DNR-54/2016

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, dnia 28 kwietnia 2016 r. DECYZJA DNR-1/54/2016 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 1 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2015 r. poz. 322), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa młotka murarskiego 700 g „EXCLUSIVE” kod C 2442, wprowadzonego na rynek przez przedsiębiorcę Andrzeja Pałkę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurenc ji i Konsumen tów stwierdza, że przedsiębiorca usunął przyczyny zagrożeń stwarzanych przez te n produkt i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z 2 października 2015 r. Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcj i Handlowej przekazał Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „Prezes UOKiK” lub „organ nadzoru”) protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi młotka murarskiego 700 g „EXCLUSIVE” kod C 2442 (dalej także jako: „młotek”) , wprowadzonego na rynek przez przedsiębiorcę Andrzeja Pałkę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach . Młotek murarski 700 g „EXCLUSIVE” kod C 2442 to młotek z drewnianym trzonkiem przeznaczony m. in. do łamania cegieł, kruszenia lub podbijania twardych materiałów budowlanych. Obuch młotka o wadze 700 g wykonany jest ze stali narzędziowej, z jednej strony zakończony spłaszczoną końcówką służącą np. do podważania, przecinania cegieł. Druga część obucha zakończona jest tradycyjnie i może być wykorzystywana np. do podbijania układanych cegieł lub wbijania gwoździ. Obuch młotka mocowany jest na DNR - 70 - 148(21 ) / 15/ 16/ AK 2 trzonku na zasadzie klinowania się na górnej części trzonka (szerszej niż otwór obucha). Młotek nie posiada opakowania oraz oznakowania. W toku kontroli przedsiębiorcy „METALZBYT” spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Gdańsku, mającej miejsce w sklepie firmowym tego przedsiębiorcy, przy Al. Niepodległości 821 w Sopocie , inspektorzy re prezentujący Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej poddali ocenie bezpieczeń stwa i badaniom organoleptycznym ww. młotek w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. z 2 015 r. poz. 322) (dalej jako: „ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów”), posiłkując się obowiązującymi w danym sektorze zasadami dobrej praktyki odnoszącymi się do bezpieczeństwa produktów, aktualnym stanem wiedzy i techniki, a także uzasadnionymi oczekiwaniami konsum entów co do bezpieczeństwa produktu. W wyniku przeprowadzonych badań trzech sztuk produktu stwierdzono nieprawidłowe umocowanie obucha na trzonku młotka (tj. brak trwałego osadzenia obucha i brak dodatkowych zabezpieczeń mocujących) oraz liczne zadziory występujące na trzonku młotka. Niezależnie od powyższych nieprawidłowości konstrukcyjnych, inspektorzy Inspekcji Handlowej zakwestionowali bezpieczeństwo młotka także z uwagi na brak dołączenia do niego ostrzeżeń i informacji o sposobie postępowania w prz ypadku obluzowania się obucha na trzonku oraz zakazu użytkowania narzędzia z obluzowanym obuchem. W związku z powyższymi nieprawidłowościami, Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie przepisów ustawy o ogólnym bezpi eczeństwie produktów . Zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) (dalej jako: „Kodeks postępowania administracyjnego ”) , pismem z 16 października 2015 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę Andrzeja Pałkę, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach (stronę postępowania) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ogó lnego bezpieczeństwa młotka. Następn ie, w drodze postanowienia z 19 października 2015 r., wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, organ nadzoru wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania powyższ ego postanowienia na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez produkt będący przedmiotem postępowania, wskazując jednocześnie, jakie działania powinna w tym zakresie podjąć i 3 jakie dowody potwier dzające ich podjęcie przekazać. W tym samym postanowieniu Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do określenia swej roli w obrocie kwestionowanym młotkiem i przekazania listy jego dy strybutorów. Ponadto Prezes UOKiK zwrócił się o informacje