DNR-62/2010

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-5( 37 )10/BZ Warszawa dn. 2 września 2010 r. DECYZJA nr DNR-1/62/2010 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie ponownego rozpatrzenia sprawy dotyczącej nieudzielenia Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przez przedsiębiorcę Apolonię Karoń, prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny, zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr DNR-1/40/2010 z dnia 7 lipca 2010 r., Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje zaskarŜoną decyzję w mocy. Uzasadnienie W piśmie z dnia 28 lipca 2010 r. przedsiębiorca Apolonia Karoń, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie (strona postępowania), złoŜyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) nr DNR-1/40/2010 z dnia 7 lipca 2010 r. Wnosząc o ponowne rozpoznanie sprawy, strona postępowania zwróciła się z prośbą o uchylenie wydanej decyzji i umorzenie postępowania lub ewentualnie obniŜenie kary nałoŜonej za nieudzielanie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny. 2 W zaskarŜonej decyzji Prezes UOKiK uznał, iŜ strona postępowania naruszyła art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215, z 2008 r. Nr 157, poz. 976 oraz 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), zwanej dalej „ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów” i na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 w/w ustawy nałoŜył na stronę postępowania karę pienięŜną w wysokości 4 000 zł. PowyŜsze działanie organu nadzoru wynikło z następujących okoliczności faktycznych. W toku czynności wyjaśniających, prowadzonych na podstawie art. 20a ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, pismem z dnia 25 lutego 2010 r., Prezes UOKiK zwrócił się do przedsiębiorcy Apolonii Karoń, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ADAMEX II” w Częstochowie z prośbą o przedstawienie dowodów potwierdzających podjęcie działań mających na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez wózek dziecięcy „QUATRO RALLY”, w postaci faktur korygujących lub oświadczeń dystrybutorów o nieposiadaniu wózka w ofercie handlowej. Ponadto, Prezes UOKiK zwrócił się z prośbą o przekazanie pełnej listy dystrybutorów wózka dziecięcego „QUATRO RALLY”. Z uwagi na to, iŜ pismem z dnia 16 marca 2010 r. Apolonia Karoń, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie nie przekazała kompletnego materiału dowodowego, jak równieŜ w związku z powziętymi przez Prezesa UOKiK wątpliwościami co do charakteru podjętych przez przedsiębiorcę działań naprawczych (rozbieŜności pomiędzy działaniami zadeklarowanymi przez w/w przedsiębiorcę w trakcie kontroli przeprowadzonej przez inspektorów Inspekcji Handlowej u przedsiębiorcy P.P.H. „Adamex” J. Karoń, E. Kasprzyk, A. Kasprzyk spółka jawna z siedzibą w Częstochowie a działaniami wskazanymi w piśmie z dnia 16 marca 2010 r.), pismem z dnia 26 marca 2010 r. Prezes UOKiK wezwał przedsiębiorcę do wyjaśnienia tych rozbieŜności oraz ponownie zwrócił się o przekazanie dowodów potwierdzających wycofanie wózka z rynku w terminie 14 dni od jego otrzymania pisma. Zgodnie z informacją zawartą na potwierdzeniu odbioru, pismo to zostało doręczone przedsiębiorcy dnia 6 kwietnia 2010 r. Termin na przekazanie wymaganych informacji i dowodów upłynął dnia 20 kwietnia 2010 r. W związku z faktem nieotrzymania przez Prezesa UOKiK Ŝądanych informacji i dowodów podjętych działań, jak równieŜ nie przekazania przez w/w przedsiębiorcę jakichkolwiek wyjaśnień dotyczących ewentualnych opóźnień w przekazywaniu materiału dowodowego, pismem z dnia 28 maja 2010 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania w sprawie nałoŜenia kary za nieudzielenie informacji niezbędnych do 3 stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny, które zakończone zostało zaskarŜoną decyzją Prezesa UOKiK nr DNR-1/40/2010 z dnia 7 lipca 2010 r. Pismem z dnia 8 lipca 2010 r. Apolonia Karoń, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie przedstawiła zakres podjętych działań naprawczych wraz z częścią oświadczeń dystrybutorów dotyczących wymiany produktu i nieposiadania go na stanie magazynowym. Pismem z dnia 28 lipca 2010 r. przedsiębiorca Apolonia Karoń, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie złoŜyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W