DKK-8/2009

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DKK2-421/64/08/LK Warszawa, dnia 23 lutego 2009 r. DECYZJA Nr DKK - 8 /09 Na podstawie art. 18 w zwi ą zku z art. 13 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego, wszcz ę tego na wniosek Medicover Holding S.A. z siedzib ą w Luksemburgu Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Medicover Holding S.A. z siedzib ą w Luksemburgu kontroli nad Centrum Medyczne Damiana Sp. z o. o. z siedzib ą w Warszawie. UZASADNIENIE W dniu 15 pa ź dziernika 2008 r. do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „Prezesem Urz ę du ” lub „organem antymonopolowym ”, wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Medicover Holding S.A. z siedzib ą w Luksemburgu, zwan ą dalej „Medicover ” , „Wnioskodawca ” lub „Zg ł aszaj ą cy”, kontroli nad Centrum Medyczne Damiana Sp. z o. o. z siedzib ą w Warszawie, zwan ą dalej „CMD ” . 1 W zwi ą zku z tym, i ż spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce zg ł oszenie zamiaru koncentracji, bowiem: • łą czny obrót przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekroczy ł na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej równowarto ść 50 mln euro, tj. kwot ę okre ś lon ą w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.), zwanej dalej „ustawa o ochronie konkurencji” lub „ustawa antymonopolowa”, • przej ę cie przez przedsi ę biorc ę kontroli nad jednym lub wi ę cej przedsi ę biorcami jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonym w art. 13 ust. 2 pkt 2 ustawy antymonopolowej, • w przedmiotowej sprawie nie wyst ą pi ł a ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek egzoneracyjnych, wymienionych w art. 14 ww. ustawy, powoduj ą ca wy łą czenie obowi ą zku zg ł oszenia zamiaru koncentracji, zosta ł o wszcz ę te post ę powanie antymonopolowe w niniejszej sprawie, o czym Prezes Urz ę du zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks post ę powania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm.), powiadomi ł Wnioskodawc ę pismem z dnia 30 pa ź dziernika 2008 r. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy przeprowadzi ł ankiet ę w ś ród czterdziestu czterech centrów medycznych i prywatnych lecznic ś wiadcz ą cych swoje us ł ugi na terenie aglomeracji warszawskiej. Ankieta zawiera ł a pytania dotycz ą ce m.in.: 1) wielko ś ci obrotu uzyskiwanego na rynku aglomeracji warszawskiej w 2007 r. i w ci ą gu trzech kwarta ł ów 2008 r., pochodz ą cego ze sprzeda ż y prywatnych us ł ug medycznych, 2) struktury sprzeda ż y us ł ug w 2007 r. i w ci ą gu trzech kwarta ł ów 2008 r. na obszarze aglomeracji warszawskiej wed ł ug przychodów, 3) barier, w tym prawnych lub administracyjnych w zakresie oferowania prywatnych us ł ug medycznych, w szczególno ś ci w ramach abonamentów dla firm i ubezpiecze ń zdrowotnych. 2 W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Uczestnicy koncentracji Medicover (przedsi ę biorca aktywny) jest spó ł k ą utworzon ą zgodnie z przepisami prawa luksemburskiego w dniu 13 maja 1991 r. Podmiotem ostatecznie kontroluj ą cym Medicover jest [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 1 ], który sprawuje kontrol ę nad Medicover za po ś rednictwem spó ł ki [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 2 ], posiadaj ą cej [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 3 ] udzia ł ów. Pozosta ł e udzia ł y s ą rozproszone pomi ę dzy ok. 140 akcjonariuszami. W Polsce grupa jest obecna poprzez spó ł k ę zale ż n ą Medicover Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zajmuj ą c ą si ę prowadzeniem centrów medycznych na terenie aglomeracji warszawskiej, Ł odzi, Krakowa, Wroc ł awia, Lublina, Szczecina, Poznania oraz Trójmiasta. Ponadto posiada szereg przychodni przyzak ł adowych na terenie nast ę puj ą cych miast: Bieru ń , Bydgoszcz, Czechowice Dziedzice, Katowice, Ś wier ż e Górne, Ko ż uszki Parcel, Kraków, Le ż ajsk, Ł ód ź , Pi ł a, Pozna ń , Radomsko, S ł upsk, Tczew, Wroc ł aw, Z ą bkowice Ś l ą skie, Banino, Warszawa oraz prowadzi dzia ł alno ść w zakresie transportu medycznego – pogotowia ratunkowego i organizowania kongresów, szkole ń i sympozjów dla personelu medycznego . Jak wynika z opisu dzia ł alno ś ci Wnioskodawca uzyskuje przychody tylko ze ś rodków prywatnych, tj. nie dzia ł a w ramach kontraktów z Narodowym Funduszem Zdrowia (dalej NFZ ). Ponadto Medicover posiada w Polsce tak ż e inne spó ł ki zale ż ne, dzia ł aj ą ce w zakresie: • ambulatoryjnych ś wiadcze ń zdrowotnych - [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 4 ], • dzia ł alno ś ci konsultingowej w zakresie dystrybucji leków – [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 5 ], • diagnostyki laboratoryjnej oraz bada ń klinicznych – [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 6 ], • aptecznym – [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 7 ], • obrotu nieruchomo ś ciami – [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 8 ], 3 • ubezpiecze ń – [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 9 ]. CMD (przedsi ę biorca pasywny) to spó ł ka utworzona zgodnie z przepisami prawa polskiego w dniu 27 maja 2002 r. Najwi ę kszymi