na temat liczby młotków posiadanych przez stronę postępowania, okresu w kt órym produkt ten był wprowadzany na rynek oraz ewentualnych skarg lub reklamacji dotyczących produktu. W piśmie z 16 listopada 2015 r. strona postępowania oświadczyła, że jest producentem młotka, który jest przez nią składany z importowanych metalowych obuchów oraz drewnianych trzonków nabywanych od krajowego wytwórcy. Strona postępowania poinformowała ponadto, że od stycznia 2013 r. wytworzyła 7 600 sztuk młotków, a aktualnie w jej posiadaniu znajduje się 219 sztuk tego produktu, którego sprzedaż została w strzymana. Strona postępowania wskazała również na brak skarg i reklamacji dotyczących kwestionowanego młotka. S trona postępowania stwierdziła, że mocowanie obucha na trzonku młotka na zasadzie samoklinowania jest ogólnie przyjętym modelem konstrukcyjnym s tosowanym w tego rodzaju narzędziach i funkcjonuje na rynku europejskim od wielu lat. Strona postępowania wskazała jednak, że celem podwyższenia bezpieczeństwa korzystania z tego narzędzia zdecydowała się dołączyć do niego informacje i ostrzeżenia dotyczące sposobu postępowania w przypadku obluzowania się obucha na trzonku oraz zakazie użytkowania narzędzia z obluzowanym obuchem, a także wskazówki dotyczące sposobu prawidłowego osadzenia obucha na trzonku młotka, tak aby jego użycie było bezpieczne. Strona postępowania poinformowała ponadto, że na oznakowaniu młotka zamieści również uwagę dotyczącą konieczności używania przy pracy okularów i rękawic ochronnych. Pismem z 26 listopada 2015 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że co do zasady nie kwestionuje zastosowanego przez nią sposobu mocowania obucha młotka na trzonku, pod warunkiem jednak dołączenia do produktu stosownych informacji i oznaczeń informujących użytkowników o prawidłowym sposobie korzystania z narzędzia o takiej konstrukcji, sp osobie postępowania w przypadku obluzowania się obucha na trzonku oraz zakazie użytkowania narzędzia z obluzowanym obuchem. W związku z powyższym organ nadzoru wskazał, że akceptuje zaproponowane przez stronę postępowania działania naprawcze polegające na dołączeniu do młotka informacji i ostrzeżeń dla użytkowników – w zakresie w jakim dotyczą one sposobu postępowania z narzędziem o konstrukcji samoklinującej się obucha na trzonku. Niezależnie od powyższego, Prezes UOKiK stanął na stanowis ku, że zaproponowa ne dodatkowe ostrzeżenia, aby używać młotka w okularach i 4 rękawicach ochronnych nie wyeliminują zagrożenia związanego z możliwością doznania urazów na skutek występowania licznych zadziorów na trzonku młotka. Wskazał on także, że nawet używanie kwestionowanego produktu w rękawicach ochronnych nie wyeliminuje możliwości zranienia drzazgami np. podczas transportu narzędzia, przystępowania do pracy z młotkiem, czy też przypadkowego kontaktu. W związku z powyższym organ nadzoru uznał za celowe podjęcie działań eliminujących ostre zadziory występujące na trzonku młotków (np. poprzez ich wymianę lub oszlifowanie). Prezes UOKiK wskazał również stronie postępowania, jakie dowody powinna przekazać, aby możliwe było uznanie, że wyeliminowała przyczyny zagrożeń stwarzanych przez kwestionowany młotek oraz uwzględniając okoliczność, że produkt ten był wprowadzany na rynek od początku 2013 roku, uznał za zasadne ograniczenie się do przekazania dowodów działań podjętych wobec egzemplarzy młotków wprowadzonych na rynek od 1 czerwca 2014 r. Pismem z 14 grudnia 2015 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, że zamówiła u dostawcy trzonków młotka nową partię tych elementów ze wskazaniem, że muszą być one prawidłowo oszlifowane, a także informuje dystrybutorów o konieczności wstrzymania sprzedaży posiadanych przez nich młotków do czasu wymiany wadliwych trzonków oraz dołączenia do produktów informacji i ostrzeżeń warunkujących prawidłowe i bezpieczne korzystanie z narzędzia. Ponadto, powołując się na dużą liczbę dystrybutorów produktu, strona postępowania zwróciła się z prośbą o wydłużenie terminu na przekazanie dowodów potwierdzających podjęcie działań naprawczych w stosunku do młotka będącego przedmiotem postępowania. W odpowiedzi na powyższe, pismem z 22 grudnia 2015 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przekazanie