DNR-41/2012

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Warszawa, dnia 10 kwietnia 2012 r. DECYZJA DNR-1/41/2012 Na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 12 ust. 1 i art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nieudzielenia Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przez przedsiębiorcę Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie, informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy rowery Princess (16”) są bezpieczne, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na tego przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 2000 zł (słownie: dwa tysiące złotych) płatną do budżetu państwa. Uzasadnienie W toku postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa rowerów Princess (16”), przedsiębiorca odpowiedzialny za wprowadzenie tych produktów na polski rynek, tj. Artur Kopeć, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno- Handlowe „ARTPOL” w Częstochowie, oświadczył, że kontaktował się z dystrybutorami w celu ustalenia, czy posiadane przez nich ww. rowery są wyposażone w pełną osłonę łańcucha i nie stwierdził, aby na rynku znajdowały się przedmiotowe rowery z osłoną łańcucha niespełniającą wymagań bezpieczeństwa, jednak nie przedstawił na to wystarczających dowodów. W związku z powyższym, w celu zweryfikowania informacji przekazanych przez DNR-70-43( 7 )/12/TN 2 przedsiębiorcę Artura Kopcia, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ARTPOL” w Częstochowie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: „Prezes UOKiK”), zwrócił się bezpośrednio do dystrybutorów tych produktów. Jednym z tych podmiotów był przedsiębiorca Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie, do którego Prezes UOKiK zwrócił się pismem z dnia 8 grudnia 2011 r. W powyższym piśmie Prezes UOKiK wezwał ww. przedsiębiorcę do przekazania informacji, czy posiada w ofercie handlowej rowery Princess (16”), a jeśli tak, to w jakiej ilości oraz czy rowery te posiadają prawidłową osłonę łańcucha, tj. całkowicie osłaniającą zewnętrzną powierzchnię boczną i górny zarys łańcucha, a także przedniego i tylnego koła łańcuchowego oraz wewnętrzną powierzchnię boczną przedniego koła łańcuchowego i połączenie łańcucha z przednim kołem łańcuchowym. Ponadto, Prezes UOKiK zwrócił się z prośbą o przekazanie informacji, czy przedsiębiorca Artur Kopeć, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ARTPOL” w Częstochowie kontaktował się z nim w celu ustalenia, czy oferowane przez niego rowery Princess (16”) posiadają pełną osłoną łańcucha, a jeśli tak, to kiedy. Uzyskanie tych danych było niezbędne do stwierdzenia, czy rowery Princess (16”) znajdujące się na rynku – zgodnie z deklaracją przedsiębiorcy odpowiedzialnego za wprowadzenie tych rowerów na polski rynek - są wyposażone w pełną osłonę łańcucha. Na udzielenie odpowiedzi na powyższe pismo Prezes UOKiK wyznaczył przedsiębiorcy Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie termin 7 dni od dnia jego otrzymania. Termin ten upłynął dnia 21 grudnia 2011 r. We wskazanym terminie przedsiębiorca Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie nie udzielił odpowiedzi na powyższe pismo. Tym samym naruszył obowiązek współpracy z Prezesem UOKiK wynikający z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106 oraz z 2011 r. Nr 63, poz. 322 i Nr 102, poz. 586), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów”. W związku z powyższym, pismem z dnia 29 lutego 2012 r. Prezes UOKiK, na podstawie art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), powiadomił przedsiębiorcę Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna 3 Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie (stronę postępowania), o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nieudzielenia Prezesowi UOKiK informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy rowery Princess (16”) są bezpieczne. W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy, prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pismem z dnia 7 marca 2012 r. strona postępowania poinformowała, że pismo, którym przekazała informacje wnioskowane przez Prezesa UOKiK, wysłała w dniu 19 grudnia 2011 r. listem zwykłym, co zostało odnotowane w rejestrze pism wychodzących. Strona poinformowała, że w piśmie tym oświadczyła, iż w maju 2009 r. zakupiła i sprzedała dwa egzemplarze rowerów Princess (16”), obecnie nie posiada ww. rowerów w ofercie handlowej, a w listopadzie 2011 r. producent rowerów zwrócił się do niej z zapytaniem, czy posiada przedmiotowe rowery. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie jest dystrybutorem w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, zgodnie z którym za dystrybutora uznaje się przedsiębiorcę uczestniczącego w dowolnym etapie procesu dostarczania lub udostępniania produktu, którego działalność nie wpływa na właściwości produktu związane z jego bezpieczeństwem. W toku kontroli przedsiębiorcy Artura Kopcia, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ARTPOL” w Częstochowie, inspektorzy Inspekcji Handlowej ustalili, że przedsiębiorca Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie był odbiorcą rowerów Princess (16”) na podstawie faktury nr 295/A/2009 z 14 maja 2009 r. Ponadto, w toku niniejszego postępowania strona potwierdziła, że zakupiła ww. rowery od przedsiębiorcy Artura Kopcia, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ARTPOL” w Częstochowie. Postępowanie w sprawie nałożenia kary, o której mowa w art. 33a ust. 1 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów to postępowanie, którego wszczęcie jest konsekwencją działania lub zaniechania przedsiębiorcy. W niniejszym przypadku podstawą do wszczęcia postępowania było nieudzielenie Prezesowi UOKiK przez przedsiębiorcę Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w 4 Lublinie w wyznaczonym terminie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy rowery Princess (16”) są bezpieczne. W toku niniejszego postępowania strona oświadczyła, że pismo, w którym udzieliła informacji wnioskowanych przez Prezesa UOKiK, wysłała w dniu 19 grudnia 2011 r. listem zwykłym, co zostało odnotowane w rejestrze pism wychodzących. W opinii Prezesa UOKiK powyższa deklaracja przedsiębiorcy Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie nie jest wystarczająca do odstąpienia od nałożenia na niego kary pieniężnej. Po pierwsze, Prezes UOKiK nie otrzymał pisma, które – zgodnie z oświadczeniem strony postępowania – zostało wysłane w dniu 19 grudnia 2011 r. Należy podkreślić, że w systemie ewidencji korespondencji wpływającej do UOKiK brak jest adnotacji na temat wpływu pisma strony postępowania. Po drugie, strona postępowania nie przedstawiła dowodów potwierdzających, że faktycznie wysłała pismo w dniu 19 grudnia 2011 r. (zatem w terminie wyznaczonym przez Prezesa UOKiK). Podkreślić należy, że takim dowodem z pewnością nie jest wpis w rejestrze pism wychodzących strony postępowania, ponieważ nie potwierdza on faktycznego nadania pisma w urzędzie pocztowym. W orzecznictwie wielokrotnie już wskazywano, iż o dacie nadania pisma w urzędzie pocztowym zaświadczać mogą przede wszystkim dwa dowody: stempel pocztowy na kopercie przesyłki (w przypadku przesyłek nierejestrowanych) oraz dowód nadania (w przypadku przesyłek rejestrowanych). Jakkolwiek nadanie pisma przesyłką zwykłą jest równie skuteczne, jak nadanie go przesyłką poleconą (rejestrowaną) oraz nadawca nadając przesyłkę zwykłą nie ponosi odpowiedzialności za funkcjonowanie poczty, ale korzystając z prostszej formy wysyłki podejmuje ryzyko wynikające z pozbawienia się urzędowego dowodu w postaci potwierdzenia nadania, stwierdzającego w sposób pewny fakt nadania pisma oraz datę jego nadania. Ryzyko to profesjonalny uczestnik obrotu prawnego, a takim jest strona postępowania, musi brać pod uwagę. Jeżeli jednak ryzyko takie podejmuje i wskutek tego nie jest w stanie przedstawić dowodu dopełnienia określonej czynności prawnej w terminie, nie może domagać się uznania czynności za dokonaną terminowo, jeśli organ administracji publicznej nie dysponuje dowodem przeciwnym (m.in. postanowienie NSA z 7 stycznia 2010 r., sygn. II FSK 1123/09; postanowienie NSA z 19 stycznia 2012 r., sygn. II GSK 2409/11). Mając na uwadze powyższe, brak jest podstaw do przyjęcia, że strona postępowania udzieliła Prezesowi UOKiK w wyznaczonym terminie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy rowery Princess (16”) są bezpieczne. 5 Zaniechanie strony postępowania stanowi naruszenie wynikającego z art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów obowiązku współpracy z Prezesem UOKiK. Zgodnie z tym przepisem producenci i dystrybutorzy, w zakresie prowadzonej działalności, są zobowiązani współpracować z organem nadzoru w celu uniknięcia lub eliminacji zagrożeń stwarzanych przez produkty przez nich dostarczane lub udostępnianie. Informacje, o które Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania, miały na celu ustalenie, czy rowery Princess (16”) znajdujące się na rynku – zgodnie z deklaracją przedsiębiorcy odpowiedzialnego za wprowadzenie tych rowerów na polski rynek - są wyposażone w pełną