związku z powyŜszym, w piśmie z dnia 5 sierpnia 2010 r., na podstawie art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), Prezes UOKiK powiadomił ją o wszczęciu postępowania w przedmiocie ponownego rozpatrzenia sprawy dotyczącej nieudzielenia Prezesowi UOKiK informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny. Z uwagi na to, iŜ we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona postępowania nie wyjaśniła przyczyny braku reakcji na pismo Prezesa UOKiK z dnia 26 marca 2010 r. wzywające do udzielenia informacji i przekazania dowodów niezbędnych do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny, Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do złoŜenia wyjaśnień w tej kwestii. Ponadto, odnosząc się do przekazanych przez stronę postępowania pismem z dnia 8 lipca 2010 r. dowodów podjętych działań naprawczych w postaci oświadczeń dystrybutorów o nieposiadaniu na stanie magazynowym oraz wymianie produktu, Prezes UOKiK uznał za niezbędne przedstawienie przez stronę postępowania wyjaśnień dotyczących przyczyny podjęcia działań naprawczych, mających na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez wózek dziecięcy „QUATRO RALLY”, dopiero w czerwcu 2010 r. W tym samym piśmie Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona postępowania nie skorzystała z przysługujących jej praw. Pismem z dnia 17 sierpnia 2010 r. strona postępowania poinformowała Prezesa UOKiK, iŜ podtrzymuje stanowisko przedstawione we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz w piśmie z dnia 8 lipca 2010 r. Strona postępowania nie przekazała jednak Ŝadnych wyjaśnień, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, iŜ brak jest podstaw do nałoŜenia na nią kary w wysokości 4 000 zł. 4 Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Prezes UOKiK, po przeanalizowaniu materiału dowodowego zebranego w sprawie, w szczególności przedstawionych przez stronę argumentów stwierdził, Ŝe brak jest podstaw do uchylenia zaskarŜonej decyzji i odstąpienia od ukarania przedsiębiorcy Apolonii Karoń, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Adamex II” w Częstochowie lub obniŜenia wysokości nałoŜonej na nią kary. Wszczęcie postępowania w sprawie nałoŜenia kary na przedsiębiorcę Apolonię Karoń było konsekwencją nieudzielenia Prezesowi UOKiK we wskazanym terminie, tj. do dnia 20 kwietnia 2010 r. informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy wprowadzany przez nią na rynek wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny. Postępowanie w sprawie nałoŜenia kary, o którym mowa art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z o ogólnym bezpieczeństwie produktów, jest postępowaniem specyficznym – jego wszczęcie jest konsekwencją działania lub zaniechania przedsiębiorcy. Bezsporne jest, iŜ w tym przypadku działanie to polegało na nieudzielaniu Prezesowi UOKiK przez przedsiębiorcę informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny. Uchybienie zatem terminowi do przekazywania wyjaśnień i dowodów stanowiło dla organu nadzoru wystarczającą i zarazem uzasadnioną przesłankę do ukarania przedsiębiorcy na podstawie art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z o ogólnym bezpieczeństwie produktów, który stanowi, iŜ organ nadzoru moŜe, w drodze decyzji, nałoŜyć na producenta lub dystrybutora karę pienięŜną w wysokości do 100.000 zł za nieudzielenie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny (…). Ponadto, postępowanie w sprawie nałoŜenia kary, o której mowa wyŜej, jest ściśle związane z uregulowanymi w ustawie o ogólnym bezpieczeństwie produktów obowiązkami producentów lub dystrybutorów w zakresie bezpieczeństwa produktów. Jednym z nich jest obowiązek współpracy producentów i dystrybutorów z Prezesem UOKiK w celu uniknięcia lub eliminacji zagroŜeń stwarzanych przez produkty przez nich dostarczane lub udostępniane (art. 12 ust. 1 w/w ustawy). Zgodnie z wyrokiem WSA z dnia 6 października 2008 r. (sygn. akt VI S.A./Wa 1603/08), jeśli przedsiębiorca lub dystrybutor współpracuje z organem nadzoru, a więc m.in. udziela rzetelnych informacji o tym, czy produkt jest bezpieczny, wówczas nie ma przesłanek do wszczęcia postępowania w sprawie nałoŜenia kary, o której mowa art. 33a ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z o ogólnym bezpieczeństwie 