udzia ł owcami spó ł ki s ą : 1. Pan Marek P ł oszczy ń ski (36,83% udzia ł ów), 2. Hansa Property and Develpment Sp. z o. o. (36,15% udzia ł ów) oraz 3. Pan Andreas Reitmeier (ok. 21,96% udzia ł ów). Pozosta ł e udzia ł y nale żą do 19 wspólników, spo ś ród których ż aden nie posiada wi ę cej ni ż 0,5% udzia ł u w kapitale zak ł adowym CMD. CMD prowadzi dzia ł alno ść w zakresie prywatnych us ł ug medycznych, finansowanych ze ś rodków zarówno prywatnych, jak i w ramach kontraktów z NFZ. Dzia ł alno ść ta prowadzona jest na terenie aglomeracji warszawskiej, gdzie CMD posiada cztery przychodnie lekarskie, prywatny szpital oraz centrum diagnostyczne. Ponadto CMD posiada jedn ą fili ę (przychodni ę lekarsk ą ) na terenie Bia ł egostoku. Jednak ż e jest to dzia ł alno ść prowadzona przez franczyzobiorc ę – Centrum Medyczne Damiana Medycyna Sp. z o. o. z siedzib ą w Bia ł ymstoku. CMD posiada jedn ą spó ł k ę zale ż n ą – Medoc Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, która od sierpnia 2006 r. nie prowadzi ż adnej dzia ł alno ś ci. Przyczyny i opis transakcji Planowana transakcja polega na nabyciu przez Medicover, bezpo ś rednio lub za po ś rednictwem jednej ze spó ł ek zale ż nych ok. 21,96% udzia ł ów w kapitale zak ł adowym CMD, daj ą cych tyle samo g ł osów na zgromadzeniu wspólników, od jednego z dotychczasowych udzia ł owców CMD – Pana Andreasa Reitmeiera, co łą cznie z posiadanym ju ż przez Hansa Property and Develpment Sp. z o. o. – spó ł k ę z grupy Medicover - udzia ł em w wysoko ś ci ok. 36,15% g ł osów na zgromadzeniu wspólników CMD doprowadzi do przej ę cia przez Medicover kontroli nad CMD. Jak wskazuje Wnioskodawca, nabycie udzia ł ów pasywnego uczestnika koncentracji ma na celu rozwój dzia ł alno ś ci Medicover w Polsce w odpowiedzi na tendencje konsolidacyjne, które maj ą miejsce na rynku prywatnych us ł ug medycznych. Dokonanie planowanej koncentracji przyczyni si ę do [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 10 ]. 4 Rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw W my ś l art. 4 pkt 9 ustawy o ochronie konkurencji przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Maj ą c na uwadze powy ż sz ą definicj ę oraz kryteria wyznaczania rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 134, poz. 937), organ antymonopolowy uzna ł , i ż : A) Niniejsza koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym na rynek prywatnych us ł ug medycznych w aglomeracji warszawskiej ś wiadczonych przez tzw. centra medyczne i prywatne lecznice Zgodnie z definicj ą zawart ą w ww. rozporz ą dzeniu rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), jest ka ż dy rynek produktowy, na którym zaanga ż owani s ą co najmniej dwaj przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łą cznego udzia ł u w rynku geograficznym w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20%. Jak wynika z opisu dzia ł alno ś ci przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, pokrywa si ę ona w zakresie ś wiadczenia us ł ug podstawowej i ambulatoryjnej opieki zdrowotnej, na któr ą sk ł adaj ą si ę konsultacje lekarzy specjalistów, wykonywanie zabiegów chirurgii jednego dnia oraz bada ń diagnostycznych i analitycznych. Us ł ugi te uczestnicy koncentracji ś wiadcz ą we w ł asnych placówkach medycznych (centrach medycznych), a ponadto wspó ł pracuj ą w zakresie specjalistycznej opieki ambulatoryjnej, diagnostyki oraz hospitalizacji zarówno ze sob ą , jak równie ż z innymi licznymi placówkami medycznymi. 5 1. Uzasadnienie okre ś lenia rynku w aspekcie produktowym Na rynku us ł ug medycznych w Polsce dzia ł alno ść prowadz ą zak ł ady opieki zdrowotnej zarówno publiczne (dalej PZOZ ), jak i niepubliczne (dalej NZOZ ). W ł a ś cicielami placówek publicznych s ą zazwyczaj samorz ą dy terytorialne, za ś w ł a ś cicielami NZOZ - osoby fizyczne lub prawne. Dzia ł alno ść tych pierwszych finansowana jest ze ś rodków publicznych pochodz ą cych z NFZ, natomiast przychody NZOZ uzyskiwane s ą ze sprzeda ż y odp ł atnych us ł ug medycznych, chocia ż niektóre niepubliczne centra medyczne i prywatne lecznice wykonuj ą badania diagnostyczne, zabiegi chirurgiczne itp. na podstawie umowy z NFZ lub na podstawie umowy z inn ą placówk ą medyczn ą , która ma podpisan ą umow ę z NFZ. Przychody NZOZ uzyskiwane s ą ze sprzeda ż y odp ł atnych us ł ug medycznych pochodz ą z nast ę puj ą cych ź róde ł : • us ł ugi ś wiadczone na rzecz indywidualnych pacjentów (w ramach abonamentów medycznych oraz w ramach tzw. us ł ug free for service, czyli us ł ugi wykonywane dla pacjentów nie obj ę tych abonamentem), • us ł ugi ś wiadczone na rzecz pracodawców zakupuj ą cych us ł ugi dla swoich pracowników (w ramach abonamentów medycznych oraz us ł ug w zakresie medycyny pracy), • us ł ugi ś wiadczone na rzecz firm ubezpieczeniowych oferuj ą cych ubezpieczenia zdrowotne zarówno pacjentom indywidualnym, jak i ich pracodawcom . W Polsce wszyscy obywatele maj ą zapewniony równy dost ę p do ś wiadcze ń opieki zdrowotnej finansowanej ze ś rodków publicznych 1 . Pacjenci maj ą zatem mo ż liwo ść korzystania z us ł ug zarówno publicznego, jak i niepublicznego ś wiadczeniodawcy us ł ug zdrowotnych. Najcz ę stszym powodem decyzji o skorzystaniu z prywatnych us ł ug medycznych jest krótszy czas oczekiwania na wizyt ę (brak kolejek) i wy ż sza jako ść us ł ug 2 . 