DNR-106/2014

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-125( 23 )/14/TN Warszawa, dnia 29 października 2014 r. DECYZJA DNR-1/106/2014 Na podstawie: 1) art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa złącza AC wtyk PL-gniazdo UK białe model ZLA0556F, wprowadzonego na rynek polski przez przedsiębiorcę Zbigniewa Leszka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne; 2) art. 25a ust. 1 i 6 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zobowiązuje przedsiębiorcę Zbigniewa Leszka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem do uiszczenia na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kwoty 4 467,14 zł (słownie: cztery tysiące czterysta sześćdziesiąt siedem złotych czternaście groszy), stanowiącej równowartość kosztów badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez VDE Prüf- und Zertifizierungsinstitut z siedzibą Offenbach. 2 Uzasadnienie Złącze AC wtyk PL-gniazdo UK białe model ZLA0556F (dalej też „adapter”) jest wykonane z tworzywa sztucznego w kolorze białym. Produkt jest wyposażony we wtyczkę do gniazda sieciowego stosowanego w Polsce (wtyczka z dwoma okrągłymi kołkami stykowymi) oraz w trójotworowe gniazdo typowe dla wtyczki stosowanej w Wielkiej Brytanii (wtyczka z trzema kołkami stykowymi o przekroju prostokątnym). Opakowanie jednostkowe adaptera stanowi woreczek foliowy, na którym umieszczono etykietę zawierającą m.in. następujące informacje: nazwę produktu „ Złącze AC wtyk PL - gniazdo UK białe ”, model „ ZLA 0556F ”, kod kreskowy 5901436704058 oraz informację „ Wyprodukowano w CHRL dla LECHPOL Zbigniew Leszek, Miętne, ul. Garwolińska 1, 08-400 Garwolin ”. Bezpośrednio na adapterze umieszczono informację „10/250~”. Do produktu dołączono instrukcję użytkowania. Adapter jest umieszczony w opakowaniu zbiorczym, na którym powtórzono informacje dołączone do każdego egzemplarza. Pismem z dnia 12 czerwca 2014 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej „Prezes UOKiK”) protokół wraz z aktami kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy Zbigniewa Leszka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem. Kontrola została zlecona przez Prezesa UOKiK w związku z faktem, że adapter został notyfikowany we Wspólnotowym Systemie Szybkiej Informacji RAPEX (notyfikacja nr A12/1799/13). W trakcie kontroli inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej pobrali adapter i przekazali do VDE Prüf- und Zertifizierungsinstitut z siedzibą Offenbach w celu przeprowadzenia badań laboratoryjnych i ustalenia, czy produkt spełnia wymagania określone w normie IEC 60884- 1:2002/A1:2006/A2:2013 (PN-IEC 60884-1:2006/A1:2009) „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i podobnego. Część 1: Wymagania ogólne ”, zwanej dalej „normą IEC 60884-1”. Badania laboratoryjne wykazały, że konstrukcja adaptera umożliwia włożenie do gniazda UK tylko jednego kołka wtyczki, podczas gdy drugi kołek wiodący prąd pozostaje elementem dostępnym dla dotyku. Konstrukcja ww. produktu jest niezgodna z pkt 10.3 normy IEC 60884-1 , zgodnie z którym nie powinno być możliwe zetknięcie kołka wtyczki z tulejką stykową gniazda wtyczkowego, gdy możliwe jest dotknięcie innego kołka. Ponadto zgodnie z normą IEC 60083 gniazda UK muszą posiadać osłonki otworów kontaktów, które zapobiegają możliwości włożenia wtyczki do gniazda (w takiej sytuacji tylko naciśnięcie obu bolców równocześnie zwalnia blokadę osłonek otworów). 3 Dowód: sprawozdanie z badań nr 5018385-9999-0001/197158IC2/tth z dnia 24 kwietnia 2014 r. - k. 10-15 akt kontroli Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. W związku z powyższym, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 oraz z 2014 r. poz. 183), pismem z dnia 4 lipca 2014 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Zbigniewa Leszka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa adaptera. W tym samym piśmie Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do przekazania zestawienia sprzedaży adaptera z lat 2013-2014 oraz informacji na temat ewentualnych skarg lub reklamacji dotyczących tego produktu. Ponadto Prezes UOKiK zwrócił się o przekazanie ewentualnych dowodów potwierdzających wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez adapter. Dowód: pismo Prezesa UOKiK z dnia 4 lipca 2014 r. - k. 18-21 akt postępowania Prezesa UOKiK. W odpowiedzi, pismem z dnia 15 lipca 2014 r. strona postępowania przekazała zestawienie sprzedaży adapterów z lat 2013-2014 oraz poinformowała, że nie otrzymała skarg i reklamacji na te produkty. Strona postępowania zakomunikowała, że powiadomiła drogą elektroniczną dystrybutorów o zagrożeniu stwarzanym przez adaptery i konieczności dokonania ich zwrotu, na dowód czego przekazała wydruk wiadomości skierowanej do adresatów ujętych pod zbiorczym adresem „pracownicy@lechpol.pl”. Ponadto strona postępowania poinformowała, że do chwili obecnej odebrała od dystrybutorów 247 adapterów, a także przekazała dowód ostrzeżenia konsumentów w jednym wydaniu dziennika o zasięgu ogólnopolskim oraz oświadczenia pięciu dystrybutorów o nieposiadaniu adaptera na stanie magazynowym. Ponadto strona postępowania złożyła wniosek o przedłużenie terminu do końca sierpnia 2014 r. na przedstawienie pozostałych dowodów potwierdzających wycofanie adapterów z rynku, jak również dowodów zniszczenia egzemplarzy odebranych od dystrybutorów i posiadanych na stanie magazynowym. 4 Dowód: pismo strony postępowania z dnia 15 lipca 2014 r. - k. 24-51 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 17 lipca 2014 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że uwzględnił jej wniosek oraz zwrócił się o wskazanie ilości adapterów, które zostały zniszczone. Dowód: pismo Prezesa UOKiK z dnia 17 lipca 2014 r. - k. 52 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 29 sierpnia 2014 r. strona postępowania przekazała oświadczenia siedmiu dystrybutorów o nieposiadaniu adapterów na stanie magazynowym oraz dowody przekazania 22 004 adapterów do utylizacji. Dowód: pismo strony postępowania z dnia 29 sierpnia 2014 r. - k. 54-91 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 9 września 2014 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przekazanie faktur korygujących, potwierdzających odbiór od dystrybutorów 247 adapterów, które następnie zostały przekazane do utylizacji. Organ nadzoru wezwał stronę postępowania do przekazania informacji, czy e-mail z dnia 9 lipca 2014 r. został wysłany do wszystkich 215 polskich dystrybutorów z lat 2013-2014 (których posiada adres mailowy) oraz przedstawienia zestawienia wszystkich adresatów ujętych pod zbiorczym adresem „pracownicy@lechpol.pl”. Jednocześnie Prezes UOKiK wskazał stronie postępowania, że powinna poinformować także 15 polskich dystrybutorów (których adresami mailowymi nie dysponuje) o zagrożeniu stwarzanym przez adaptery i konieczności dokonania ich zwrotu oraz wezwał do przekazania dowodów w tym zakresie. Ponadto organ nadzoru zwrócił się do strony postępowania o przekazanie dowodów ponownego wysłania – droga elektroniczną – powiadomienia do dystrybutorów oraz podjęcia działań wobec adapterów posiadanych przez tych przedsiębiorców. Dowód: pismo Prezesa UOKiK z dnia 9 września 2014 r. - k. 104-105 akt postępowania Prezesa UOKiK. 5 Pismami z dnia 9 września 2014 r. Prezes UOKiK zwrócił się do sześciu dystrybutorów adaptera, w przypadku których strona postępowania nie przekazała stosownego oświadczenia, z prośbą o informację, czy posiadają ten produkt, a jeśli tak to w jakiej ilości. W odpowiedzi, pięciu odbiorców zadeklarowało brak adaptera na stanie magazynowym. Jeden dystrybutor nie udzielił odpowiedzi. Dowody: 1. pisma Prezesa UOKiK z dnia 9 września 2014 r. - k. 92-103 akt postępowania Prezesa UOKiK; 2. pisma pięciu dystrybutorów - k. 106-108 i 134-135 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 19 września 2014 r. strona postępowania przedstawiła faktury korygujące, potwierdzające odbiór 247 adapterów od dwóch dystrybutorów oraz zestawienie adresów mailowych dystrybutorów ujętych pod zbiorczym adresem „pracownicy@lechpol.pl”. Ponadto strona postępowania przekazała dowody ponownego wysłania – droga elektroniczną – informacji do dystrybutorów oraz dowody powiadomienia listownie pozostałych 15 polskich dystrybutorów. Dowód: pismo strony postępowania z dnia 19 września 2014 r. - k. 109-133 akt postępowania Prezesa UOKiK. Pismem z dnia 8 października 2014 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że w przypadku otrzymania odpowiedzi od pozostałych dystrybutorów, powinna przekazać ich oświadczenia o nieposiadaniu adapterów albo faktury korygujące, jak również dowody zniszczenia odebranych od nich adapterów. Ponadto Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Dowód: pismo Prezesa UOKiK z dnia 8 października 2014 r. - k. 136 akt postępowania Prezesa UOKiK. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. 6 Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Zbigniew Leszek, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem wprowadził adapter na rynek polski i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z tym przepisem, za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie. Na etykiecie dołączonej do adaptera umieszczono informację z danymi ww. przedsiębiorcy („ Wyprodukowano w CHRL dla LECHPOL Zbigniew Leszek, Miętne, ul. Garwolińska 1, 08-400 Garwolin ”). W związku z tym, Prezes UOKiK uznał tego przedsiębiorcę za producenta w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu. Dowód: dokumentacja fotograficzna adaptera - k. 10-11 akt postępowania Prezesa UOKiK. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, nie jest produktem bezpiecznym. W myśl art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, bezpieczeństwo produktu ocenia się z uwzględnieniem spełniania przez produkt wymagań wynikających z dobrowolnych norm krajowych państw członkowskich Unii Europejskiej będących transpozycją norm europejskich innych niż normy uznane przez Komisję Europejską za zgodne z przepisami dotyczącymi ogólnego bezpieczeństwa produktów. Z uwagi na fakt, że norma PN-IEC 60884-1:2006/A1:2009 „ Gniazda wtyczkowe i wtyczki do użytku domowego i podobnego. Część 1: Wymagania ogólne ” jest wyżej opisanym rodzajem normy, Prezes UOKiK dokonał oceny bezpieczeństwa złącza AC wtyk PL-gniazdo UK białe model ZLA0556F z uwzględnieniem określonych w niej wymagań. 7 Badania laboratoryjne wykazały, że konstrukcja adaptera umożliwia włożenie do gniazda UK tylko jednego kołka wtyczki, podczas gdy drugi kołek wiodący prąd pozostaje elementem dostępnym dla dotyku. Konstrukcja ww. produktu jest niezgodna z pkt 10.3 normy IEC 60884-1, zgodnie z którym nie powinno być możliwe zetknięcie kołka wtyczki z tulejką stykową gniazda wtyczkowego, gdy możliwe jest dotknięcie innego kołka. Ponadto zgodnie z normą IEC 60083 gniazda UK muszą posiadać osłonki otworów kontaktów, które zapobiegają możliwości włożenia wtyczki do gniazda (w takiej sytuacji tylko naciśnięcie obu bolców równocześnie zwalnia blokadę osłonek otworów). Powyższa nieprawidłowość stwarza ryzyko porażenia prądem elektrycznym użytkownika adaptera, w tym dzieci, które mogą mieć łatwy dostęp do adaptera montowanego w gniazdach sieciowych znajdujących się w niewielkiej odległości od podłogi. W toku niniejszego postępowania przedsiębiorca Zbigniew Leszek, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem nie kwestionował wyników badań laboratoryjnych, nie przedstawił też żadnych dowodów, które świadczyłyby o tym, że adapter jest bezpieczny. Organ nadzoru wziął również pod uwagę fakt, że produkt ten został notyfikowany we Wspólnotowym Systemie Szybkiej Informacji RAPEX (notyfikacja nr A12/1799/13). W związku z tym, Prezes UOKiK uznał, że adapter nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przedsiębiorca Zbigniew Leszek, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem zakupił adapter od chińskiego przedsiębiorcy w latach 2011-2014. Mając na uwadze niewielkie prawdopodobieństwo, aby odbiorcy adaptera z lat 2011-2012 posiadali te produkty, Prezes UOKiK uznał za uzasadnione ograniczenie działań do dystrybutorów, którzy zakupili ten produkt w latach 2013-2014. W powyższym okresie strona postępowania wprowadziła na rynek 55 202 adapterów, z czego 54 511 sztuk sprzedała 237 dystrybutorom (29 521 sztuk 230 przedsiębiorcom polskim oraz 24 990 sztuk siedmiu przedsiębiorcom zagranicznym), a pozostałe 691 sztuk sprzedała na paragony. W toku niniejszego postępowania strona przekazała dowody poinformowania wszystkich polskich dystrybutorów o zagrożeniu stwarzanym przez adaptery i konieczności dokonania jej zwrotu: 215 przedsiębiorców zostało powiadomionych dwukrotnie (9 i 29 lipca 2014 r.) elektronicznie, a 15 – drogą pocztową. Ponadto strona postępowania przedstawiła dowody potwierdzające zamieszczenie ostrzeżenia o adapterach w jednym wydaniu gazety o zasięgu 8 ogólnopolskim, faktury korygujące potwierdzające odebranie 247 adapterów od jednego dystrybutora oraz oświadczenia 13 przedsiębiorców o nieposiadaniu tych produktów na stanie magazynowym. Kolejnych pięciu odbiorców, do których organ nadzoru zwrócił się z zapytaniem odnośnie adapterów, zadeklarowało brak tych produktów w ofercie handlowej. Biorąc pod uwagę fakt, że wśród 18 dystrybutorów, którzy zakupili łącznie 15 830 sztuk i zadeklarowali brak adapterów, znajdują się – z wyjątkiem jednego - najwięksi odbiorcy (zakupili między 1000 a 8500 sztuk), a wśród pozostałych 211 polskich dystrybutorów (którzy zakupili łącznie 13 638 adapterów, tj. ponad 40% wszystkich adapterów wprowadzonych na rynek polski) większość zakupiła po 30-70 sztuk tego produktu, organ nadzoru uznał, że istnieje znaczne prawdopodobieństwo, iż ww. dystrybutorzy nie posiadają adaptera w ofercie handlowej. Ponadto strona postępowania przekazała do utylizacji 22 004 adaptery odebrane od polskich dystrybutorów i posiadane na stanie magazynowym oraz przedstawiła dowody potwierdzające tę okoliczność. Z uwagi na powyższe, Prezes UOKiK uznał, że przedsiębiorca Zbigniew Leszek, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez adapter. Na podstawie art. 25a ust. 1 i 6 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK nałożył na przedsiębiorcę Zbigniewa Leszka, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem obowiązek uiszczenia kwoty 4 467,14 zł (słownie: cztery tysiące czterysta sześćdziesiąt siedem złotych czternaście groszy), która stanowi równowartość kosztów badań laboratoryjnych przeprowadzonych przez VDE Prüf- und Zertifizierungsinstitut z siedzibą Offenbach. Wysokość tej należności pieniężnej (opłaty) została ustalona na podstawie kosztorysu sporządzonego przez laboratorium (faktura nr 90470965 z dnia 7 maja 2014 r.) oraz noty księgowej nr BA.3212.6.2014 z dnia 6 czerwca 2014 r. Zgodnie z art. 25a ust. 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów w związku z art. 2 § 2 i art. 47 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja Podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) oraz art. 130 Kodeksu postępowania administracyjnego, przedsiębiorca Zbigniew Leszek, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą LECHPOL Zbigniew Leszek w Miętnem obowiązany jest uiścić ww. kwotę na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, a w przypadku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – 14 dni od dnia doręczenia decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję. 9 W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, Nr 99, poz. 660, Nr 171, poz. 1206, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, Nr 223, poz. 1458, Nr 227, poz. 1505, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 157, poz. 1241, z 2011 r. Nr 34, poz. 173) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Zastępca Dyrektora Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka Otrzymuje: Zbigniew Leszek LECHPOL Zbigniew Leszek Miętne Piękna 13 08-400 Garwolin