5 produktów. Natomiast nieudzielanie informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy produkt jest bezpieczny (…) upowaŜnia organ nadzoru do nałoŜenia, w drodze decyzji, na producenta lub dystrybutora kary pienięŜnej w wysokości do 100.000 zł. W niniejszej sprawie Prezes UOKiK, dokonując ponownej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie dopatrzył się przesłanek przemawiających za zmianą zaskarŜonej decyzji. Została ona wydana zasadnie, gdyŜ strona postępowania w zakreślonym terminie nie przedstawiła Prezesowi UOKiK Ŝądanych wyjaśnień i dowodów, do przekazania których wezwana została pismem z dnia 26 marca 2010 r. Jednocześnie nie podlega dowodzeniu, iŜ przedmiotowe informacje i dowody były niezbędne do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” spełnia wymagania bezpieczeństwa. Organ nadzoru wezwał bowiem stronę postępowania do przekazania wyników badań laboratoryjnych świadczących o spełnianiu przez produkt ogólnych wymagań bezpieczeństwa, wyjaśnienia rozbieŜności co do charakteru podjętych działań naprawczych oraz przedstawienia faktur korygujących VAT potwierdzających odbiór wadliwych produktów od dystrybutorów bądź ich oświadczeń o nieposiadaniu produktów na stanie magazynowym. Zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 20 maja 1998 r. (sygn. akt I S.A./Ka 1605/96), nałoŜenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia strony postępowania od współudziału w realizacji tego obowiązku. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy nie udowodnienie określonej czynności faktycznej moŜe prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. W niniejszej sprawie strona postępowania zachowała w tym zakresie bierną postawę, nie przedstawiła bowiem wiarygodnych wyjaśnień i dowodów w terminie i przerzucając cięŜar wyjaśnienia okoliczności faktycznych na organ prowadzący postępowania. Co prawda, strona podjęła pewne działania naprawcze, ale dopiero w czerwcu 2010 r., co jednoznacznie potwierdziła przeprowadzona w lipcu 2010 r. przez Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej kontrola w siedzibie strony postępowania. Kolejne, ale w dalszym ciągu nie wszystkie dowody działań naprawczych dotarły do Prezesa UOKiK dopiero dnia 21 lipca 2010 r. (pismo strony postępowania z dnia 8 lipca 2010 r.), a więc juŜ po zakończeniu postępowania. Co więcej, Prezes UOKiK dysponuje oświadczeniem jednego z dystrybutorów strony – przedsiębiorcy Dariusza Lipieńskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „MADAR” Dariusz Lipieński w Siedlcach – wskazującym na niedokładne przeprowadzanie przez nią akcji wycofywania kwestionowanego produktu z rynku (odebranie jedynie 5 z 7 sztuk produktu). Dodatkowo, dystrybutor ten potwierdził, iŜ strona postępowania sprzedała mu kwestionowany produkt dnia 8 kwietnia 2010 r., czyli 6 wtedy, kiedy miała juŜ świadomość, jakie zagroŜenia stwarza dla zdrowia i Ŝycia konsumentów. Ponadto, strona postępowania – na wezwanie Prezesa UOKiK z dnia 5 sierpnia 2010 r. - nie przedstawiła wiarygodnych wyjaśnień i dowodów usprawiedliwiających przyczyny zwłoki w przekazywaniu materiału dowodowego niezbędnego do stwierdzenia, czy kwestionowany produkt jest bezpieczny. W pierwszej kolejności wskazać naleŜy, iŜ strona postępowania - wbrew jej twierdzeniu zawartym w piśmie z dnia 17 sierpnia 2010 r. - ani we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, ani w piśmie z dnia 8 lipca 2010 r. nie wyjaśniła przyczyn nieudzielania Prezesowi UOKiK odpowiedzi na pismo z dnia 26 marca 2010 r. w wyznaczonym terminie. Nie podała równieŜ przyczyny podjęcia działań naprawczych, mających na celu wyeliminowanie zagroŜeń stwarzanych przez wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” dopiero w czerwcu 2010 r. Z uwagi na charakter toczącego się postępowania, wyjaśnienie tych okoliczności przez stronę postępowania było kluczowe dla ewentualnego rozwaŜenia przez organ nadzoru uchylenia zaskarŜonej decyzji bądź obniŜenia wymiaru kary pienięŜnej. Mimo wykazania pewnej aktywności w przekazywaniu dowodów świadczących o podjęciu działań naprawczych w stosunku do wadliwego produktu, nie budzi wątpliwości, iŜ strona postępowania działała w zwłoce mając na względzie, Ŝe termin na wyjaśnienie rozbieŜności i przekazanie dowodów podjętych działań minął 20 kwietnia 2010 