1 Art. 68 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP 2 Raport PMR Publications “Private Healthcare market in Poland 2008. Development forecast for 2008-2010 ”, marzec 2008 r. str. 71 6 Wykres nr 1: Najcz ę stsze powody korzystania z prywatnej opieki zdrowotnej W ocenie organu antymonopolowego nie wszyscy pacjenci maj ą równie ż mo ż liwo ść korzyst l ę dzie przedstawione argumenty, w ocenie organu antymo nek us ł ug ś wiadc 59% 55% 41% 16% 8% 0% 20% 40% 60% 80% 100% Skrócony czas oczekiwania Wysoka jako ś c us ł ug Dost ę pno ść us ł ug Opinia znajomych Dogodna lokalizacja ania z odp ł atnych us ł ug medycznych. Istnieje bowiem grupa pacjentów, która korzysta wy łą cznie z us ł ug medycznych finansowanych przez NFZ, bowiem nie sta ć ich na korzystanie z us ł ug odp ł atnych 3 . Maj ą c zatem na wzg nopolowego mi ę dzy rynkiem odp ł atnych us ł ug medycznych a rynkiem ś wiadcze ń zdrowotnych finansowanych przez NFZ nie wyst ę puje pe ł na substytucyjno ść 4 . Wobec tego rynek us ł ug medycznych nale ż y ró ż nicowa ć ze wzgl ę du na ź ród ł o finansowania. W ramach prywatnych us ł ug medycznych nale ż y wyodr ę bni ć ry zonych przez centra medyczne i prywatne lecznice, które oferuj ą szeroki zakres ś wiadczonych us ł ug – leczenie stacjonarne, badania laboratoryjne, diagnostyka obrazowa itp., oraz rynek prywatnych us ł ug oferowanych przez gabinety lekarskie ś wiadcz ą ce najcz ęś ciej us ł ugi jednej specjalno ś ci. Zakres us ł ug ś wiadczonych przez prywatne lecznice jest porównywalny z zakresem oferowanych us ł ug przez centra medyczne, cho ć te pierwsze s ą bardziej skoncentrowane na ś wiadczeniu us ł ug dla pacjentów indywidualnych, najcz ęś ciej nie korzystaj ą cych z abonamentu medycznego. Natomiast prywatne gabinety lekarskie nie s ą 3 Zgodnie z informacj ą na stronie internetowej eGospodarka.pl . z dnia 28 wrze ś nia 2007 r. Gazeta Prawna powo ł uj ą c si ę na raport Diagnoza Spo ł eczna 2007 poda ł a, ż e „po ł owa polskich rodzin korzysta z prywatnej opieki zdrowotnej op ł acanej z w ł asnej kieszeni lub z abonamentów” 4 Patrz równie ż decyzja nr DKK-60/08 z dnia 25 lipca 2008 r. 7 konkurencj ą dla centrów medycznych z uwagi na w ą sk ą specjalizacj ę i ni ż sze ś rodki przeznaczone na promocj ę . Centra medyczne maj ą mo ż liwo ść zaoferowania kompleksowej opieki zdrowotnej (zarówno od strony personelu, jak i sprz ę tu medycznego, a niektóre posiadaj ą tak ż e w ł asne karetki pogotowia) oraz ró ż norodnych us ł ug medycznych. Gabinet lekarski jest konkurencyjny dla innego gabinetu o tym samym profilu i dla pacjenta indywidualnego, nie posiadaj ą cego abonamentu lub polisy ubezpieczenia medycznego. Dla centrum medycznego mo ż e stanowi ć konkurencj ę w przypadku lekarzy niektórych specjalno ś ci przy leczeniu d ł ugotrwa ł ym lub wymagaj ą cym sta ł ego kontaktu z lekarzem (np. leczenie kardiologiczne, endokrynologiczne, stomatologiczne). Niemniej jednak obydwa typy dzia ł alno ś ci nale żą do innych segmentów rynku i nie mo ż na powiedzie ć , ż e wyspecjalizowany gabinet medyczny to konkurent dla du ż ej, szeroko wyspecjalizowa ej placówki medycznej. n . Uzasadnienie okre ś lenia rynku w aspekcie geograficznym ocenie organu antymonopolowego nale ż y przyj ąć , ż e w przedmiotowej sprawie w ł a ś ciw ag ę powy ż sze oraz fakt, i ż dzia ł alno ść uczestników przedmiotowej koncen 3.Charakterystyka rynku Dzia ł alno ść w zakresie ś wiadczenia us ł ug medycznych jest dzia ł alno ś ci ą regulowan ą . Jej po 2 W ym rynkiem w aspekcie geograficznym dla dzia ł alno ś ci polegaj ą cej na ś wiadczeniu przez niepubliczne centra medyczne i prywatne lecznice us ł ug medycznych jest lokalny rynek obejmuj ą cy obszar miasta oraz jego okolic, w którym znajduj ą si ę placówki oferuj ą ce te us ł ugi medycznej. Takie geograficzne uj ę cie rynku wynika z faktu, i ż konsumenci zamieszkuj ą cy na terenie danej aglomeracji miejskiej s ą w stanie bez trudu przemieszcza ć si ę pomi ę dzy miejscowo ś ci ą swojego zamieszkania a g ł ównym miastem, by dotrze ć do wybranej placówki medycznej. Bior ą c pod uw tracji pokrywa si ę na terenie aglomeracji warszawskiej rynkiem w ł a ś ciwym w przedmiotowej sprawie jest rynek prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych przez niepubliczne centra medyczne i prywatne lecznice na terenie aglomeracji warszawskiej. dj ę cie jest mo ż liwe dopiero po spe ł nieniu szeregu wymogów przewidzianych przepisami prawa, m.in. uzyskaniu wpisu do rejestru zak ł adów opieki zdrowotnej, zgodnie z rozporz ą dzeniem Ministra Zdrowia z dnia 16 lipca 2004 r. w sprawie rejestru zak ł adów opieki 8 zdrowotnej (Dz. U. Nr 169 poz. 1781). Przychody z dzia ł alno ś ci niepublicznych centrów medycznych i prywatnych lecznic mo ż na podzieli ć w nast ę puj ą cy sposób: 1) przychody uzyskiwane ze sprzeda ż y us ł ug medycznych na rzecz osó b indywidualnych, 2) osi ą gane ze sprzeda ż y us ł ug wykupywanych przez pracodawc ę na rzecz 3) Abonamenty oferowane przez centra medyczne i prywatne lecznice