedzi na wezwanie do usunięcia jej braków skarżący wyjaśniał , że do naruszenia jego konstytucyjnych wolności lub praw doszło wskutek wadliwej wykładni zakwestionowanych przepisów i ich błędnego zastosowania w jego sprawie . Skar żący wskazał, że „każdy z organów prowadzących do tej pory jego sprawę nieprawidłowo odczytywał treść” zakwestionowanych przepisów . Trybunał uznał, że skarżący , kwestionując zgodność z Konstytucją zaskarżonych przepisów, kwestionuje w istocie rozstrzygnięc ia orzekających w jego sprawie sądów (akty stosowania prawa) , w tym prawidłowość wykładni i stosowania zakwestionowanych przepisów . Mając powyższe na uwadze, należy podkreślić, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, przedstawione w skardze zarzuty, których istotę stanowi zastosowanie prawa, nie podlegają kognicji Trybunału, który jest sądem prawa, a nie organem prowadzącym nadzór judykacyjny nad sądami (w tym nad Naczelnym Sądem Administracyjnym), ponieważ nie ma on kompetencji do kontroli prawidłowości ustaleń sądów czy też organów administracji publicznej rozstrzygających w indywidualnych sprawach (por. postanowienia TK: z 16 lutego 2015 r., sygn. Ts 325/14, OTK ZU nr 6/B/2015, poz. 640 oraz z 28 lutego 2017 r., sygn. Ts 200/16, OTK ZU B/2017, poz. 73). Jeżeli skarga konstytucyjna zawiera uzasadnienie wadliwego stosowania prawa, nie zaś uzasadnienie niekonstytucyjności kwestionowanego przepisu, to skarga taka nie spełnia wymogu określonego w art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK. Zgodnie z tym przepisem, skarga OTK ZU B/2019 Ts 118/17 poz. 20 4 konstytucyjna zawiera uzasadnienie zarzutu niezgodności kwestionowanego przepisu ze wskazaną konstytucyjną wolnością lub prawem skarżącego, z powołaniem argumentów lub dowodów na jego poparcie. 5 . W związku z powyższym Trybunał odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 w zw iązku z art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty doręczenia tego postano - wienia.