Ts 244/15

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 9 maja 2016 r. Pozycja 366 POSTANOWIENIE z dnia 27 kwietnia 2016 r. Sygn. akt Ts 244/15 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Granat – przewodniczący Stanisław Rymar – sprawozdawca Julia Przyłębska , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytu- cyjnego z 25 lutego 2016 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej M.H., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 13 lipca 2015 r. (data nadania) M.H. (dalej: skarżąca) wystąpiła o stwierdzenie, że art. 5 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz.U.2012.803, ze zm.; dalej: ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego) jest niezgodny z art. 2, art. 21, art. 22 , art. 31 ust. 3, art. 32 oraz art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji. Zdaniem skarżącej art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego jest niejasny i niepre- cyzyjny, co umożliwia jego dowolną interpretację przez instytucje państwowe i sądy po- wszechne w stopniu pow odującym rozbieżności niedające się usunąć za pomocą zwyczajnych środków, które służą wyeliminowaniu niejednolitości w stosowaniu prawa. W związku z tym przepis ten – jak zarzuciła skarżąca – narusza zasadę określoności prawa (art. 2 Konstytucji), a także prawa do: ochrony własności (art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji), wolności gospodarczej (art. 22 Konstytucji), równego traktowania (art. 32 Konstytucji) oraz ingerencji w prawa i wolności konstytucyjne tylko w wypadkach uzasadnionych interesem publicznym (art. 31 ust. 3 Konstytucji) w związku z zasadą państwa prawa (art. 2 Konstytucji). Jak zau- ważyła skarżąca, „skoro wybitni sędziowie uznanej w kraju Apelacji Wrocławskiej nie są w stanie wypracować jednolitej linii orzeczniczej, to cóż ma począć zwykły obywatel będący rolnikiem”. Postanowieniem z 25 lutego 2016 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącej 7 marca 2016 r.) Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, stwierdziwszy, że skarżąca nie wskazała, w jaki sposób art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego narusza jej prawa wyrażone w art. 2, art. 21 ust. 1, art. 22, art. 31 ust. 3, art. 32 oraz art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji. Trybunał ustalił, że istota skargi dotyczy naruszenia wyrażonej w art. 2 Konsty- tucji zasady określoności prawa. Skutkiem naruszenia tej zasady jest natomiast uszczuplenie OTK ZU B/2016 Ts 244/15 poz. 366 2 konstytucyjnych praw majątkowych skarżącej. Trybunał zwrócił uwagę na to, że kryterium pozwalającym stwierdzić, czy dany przepis jest niejasny, jest ustalenie, czy powoduje on trudnośc i w interpretacji i stosowaniu. Podstawowym wyznacznikiem w tej kwestii jest zróż- nicowanie indywidualnych rozstrzygnięć opartych na tym samym przepisie. Skarżąca nie przedstawiła przykładów ilustrujących te rozbieżności. Zarzuty skargi koncentrują się na za- stosowaniu art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego tylko w indywidualnej sprawie skar- żącej. W zażaleniu wniesionym do Trybunału 14 marca 2016 r. (data nadania) skarżąca za- kwestionowała postanowienie Trybunału w całości. Podkreśliła, że w jej przekonaniu – wbrew temu, co ustalił Trybunał – w skardze powołała przykłady ilustrujące rozbieżności w orzecznictwie sądowym. Tym samym wskazała, w jaki sposób zaskarżony przez nią prze- pis narusza jej konstytucyjne prawa. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 138 w związku z art. 139 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.2016.293; dalej: ustawa o TK z 2015 r.) z dniem 30 sierpnia 2015 r. utraciła moc ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U.102.643, ze zm.; dalej: ustawa o TK z 1997 r.). Zgodnie z art. 134 pkt 1 ustawy o TK z 2015 r. w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy w postępowaniu przed Trybunałem w zakresie dotyczącym wstępnego rozpoznania stosuje się przepisy dotychczasowe, tzn. przepisy ustawy o TK. Rozpatrywana skarga konstytucyjna zo- stała wniesiona przed dniem wejścia w życie ustawy o TK z 2015 r., dlatego do jej wstępnej kontroli, a zatem i do rozpoznania zażalenia zastosowanie mają przep isy ustawy o TK z 1997 r. W myśl art. 36 ust. 4 w związku z art. 49 ustawy o TK z 1997 r. skarżącemu przysłu- guje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpa- truje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b w związku z art. 36 ust. 6 i 7 oraz w związku z art. 49 ustawy o TK z 1997 r.). Bada przede wszystkim, czy w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nada- nia skardze dalszego biegu. Oznacza to, że na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał analizu- je w szczególności te zarzuty, które mogą podważyć trafność ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Trybunał stwierdza, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty sformu- łowane w zażaleniu nie podważają podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze konsty- tucyjnej. Zdaniem skarżącej – wbrew temu, co ustalił Trybunał – w skardze wykazała, że nieja- sność art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego powoduje rozbieżności w orzecznictwie sądów powszechnych. Przedstawiła bowiem wyrok Sądu Apelacyjnego w W . (dalej: Sąd Apelacyjny w W.) z kwietnia 2015 r. i poprzedzające go rozstrzygnięcia, tj. wyrok Sądu Okręgowego w W. z marca 2013 r. oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w W . z lipca 2013 r. W jej przekonaniu orzeczenia te ilustrują „ewidentne rozbieżności” w interpretacji i stosowaniu przez sądy powszechne art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Skarżąca nie wzięła więc pod uwagę tego, że odniesienie zarzutów naruszenia zasady określoności prawa tylko do orzeczeń wydanych w jej sprawie, kwalifikuje skargę – jak wskazał Trybunał w postanowieniu z 25 lutego 2016 r. – jako instrument przeciwko stosowa- niu art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, a nie przeciwko jego treści. Aby dowieść naruszenia art. 2 Konstytucji, a w konsekwencji konstytucyjnych praw podmiotowych, skar- żąca winna była przedstawić orzeczenia świadczące o tym, że problem wykładni i stosowania OTK ZU B/2016 Ts 244/15 poz. 366 3 art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego wykracza poza sprawę, w związku z którą wnio- sła ona skargę do Trybunału. Tego skarżąca jednak nie uczyniła. W związku z tym w postanowieniu z lutego 2016 r. Trybunał zasadnie uznał, że skar- żąca nie wykazała, w jaki sposób art. 5 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego narusza jej prawa wyrażone w art. 2, art. 21 ust. 1, art. 22, art. 31 ust. 3, art. 32 oraz art. 64 ust. 1 i 2 Kon- stytucji. Zażalenie nie podważa podstaw odmowy nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, a zatem Trybunał Konstytucyjny – na podstawie art. 49 w związku z art. 36 ust. 7 ustawy o TK z 1997 r. – postanowił jak w sentencji.