czyli pacjentów korzystaj ą cych najcz ęś ciej dora ź nie z odp ł atnych us ł ug medycznych, w mniejszej stopniu b ę d ą to równie ż przychody z abonamentów, jakie wykupuj ą osoby fizyczne, przychody swoich pracowników (abonamenty medyczne i us ł ugi medycyny pracy), przychody uzyskiwane ze sprzeda ż y tzw. polis zdrowotnych. s ł ug medycznych oferuj ą zakup bezpieczenia Zdrowotne Przedsi ę biorcy zajmuj ą cy si ę ś wiadczeniem prywatnych u tych us ł ug w ramach tzw. abonamentów medycznych. Z uwagi na podmiot (adresata us ł ugi), wyró ż ni ć nale ż y dwa rodzaje abonamentów medycznych: dla pracodawców tzw. klientów korporacyjnych i dla pacjentów (klientów) indywidualnych. Podstaw ą prawn ą udzielania ś wiadcze ń zdrowotnych w ramach abonamentu medycznego jest zawarta przez kontrahentów umowa cywilna, której jedn ą ze stron jest ś wiadczeniodawca, czyli podmiot udzielaj ą cy ś wiadcze ń zdrowotnych, drug ą natomiast pracodawca lub indywidualny pacjent. Zakres ś wiadcze ń zale ż y od ustale ń dokonanych przez strony w zamian za periodyczn ą op ł at ę w ustalonej wysoko ś ci. Z regu ł y ka ż da z firm ś wiadcz ą cych tego typu us ł ugi proponuje przynajmniej trzy ró ż ne pakiety opieki medycznej o zró ż nicowanym zakresie - od podstawowego, obejmuj ą cego w przypadku klientów korporacyjnych tylko us ł ugi w zakresie medycyna pracy, do najbardziej rozbudowanych z hospitalizacj ą i wizytami domowymi. U prywatne lecznice mog ą oferowa ć ś wiadczone przez siebie us ł ugi w ram Centra medyczne i ach umów z firmami ubezpieczeniowymi. S ą to us ł ugi wykupywane zarówno przez osoby indywidualne, jak i przez pracodawców w ramach dodatkowego ubezpieczenia zdrowotnego. Sprzeda ż polis zdrowotnych jest zdecydowanie mniej popularna ni ż sprzeda ż abonamentów. Ubezpieczenia zdrowotne obejmuj ą zarówno ambulatoryjn ą opiek ę zdrowotn ą , jak ś wiadczenia z zakresu opieki szpitalnej, chocia ż te ostatnie us ł ugi pojawiaj ą si ę w ofercie towarzystw ubezpieczeniowych rzadko. 9 Z informacji zebranych w trakcie post ę powania antymonopolowego wynika, i ż dzia ł alno ść Medicover i CMD pokrywa si ę w tym zakresie na rynku aglomeracji warszawskiej. Jak ju ż wcze ś niej wspomniano, w toku niniejszego post ę powania organ antymonopolowy przeprowadzi ł badanie stanu konkurencji na rynku prywatnych us ł ug medycznych w aglomeracji warszawskiej. Badaniem tym zosta ł y obj ę te centra medyczne i prywatne lecznice dzia ł aj ą ce na ww. rynku lokalnym. Wed ł ug uzyskanych danych warto ś ciowy udzia ł uczestników koncentracji w 2007 r. przedstawia ł si ę nast ę puj ą co: Tabela nr 1 Nazwa placówki medycznej Udzia ł w rynku Medicover ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 11 ] % CMD ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 12 ] % Łą cznie ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 13 ] % Natomiast z informacji uzyskanych od wnioskodawcy wynika, i ż warto ś ciowy udzia ł uczestników koncentracji na ww. rynku w 2007 r. przedstawia ł si ę nast ę puj ą co: Tabela nr 2 Nazwa placówki medycznej Udzia ł w rynku Medicover ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 14 ] % CMD ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 15 ] % Łą cznie ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 16 ] % Taka rozbie ż no ść w wyliczeniu udzia ł ów rynkowych podmiotów uczestnicz ą cych w koncentracji wynika z faktu, i ż powy ż sze dane wnioskodawca obliczy ł w oparciu o wi ę ksz ą warto ść rynku prywatnych us ł ug medycznych w aglomeracji warszawskiej bowiem do rynku w ł a ś ciwego zaliczy ł , obok us ł ug ś wiadczonych przez centra medyczne i prywatne lecznice, tak ż e us ł ugi wykonywane w prywatnych gabinetach medycznych oraz wszelkich innych podmiotach o w ą skim zakresie specjalizacji. 10 Jak zosta ł o wskazane powy ż ej, w ocenie organu antymonopolowego takie za ł o ż enie nie jest w ł a ś ciwe, a co za tym idzie dane wyj ś ciowe nie s ą miarodajne do okre ś lenia pozycji rynkowej przedsi ę biorców. Prezes Urz ę du oceniaj ą c przedmiotow ą koncentracj ę wyznaczy ł rynek w ł a ś ciwy jako rynek prywatnych us ł ug medycznych w aglomeracji warszawskiej ś wiadczonych przez tzw. centra medyczne i prywatne lecznice i w takim zakresie przeprowadzi ł badanie stanu koncentracji na tak wyznaczonym rynku. Wielko ść rynku zosta ł a okre ś lona na podstawie faktycznie uzyskanych obrotów najwi ę kszych centrów medycznych dlatego te ż organ antymonopolowy uzna ł , ż e przeprowadzone badanie daje pe ł niejsze odzwierciedlenie stanu konkurencji na rynku prywatnych us ł ug medycznych, a wskazane powy ż ej udzia ł y rynkowe s ą w wi ę kszym stopniu rzeczywiste. Obecnie na rynku aglomeracji warszawskiej dzia ł a szereg prywatnych lecznic i centrów medycznych, które wzajemnie ze sob ą konkuruj ą . Za znacz ą cych konkurentów CMD i Medicover mo ż na uzna ć nast ę puj ą ce podmioty: grupa Mid - Europa (Lux-Med Sp. z o. o., Medycyna Rodzinna, Promedis Sp. z o.o., Centrum Medyczne LIM Sp. z o.o. i Centrum Medyczne AVI), Centrum Medyczne Enel-Med S.A., Medi-system Sp. z o. o., Falck Medycyna Sp. z o. o., Alfa-lek Lecznica Profesorsko - Ordynatorska, Kosmetyczno – Lekarska Spó ł dzielnia Pracy „Izis”, Centrum Medyczne Dantex-Med Dantex S.A. Ich udzia ł w rynku aglomeracji warszawskiej w zakresie prywatnych us ł ug medycznych kszta ł towa ł si ę w 2007 r. w nast ę puj ą cy sposób: Tabela nr 3 Nazwa placówki medycznej Udzia ł w rynku grupa Mid-Europa ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 1 ] % Enel-Med. ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 2 ] % Medi-system ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 3 ] % Falck ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 4 ] % Alfa-lek ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 5 ] % Izis ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 6 ]% 11 Dantex-Med. ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 7 ] % Ź ród ł o: badania w ł asne UOKiK Z powy ż szego wynika, i ż najwi ę kszym konkurentem dla uczestników przedmiotowej transakcji jest grupa Mid-Europa, której udzia ł w rynku kszta ł towa ł si ę na zbli ż onym poziomie do udzia ł u, którym b ę dzie dysponowa ł Medicover po dokonaniu przedmiotowej transakcji. 4. Bariery wej ś cia i faza rozwoju Jak wcze ś niej wskazano, rozpocz ę cie dzia ł alno ś ci na rynku prywatnych us ł ug medycznych wymaga uzyskania wpisu do rejestru zak ł adów opieki zdrowotnej prowadzonego przez w ł a ś ciwego miejscowo wojewod ę oraz spe ł nienia okre ś lonych wymogów organizacyjno – technicznych. Wpis do rejestru nast ę puje w drodze decyzji administracyjnej, po stwierdzeniu przez wojewod ę , ż e zak ł ad opieki zdrowotnej spe ł nia wymagania okre ś lone w ustawie z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zak ł adach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007 r. nr 14 poz. 89 z pó ź n. zm.) i przepisach odr ę bnych. Wymagania, których spe ł nienie jest podstaw ą wpisu do rejestru, to w szczególno ś ci: • wymagania fachowe i sanitarne (zgodnie z rozporz ą dzeniem Ministra Zdrowia z dnia 10 listopada 2006 r. w sprawie wymaga ń , jakim powinny odpowiada ć pod wzgl ę dem fachowym i sanitarnym pomieszczenia i urz ą dzenia zak ł adu opieki zdrowotnej (Dz. U. nr 213 poz. 1568), • wymagania dotycz ą ce standardów post ę powania i procedur medycznych (zgodnie z rozporz ą dzeniem Ministra Zdrowia i opieki spo ł ecznej z dnia 27 lutego 1998 r. w sprawie standardów post ę powania oraz procedur medycznych przy udzielaniu ś wiadcze ń zdrowotnych z zakresu anestezjologii i intensywnej terapii w zak ł adach opieki zdrowotnej , Dz. U. nr 37 poz. 215 z pó ź n. zm.), • wymagania dotycz ą ce kwalifikacji personelu do udzielania ś wiadcze ń zdrowotnych (zgodnie z rozporz ą dzeniem Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2000 r. w sprawie wymaga ń , jakim powinny odpowiada ć osoby na stanowiskach kierowniczych w zak ł adach opieki zdrowotnej okre ś lonego rodzaju , Dz. U. nr 44, poz. 520), 12 • wymagania formalne co do statutu ZOZ (zgodnie z art. 11 ustawy o zak ł adach opieki zdrowotnej ). Ponadto udzielanie ś wiadcze ń opieki zdrowotnej wymaga w okre ś lonych sytuacjach spe ł nienia dodatkowych warunków, np. przy prowadzeniu dzia ł alno ś ci laboratoryjnej. Koszty wej ś cia na ten rynek uzale ż nione s ą od tego czy przedsi ę biorca planuj ą cy wej ś cie jest ju ż w jakikolwiek sposób zaanga ż owany w ś wiadczenie us ł ug medycznych. Przedsi ę biorcy, którzy sprzedaj ą ś wiadczone przez siebie us ł ugi na rynek publicznych us ł ug medycznych (tj. w ramach kontraktów z NFZ) mog ą równie ż wej ść na rynek prywatnych us ł ug medycznych. Przyk ł adem takiego przedsi ę biorcy mo ż e by ć EMC Instytut Medyczny, który z tytu ł u kontraktów z NFZ uzyska ł w 2006 r. ok. 94% swoich przychodów. Prowadzenie przez takie podmioty g ł ównej dzia ł alno ś ci w zakresie ś wiadczenia prywatnych us ł ug medycznych jest u ł atwione z uwagi na posiadany ju ż przez te podmioty niezb ę dny know-how oraz infrastruktur ę , umo ż liwiaj ą c ą ś wiadczenie tego typu us ł ug, a tak ż e baz ę pacjentów, z których pewien odsetek w dalszym ci ą gu korzysta ł by z ich us ł ug nawet w przypadku wprowadzenia za nie odp ł atno ś ci. Z uwagi na fakt, i ż rynek ś wiadczenia us ł ug medycznych w aspekcie geograficznym zakre ś lony zosta ł do wymiaru lokalnego, na ka ż dy taki rynek mog ą wej ść podmioty dzia ł aj ą ce na innych, cz ę sto s ą siednich rynkach lokalnych, celem rozszerzenia zakresu geograficznego prowadzonej dzia ł alno ś ci. Argument ten ma istotne odniesienie zw ł aszcza do rynku prywatnych us ł ug medycznych obejmuj ą cego obszar aglomeracji warszawskiej z uwagi na atrakcyjno ść tego rynku (wielko ść rynku i stosunkowo wysokie dochody mieszka ń ców). W 2007 r. i 2008 r. w rynek prywatnych us ł ug medycznych zainwestowa ł y dwa fundusze - Mid Europa Partners i Supernova, a kilka prywatnych przychodni z po ł udniowej Polski rozpocz ęł o proces tworzenia konsorcjum Medycyna Polska. Powy ż sze dzia ł ania ś wiadcz ą o tym, i ż rynek ten jest atrakcyjny zarówno dla inwestorów zagranicznych, jak i dla krajowych przychodni staraj ą cych si ę poprzez wspólne dzia ł ania konkurowa ć z firmami mi ę dzynarodowymi. Zdaniem organu antymonopolowego rynek prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych przez tzw. centra medyczne i prywatne