DNR-11/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-150(12)/10/11/AK Warszawa, dnia 3 lutego 2011 r. DECYZJA DNR-1/11/2010 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa chodzika dla dzieci art. 8120041/TS-23, wprowadzonego na polski rynek przez przedsiębiorcę „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna z siedzibą w Falentach Nowych, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez ten produkt i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z dnia 28 września 2010 r. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi chodzika dla dzieci art. 8120041/TS-23 (dalej także „chodzik dla dzieci”), wprowadzonego na polski rynek przez przedsiębiorcę „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna z siedzibą w Falentach Nowych. Chodzik dla dzieci art. 8120041/TS-23 jest chodzikiem dla dzieci z elementem zabawkowym – grającą konsolą zasilaną wymiennymi bateriami (zabawka). Produkt ten to konstrukcja, w której umieszcza się dziecko w pozycji siedzącej lub stojącej, służąca do przemieszczania się, przeznaczona dla dzieci powyżej 6 miesiąca życia, z umiejętnością samodzielnego stania. Chodzik nie jest przeznaczony dla dzieci, które mogą same chodzić 2 lub które ważą więcej niż 12 kg. Chodzik posiada 3 – stopniową regulację wysokości. Chodzik dla dzieci składa się z: - prostokątnej dolnej ramy o zaokrąglonych krawędziach posiadającej: na obwodzie 6 gniazd służących do osadzenia kółek, 6 plastikowych kół skrętnych, obracających się łatwo o 360° o średnicy 60 mm mocowanych przy pomocy metalowych bolców osłoniętych powłoką z tworzywa sztucznego oraz 2 stopery umożliwiające ustawienie chodzika w pozycji nieruchomej; - metalowego stelaża (krzyżaka) łączącego dolną ramę z górną ramą z blatem; pod blatem do stelaża umocowany został w sposób trwały trzystopniowy mechanizm regulacji wysokości chodzika składający się z prostokątnej, plastikowej prowadnicy z trzema „schodkami”, plastikowego zaczepu i pokrętła stanowiącego mechanizm zabezpieczający (miejsca połączenia stelaża z dolną ramą osłonięte zostały okrągłymi pokrywami z tworzywa sztucznego); - górnej ramy z blatem o wyprofilowanej powierzchni, zawierającej siedzisko, zapobiegające ześlizgiwaniu się dziecka, mocowane na zatrzaski, z pasem krokowym o szerokości 9 cm w najwęższym miejscu (siedzisko w najniższym położeniu znajduje się na wysokości 20 cm nad podłożem); siedzisko montowane jest za pomocą 12 zaczepów (3 zaczepów mocowanych w otworach suwakowych od strony przedniej chodzika, 4 zaczepów mocowanych w otworach suwakowych po bokach chodzika – po 2 z każdej strony, 5 zaczepów rozporowych mocowanych poprzez wciśnięcie zaczepów w otwory). Do górnej ramy chodzika dla dzieci dołączony jest odłączany element zabawkowy, tj. konsola z elementami grającymi, zasilana wymiennymi bateriami, z możliwością demontażu po odblokowaniu 2 zaczepów (od spodu). Konsola składa się z 2 dużych przycisków po bokach, 4 przycisków w środkowej części, głośniczka, 4 lampek oraz ozdobnego elementu o kształcie głowy słonia. Elementy grające mocowane do chodzika spełniają wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 z późn. zm.). Produkt posiada etykietę samoprzylepną zawierającą następujące informacje: nazwę i adres importera oraz logo – „ELGROM, Falenty Nowe 32, 05-090 Raszyn”; nazwę produktu – „chodzik dla dziecka powyżej 6 miesięcy”; znak CE; ostrzeżenie – „Użytkować zgodnie z załączoną instrukcją. Nigdy nie pozostawiać dziecka bez opieki” oraz oznaczenie art. 8120041/TS-23 i kod EAN: 6607081200417. Ponadto do chodzika dla dzieci dołączona jest instrukcja obsługi w formie tekstowej oraz graficznej. W ww. instrukcji umieszczono informacje na temat użytkowania, montażu oraz sposobu konserwacji produktu. 