DNR-1/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70 - 88(29)10/11/KS Warszawa, dnia 7.01.2011 r. DECYZJA DNR – 1/1/2011 I. Na podstawie art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b) i pkt 2 lit. b), w związku z art. 10 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 4 ust. 1 oraz art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa roweru Daisy 16 model MD – 10 – 711, wprowadzonego na polski rynek przez przedsiębiorcę Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że ze względu na nieposiadanie osłony łańcucha osłaniającej całkowicie zewnętrzną powierzchnie boczną łańcucha, jak również tylne koło łańcuchowe, a także braki w instrukcji dołączonej do produktu, polegające na nieumieszczeniu informacji dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej rowerzysty i bagażu oraz maksymalnej masy całkowitej (rower + rowerzysta + bagaż) oraz sposobu montażu, nastawienia i usunięcia kółek pomocniczych a także roli rodziców w nauce użytkowania roweru produkt ten nie jest bezpieczny i: 1) w przypadku rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711, będących przedmiotem postępowania, które nie zostały wprowadzone na rynek – zakazuje przedsiębiorcy Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu wprowadzania tych produktów na rynek i nakazuje podjęcie czynności niezbędnych do zapewnienia przestrzegania tego zakazu; 2) w przypadku rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711, będących przedmiotem postępowania wprowadzonych na rynek - nakazuje przedsiębiorcy Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu natychmiastowe wycofanie z rynku tych produktów. 2 II. Na podstawie art. 24 ust. 12 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 20, poz. 106 i Nr 18, poz. 97) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zobowiązuje przedsiębiorcę Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu do przekazania Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów dowodów wykonania decyzji w zakresie pkt I w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. III. Na podstawie art. 33a ust. 2 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), za wprowadzenie na rynek produktów niespełniających wymagań bezpieczeństwa, tj. rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na przedsiębiorcę Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu karę pieniężną w wysokości 15 000 zł (słownie: piętnaście tysięcy złotych), płatną do budżetu państwa. Uzasadnienie Pismem z dnia 18 maja 2010 r. Podlaski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej „UOKIK”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 71, wprowadzonych na polski rynek przez przedsiębiorcę Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu. W toku kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy Dariusza Zakrzewskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo „MISTRAL – Dariusz Zakrzewski” w Białymstoku, inspektorzy reprezentujący Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa 2 sztuki rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711 w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z późn. zm), posiłkując się postanowieniami normy PN–EN 14765:2007 + zmiana A1:2008 „Rowery dziecięce. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań”, a także uwzględniając aktualny stan wiedzy i techniki oraz uzasadnione oczekiwania konsumentów. Rower Daisy 16 model MD – 10 – 711 o długości 735 mm (odległość między osiami obu kół roweru) i wysokości 770 mm (odległość podłoża od najwyższego punktu kierownicy) występuje w kilku zestawach kolorystycznych. Ramy rowerów w sposób widoczny i trwały oznakowane są w dolnej części w pobliżu korby wytłoczonym numerem, np.: DMD09J02570. Na mufach rowerów 3 zamieszczony jest trwały napis o następującej treści: „Kiddy Colection by MERIDA”. Ponadto, bezpośrednio na produkcie znajduje się trwałe oznakowanie: „Daisy”, „MERIDA”. www.merida- bikes.com , “Lightweight Alloy Frame” oraz „made in Srilanka”. Przedmiotowe rowery posiadają na osłonach łańcucha, siodełkach i ramach zdobienia w kształcie kwiatków z uśmiechniętą buzią, a do uchwytów kierownicy doczepione są ozdoby w postaci błyszczących frędzli. Nad przednim kołem, do kierownicy doczepiony jest za pomocą opaski zaciskowej z tworzywa sztucznego, koszyczek wykonany z tworzywa sztucznego. Ponadto, rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 posiadają zamontowane kółka pomocnicze. W badanych produktach odległość pionowa od podłoża do górnej powierzchni siodełka, ze wspornikiem ustawionym w położeniu minimalnej głębokości osadzenia wynosi 657 mm, natomiast odległość pionowa od podłoża do powierzchni siodełka, ze wspornikiem ustawionym w położeniu maksymalnej głębokości osadzenia wynosi 575 mm. Rowery wyposażone są w osłonę łańcucha, która nie osłania w pełni zewnętrznej powierzchni bocznej łańcucha tj. dolnego zarysu na długości 50 mm, a także w całości tylnego koła łańcuchowego. Do rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711 dołączona była karta gwarancyjna i instrukcja użytkowania obsługi rowerów sporządzona w języku polskim. Badania przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej wykazały, że nieosłonięcie tylnego koła łańcuchowego oraz - na znacznej długości – łańcucha napędowego może spowodować zagrożenie dla bezpieczeństwa dziecka korzystającego z roweru Daisy 16 model MD – 10 – 711, polegające na wkręceniu się w zespół napędowy roweru elementów ubrania tj. sznurówki, tasiemki, ściągacze lub palców dłoni dziecka, co może skutkować przewróceniem się dziecka i uszkodzeniem ciała, stłuczeniem, czy złamaniem kończyn. Załączona instrukcja obsługi rowerów nie posiadała także ostrzeżeń o zagrożeniach występujących podczas jazdy z kółkami pomocniczymi, a także następujących informacji: - o sposobie montażu, nastawieniu i usunięciu kółek pomocniczych; - o dopuszczalnej masie całkowitej rowerzysty oraz o masie całkowitej (rower + rowerzysta + bagaż) dla tego modelu roweru; - o roli rodziców lub opiekunów którzy powinni nauczyć dzieci jak użytkować rower, a w szczególności jak używać hamulca nożnego. Prezes UOKiK, mając na uwadze wyniki badań organoleptycznych, podzielił opinię inspektorów reprezentujących Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej i uznał, że rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 mogą stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia dzieci – szczególnej kategorii konsumentów narażonych na niebezpieczeństwo w związku z używaniem tego produktu i uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. 4 Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) pismem z dnia 31 maja 2010 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa roweru Daisy 16 model MD – 10 – 711. Jednocześnie, w drodze postanowienia z dnia 31 maja 2010 r., wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez produkty będące przedmiotem postępowania. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że ze względu na zakres i rodzaj stwierdzonych niezgodności, jak również zagrożenie stwarzane przez produkty będące przedmiotem postępowania, w opinii Prezesa UOKiK, niezbędne jest podjęcie działań zarówno w stosunku do produktów, które nie zostały wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych już na rynek. Z uwagi na wady, jakie posiadają rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 w przypadku produktów, które nie zostały wprowadzone na rynek, w opinii Prezesa UOKiK niezbędne było zaprzestanie ich przekazywania dystrybutorom oraz prezentowania i oferowania konsumentom. W przypadku produktów, które zostały już wprowadzone na rynek, w opinii Prezesa UOKiK strona postępowania powinna podjąć działania polegające na natychmiastowym wycofaniu w/w produktów z rynku w celu wyposażenia rowerów w osłonę łańcucha, która całkowicie osłania zewnętrzną powierzchnię boczną łańcucha i tylnego koła łańcuchowego. Strona postępowania mogła również zaproponować inny sposób wyeliminowania zagrożeń i przedstawić go do akceptacji Prezesowi UOKiK. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 28 czerwca 2010 r. strona postępowania poinformowała, że rower Daisy 16 model MD – 10 – 711 jest produktem bezpiecznym i spełnia wymagania określone w normie PN-EN 14764:2007 „ Rowery Miejskie i wycieczkowe. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań.” . Jednocześnie poinformowała Prezesa UOKiK, iż z uwagi na rozmiar roweru Daisy 16 model MD – 10 – 711 nie ma do niego zastosowania norma PN–EN 14765:2007 + zmiana A1:2008 „Rowery dziecięce. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań” , a sam fakt dołączenia do produktu ozdób dziecięcych, w jej opinii nie świadczy o przeznaczeniu roweru a w konsekwencji o tym, wymagania której normy powinny być stosowane. Wobec powyższego, Prezes UOKiK w piśmie z dnia 13 lipca 2010 r. zwrócił się do strony postępowania o przekazanie dowodów w postaci wyników badań potwierdzających spełnianie przez rower będący przedmiotem postępowania wymagań określonych w normie PN – EN 14764:2007 „ Rowery Miejskie i wycieczkowe. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań” oraz o wskazanie, dla jakiego przedziału wiekowego przeznaczony jest rower Daisy 16 model MD – 10 – 711. Strona postępowania zwróciła się w piśmie z dnia 20 lipca 2010 r. o przedłużenie terminu na przekazanie wskazanych wyżej dowodów. 5 W piśmie z dnia 6 sierpnia 2010 r., podpisanym przez dyrektora generalnego Merida Polska sp. z o.o. z siedzibą w Zabrzu przekazano wyniki badań roweru będącego przedmiotem postępowania z dnia 9 listopada 2009 r. w języku angielskim. W piśmie tym zawarto także oświadczenie, że przedsiębiorca nie określa przedziałów wiekowych użytkowników produktów ze względu na różnicę wzrostu w obrębie tej samej grupy wiekowej, a wyznacznikiem przydatności roweru dla konkretnej osoby jest jej wzrost i wybór odpowiedniego rozmiaru roweru. W piśmie z dnia 16 sierpnia 2010 r. Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania - na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) do uzupełnienie braku formalnego poprzez podpisanie przez osobę uprawnioną do reprezentowania spółki zgodnie z treścią ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma lub przekazanie upoważnienia do podpisywania korespondencji dla osoby, która podpisała pismo. Jednocześnie poinformował stronę postępowania, że przekazane wyniki badań produktu nie spełniają wymagań art. 22a ust. 1 i 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów i w związku z tym nie mogą zostać uwzględnione jako dowód w toczącym się postępowaniu i zwrócił się do strony postępowania o ich ponowne przekazanie we właściwej formie. W piśmie z dnia 26 sierpnia 2010 r. strona postępowania przekazała kopię badań dotyczącą roweru Daisy 16 model MRD-91601 poświadczoną za zgodność z oryginałem przez prezesa Zarządu uprawnionego do reprezentowania Merida Polska sp. z o.o. z siedzibą w Zabrzu zgodnie z treścią ujawnioną w Krajowym Rejestrze Sądowym wraz z tłumaczeniem na język polski przedmiotowego dokumentu sporządzonym przez tłumacza przysięgłego. W pismach z dnia 7 września 2010 r. Prezes UOKiK zwrócił się z prośbą o przedstawienie opinii do Komitetu Technicznego nr 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, Polskiego Związku Kolarskiego oraz Polskiego Stowarzyszenia Rowerowego grupującego przedstawicieli producentów i dystrybutorów rowerów, celem odpowiedzi na pytanie, czy ocena bezpieczeństwa przedmiotowych rowerów powinna być dokonywana w oparciu o wymagania określone w normie PN–EN 14765:2007 + zmiana A1:2008 „Rowery dziecięce. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań” , czy też w normie PN- EN 14764: 2007 „ Rowery miejskie i wycieczkowe. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań” . W piśmie z dnia 20 września 2010 r. Komitet Techniczny nr 17 ds. Pojazdów i Transportu Drogowego Polskiego Komitetu Normalizacyjnego wyraził stanowisko, iż rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 są rowerami dziecięcymi i powinny być oceniane w oparciu o wymagania zawarte w normie PN–EN 14765:2007 + zmiana A1:2008 „Rowery dziecięce. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań”, a przedłużenie sztyc podsiodełkowych w żaden sposób nie kwalifikuje tych rowerów do kategorii rowerów miejskich i wycieczkowych. Ponadto, Komitet poparł stanowisko 6 zaprezentowane przez Prezesa UOKiK w przedmiocie wyższości rzeczywistego przeznaczenia roweru nad zapewnieniami deklarowanymi przez producenta. Stanowisko na temat decydującej roli rzeczywistego przeznaczenia produktu wyraził także Polski Związek Kolarski w piśmie z dnia 22 września 2010 r. Jednocześnie organizacja ta wskazała, iż jej opinia w tym zakresie oparta jest na przekazanych zdjęciach produktu, a nie wymaganiach technicznych. Pismem z dnia 20 października 2010 r. Polskie Stowarzyszenie Rowerowe wyraziło swoje stanowisko w przedmiocie oceny bezpieczeństwa przedmiotowych rowerów wskazując, iż w jego opinii ocena bezpieczeństwa tych produktów powinna być oparta o normę właściwą dla tego typu produktów ze względu na posiadaną maksymalną wysokość siodełka. Zgodnie ze stanowiskiem ww. organizacji zrzeszającej producentów i dystrybutorów rowerów zakresem normy PN- EN 14764: 2007 „ Rowery miejskie i wycieczkowe. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań” objęte są rowery o maksymalnej wysokości siodełka równej i wyższej niż 635 mm, które są przeznaczone do użytkowania na drogach publicznych. W piśmie z dnia 2 listopada 2010 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o stanowisku Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, Polskiego Związku Kolarskiego oraz Polskiego Stowarzyszenia Rowerowego. Ponadto Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o jej prawach wynikających z art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona skorzystała z przysługujących jej praw i pismem z dnia 14 grudnia 2010 r. oświadczyła, że nie podziela stanowiska Prezesa UOKiK o niespełnianiu wymagań bezpieczeństwa przez wprowadzany przez nią na rynek produkt. W jej opinii rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 są rowerami miejskimi i wycieczkowymi, do których stosuje się normę PN-EN 14764:2007 i produkty te spełniają wymagania określone w tej normie. Podkreśliła, że fakt, iż rowery te posiadają ozdoby dziecięce nie oznacza, że są dla dzieci przeznaczone, gdyż o rowerach dziecięcych stanowi przede wszystkim ich wielkość. Przedsiębiorca stwierdził także, że stanowisko Polskiego Komitetu Normalizacyjnego jest dla niego niezrozumiałe. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu wprowadził na polski rynek rower Daisy 16 model MD – 10 – 711 i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym producentem jest importer produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - 7 stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Jak wynika ze zgromadzonych w toku postępowania dowodów, Merida Polska sp. z o.o. zakupiła produkt będący przedmiotem postępowania od przedsiębiorcy Seize Potential Limited z siedzibą w Tajwanie co najmniej dwukrotnie: w listopadzie 2009 r. w ilości 750 sztuk oraz w grudniu 2009 r. w tej samej ilości. Jak oświadczyła strona postępowania w piśmie z dnia 6 sierpnia 2010 r., producentem rowerów będących przedmiotem postępowania jest Dumar International Inc. Ponadto, bezpośrednio na ramie produktu widniało oznaczenie: „ MERIDA ”, „ www.merida-bikes.com ”, a także w instrukcji produktu był wskazana nazwa i adres przedsiębiorcy Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu. Z uwagi na powyższe, spełnione zostały przesłanki do uznania ww. przedsiębiorcy za producenta. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. W niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma ustalenie, dla jakiej grupy (kategorii wiekowej) konsumentów są przeznaczone rowery będące przedmiotem niniejszego postępowania. Od tego rozstrzygnięcia bowiem zależy, w oparciu o wymagania której normy można oceniać bezpieczeństwo tych produktów. Merida Polska sp. z o.o. z siedzibą w Zabrzu w kierowanej do Prezesa UOKiK korespondencji dowodziła, że rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 są rowerami miejskimi i wycieczkowymi. Przedsiębiorca twierdzi, że o kategorii konsumentów dla których te produkty są przeznaczone nie decyduje ich wygląd (w tym przypadku ozdoby które są atrakcyjne dla dzieci czy kółka pomocnicze) lecz jedynie maksymalna wysokość siodełka. Prezes UOKiK po analizie zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego nie podzielił tego stanowiska. Ocena bezpieczeństwa produktu dokonywana przez Prezesa UOKiK w niniejszej sprawie uwzględnia w pierwszym rządzie wymagania określone w przepisach ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Ustawa ta określa, jakie elementy należy uwzględnić przy ocenie bezpieczeństwa produktu. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Art. 4 ust. 2 ustawy wskazuje, które elementy należy uwzględnić przy ocenie bezpieczeństwa produktu. Są to m.in.: cechy produktu, wygląd produktu, w tym jego oznakowanie, ostrzeżenia i instrukcje, a także kategorie konsumentów narażonych na niebezpieczeństwo w związku z używaniem produktu. Zgodnie z art. 8 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. W opinii Polskiego Komitetu Normalizacyjnego a także Polskiego Związku Kolarskiego, którą podzielił Prezes UOKiK, konsumenci dokonując zakupu roweru Daisy 16 model MD – 10 – 711, ze względu na wygląd tego produktu mogą uznać, że rower ten jest przeznaczony dla dzieci. To dla tej grupy konsumentów produkt jest bowiem atrakcyjny z uwagi na posiadane cechy fizyczne, wygląd jak również elementy dekoracyjne (w postaci błyszczących frędzli doczepionych do uchwytów kierownicy oraz plastikowego koszyczka). Z uwagi na powyższe, Prezes UOKiK uznał, iż konsumenci mają prawo oczekiwać, iż rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 być ocenianie jak rowery dla dzieci i w konsekwencji - spełniać wymagania stawiane dla takich produktów. Organ nadzoru stanął bowiem na stanowisku, iż rzeczywiste przeznaczenie produktu powinno mieć pierwszeństwo przed deklaracjami producenta w tym zakresie. W opinii Prezesa UOKiK za tym, że produkt będący przedmiotem postępowania jest przeznaczony dla dzieci przemawia także posiadania przez rower Daisy 16 model MD – 10 – 711 kółek pomocniczych, których zadaniem jest ułatwienie nauki jazdy właśnie dzieciom. Z tego właśnie względu wymagania bezpieczeństwa odnośnie tego elementu roweru zawarte są tylko w normie PN–EN 14765:2007. Strona postępowania nie przedstawiła żadnych dowodów które świadczyły by o tym, że te elementy roweru są bezpieczne, nie przekazała także konsumentom informacji, w jaki sposób należy użytkować te elementy. Prezes UOKiK przy ocenie bezpieczeństwa produktów analizuje także informacje, które konsumenci otrzymują od przedsiębiorców, mające im zapewnić bezpieczne i prawidłowe korzystanie z produktu. Z tego względu jako dowód w niniejszej sprawie potraktowano także informacje które strona postępowania przekazuje konsumentom na swojej stronie internetowej www.rowerymerida.com.pl . W sposób bezsporny wynika z nich, że rowery będące przedmiotem postępowania są przeznaczone dla dzieci - przedsiębiorca informuje bowiem, że rowery Daisy należy do grupy: „ dziecięce – hardtail ”. Na stronie tej znajdują się także następujące informacje: „ Rowery Meridy przeznaczone są dla dzieci w grupach wiekowych od 3~4 (rowerek o 12" kołach i 7,5" ramie) poprzez rowerki dla 4~7 latków (rozmiar kół 16" i ramy 8" oraz 9,5") po 7~9 latków ( na 20" kołach i ramach: 9,5;10" oraz 13") ”. Ponadto, na mufach rowerów zamieszczono napis „ kiddy ” (ang. dzieciak). Z uwagi na powyższe, Prezes UOKiK uznał, że w przekazie skierowanym do konsumentów przedsiębiorca będący stroną postępowania deklaruje, że wprowadzane przez niego na rynek produkty są przeznaczone dla dzieci. Dowodem, który w opinii strony postępowania świadczy o tym, że wprowadzone przez nią na polski rynek produkty są bezpieczne są przekazane przez nią wyniki badań na zgodność z normą 9 EN-14764:2007. Ponieważ Prezes UOKiK nie podzielił opinii strony postępowania, że rowery Daisy są rowerami miejskimi i wycieczkowymi, nie weryfikował, czy rzeczywiście rowery te spełniają wymagania (zwłaszcza wytrzymałościowe) określone w tej normie. Należy jednak zauważyć, że badania przekazane przez stronę postępowania zostały przeprowadzone przez samego wytwórcę roweru – Dumar International Inc. Z uwagi na fakt, iż nie brała w nich udziału żadna niezależna jednostka, nie mogą zostać uznane za w pełni wiarygodne. Wątpliwości Prezesa UOKiK co do wiarygodności tych dokumentów budzi także to, że model roweru którego dotyczą wyniki badań przekazane przez stronę postępowania został oznaczony numerem MRD-91601, tymczasem produkt którego dotyczy niniejsze postępowanie nosi numer MD – 10 – 711. Mając powyższe na uwadze Prezes UOKiK uznał, iż rower Daisy 16 model MD – 10 – 711 ze względu na nieposiadanie osłony łańcucha osłaniającej całkowicie zewnętrzną powierzchnie boczną łańcucha, jak również tylne koło łańcuchowe, a także braki w instrukcji dołączonej do produktu, polegające na nieumieszczeniu informacji dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej rowerzysty i bagażu oraz maksymalnej masy całkowitej (rower + rowerzysta + bagaż) oraz sposobu montażu, nastawienia i usunięcia kółek pomocniczych a także roli rodziców w nauce użytkowania roweru nie są bezpieczne w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W przypadku stwierdzenia, że produkt nie jest bezpieczny, Prezes UOKiK może zastosować środki określone w art. 24 ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 24 ust. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów powyższe środki mogą być stosowane wyłącznie w celu odwrócenia niebezpieczeństwa oraz zapewnienia ochrony zdrowia i życia konsumentów. Środki te można stosować pojedynczo lub łącznie, w zależności od zakresu i rodzaju stwierdzonych niezgodności z wymaganiami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktu, jak również zagrożenia stwarzanego przez produkt. Ze względu na zagrożenia stwarzane przez rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711, Prezes UOKiK uznał, iż niezbędne jest ich natychmiastowe wycofanie z rynku oraz zaprzestanie wprowadzania ich na rynek. Produkty, które znajdują się na rynku należy odebrać od dystrybutorów i zakazać prezentowania i oferowania ich konsumentom. Zgodnie z art. 24 ust. 12 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK zobowiązał stronę postępowania do przekazania dowodów wykonania decyzji w tym zakresie. W związku z powyższym, dowody wycofania wadliwych produktów z rynku należy przekazać Prezesowi UOKiK. W przypadku gdyby dystrybutorzy nie posiadali powyższych produktów, a tym samym nie byłoby możliwe ich odebranie, strona postępowania może przedstawić pisemne oświadczenia dystrybutorów o tym, że nie posiadają w swojej ofercie handlowej produktów będących przedmiotem postępowania. Rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711, które zostaną odebrane od dystrybutorów, jak również te egzemplarze produktu, które nie zostały wprowadzone na rynek, należy zwrócić do dostawcy lub 10 zniszczyć, a dowody powyższych działań – w postaci np. protokołów zniszczenia lub faktur korygujących – należy przedstawić Prezesowi UOKiK. Zastosowane przez Prezesa UOKiK środki określone w art. 24 ust. 4 pkt 1 lit. b) oraz pkt 2 lit. b) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów są adekwatne do zagrożenia stwarzanego przez powyższe produkty. W związku z tym, iż Prezes UOKiK uznał, że rowery Daisy 16 model MD – 10 – 711 nie spełniają ogólnych wymagań bezpieczeństwa określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, wprowadzający je na polski rynek przedsiębiorca Merida Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Zabrzu naruszył obowiązek określony w art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, co wyczerpuje przesłanki określone w art. 33a ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy. Zgodnie z art. 33a ust 2 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za wprowadzenie na rynek produktu niespełniającego wymagań bezpieczeństwa, Prezes UOKiK może nałożyć na producenta karę pieniężną w wysokości do 100 000 zł. O możliwości nałożenia przez Prezesa UOKiK kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów przedsiębiorca będący stroną niniejszego postępowania został pouczony przez Prezesa UOKiK w postanowieniu z dnia 31 maja 2010 r. Kara pieniężna, nakładana na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów ma charakter fakultatywny, co oznacza, że Prezes UOKiK w ramach uznania administracyjnego decyduje, czy w danej sprawie nałożenie kary jest zasadne. Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzależniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie stanowi, że wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. Na wysokość kary wpłynęła ocena całokształtu okoliczności sprawy, dokonana przez Prezesa UOKiK. Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy), co oznacza, że konsumenci mają prawo oczekiwać, iż wprowadzane przez tego przedsiębiorcę na rynek produkty będą spełniały wymagania bezpieczeństwa. Za okoliczność obciążającą organ nadzoru uznał fakt, że produkt będący przedmiotem postępowania stwarza zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia dzieci, czyli kategorii konsumentów, która w świetle ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów znajduje się pod szczególną ochroną. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 2 pkt 4 ustawy, przy ocenie bezpieczeństwa produktu uwzględnia się kategorie konsumentów narażonych na niebezpieczeństwo w związku z używaniem produktu, w szczególności dzieci i osoby starsze. 11 Jako okoliczność obciążającą Prezes UOKiK potraktował również fakt, iż strona nie podjęła współpracy z organem nadzoru w celu eliminacji zagrożeń stwarzanych przez produkty będące przedmiotem postępowania. W niniejszej sprawie Merida Polska sp. z o.o. z siedzibą w Zabrzu – wbrew wezwaniu Prezesa UOKiK zawartemu w postanowieniu z dnia 31 maja 2010 r. – nie przedstawiła istotnych w sprawie informacji, takich jak: liczba produktów będących przedmiotem postępowania i okres, w którym były wprowadzane na rynek, dowodów potwierdzających ich zakup, informacji dotyczących reklamacji. Z uwagi na powyższe, Prezes UOKiK dysponował jedynie dowodami które zgromadziła Inspekcja Handlowa w trakcie kontroli i w oparciu o nie ustalił osiągniętą przez stronę postępowania korzyść majątkową. Ponadto, Prezes UOKiK nie mógł również pomiąć faktu, że nie jest to pierwsze naruszenie przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów przez tego przedsiębiorcę. W 2006 r. prowadził już bowiem postępowanie dotyczące roweru Merida Matts Miami 20, które zakończyło się wydaniem decyzji nr DNR 100/2006. W postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, kryterium pomocniczym przy określeniu wysokości kary pieniężnej stanowi wysokość korzyści majątkowej osiągniętej przez stronę postępowania ze sprzedaży produktów będących jego przedmiotem. Wartość ta jest określona jako iloczyn liczby produktów wprowadzonych na rynek i ceny sprzedaży jednej sztuki produktu. W niniejszej sprawie, z uwagi na brak współpracy strony postępowania określenie korzyści majątkowej w sposób wskazany powyżej nie było możliwe. Strona postępowania - mimo tego że Prezes UOKiK zwrócił się do niej o przekazanie danych dotyczących ilości produktów przez nią zakupionych a następnie wprowadzonych na polski rynek takich informacji nie przekazała. Przy ustalaniu ceny sprzedaży jednej sztuki produktu Prezes UOKiK oparł się więc na znajdującej się w aktach sprawy fakturze VAT nr 1359/05/CN z dnia 16 UOKiK uwzględnił wagę naruszenia przez stronę postępowania przepisów o ogólnym lutego 2010 r. świadczącej o sprzedaży 8 egzemplarzy rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711 za cenę jednostkową 409,02 zł. Natomiast liczba produktów wprowadzonych na polski rynek została ustalona na podstawie przekazanych Inspekcji Handlowej przez stronę postępowania przy piśmie z dnia 29 kwietnia 2010 r. faktur zakupu z dnia 24 listopada 2009 r. oraz 6 grudnia 2009 r. Zgodnie z nimi, strona postępowania łącznie zakupiła 1 500 rowerów Daisy 16 model MD – 10 – 711. Obliczona w ten sposób korzyść majątkowa wynosi 613 503 zł. Prezes UOKiK za znaczną uznał także znaną mu liczbę produktów prowadzonych na polski rynek przez stronę postępowania (1 500 sztuk). Wymierzając karę, Prezes bezpieczeństwie produktów – należy bowiem zauważyć, że zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie, za czyn popełniony przez stronę Prezes UOKiK może nałożyć karę do 100 000 zł. Prezes UOKiK uznał, że kara określona w sentencji decyzji jest 12 adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja, zgodnie z art. 25 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, stanowi podstawę wpisu do prowadzonego przez Prezesa UOKiK rejestru produktów niebezpiecznych. Zgodnie z § 4 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu prowadzenia rejestru produktów niebezpiecznych (Dz. U. Nr 87, poz. 814), w przypadku decyzji, której nie nadano rygor natychmiastowej wykonalności, Prezes UOKiK dokonuje wpisu do rejestru z urzędu po upływie terminu, od kiedy decyzja stała się ostateczna. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes Otrzymuje: radca prawny Monika Przewłocka pełnomocnik MERIDA POLSKA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością ul. Staromiejska 11/3 40 – 013 Katowice