lecznice b ę dzie si ę tym bardziej rozwija ł im wi ę ksza b ę dzie przepa ść pomi ę dzy oczekiwaniem pacjentów a sytuacj ą w publicznej s ł u ż bie zdrowia. W takiej bowiem sytuacji pacjenci b ę d ą bardziej sk ł onni 13 korzysta ć z us ł ug ś wiadczonych przez prywatn ą s ł u ż b ę zdrowia (p ł aci ć za te us ł ugi). Drugim istotnym czynnikiem stymuluj ą cym rozwój prywatnych us ł ug b ę dzie wzrost zamo ż no ś ci spo ł ecze ń stwa i zwi ę kszanie si ę liczby osób b ę d ą cych w stanie p ł aci ć za leczenie. Na przestrzeni ostatnich lat wzrost wydatków na prywatne us ł ugi medyczne przekracza ł zazwyczaj 10 %. Poni ż sze wykresy przedstawiaj ą kszta ł towanie si ę wydatków zarówno na prywatne us ł ugi medyczne ogó ł em, jak i na prywatne us ł ugi medyczne ś wiadczone w ramach abonamentów w latach 2005 – 2010. Wykres nr 2 Warto ść (mld z ł ) rynku prywatnej opieki zdrowotnej w Polsce, 2005-2010 5 19 20 23 25 27 30 2005 2006sz 2007sz 2008p 2009p 2010p sz – szacunek p – prognoza Ź ród ł o: PMR Publications, 2008 5 Raport PMR Publications “Private Healthcare market in Poland 2008. Development forecast for 2008- 2010 ”, marzec 2008 r. str. 15 14 Wykres nr 3 Warto ść (mld z ł ) rynku abonamentów medycznych w Polsce, 2005-2010 6 0,76 0,912 1,14 1,345 1,547 1,748 2005 2006sz 2007sz 2008p 2009p 2010p sz – szacunek p – prognoza Ź ród ł o: PMR Publications, 2008 Rynek ś wiadczenia odp ł atnych us ł ug szpitalnych W przedmiotowej sprawie przy analizie powi ą za ń horyzontalnych jakie wyst ę puj ą pomi ę dzy uczestnikami koncentracji nie sposób równie ż pomin ąć ś wiadczenia us ł ug szpitalnych. Us ł ugi szpitalne obejmuj ą leczenie specjalistyczne w systemie stacjonarnym, na które sk ł ada si ę w g ł ównej mierze przeprowadzanie specjalistycznych zabiegów i operacji wraz z przygotowaniem pacjenta do takich procedur medycznych, jak równie ż obserwacji pacjenta po zabiegu lub operacji oraz usuwanie skutków ewentualnych powik ł a ń i komplikacji. Do ś wiadczenia tego typu us ł ug niezb ę dne jest posiadanie specjalistycznego sprz ę tu medycznego, odpowiednich pomieszcze ń oraz zapewnienie opieki medycznej na ró ż nych poziomach i o ró ż nych specjalizacjach. Z powy ż szych wzgl ę dów zasadne jest wydzielenie us ł ug szpitalnych z us ł ug medycznych, które sprowadzaj ą si ę g ł ównie do konsultacji i porad lekarskich udzielanych podczas wizyt lekarskich. Wprawdzie w chwili obecnej tylko CMD ś wiadczy us ł ugi szpitalne, jednak ż e j ak wynika z informacji uzyskanych w toku prowadzonego post ę powania antymonopolowego Medicover planuje otwarcie szpitala w po ł owie 2009 r. Szpital ten b ę dzie posiada ł pi ęć sal operacyjnych i ma docelowo dysponowa ć 270 ł ó ż kami. W szpitalu b ę d ą ś wiadczone us ł ugi medyczne w zakresie: chorób 6 Raport PMR Publications “Private Healthcare market in Poland 2008. Development forecast for 2008- 2010 ”, marzec 2008 r. str. 17 15 wewn ę trznych, chirurgii ogólnej, po ł o ż nictwa i ginekologii, pediatrii, anestezjologii oraz intensywnej terapii. Maj ą c powy ż sze na wzgl ę dzie w pespektywie co najmniej najbli ż szego roku b ę dzie to rynek wspólny dla przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w przedmiotowej koncentracji. W 2007 r. szpitale niepubliczne stanowi ł y ok. 21% ogólnej liczby szpitali w Polsce. W sumie jest ich 170, a pod wzgl ę dem liczby posiadanych ł ó ż ek ich udzia ł wynosi ok. 5% ogólnej liczby miejsc, jakimi dysponuj ą szpitale publiczne. Dla porównania, w krajach Unii Europejskiej udzia ł ten kszta ł tuje si ę na poziomie 18-25%. Cz ęść ś wiadcze ń szpitalnych w prywatnych szpitalach udzielana jest w ramach kontraktów z NFZ, g ł ównie w zakresie procedur krótkoterminowych, np. chirurgii jednego dnia z zakresu okulistyki lub ortopedii, porodów oraz laparoskopii. W szpitalach prywatnych niezwykle rzadko wykonuje si ę procedury wysokospecjalistyczne 7 . Jak wynika z „Rankingu szpitali prywatnych w 2008 r.” Tygodnika „Wprost” na terenie aglomeracji warszawskiej dzia ł aj ą nast ę puj ą ce placówki szpitalne (prowadz ą ce dzia ł alno ść w szerszym zakresie i specjalistyczne): Centrum Medyczne Enel – Med, Niepubliczny Zak ł ad Opieki Zdrowotnej Szpital Jednodniowy „IBIS”, Centrum Medyczne Mavit, Niepubliczny Zak ł ad Opieki Zdrowotnej Carolina Medical Center, Niepubliczny Zak ł ad Opieki Zdrowotnej Krajmed, Niepubliczny Zak ł ad opieki Zdrowotnej Sensor Clinq oraz Klinika Chirurgii Plastycznej Dr Grzesiak. Natomiast jak podaje wnioskodawca w najbli ż szym czasie na tym terenie planowane s ą otwarcia kolejnych placówek medycznych przez nast ę puj ą ce podmioty prowadz ą ce dzia ł alno ść w zakresie prywatnych us ł ug medycznych: • Lux-Med – planowane otwarcie szpitala w Warszawie na prze ł omie 2009 r. i 2010 r., • Swissmed Centrum Zdrowia S.A. – planowana w ci ą gu najbli ż szych kilku lat budowa szpitala w Warszawie dysponuj ą cego ok. 70 – 90 ł ó ż kami, • Enel – Med – planowana budowa szpitala w Warszawie licz ą cego ok. 120 ł ó ż ek (doda ć nale ż y, ż e Enel – Med posiada ju ż jedn ą placówk ę szpitaln ą w Warszawie dysponuj ą c ą ok. 20 ł ó ż kami), • Carolina Medical Center – obecnie na uko ń czeniu jest budowa szpitala w Warszawie licz ą cego ok. 60 ł ó ż ek, 7 Raport PMR Publications “Private Healthcare market in Poland 2008. Development forecast for 2008- 2010 ”, marzec 2008 r. str. 24 16 • EuroMediCare po przej ę ciu szpitala w Konstancinie zarz ą dzanego dotychczas przez MSWiA rozpocz ęł a prac ę nad znacz ą c ą jego rozbudow ą . Ponadto Wy ż sza Szko ł a Dzia ł alno ś ci Gospodarczej buduje obecnie w Wieliszewie k. Legionowa prywatny szpital onkologiczny licz ą cy ok. 80 ł ó ż ek. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu antymonopolowego, nie jest konieczne przes ą dzanie kwestii co do okre ś lenia tego rynku w aspekcie geograficznym. Dzia ł alno ść uczestników koncentracji b ę dzie pokrywa ć si ę wy łą cznie na terenie aglomeracji warszawskiej. Ewentualne rozszerzenie tego rynku w aspekcie geograficznym prowadzi ł oby do zmniejszenia łą cznego udzia ł u uczestników koncentracji w tym rynku. B) W toku przeprowadzonego post ę powania nie zidentyfikowano ż adnych rynków, na które przedmiotowa koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym (pionowym). Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym (pionowym), jest ka ż dy rynek produktowy, je ż eli równocze ś nie : • dzia ł a na nim co najmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji, • jest on równocze ś nie rynkiem zakupu lub sprzeda ż y (poprzedni lub nast ę pny szczebel obrotu), na którym dzia ł a którykolwiek z pozosta ł ych przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, • indywidualny lub łą czny udzia ł w rynku przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji na tych rynkach przekracza 30%, bez wzgl ę du na to, czy aktualnie istnieje powi ą zanie typu dostawca –odbiorca mi ę dzy tymi przedsi ę biorcami. W przedmiotowej sprawie zarówno przedsi ę biorcy bezpo ś rednio uczestnicz ą cy w koncentracji, jak równie ż inni przedsi ę biorcy nale żą cy do ich grup kapita ł owych nie prowadz ą dzia ł alno ś ci na rynkach b ę d ą cych jednocze ś nie rynkami poprzedniego, b ą d ź nast ę pnego szczebla obrotu oraz w których indywidualny lub łą czny udzia ł tych przedsi ę biorców przekracza ł by 30% C) W toku przeprowadzonego post ę powania nie zidentyfikowano ż adnych rynków, na które przedmiotowa koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym. 17 Rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, jest ka ż dy rynek produktowy, na którym mi ę dzy przedsi ę biorcami uczestnicz ą cymi w koncentracji nie istniej ą ż adne powi ą zania (uk ł ady) horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji posiada wi ę cej ni ż 40% udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. Uczestnicy przedmiotowej koncentracji na ż adnym rynku produktowym nie dysponuj ą udzia ł em przekraczaj ą cym próg 40%. Ocena skutków koncentracji Przepis art. 18 ustawy o ochronie konkurencji stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę , w drodze decyzji, na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci przez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku, przy czym zgodnie z art. 4 pkt 10 tej ustawy przez pozycj ę dominuj ą c ą rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Podstawowym celem post ę powania antymonopolowego w sprawach koncentracji jest ustalenie, czy w wyniku zrealizowania zamierzonej transakcji dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku w ł a ś ciwym. Przyk ł adem takiego istotnego ograniczenia konkurencji jest powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej. Nale ż y jednak ż e podkre ś li ć , ż e o ile powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej b ę dzie zawsze prowadzi ł o do ograniczenia konkurencji na rynku, to do ograniczenia konkurencji mo ż e doj ść tak ż e w przypadkach kiedy w wyniku koncentracji nie powstaje lub nie umacnia si ę pozycja dominuj ą ca. Samo stwierdzenie „istotne ograniczenie konkurencji” wykracza zatem poza kwesti ę powstania lub umocnienia pozycji dominuj ą cej i ma szersze znaczenie. Obejmuje bowiem sytuacje, kiedy w wyniku dokonanej koncentracji konkurencja zostaje powa ż nie ograniczona, a nie wi ąż e si ę to z powstaniem pozycji dominuj ą cej – mo ż e to mie ć miejsce przyk ł adowo na rynkach oligopolistycznych. 18 Powo ł any przepis wskazuje, ż e to intensywno ść ograniczenia konkurencji b ę dzie determinowa ł a tre ść rozstrzygni ę cia organu antymonopolowego. Oznacza to, ż e nie ka ż de ograniczenie konkurencji b ę d ą ce wynikiem planowanej fuzji b ę dzie skutkowa ł o wydaniem zakazu dokonania koncentracji, a jedynie maj ą ce charakter „istotnego” ograniczenia. Przedmiotowa koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym na rynek prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych przez tzw. centra medyczne i prywatne lecznice w aglomeracji warszawskiej. W ocenie organu antymonopolowego przej ę cie przez Medicover kontroli nad CMD nie doprowadzi do istotnego ograniczenia konkurencji na tym rynku. Uzasadniaj ą c takie twierdzenie nale ż y przede wszystkim wskaza ć , i ż łą czny udzia ł uczestników koncentracji w tym rynku nie przekracza progu, z którym przepisy ustawy wi ążą domniemanie posiadania pozycji dominuj ą cej, tj. progu 40 %, i wynosi ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 17 ] % (w tym Medicover ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 18 ] % i CMD ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 1 do niniejszej decyzji w punkcie 19 ] %). O tym, i ż w wyniku realizacji przedmiotowej koncentracji Medicover nie uzyska pozycji dominuj ą cej ś wiadczy równie ż fakt, i ż udzia ł em na zbli ż onym poziomie (ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 8 ] %) dysponuj ą podmioty wchodz ą ce w sk ł ad grupy Mid-Europa (tj. centra medyczne Lux-Med, LIM, Medycyna Rodzinna, Promedis). W ocenie organu antymonopolowego w przypadku dokonania przedmiotowej koncentracji nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji tak ż e w inny sposób ni ż poprzez powstanie pozycji dominuj ą cej . Medicover po przej ę ciu kontroli nad CMD osi ą gnie, jak wskazano powy ż ej, udzia ł w rynku na poziomie zbli ż onym do udzia ł u, którym dysponuje grupa Mid-Europa. Silnym konkurentem dla tych podmiotów b ę dzie tak ż e Enel-Med, który posiada udzia ł w rynku na poziomie ok. [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 9 ] %. Ponadto oprócz trzech ww. podmiotów na tym rynku dzia ł a szereg mniejszych, a mianowicie Medi-system, Falck, Alfa-lek, Izis, Centrum Medyczne Dantex-Med. Udzia ł ż adnego z tych podmiotów nie przekracza progu [ tajemnica przedsi ę biorstwa zawarta w za łą czniku nr 2 do niniejszej decyzji w punkcie 10 ] %, jednak zdaniem organu antymonopolowego s ą one w stanie równie ż wywiera ć presj ę konkurencyjn ą . Struktura tego rynku nie pozwala zatem na stwierdzenie, i ż dojdzie na nim do istotnego ograniczenia konkurencji. Na rynku prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych 19 przez centra medyczne i prywatne lecznice na terenie aglomeracji warszawskiej dzia ł a w chwili obecnej szereg przedsi ę biorców. Konsumenci korzystaj ą cy z odp ł atnych us ł ug medycznych na terenie aglomeracji warszawskiej maj ą zatem szeroki zakres wyboru centrum medycznego i prywatnej lecznicy, a ponadto wybór swój mog ą dostosowa ć do indywidualnych potrzeb – wykupuj ą c pakiet abonamentowy, polis ę lub op ł acaj ą c jednorazowo wizyt ę u specjalisty czy badanie diagnostyczne. Ponadto organ antymonopolowy stoi na stanowisku, i ż przy ocenie skutków koncentracji nale ż y równie ż uwzgl ę dni ć faz ę rozwoju rynku. Wej ś cie na rynek przez nowych graczy jest bowiem korzystniejsze w przypadku rynku, dla którego w przysz ł o ś ci przewiduje si ę du ż y rozwój, ni ż na rynku, który jest dojrza ł y, lub przewiduje si ę wr ę cz jego schy ł ek 8 . W tym miejscu nale ż y wskaza ć , i ż rynek prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych przez centra medyczne i prywatne lecznice jest rynkiem w dalszym ci ą gu rozwijaj ą cym si ę . Odnosz ą c si ę z kolei do rynku us ł ug szpitalnych, który po planowanym w 2009 r. otwarciu przez Medicover szpitala stanie si ę rynkiem wspólnym dla uczestników przedmiotowej koncentracji nale ż y stwierdzi ć , i ż rynek ten te ż jest dopiero w fazie rozwoju. Porównuj ą c udzia ł polskich szpitali prywatnych i szpitali w krajach Unii Europejskiej, w których udzia ł szpitali prywatnych jest co najmniej trzykrotnie wy ż szy ni ż w Polsce nale ż y stwierdzi ć , i ż istnieje du ż y potencja ł do tworzenia i prywatyzacji szpitali w Polsce. O rozwoju tego rynku ś wiadczy równie ż to, ż e obecnie du ż o firm ś wiadcz ą cych prywatne us ł ugi medyczne otwiera lub planuje otwarcie takich placówek medycznych. Na obszarze aglomeracji warszawskiej, gdzie b ę dzie pokrywa ł a si ę dzia ł alno ść uczestników przedmiotowej koncentracji w najbli ż szym okresie rozpocznie dzia ł alno ść przynajmniej sze ść prywatnych szpitali, co z ju ż istniej ą cymi b ę dzie stanowi ć istotn ą konkurencj ę dla łą cz ą cych si ę podmiotów. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze w ocenie organu antymonopolowego przedmiotowa koncentracja nie doprowadzi do istotnego ograniczenia konkurencji na rynku prywatnych us ł ug medycznych ś wiadczonych przez centra medyczne i prywatne lecznice obejmuj ą cym aglomeracj ę warszawsk ą . Jak zosta ł o wskazane powy ż ej uczestnicy przedmiotowej 8 Porównaj Wytyczne w sprawie oceny horyzontalnego po łą czenia przedsi ę biorstw na mocy rozporz ą dzenia Rady w sprawie kontroli koncentracji przedsi ę biorstw (2004/C 31/03) (Dz. U. UE C z dnia 5 lutego 2004 r.) 20 koncentracji spotyka ć si ę b ę d ą na tym rynku w zakresie prowadzonej dzia ł alno ś ci z konkurencj ą zarówno przedsi ę biorców o podobnej skali dzia ł ania, jak równie ż mniejszych, aczkolwiek licznych konkurentów. Przedmiotowa koncentracja nie wywiera wp ł ywu na ż aden rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie wertykalnym i konglomeratowym. W zwi ą zku z powy ż szym orzeczono, jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 81 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów oraz art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks post ę powania cywilnego (Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ze zm.) – od niniejszej decyzji stronie przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Kontroli Koncentracji Robert Kami ń ski 21