3 W trakcie kontroli przeprowadzonej u przedsiębiorcy Hanny Kucharczyk, prowadzącej działalność pod nazwą „MEGAMIX” Hanna Kucharczyk w Gdańsku, inspektorzy reprezentujący Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeństwa przedmiotowy chodzik dla dzieci w oparciu o przepisy ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, posiłkując się również wymaganiami normy PN–EN 1273:2006 „Artykuły dla dzieci. Chodziki. Wymagania bezpieczeństwa i metody badań.” (dalej „norma PN–EN 1273:2006”). Ocenę bezpieczeństwa produktu przeprowadzono poprzez dokonanie badań organoleptycznych, a następnie przekazano chodzik dla dzieci do badań laboratoryjnych. Badania laboratoryjne produktu przeprowadzone zostały przez Laboratorium Mechaniczne Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. z siedzibą w Warszawie (sprawozdanie z badań nr BR-144/L-162/2010 z dnia 25 sierpnia 2010 r.) w oparciu o wymagania określone w normie PN–EN 1273:2006. W trakcie tych badań stwierdzono, że mechanizm blokady składania chodzika dla dzieci można zwolnić z siłą 40 N. Powyższe jest niezgodne z normą PN–EN 1273:2006, zgodnie z którą minimalna siła zwolnienia powinna wynosić co najmniej 50 N (pkt 5.10 normy PN–EN 1273:2006). Stwierdzona nieprawidłowość stwarza ryzyko zranienia dziecka podczas złożenia się chodzika z dzieckiem. Ponadto, w toku badania zapobiegania spadaniu ze schodów (pkt 5.12 normy PN–EN 1273:2006) chodzik dla dzieci spadał z platformy, co w praktyce oznacza, że chodzik z dzieckiem może spaść ze schodów. W toku badań laboratoryjnych produktu stwierdzono również, że chodzik dla dzieci przesuwa się po platformie więcej niż 50 mm, co wskazuje na nieprawidłowo działające urządzenie postojowe i jest niezgodne z pkt 5.15 normy PN–EN 1273:2006. Wada ta może prowadzić do urazów na skutek uderzenia dziecka w przedmiot znajdujący się w pobliżu chodzika. W związku z powyższym – w celu zapewnienia ochrony życia i zdrowia dzieci – Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 14 października 2010 r., Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna z siedzibą w Falentach Nowych (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeństwa chodzika dla dzieci art. 8120041/TS-23 wyznaczając stronie postępowania termin 14 dni na zapoznanie się ze zgromadzonymi aktami sprawy i wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. 4 Pismem z dnia 25 października 2010 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iż przedmiotowy chodzik dla dzieci był kontrolowany przez inspektorów reprezentujących Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w maju 2010 r., a w toku kontroli nie stwierdzono rażących uchybień we wprowadzeniu tego produktu do obrotu (w załączeniu strona przekazała protokół ww. kontroli sygn. KJ-42- 204/10 oraz sprawozdanie z badań organoleptycznych produktu nr 130). Jednocześnie strona wskazała, iż nie posiada zgłoszeń reklamacyjnych dotyczących jakości chodzika będącego przedmiotem niniejszego postępowania, a jedyne znane jej uwagi konsumentów związane są z mechanicznym uszkodzeniem plastiku. Strona postępowania oświadczyła ponadto, iż posiada pozytywne wyniki badań laboratoryjnych produktu na zgodność z wymaganiami normy EN 1273:2005 (w załączeniu strona przekazała anglojęzyczne sprawozdanie z ww. badań nr SH-900015, które zostały przeprowadzone w Chinach na zlecenie wytwórcy produktu), jednakże po kontroli Inspekcji Handlowej w jej siedzibie postanowiła wstrzymać zamówienia na chodzik dla dzieci i przekazać ten produkt do ponownych badań laboratoryjnych w Polskim Centrum Badań i Certyfikacji S.A. z siedzibą w Warszawie. Strona wskazała, iż w wyniku ponownych badań laboratoryjnych produktu ostatecznie stwierdzono jego zgodność z wymaganiami normy PN–EN 1273:2006 (w załączeniu