DNR-85/2010

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-8( 241 )/10/BZ Warszawa, dnia 27 grudnia 2010 r. DECYZJA DNR-1/85/2010 Na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 12 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nieudzielenia przez przedsiębiorcę BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy sandały dziecięce model 51278 – 93B są bezpieczne, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na tego przedsiębiorcę karę pienięŜną w wysokości 3 000 zł (słownie: trzy tysiące złotych) płatną do budŜetu państwa. Uzasadnienie Pismem z dnia 2 lipca 2010 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów formularz zgłoszenia produktu niebezpiecznego - sandałów dziecięcych model 51278 – 93B, zwanych dalej „sandałami”, wprowadzonych na rynek przez przedsiębiorcę BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim. Przedmiotowe sandały zostały zakupione w dniu 5 czerwcu 2010 r. w sklepie F.H. BUCIK Andrzej Danielewski przy ul. Długiej 22 w Krakowie. Z opisu przedstawionego przez konsumentkę wynikało, iŜ podeszwa produktu uległa bardzo szybkiemu ścieraniu i kruszeniu się, zwłaszcza w tylnej jego części. W opinii konsumentki zgłaszającej produkt, konsekwencją uŜytkowania tego modelu obuwia przez małe dzieci moŜe być uraz ortopedyczny, a co za tym idzie wady postawy. Z uwagi na zgłoszoną skargę, Prezes UOKiK zlecił Mazowieckiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej przeprowadzenie kontroli w siedzibie przedsiębiorcy BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim, której celem miało być ustalenie czy, przedmiotowe sandały są bezpieczne. W toku kontroli, inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej ustalili, Ŝe w ofercie handlowej w siedzibie przedsiębiorcy nie ma sandałów, nie dysponował on takŜe Ŝadnymi badaniami i atestami poświadczającymi, iŜ przedmiotowe buty są bezpieczne, a takŜe poinformował, Ŝe zgłoszono sześć 2 przypadków reklamacji odnoszących się do tego produktu. Tylko jedna z nich dotyczyła wadliwej podeszwy bucika, która uległa bardzo szybkiemu ścieraniu i kruszeniu się, zwłaszcza w tylnej jego części. Reklamacja została uznana przez przedsiębiorcę za bezpodstawną z powodu stwierdzenia, iŜ uszkodzenia produktu mają charakter mechaniczny. Biorąc pod uwagę fakt, iŜ konsumentka zakupiła sandały w dniu 5 czerwca 2010 r., a juŜ w dniu 16 czerwca 2010 r. zareklamowała produkt z powodu uszkodzenia podeszwy, co uniemoŜliwiło bezpieczne uŜytkowanie obuwia Prezes UOKiK stwierdził, iŜ istnieje prawdopodobieństwo, Ŝe produkt ten moŜe nie spełniać ogólnych wymagań bezpieczeństwa i moŜe stanowić zagroŜenie dla bezpieczeństwa małych konsumentów. Organ nadzoru uznał, Ŝe fakt ten wymaga wyjaśnienia ze strony przedsiębiorcy BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim. Z uwagi na powyŜsze okoliczności, w piśmie z dnia 19 sierpnia 2010 r. zwrócił się do w/w przedsiębiorcy o wyjaśnienie przyczyn uznania reklamacji konsumenta za bezpodstawną, zakreślając 7-dniowy termin od momentu otrzymania pisma na udzielenie Ŝądanej informacji. Przedsiębiorca odebrał przedmiotowe pismo dnia 23 sierpnia 2010 r., a zatem termin na udzielenie Prezesowi UOKiK wymaganej informacji upłynął dnia 30 sierpnia 2010 r. W związku z nieotrzymaniem odpowiedzi na pismo z dnia 19 sierpnia 2010 r., pismem z dnia 11 października 2010 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim (zwanego dalej „stroną postępowania”) o wszczęciu postępowania administracyjnego prowadzonego na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), (zwanej dalej ,,ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”), w sprawie nieudzielenia Prezesowi UOKiK informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny. W piśmie z dnia 18 października 2010 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iŜ przyczyną braku odpowiedzi na pismo z dnia 19 sierpnia 2010 r. były nieprawidłowości w organizacji pracy działu reklamacji spowodowane nieobecnością kierownika działu, w szczególności w zakresie przepływu dokumentów. Dodał, iŜ w związku z powyŜszym jego zaniechanie w udzieleniu organowi nadzoru Ŝądanych informacji nie miało charakteru umyślnego. Ponadto, przedsiębiorca dowodził, iŜ sandały są produktem dobrej jakości, o czym świadczy niewielka liczba reklamacji. W piśmie z dnia 26 października 2010 r. Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do uzupełnienia braku formalnego pisma z dnia 18 października 2010 r. (brak podpisu osoby upowaŜnionej do reprezentowania spółki). Jednocześnie, odnosząc się do przedstawionych we wskazanym piśmie wyjaśnień, w szczególności argumentacji odnoszącej się do kwestii spełniania przez kwestionowany produkt wymagań bezpieczeństwa i przedstawionej statystki reklamacyjnej 3 Prezes UOKIK zwrócił uwagę, iŜ przedmiotem toczącego się postępowania nie jest ocena, czy wprowadzony przez stronę postępowania na rynek produkt jest bezpieczny, lecz ustalenie, czy naruszyła ona określony w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów obowiązek współpracy z Prezesem UOKiK. Pismem z dnia 5 listopada 2010 r. strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK pismo spełniające wymagania formalne. Przedmiotowy dokument nie zawierał jakichkolwiek dodatkowych wyjaśnień czy teŜ informacji co do przyczyny opóźnienia w odpowiedzi na pismo Prezesa UOKiK z dnia 19 sierpnia 2010 r., oprócz tych zawartych w poprzednim piśmie strony postępowania. Pismem z dnia 15 listopada 2010 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawem do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona postępowania skorzystała z przysługującego jej uprawnienia dnia 7 grudnia 2010 r. Dnia 17 grudnia 2010 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło pismo strony postępowania, w którym podtrzymała argumentację zawartą w piśmie z dnia 18 października 2010 r. Ponadto wyjaśniła, iŜ powodem nieudzielania odpowiedzi na pismo Prezesa UOKiK z dnia 19 sierpnia 2010 r. był urlop wypoczynkowy kierownika działu, który był odpowiedzialny za odpowiedź na pismo skierowane przez organ nadzoru rynku. Dodatkowo, strona postępowania wskazała, iŜ pracownik, który pod nieobecność kierownika otrzymał pismo Prezesa UOKiK, był niedoinformowany i nie przekazał wskazanego dokumentu kierownikowi po jego powrocie z urlopu. Strona podkreśliła, Ŝe nieprawidłowości w przepływie dokumentów powodujące brak odpowiedzi na pismo Prezesa UOKiK nie były z jej strony zamierzone. Strona postępowania poinformowała organ nadzoru, iŜ nieprawidłowości w przepływie dokumentacji zostały skorygowane. Jednocześnie, wniosła o odstąpienie od wymierzenia kary lub nałoŜenie jej w symbolicznej wysokości z uwagi na podniesione przez nią okoliczności. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo kaŜdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróŜniające oznaczenie, a takŜe osobę, która naprawia lub 4 regeneruje produkt. W toku prowadzonych czynności kontrolnych przedsiębiorca BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim potwierdził, iŜ nabył kwestionowane sandały od chińskiego przedsiębiorcy za fakturą VAT nr 910227 z dnia 21 lutego 2010 r. Ponadto, zgodnie z oświadczeniem przedsiębiorcy z dnia 2 sierpnia 2010 r., produkt wyprodukowany został w Chinach na jego zlecenie z przeznaczeniem na sezon wiosenno-letni 2010 r. Dodatkowo, na kaŜdym z bucików przedsiębiorca umieścił odróŜniające go od innych przedsiębiorców oznaczenie „BARTEK”. Zgodnie z art. 33a ust 1 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za nieudzielanie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny lub udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd Prezes UOKiK moŜe, w drodze decyzji, nałoŜyć na producenta lub dystrybutora karę pienięŜną w wysokości do 100 000 zł. Strona postępowania nie udzielając odpowiedzi w terminie wyznaczonym przez Prezesa UOKiK w piśmie z dnia 19 sierpnia 2010 r. wypełniła przesłanki wskazane w powyŜszym przepisie. Nieprzekazanie w wyznaczonym 7- dniowym terminie informacji, o które zwrócił się Prezes UOKiK do przedsiębiorcy BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim uniemoŜliwiło wyjaśnienie, czy sandały są produktem bezpiecznym, a tym samym naruszyło obowiązek współpracy z organem nadzoru - Prezesem UOKiK, określony w art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Nie moŜe być kwestionowany fakt, iŜ Prezes UOKiK w piśmie z dnia 19 sierpnia 2010 r., skierowanym do strony postępowania precyzyjnie wskazał, Ŝe niezastosowanie się do prośby organu nadzoru dotyczącej przekazania wnioskowanych informacji będzie stanowiło naruszenie obowiązku współpracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów oraz będzie podstawą do nałoŜenia kary pienięŜnej na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 wskazanego aktu prawnego. Treść powyŜszego pisma była jednoznaczna i nie budziła wątpliwości, wobec czego obowiązkiem przedsiębiorcy było udzielenie informacji Prezesowi UOKiK. Przedmiotem postępowania administracyjnego, wszczętego pismem z dnia 11 października 2010 r., było ustalenie okoliczności nieudzielenia informacji Prezesowi UOKiK przez przedsiębiorcę BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim. Po przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, Prezes UOKiK uznał, Ŝe strona postępowania nie przedstawiła argumentów, które przemawiałyby za odstąpieniem od nałoŜenia na nią kary. Z przekazanych wyjaśnień wynika, Ŝe brak terminowej odpowiedzi na pismo Prezesa UOKiK wyniknął z nieobecności pracownika odpowiedzialnego za reklamacje produktów, co skutkowało nieprawidłowościami w organizacji pracy działu reklamacji, w szczególności w zakresie przepływu dokumentów. Argument ten nie jest wystarczający, aby uznać Ŝe zaszła okoliczność niemoŜliwa do przezwycięŜenia, a strona postępowania dołoŜyła wszelkiej staranności w celu dokonania czynności w ramach postępowania. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Naczelnego Sądu 5 Administracyjnego „zaniedbanie pracownika jednostki organizacyjnej oraz jej nieprawidłowości organizacyjne nie mogą stanowić o braku winy w dopełnieniu wymogów procesowych” (wyrok NSA z dnia 20 września 2001 r., IV SA 1340/99). Fakt nieudzielania odpowiedzi na pismo Prezesa UOKiK z dnia 19 sierpnia 2010 r. we wskazanym 7-dniowym terminie jest bezsporny. Biorąc bowiem pod uwagę wyjaśnienia strony postępowania w tym zakresie nie budzi wątpliwości, iŜ nie zaistniała Ŝadna istotna przyczyna mogąca usprawiedliwić zaniechanie przekazania organowi nadzoru Ŝądanych informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy sandały są bezpieczne. W związku z powyŜszym Prezes UOKiK uznał, iŜ strona postępowania naruszyła art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Kara pienięŜna, nakładana na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów ma charakter fakultatywny, co oznacza, Ŝe Prezes UOKiK w ramach uznania administracyjnego decyduje, czy w danej sprawie nałoŜenie kary jest zasadne. Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzaleŜniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców. Określając wysokość wymierzanej kary, Prezes UOKiK wziął pod uwagę stopień i okoliczności naruszenia przez przedsiębiorcę BARTEK spółka akcyjna z siedzibą w Mińsku Mazowieckim obowiązku współpracy, określonego w ustawie o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Na wysokość kary w niniejszym postępowaniu wpłynęła ocena całokształtu okoliczności sprawy, dokonana przez Prezesa UOKiK. Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy) co oznacza, Ŝe powinna być świadoma obowiązków, jakie nakładają na nią przepisy prawa. Podkreślić w tym miejscu naleŜy, iŜ przedsiębiorca odpowiada równieŜ za – nawet nieumyślne - zaniedbania swoich pracowników. Dodatkowo, za okoliczność obciąŜającą Prezes UOKiK uznał fakt, Ŝe produkt był przeznaczony dla dzieci, tj. kategorii konsumentów szczególnie naraŜonych na niebezpieczeństwo związane z uŜywaniem tego produktu. Jako okoliczność łagodzącą Prezes UOKiK uwzględnił fakt, Ŝe było to pierwsze naruszenie przez stronę postępowania przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Wymierzając karę, Prezes UOKiK uwzględnił wagę naruszenia przez stronę postępowania przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów – naleŜy bowiem zauwaŜyć, Ŝe zgodnie z ustawą o ogólnym bezpieczeństwie, za czyn popełniony przez stronę Prezes UOKiK moŜe nałoŜyć karę do 100 000 zł. Prezes UOKiK uznał, Ŝe kara określona w sentencji decyzji jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń, spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. 6 Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pienięŜną naleŜy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: BARTEK S.A. Ul. Gen. K. Sosnkowskiego 83 05-300 Mińsk Mazowiecki