dowodów potwierdzających poinformowanie dystrybutorów młotka o stwierdzonych nieprawidłowościach oraz zwrócenie się do nich o wstrzymanie sprzedaży posiadanych egzemplarzy produktu do czasu podjęcia w stosunku do nich działań naprawczych. W pozostałym zakresie – Prezes UOKiK przychylił się do prośby strony postępowania i wydłużył termin na przekazanie dowodów . W piśmie z 7 stycznia 2016 r. strona postępowania przekazała wydruki maili i wyciąg z pocztowej książki nadawczej potwierdzające poinformowanie wszystkich dystrybutorów, którzy zakupili młotek po 1 czerwca 2014 r. (łącznie 153 przedsiębiorców) o zagrożeniu stwarzanym przez produkt oraz konieczności wstrzymania jego sprzedaży. Strona postępowania przekazała ponadto wydruk komputerowy potwierdzający wysłanie kurierem 34 sztuk tr zonków młotka i ostrzeżeń dystrybutorom produktu oraz zdjęcia nowych trzonkó w z dołączonymi do nich ostrzeżeniami. 5 Pismem z 20 stycznia 2016 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania o przekazanie pozostałych dowodów podjęcia działań mających na celu wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez młotek będący przedmiotem postępowania. W piśmie z 27 stycznia 2016 r. strona postępowania przekazała oświadczenia 14 dystrybutorów o nieposiadaniu młotka będącego przedmiotem postępowania oraz wydruk komputerowy potwierdzający wysłanie 49 sztuk trzonków młotka i ostrzeżeń dystrybutorom produktu. Niezależnie od powyższego strona postępowania przekazała faktury potwierdzające zakup 410 sztuk nowych trzonków oraz jeden egzemplarz poprawionego trzonka. Strona postępowania poinformowała ponadto, że wadliwe trzonki będące w jej posiadaniu zostały zniszczone. Pismem z 23 lutego 2016 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony postępowania z prośbą o przekazanie odpowiedzi i dowodów uzyskanych od pozostałych dystrybutorów młotka. W odpowiedzi na powyższe, pismem z 4 marca 2016 r., strona postępowania wskazała na trudności w uzyskaniu dowodów od wszystkich dystrybutorów produktu będącego prze dmiotem postępowania, a ponadto przekazała fakturę potwierdzającą zakup 1 250 nowych trzonków młotka, wydruk komputerowy potwierdzający wysłanie 36 sztuk trzonkó w młotka dystrybutorom produktu oraz oświadczenia czterech przedsiębiorców o nieposiadaniu młotków. Następnie, pismem które wpłynęło do UOKiK 25 marca 2016 r. strona postępowania przekazała oświadczenia dziesięciu dystrybutorów o nieposiadaniu młotka będącego przedmiotem postępowania oraz dowody wysłania kolejnych 115 sztuk po prawionych trzonków dystrybutorom tego produktu. Pismem z 8 kwietnia 2016 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzony mi aktami sprawy oraz prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów oraz zgłoszonych żądań. W piśmie z 8 kw ietnia 2016 r. ( które wpłynęło do UOKiK 11 kwietnia 2016 r. ) strona postępowania przekazała oświadczenia 27 przedsiębiorców o nieposiadaniu młotkó w oraz dowody wysłania 114 sztuk trzonków młotków dystrybutorom. Następnie, pismem z 15 kwietnia 2016 r. strona postępowania przekazała oświadcz enia o nieposiadaniu młotków od 22 dystrybutorów produktu oraz dowody nadania 66 sztuk nowych trzonków do przeds iębiorców. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził : 6 Przedsiębiorca Andrzej Pałka, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach wprowadził młotek będący przedmiotem niniej szego postępowania na polski rynek i jest jego producentem w rozumieniu art. 3 pkt 2 lit. a ustawy o og ólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z tym przepisem, za producenta uznaje się przedsiębiorcę prowadzącego działalność polegającą na wytwarzaniu produktu albo każdą inną osobę, która występuje jako wytwórca, umieszczając na produkcie bądź do niego dołączając swoje nazwisko, nazwę, znak towarowy bądź inne odróżniające oznaczenie. W toku postępowania prowadzonego przez Prezesa UOKiK przedsiębiorca Andrze j Pałka, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach oświadczył, że jest wytwórcą kwestionowanego młotka, który jest przez niego składany z kupowanych oddzielnie metalowych obuchów i drewnianych trzonków. Zgodnie z art. 10 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpi ecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. Podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ogólnego bezpieczeń stwa kwest ionowanego młotka stanowiły wyniki badań organoleptycznych tego produktu, przeprowadzone przez inspektorów Inspekcji Handlowej . W ich wyniku ustalono, że sposób zamocowania obucha na trzonku młotka może powodować jego przesuwanie się lub odpadnięcie podczas pracy i w konsekwencji, skutkować obrażeniem ciała użytkownika. Ponadto, występujące na trzonku młotka liczne zadziory mogą powodować zranienie drzazgami ręki użytkownika. Powyższe cechy, jak również brak dołączenia do ww. narzędzia ostrzeżeń i informacji o sposobie postępowania w przypadku obluzowania się obucha na trzonku oraz zakazu użytkowania narzędzia z obluzowanym obuchem w istotny sposób mogą wpływać na prawidłowe i bezpieczne korzystanie z produktu. 7 Mając na uwadze powyższe ustalenia, Prez es UOKiK uznał , że kwestionowany młotek nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, a stwierdzone nieprawidłowości stwarzają zagrożenie dla zdrowia jego użytkownikó w. Przedsiębiorca będący stroną niniejszego postępowania uznał, że konstrukcja młotka będącego przedmiotem postępowania, polegająca na samoklinowaniu się obucha na trzonku zapewnia bezpieczeństwo pod warunkiem właściwego użytkowania narzędzia. Strona postępowania podjęła jednak współpracę z organem nadzoru rynku polegającą na wyeliminowaniu zagrożenia związanego z występowaniem na trzonku młotka licznych ostrych zadziorów oraz wyposażeniu go w informacje i ostrzeżenia dotyczące sposobu postępowania w przypadku obluzowania się obucha na trzonku oraz zakazie użytkowania narzędzia z obluzowanym obuchem, a także wskazówki dotyczące sposobu prawidłowego osadzenia obucha na trzonku młotka. Zgodnie z art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeśli producent lub dystrybutor usunął przyczyny zagrożeń. W toku niniejszego postępowania, na podstawie dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, Prezes UOKiK ustalił, że strona postępowania od początku 2013 roku wytworzyła 7 600 sztuk młotków, z czego 7 381 sztuk tych produktów wprowadziła na rynek (dowód: oświadczenie strony z 16 listopada 2015 r. i zestawienie sprzedaży produktu). Jednocześnie w toku niniejszego postępowania jego strona podjęła działania mające na celu eliminację zag rożeń stwarzan ych przez kwestionowany młotek, które w pierwszym rzędzie polegały na wstrzymaniu sprzedaży posiadanych młotków oraz poinformowaniu wszystkich dystrybutorów, którzy zakupili ten produkt począwszy od czerwca 2014 r. (łącznie 153 przedsiębiorców) o zagrożeniu stwarzanym przez młotek i konieczności wstrzymania sprzedaży posiadanych egzemplarzy produktu (dowód: wydruki potwierdzające przesłanie informacji dystrybutorom za pomocą poczty elektronicznej oraz wyciąg z pocztowej książki nadawczej). Pon adto strona postępowania dokonała zakupu 1 660 sztuk nowych trzonków do młotków, na dowód czego przekazała trzy faktury zakupu tych elementów i jedną sztukę drewnianego trzonka, a także oświadczyła, że wymieniła trzonki we wszystkich egzemplarzach trzonków będących w jej posiadaniu, które ponadto zostały wyposażone w informacje i ostrzeżenia warunkujące prawidłowe i bezpieczne korzystanie z narzędzia (co zostało poparte dokumentacją zdjęciową). Niezależnie od powyższego, strona postępowania przekazała również dowody potwierdzające przekazanie 414 sztuk nowych trzonków wraz z 8 oznaczeniami 75 dystrybutorom młotków oraz oświadczenia 77 dystrybutorów potwierdzające nieposiadanie przez nich tego narzędzia. Mając powyższe na uwadze Prezes UOKiK uznał, że przedsię biorca Andrzej Pałka, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Centrum Zaopatrzenia Narzędziowego „HIT” Import – Export Andrzej Pałka w Kielcach usunął przyczyny zagrożeń stwarzany ch przez młotek murarski 700 g „EXCLUSIVE” kod C 2442 i umorzył postępow anie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa tego produktu na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł , jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w związku z art. 29 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2015 r. poz. 184 , z późn. zm. ) oraz na podstawie art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka