Ts 155/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 20 kwietnia 2021 r. Pozycja 8 2 POSTANOWIENIE z dnia 31 lipca 20 20 r. Sygn. akt Ts 155/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jarosław Wyrem bak , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej […] Spółka Jaw- na z siedzibą w K. , w sprawie zgodności: art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz lit. f ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach są- dowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 300, ze zm.) w zakresie, w jakim „w postępowaniu nieprocesowym, w którym nie uczestniczą osoby o sprzecznyc h interesach, nie przewiduje zwrotu opłaty od skargi na postano- wienie referendarza sądowego oraz od apelacji uwzględnionych z innego powo- du niż oczywiste naruszenie prawa” , z art. 45 ust. 1 w związku z art. 2 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENI E W skard ze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 15 października 2 018 r. (data nadania) , […] Spółka Jawna (dalej: skarżąc a ), reprezentowan a przez pełnomoc- nika z wyboru , wystąpił a z żądaniem na tle następującego stanu faktycznego: 1. Wspólnicy skarżącej spółki podjęli uchwałę z 30 grudnia 2017 r. (nr [ ]; akt nota- rialny rep. […] ) o podwyższeniu wartości wkładów bez zmiany umowy spółki oraz wystąpi li w tym zakresie z wnioskiem o wpi s do Krajow ego Rejestr u Sądow ego . Postanowieniem refe- rendarza s ąd owego Sądu Rejonowego w K. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego z 15 marca 2018 r. (sygn. a kt […] ) stwierdzono, że uchwała o podwyższeniu wkładów bez zmiany umowy spółki nie podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego (dalej: KRS). Posta no wieniem z 30 kwietnia 2018 r. (sygn. akt […] ), Sąd Rejonowy w K. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego oddalił wniosek skarżącej o zmianę wpisu w przedmiocie skargi na post anowienie referendarza s ądowego z 15 marca 2018 r. i stwierdził, że koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie ponosi skarżąca jako wnioskodawca oraz uznał je za uiszczone w całości . Od tego postanowienia s karżąca wniosła apelację , zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie art. 25 pkt 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks s półek h andlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577, ze zm.; OTK ZU B/202 1 Ts 155/18 poz. 8 2 2 obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 505, ze zm.; dalej: k.s.h.) , w związku z art. 156 i art. 65 § 1 i 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r. poz. 1025, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.; dalej: k.c.) , przez błędną wykładnię i przyjęcie, że uchwała wszystkich wspólników z 30 grudnia 2017 r. o podwyższe niu wkładów do spółki jawnej nie stanowi zmiany umowy spółki jawnej. Posta nowieniem z 3 sierpnia 2018 r. ( sygn. akt […] ) Sąd Okręgowy w K. VII Wydział Gospodarczy uznał powyższą apelację za zasadną . U chyl ił zaskarżone postanowienie i prze- kaz ał sprawę Sądowi Rejonowemu w K. do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 w związku z art. 13 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywil- nego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, ze zm.; d alej: k.p.c.) . Jednocześnie , na podstawie art. 102 k .p.c. , Sąd Okręgowy pozostawił Sądowi Rejo- nowemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego uznając, że : a) w analizo- wanej sprawie nie zachodzi przypadek określony w art. 79 ust. 1 lit. e ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 300, ze zm. ; obec- nie: Dz. U. z 2020 r. poz. 755, ze zm.; dalej: u.k.s.c. ) , b) oddalając wniosek o zmianę wpisu w KRS , Sąd Rejonowy dokonał jedynie odmiennej interpretacji treści uchwały wspólników o podwyższeniu wkładów w spółce jawnej . Skarżąca wystąpiła w związku z tym do Sądu Okręgowego w K. z wnioskiem o uzupełnienie powyższego postanowienia przez orzeczenie w przedmiocie wniosku o zwrot opłaty o d apelacji i skargi na orzeczenie referendarza sądo- wego. Postan owieniem z 19 września 2018 r. ( sygn. akt […] ) Sąd Okręgowy w K. nie uwzględnił wniosku skarżącej . W skazał , że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przypadek określony w art. 79 ust. 1 lit. e u.k.s.c . Zdaniem Sądu Okręgowego, przypadek , o jakim mowa w art. 79 ust. 1 lit. e u.k.s.c. ( sąd zobligowany jest do zwrotu opłaty od apelacji ), zachodzi wtedy , gdy sąd uwzględni środek zaskarżenia z powod u oczywistego naruszenia prawa, co nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu Okręgowego, brak jest zatem uprawnionych podstaw do uzupełnienia powyżs zego postanowienia i orzeczenia o zwro cie opłaty sąd owej od apelacji oraz skargi na orzeczenie r eferendarza s ądowego. 2 . W tym stanie rzeczy, skarżąca wystąpiła do Trybunału Konstytucyjnego ze skar gą konstytucyjn ą, w której zakwestionowała zgodność z Konstytucją art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz lit. f u.k.s.c. w zakresie, w jakim „ w postępowaniu nieprocesowym, w którym nie uczestniczą osoby o sprzecznych interesach, nie przewiduje zwrotu opłaty od skargi na posta- nowienie referendarza sądowego oraz od apelacji uwzględnionych z innego powodu niż oczywiste naruszenie prawa ” . S karżąc a wskazuje, że niekwestionowaną zasadą jest ponosze- nie kosztów postępowania, w tym opłat sądowych, przez wnioskodawcę. P odnosi jednak , że zasada ta powinna dotyczyć samego wniosku inicjującego postępowanie w pierwszej instan- cji, w którym nie dochodzi do wniesienia skargi na postanowi enie referendarza sądowego o oddaleniu wniosku. 