osłonę łańcucha. Brak pełnej osłony może spowodować wkręcenie części odzieży rowerzysty w miejscu nawijania łańcucha na koło łańcuchowe i w konsekwencji jego upadek. Powyższa nieprawidłowość stwarza również prawdopodobieństwo włożenia przez dziecko ręki w łańcuch i zakleszczenia jego palców. Powyższe sytuacje mogą skutkować wystąpieniem u rowerzysty takich obrażeń jak złamania, zranienia czy stłuczenia. Uzyskanie przedmiotowych informacji było zatem organowi nadzoru niezbędne do ustalenia, czy wszystkie rowery Princess (16”), które są na rynku, spełniają wymagania bezpieczeństwa. Podkreślić również należy, iż przedmiotowe produkty są przeznaczone dla dzieci, które - zgodnie z art. 4 ust. 2 pkt 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów - stanowią kategorię konsumentów podlegających szczególnej ochronie. Kara pieniężna, nakładana na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów ma charakter fakultatywny, co oznacza, że Prezes UOKiK w ramach uznania administracyjnego decyduje, czy w danej sprawie nałożenie kary jest zasadne. Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy), co oznacza, że powinna być świadoma obowiązków, jakie nakładają na nią przepisy prawa. Podkreślić należy, że w piśmie z dnia 8 grudnia 2011 r. Prezes UOKiK wyraźnie wskazał, iż nieprzekazanie wnioskowanych informacji będzie stanowiło naruszenie obowiązku współpracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a to z kolei może być podstawą do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Ww. pismo Prezes UOKiK z dnia 8 grudnia 2011 r. zostało prawidłowo doręczone stronie postępowania. Strona postępowania była zatem świadoma konsekwencji związanych z nieprzekazaniem przez nią w wyznaczonym terminie informacji wnioskowanych przez organ nadzoru. W związku z tym, Prezes UOKiK uznał, że nałożenie kary w tej sprawie jest uzasadnione. Ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzależniona jest wysokość kar nakładanych na przedsiębiorców, w 6 art. 33a ust. 4 wskazuje jedynie, że wysokość kary pieniężnej ustala się, uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. Określając wysokość wymierzanej kary, Prezes UOKiK wziął pod uwagę stopień i okoliczności naruszenia przez stronę postępowania obowiązku współpracy, określonego w art. 12 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Na wysokość kary w niniejszym postępowaniu wpłynęła ocena całokształtu okoliczności sprawy, dokonana przez Prezesa UOKiK. Jako okoliczność łagodzącą Prezes UOKiK uznał fakt, że w toku niniejszego postępowania strona przekazała informacje, o które zwrócił się Prezes UOKiK w piśmie z dnia 8 grudnia 2011 r. Ponadto, organ nadzoru wziął pod uwagę, iż jest to pierwsze naruszenie przez ww. przedsiębiorcę przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Kary pieniężne nakładane przez Prezesa UOKiK na producentów i dystrybutorów na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów mają charakter fakultatywny. Nakładanie ich (względnie samo zagrożenie nimi) stanowi istotny instrument, który ma na celu przyczynienie się do przestrzegania przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów przez ww. podmioty. Kara pieniężna nakładana przez organ nadzoru ma charakter represyjno – wychowawczy i jest nakładana oraz wykonywana w celu zachowania i przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Ma ona na celu prewencję, tj. zapobieganie w przyszłości tego rodzaju naruszeniom ustawy, jak również represję, czyli stanowić ma odczuwalną dolegliwość za jej naruszenie. Należy również podkreślić, iż nałożona na stronę postępowania kara pieniężna stanowi zaledwie 2 % wartości maksymalnie możliwej do nałożenia kary, bowiem ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów ustaliła jej maksymalną wysokość jako 100 000 zł. Mając na uwadze powyższe, kara pieniężna w wysokości 2 000 zł nałożona przez Prezesa UOKiK na przedsiębiorcę Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy spółka jawna z siedzibą w Lublinie jest adekwatna i nie przekracza stopnia jego zawinienia - uwzględnia w należyty sposób okoliczności stwierdzonego naruszenia przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. 7 Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331, Nr 99, poz. 660, Nr 171, poz. 1206, z 2008 r. Nr 157, poz. 976, Nr 223, poz. 1505, z 2009 r. Nr 18, poz. 97, Nr 157, poz. 1241, z 2011 r. Nr 34, poz. 173) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes Otrzymuje: Hurtownia Rowerów „WIGRUS” Anna Paweł Maria Stanisław Kalinowscy sp.j. ul. Energetyków 8 20-468 Lublin