r. Nieuzasadnione pozostaje działanie strony postępowania w zwłoce zwłaszcza, Ŝe mimo wezwania Prezesa UOKiK (pismo z dnia 5 sierpnia 2010 r.), nie skorzystała z moŜliwości przytoczenia wiarygodnych argumentów świadczących o tym, iŜ zwłoka w udzieleniu organowi nadzoru wyjaśnień i dowodów nie była od niej zaleŜna lub była niezawiniona. NaleŜy równieŜ podkreślić, iŜ strona postępowania była poinformowana o konsekwencjach uchybienia obowiązkowi udzielenia informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy kwestionowany wózek jest bezpieczny. Miała zatem świadomość, iŜ brak reakcji na pismo Prezesa UOKiK z dnia 26 marca 2010 r. moŜe spowodować negatywne dla niej konsekwencje. Przedmiotem postępowania zakończonego decyzją nr DNR-1/40/2010 z dnia 7 lipca 2010 r. było ustalenie okoliczności nieudzielania przez przedsiębiorcę będącego stroną postępowania informacji niezbędnych do stwierdzenia, czy wózek dziecięcy „QUATRO RALLY” jest bezpieczny. Zdaniem Prezesa UOKiK w toku niniejszego postępowania strona postępowania nie przedstawiła argumentów, które w wystarczający sposób uzasadniałyby brak reakcji na pismo z dnia 26 marca 2010 r., a zgodnie z opinią wyraŜoną przez Naczelny Sąd Administracyjny „na gruncie postępowania administracyjnego ma w pełni zastosowanie 7 zasada, Ŝe cięŜar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne” (wyrok NSA z 16 lutego 1999 r., III SA 2322/98). We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona postępowania wnosi o uchylenie wydanej decyzji i umorzenie postępowania lub ewentualnie obniŜenie wysokości kary. Art. 33a ust. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów stanowi, Ŝe wysokość kary ustala się uwzględniając w szczególności stopień oraz okoliczności naruszenia obowiązków. Wózek dziecięcy „QUATRO RALLY”, którego dotyczyły czynności wyjaśniające podejmowane w stosunku do przedsiębiorcy Apolonii Karoń, z uwagi na ujawnione wady konstrukcyjne (wyposaŜenie w hamulec postojowy po jednej stronie pomimo, Ŝe produkt posiadał prowadnicę uchwytu przystosowaną do zmiany połoŜenia), stwarzał ryzyko przypadkowego i niekontrolowanego przemieszczania się wózka, co skutkować mogło zderzeniem się z przeszkodą, powodując w efekcie powaŜne obraŜenia ciała dziecka. Ponadto, strona niniejszego postępowania nie odpowiedziała w wymaganym terminie na pismo, w którym organ nadzoru zwrócił się z prośbą o informacje niezbędne do stwierdzenia, czy w/w produkt jest bezpieczny. Fakt ten utrudnił organowi nadzoru dokonanie oceny, czy podjęte przez producenta działania były wystarczające do wyeliminowania zagroŜenia stwarzanego przez te produkty i zapewnienia bezpieczeństwa konsumentów. Wymierzając karę Prezes UOKiK wziął pod uwagę powyŜsze przesłanki. Mając na względzie fakt, iŜ w świetle przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, za popełniony przez stronę czyn, organ nadzoru moŜe nałoŜyć karę do 100 000 zł, prośba strony postępowania o obniŜenie jej wysokości jest nieuzasadniona. Kara ta bowiem jest adekwatna do stwierdzonych naruszeń i w opinii Prezesa UOKiK spełni swój skutek prewencyjny i skłoni przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu ogólnego bezpieczeństwa produktów. Zgodnie z art. 138 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje zaskarŜoną decyzję w mocy, albo 2) uchyla zaskarŜoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. 8 Prezes UOKiK dokonał ponownej analizy zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego zarówno pod kątem oceny legalności, jak i celowości wydanego rozstrzygnięcia i uznał, Ŝe decyzja nr DNR-1/40/2010 z dnia 7 lipca 2010 r. była prawidłowa, a tym samym brak jest podstaw do jej uchylenia. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art. 33a ust. 5 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, karę pienięŜną naleŜy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Prezesa UOKiK na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000. Pouczenie: Zgodnie z art. 53 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270 z póź. zm.) od niniejszej decyzji przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę naleŜy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Otrzymuje: Apolonia Karoń Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „ADAMEX II” ul. Młodości 10 42-215 Częstochowa