3 . Z arządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2019 r., na pod- stawie art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyj nym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ) , skarżąca została wezwana do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych wniesionej skargi m.in. przez doręczenie po świadczonej za zgodność z oryginałem kopii postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 3 sierpnia 2018 r. ( sygn. akt […] ) wraz z uzasadnieniem . Zarządzenie doręczono 20 grudnia 2019 r., zaś skarżąca odniosła się do niego pismem procesowym z 27 grudnia 2020 r. (data nadania). OTK ZU B/202 1 Ts 155/18 poz. 8 2 3 Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. po z. 2393 ; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu nieja wnym w celu wy- eliminowania spraw, które nie mogą być przedmiotem rozstrzygania meryto rycznego . Trybu- nał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona wymagania p rzewidziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p. TK. 2. Warunkiem skutecznego wniesienia skargi konstytucyjnej jest przede wszystkim spełnienie wymagań wynikających z Konstytucji i u.o.t.p. TK , a także usunięcie w terminie 7 dni braków formalnych wymienionych w zarządzeniu sędziego Trybunału Konstytucyjne- go . W przypadku nieusunięcia w terminie ustawowym przez skarżącego któregokolwiek z braków określonych w tym zarządzeniu , Trybunał postanawia odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p. TK . Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, skarga konstytucyjna może być wniesiona po wyczerpaniu drogi prawnej, o ile droga ta jest przewidziana, w ciągu trzech miesięcy od dnia doręczenia skarżącej pra- womocnego wyroku , ostatecznej decyzji lub inneg o ostatecznego rozstrzygnięcia. W myśl zaś art. 53 ust. 1 pkt 5 u.o.t.p. TK , powinna ona zawierać udokumentowanie daty doręczenia osta- tecznego orzeczenia wydanego w sprawie objętej wniesioną skargą. W u .o.t.p.TK nie przewi- duje się wyjątku, na podstawie którego skarżący byliby zwolnieni z tego obowiązku. Z godnie z art. 53 ust. 2 pkt 1 u.o.t.p.TK , do skargi konsty t ucyjnej dołącza się ponadto rozstrzygnięcie , o którym mowa w ust. 1 pkt 1 tego artykułu , czyli orzeczenie wydane na podstawie zaskarżo- nego przepisu. 3 . Podstawą odmowy nadania badanej skardze konstytucyjnej dalszego biegu jest brak dołączenia do skargi konstytucyjnej odpisu postanowienia Sądu Okręgowego w K. z 3 s ierp- nia 2018 r., sygn. akt […] , które zostało wskazane w skardze konstytucyjnej jako ostateczne w rozumieniu art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK , w związku z art. 79 Konstytucji. Oczywistą konse- kwencją tego stanu rzeczy jest brak możliwości właściwego udokumentowania daty doręcze- nia skarżącej tego r ozstrzygnięcia, co uniemożliwia ustalenie, czy skarga została wniesiona w wyznaczonym ustawowo , trzymiesięcznym terminie. Obowiązek udokumentowania daty doręczenia rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 77 u.o .t.p.TK , spoczywa zgodnie z art. 53 ust. 1 u.o.t.p.TK na skarżącym i polega na wskazaniu właściwego w tym zakresie dowodu . W reakcji na wezwanie do doręczenia Trybunałowi ostatecznego rozstrzygnięcia, skarżąca ograniczyła się jedynie do stwierdzenia , że wobec dostępności jego treści i uzasadnienia przez portal infor macyjny sądów apelacji krakowskiej, nie występowała o jego doręczenie . O bo- wiązek dołączenia do skargi konstytucyjnej ostatecznego rozstrzygnięcia – w myśl art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK – polega między innymi także na rzetelnym udokumentowaniu tła sprawy przez zgromadzenie i przedstawienie Trybunałowi dowodów potwierdzający ch przede wszystkim uzyskanie ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie na podstawie zaskarżonego przepisu , a także wyczerpanie przysługującej drogi prawnej . 4 . Na marginesie powyższych ustaleń , Trybunał wskazuje także , że skarżąca nie do- pełniła prawnego wymogu przedstawienia stanu faktycznego sprawy ( por. art. 53 ust. 1 pkt 4 u.o.t.p.TK ), ani możliwie precyzyjnego wskaza nia , które prawa lub wolności wyrażone w wymienionych w skardze wzorcach konstytucyjnych zostały naruszone przez zakwestio- nowane przepisy i w jaki sposób ( por. art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK) . Odnosząc się do we- zwania do usunięcia braku w tym zakresie , skarżąca ograniczyła się do skrótowego wylicze- OTK ZU B/202 1 Ts 155/18 poz. 8 2 4 nia zarzutów oraz do wskazania, że ich rozw inięcie i uzasadnienie zawarte zostało już w uza- sadnieniu skargi konstytucyjnej. Jak już zaznaczono, w ątpliwości budzi także niewyjaśniona i nieudokumentowana kwestia wyczerpania dr ogi prawnej, a przede wszystkim kwestia uzy- skania przez skarżącą rozstrzygnięcia na p odstawie zaskarżonego w skardze przepisu w p o- stanowieniu wskazanym jako ostateczne w rozumieniu art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK w związku z art. 79 Konstytucji . W związku z powyższym, na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 2 u.o.t.p.TK , Trybunał po- stanowił jak w sentencji . POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.