strona przekazała sprawozdania z badań laboratoryjnych produktu: nr BR-143/L-161/2010 z dnia 24 sierpnia 2010 r., nr BR-157/L-181/2010 z dnia 7 września 2010 r. oraz nr BR-162/L- 186/2010 z dnia 23 września 2010 r.). Jednocześnie strona postępowania oświadczyła, iż przekazała wytwórcy chodzika dla dzieci wszelkie uwagi dotyczące jego konstrukcji i poinformowała Prezesa UOKiK, iż nowe zamówienia na ten produkt będą realizowane po wprowadzeniu stosownych korekt. Do swojego pisma strona dołączyła ponadto 3 faktury zakupu chodzika będącego przedmiotem postępowania potwierdzające zakup 3 052 sztuk tego produktu, a także wskazała, iż został on dostarczony do 4 dystrybutorów, którzy w chwili obecnej nie posiadają go w swojej ofercie handlowej (w załączeniu strona przekazała oświadczenia dystrybutorów stwierdzające powyższą okoliczność). Pismem z dnia 10 listopada 2010 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony z prośbą o przekazanie faktur sprzedaży chodzika dla dzieci dystrybutorom tego produktu oraz dokumentów SAD odnoszących się do przedłożonych przez nią przy piśmie z dnia 25 października 2010 r. faktur zakupu produktu od chińskiego przedsiębiorcy. Ponadto, z uwagi na wymontowanie z przedmiotowego chodzika dla dzieci urządzenia postojowego – co potwierdziły przekazane przez nią wyniki badań laboratoryjnych produktu, ujęte w sprawozdaniu z badań nr BR-157/L-181/2010 z dnia 7 września 2010 r. – organ nadzoru 5 wskazał stronie na potrzebę aktualizacji instrukcji obsługi produktu, w przypadku jego ponownego wprowadzania na rynek, z uwagi na fakt, iż jej obecny kształt wskazuje na posiadanie przez produkt urządzenia postojowego. W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. Strona postępowania skorzystała z przysługujących jej praw i pismem doręczonym do UOKiK w dniu 6 grudnia 2010 r. przekazała wnioskowane przez organ nadzoru faktury sprzedaży chodzika dla dzieci dystrybutorom tego produktu, jak również faktury jego zakupu wraz z dotyczącymi ich dokumentami SAD. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna z siedzibą w Falentach Nowych wprowadził chodzik dla dzieci art. 8120041/TS-23 na polski rynek i jest producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit b ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za producenta uznaje się przedstawiciela wytwórcy, a jeżeli wytwórca nie wyznaczył przedstawiciela – importera produktu, w przypadkach gdy wytwórca nie prowadzi działalności w Unii Europejskiej lub na terytorium państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Powyższe zostało potwierdzone w toku niniejszego postępowania przez przedsiębiorcę będącego jego stroną, który przekazał 3 faktury zakupu 3 052 sztuk chodzików dla dzieci od chińskiego wytwórcy produktu. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie 6 produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 tej ustawy nie jest produktem bezpiecznym. Badania laboratoryjne produktu wykazały, że mechanizm blokady składania chodzika dla dzieci można zwolnić z siłą 40 N, co jest niezgodne z normą PN–EN 1273:2006, zgodnie z którą minimalna siła zwolnienia powinna wynosić co najmniej 50 N (pkt 5.10 normy PN– EN 1273:2006). Ponadto, w toku badania zapobiegania spadaniu ze schodów (pkt 5.12 normy PN–EN 1273:2006) chodzik dla dzieci spadał z platformy, a także przesuwał się po platformie więcej niż 50 mm, co wskazuje na nieprawidłowo działające urządzenie postojowe i jest niezgodne z pkt 5.15 normy PN–EN 1273:2006. Stwierdzone nieprawidłowości produktu stwarzają ryzyko urazów i zranień dziecka korzystającego z przedmiotowego chodzika, w szczególności możliwość złożenia się chodzika wraz z dzieckiem, spadnięcia chodzika z dzieckiem ze schodów lub uderzenia się przez dziecko w przedmiot znajdujący się w pobliżu chodzika. Mając na uwadze powyższe Prezes UOKiK uznał, iż chodzik dla dzieci nie spełnia ogólnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa. W toku niniejszego postępowania przedsiębiorca będący jego stroną przedstawił Prezesowi UOKiK protokół kontroli przeprowadzonej w jego siedzibie przez inspektorów reprezentujących Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w maju 2010 r. wraz ze sprawozdaniem z badań organoleptycznych produktu, z których wynikało, iż chodzik dla dzieci nie wykazuje nieprawidłowości wpływających na jego bezpieczeństwo. Ponadto, strona postępowania przedłożyła pozytywne wyniki badań laboratoryjnych produktu z dnia 26 maja 2009 r., które zostały przeprowadzone na zlecenie wytwórcy produktu w chińskim laboratorium (dokument w języku angielskim). W opinii organu nadzoru wskazane powyżej dokumenty przedłożone przez stronę postępowania nie potwierdzają jednak, iż chodzik dla dzieci będący przedmiotem postępowania jest produktem bezpiecznym w rozumieniu przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Prezes UOKiK uznał bowiem, że w toku badań organoleptycznych produktu nie sprawdzano wymagań, które są weryfikowane dopiero w trakcie badań laboratoryjnych (np. badanie minimalnej siły zwolnienia mechanizmu blokady składania chodzika, czy też badanie zapobiegania spadaniu ze schodów). Ponadto, pomimo że strona przekazała wyniki badań, jakie uzyskała od chińskiego wytwórcy produktu, sama podjęła działania mające na celu zmianę konstrukcji produktu i ponowne przebadanie go, co w opinii Prezesa UOKiK jednoznacznie świadczy o tym, iż uznała, że produkt nie jest bezpieczny. Ponadto, strona w toku niniejszego postępowania podjęła działania mające na celu usunięcie przyczyn zagrożeń 7 stwarzanych przez produkt będący jego przedmiotem. Strona postępowania przekazała Prezesowi UOKiK 3 faktury zakupu produktu potwierdzające, iż w okresie od grudnia 2009 r. do kwietnia 2010 r. zakupiła od chińskiego wytwórcy 3 052 sztuki chodzików dla dzieci oraz przedstawiła dowody potwierdzające, iż kwestionowane produkty nie znajdują się na rynku (oświadczenia 4 dystrybutorów produktu stwierdzające nieposiadanie chodzików dla dzieci w aktualnej ofercie handlowej). Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, iż strona postępowania dostarczyła dystrybutorom 3 018 sztuk chodzików dla dzieci (okoliczność ustalona na podstawie przekazanych przez stronę postępowania faktur sprzedaży produktu) natomiast 25 sztuk chodzików dla dzieci zostało sprzedanych bezpośrednio konsumentom (oświadczenie przedsiębiorcy). Z chodzika dla dzieci usunięte zostało wadliwe urządzenie postojowe, a ponowne badania laboratoryjne produktu, wykonane na zlecenie strony postępowania, potwierdziły doprowadzenie jego konstrukcji do stanu, w którym spełniał on wymagania bezpieczeństwa określone w normie PN–EN 1273:2006 (sprawozdania z badań laboratoryjnych produktu: nr BR-143/L-161/2010 z dnia 24 sierpnia 2010 r., nr BR-157/L-181/2010 z dnia 7 września 2010 r. oraz nr BR- 162/L-186/2010 z dnia 23 września 2010 r.). Mając na uwadze fakt, iż stosownie do art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń – w okolicznościach niniejszej sprawy Prezes UOKiK uznał, iż przekazane przez stronę postępowania dowody i wyjaśnienia są wystarczające do uznania, że przedsiębiorca „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna z siedzibą w Falentach Nowych usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez chodzik dla dzieci art. 8120041/TS-23. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 8 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymuje: „ELGROM” Danuta i Jacek Gromek spółka jawna ul. Droga Hrabska 32 Falenty Nowe 05-090 Raszyn