DNR-91/2009

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-70-97 (28)09/KSR Warszawa, dnia 15 września 2009 r. DECYZJA DNR-1/91/2009 Na podstawie art. 24 ust. 14 pkt 2 w związku z art. 13 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r. o ogólnym bezpieczeństwie produktów (Dz. U. Nr 229, poz. 2275, z 2007 r. Nr 35, poz. 215 oraz z 2009 r. Nr 18, poz. 97 i Nr 20, poz. 106), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów – kilofa dwustronnego opr. 1,8 kg, młotka ślusarskiego opr. 5 kg oraz siekiery 1,5 kg., wprowadzonych na rynek przez przedsiębiorców Alinę Marcinkowską oraz Wojciecha Sitarza, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, że przedsiębiorcy ci usunęli przyczyny zagrożeń stwarzanych przez te produkty i umarza postępowanie administracyjne. Uzasadnienie Pismem z dnia 20 lutego 2009 r. Podlaski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej przekazał do UOKiK protokół wraz z aktami kontroli dotyczącymi m. in. ww. produktów wprowadzonych na rynek przez Alinę Marcinkowską oraz Wojciecha Sitarza, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim. Kilof dwustronny opr. 1,8 kg składa się z trzonka drewnianego i obucha. Produkt ten nie posiadał klina utwierdzającego trzonek w bijaku. Na etykiecie umieszczonej na trzonku kilofa podano: − nazwę wyrobu: Kilof dwustronny oprawny 1, 8 kg; − nazwę i adres producenta: Z.W.M. „FAMET” S.C., 26- 200 Końskie, Młynek, ul. Świętokrzyska 28 − kod kreskowy: 5908252940493 2 Młotek ślusarski opr. 5 kg składa się z trzonka drewnianego, obucha i klina mającego zabezpieczać przed przesuwaniem się obucha na trzonku lub jego wypadnięciem. Na etykiecie naklejonej na trzonku umieszczono informacje: − nazwę wyrobu: młotek ślusarski opr. 5 kg; − nazwę i adres producenta: Z.W.M. „FAMET” S.C., 26- 200 Końskie, Młynek, ul. Świętokrzyska 28 − kod kreskowy: 5908252940455 Siekiera opr. 1,5 kg składa się z trzonka drewnianego, obucha i klina mającego zabezpieczać przed przesuwaniem się obucha na trzonku lub jego wypadnięciem. Na etykiecie naklejonej na trzonku umieszczono informacje: − nazwę wyrobu: siekiera opr. 1,5 kg; − nazwę i adres producenta: Z.W.M. „FAMET” S.C., 26- 200 Końskie, Młynek, ul. Świętokrzyska 28 − kod kreskowy: 5908252940059 W trakcie kontroli w mieszczącym się w Suwałkach sklepie przemysłowym należącym do Przedsiębiorstwa Handlu i Zaopatrzenia Rolnictwa „Samopomoc Chłopska” sp. z o.o. w Suwałkach, inspektorzy reprezentujący Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, Delegaturę w Suwałkach pobrali próbki ww. produktów, a następnie poddali je oględzinom oraz ocenie bezpieczeństwa w oparciu o przepisy ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W wyniku przeprowadzonych badań organoleptycznych stwierdzono w kilofie brak zabezpieczenia trzonka w bijaku. Taka konstrukcja produktu może powodować osunięcie się obucha na trzonku bądź jego wypadnięcie, co może skutkować uderzeniem użytkownika lub osób znajdujących się w pobliżu. W przypadku młotka i siekiery przeprowadzona ocena organoleptyczna wykazała wadliwe zabezpieczenia obucha na trzonku. Trzonek znajdował się w obuchu w położeniu uniemożliwiającym dalsze przesunięcie obucha na trzonku. Wielkość użytego klina zabezpieczającego nie zapewniała całkowitej stabilności obucha na trzonku, co powodowało wystąpienie luzu, który mógł się powiększać podczas użytkowania. Powiększenie luzu pomiędzy trzonkiem a obuchem mogło w konsekwencji doprowadzić do spadnięcia obucha z trzonka i spowodować zranienie użytkownika. Powyższe nieprawidłowości stwierdzono w dwóch z czterech badanych egzemplarzy młotka oraz dwóch z pięciu egzemplarzy siekiery. 3 Mając na uwadze wyniki powyższych badań Prezes UOKiK uznał, iż istnieje znaczne prawdopodobieństwo, że ww. produkty nie spełniają ogólnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa, przez co stwarzają zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów i uznał za zasadne wszczęcie w tej sprawie postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Zgodnie z art. 61 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) pismem z dnia 15 kwietnia 2009 r. Prezes UOKiK powiadomił przedsiębiorców Alinę Marcinkowską oraz Wojciecha Sitarza, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim (strony postępowania) o wszczęciu postępowania w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów – kilof dwustronny opr. 1,8 kg, młotek ślusarski opr. 5 kg oraz siekierę 1,5 kg (dalej „narzędzia”). Jednocześnie w drodze postanowienia z dnia 15 kwietnia 2009 r. wydanego na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, Prezes UOKiK wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni od dnia otrzymania postanowienia na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez ww. produkty. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, że w celu wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez ww. narzędzia, niezbędne jest podjęcie działań zarówno w stosunku do produktów, które nie zostały jeszcze wprowadzone na rynek, jak i do produktów wprowadzonych już na rynek. W przypadku produktów, które nie zostały jeszcze wprowadzone na rynek, Prezes UOKiK wskazał na konieczność natychmiastowego zaprzestania ich przekazywania dystrybutorom oraz prezentowania i oferowania tych produktów konsumentom. W przypadku zaś produktów, które zostały już na rynek wprowadzone, zdaniem Prezesa UOKiK konieczne było podjęcie działań polegających na natychmiastowym wycofaniu ich z rynku. Prezes UOKiK poinformował także stronę, że może w terminie określonym w powyższym postanowieniu przedstawić dowody świadczące o tym, iż produkty – kilof dwustronny opr. 1,8 kg, młotek ślusarski opr. 5 kg oraz siekierę 1,5 kg są produktami bezpiecznymi w rozumieniu ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 5 maja 2009 r. strona postępowania oświadczyła, że w procesie produkcji narzędzi gospodarczych kieruje się zapisami norm branżowych oraz wewnętrznymi kartami technologicznymi, a reklamacje zdarzają się sporadycznie. Strona postępowania podniosła, iż wskazane przez Prezesa UOKiK wady mogą być wynikiem przechowywania narzędzi w niewłaściwych warunkach, które powodują wysychanie drewna i w następstwie obluzowanie elementów metalowych obsadzonych na drewnianych trzonkach. Strona postępowania zadeklarowała ponadto podjęcie działań, mających na celu wyeliminowanie tych zagrożeń. Działania te miały polegać na: 4 − dłuższym sezonowaniu trzonków, w celu zredukowania ich wilgotności; − powiększeniu i pogrubieniu klina mocującego metalowe elementy; − zwiększenie kontroli procesu produkcji, w szczególności poprzez sprawdzanie osadzenia metalowych elementów w każdym wyrobie, poprzez poddanie ich próbie obciążeniowej; − wprowadzenie zmian zmierzających do ściślejszego dopasowania otworów do trzonków oraz − zwróceniu się do odbiorców z prośbą o sprawdzenie stanów magazynowych i niewprowadzanie na rynek produktów, w których zostałyby stwierdzone ww. wady oraz o ich zwrot. Na dowód podjęcia powyższych działań strona postępowania przekazała wzór pisma, które zostało skierowane do odbiorców oraz wydruk z faksu, jako dowód wysłania tegoż pisma. W piśmie z dnia 29 maja 2009 r. Prezes UOKiK zwrócił się o przekazanie dowodów podjęcia zadeklarowanych działań mających na celu wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez narzędzia gospodarcze, w szczególności listy dystrybutorów ww. produktów, faktur korygujących lub oświadczeń tych dystrybutorów o nieposiadaniu narzędzi w swojej ofercie handlowej, a także dokumentów dot. procesu produkcji oraz jakości wyrobów. Ponadto Prezes UOKiK wezwał do uzupełnienia braków formalnych, jakimi obciążona była część przekazanej przez stronę postępowania, dokumentacji. Pismem z dnia 22 czerwca 2009 r. strona postępowania oświadczyła, że poinformowała dostawców trzonków do narzędzi o stwierdzonych nieprawidłowościach oraz zwróciła się o wprowadzenie zmian w procesie produkcji, tak aby trzonki były produkowane z jak najmniej wilgotnego drewna. Na dowód podjęcia tego działania strona postępowania dołączyła do pisma kopie listów skierowanych do producentów trzonków, wraz z potwierdzeniem ich nadania. Strona postępowania wskazała ponadto, iż produkcję narzędzi prowadzi od wielu lat zgodnie z zakładowymi kartami technologicznymi. Zgodnie z oświadczeniem strony postępowania, produkcja narzędzi zgodnie z tymi kartami technologicznymi jest gwarancją wysokiej jakości i odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa produktu. Na potwierdzenie swoich twierdzeń strona przedstawiła karty procesu technologicznego narzędzi, a ponadto kopię certyfikatu bezpieczeństwa B, który został przyznany kilofowi, wyprodukowanemu zgodnie z opisem zawartym w karcie technologicznej, w okresie gdy posiadanie takiego certyfikatu było wymagane. Strona postępowania podtrzymała ponadto swoje stanowisko, iż obluzowanie obuchów na trzonkach w narzędziach badanych przez inspektorów Inspekcji Handlowej, było wynikiem niewłaściwych warunków przechowywania gotowych 5 produktów. W celu wyeliminowania tego czynnika, strona postępowania oświadczyła, iż zwróciła się do swoich głównych dystrybutorów o zwrócenie uwagi na warunki przechowywania narzędzi oraz niewprowadzanie na rynek produktów, co do jakości których mają zastrzeżenia. Strona postępowania oświadczyła, iż przy doborze podmiotów, do których skierowane zostało powiadomienie kierowała się liczbą zakupionych produktów, gdyż w przypadkach większych ilości zakupowanych produktów istnieje większe prawdopodobieństwo, iż produkty będące przedmiotem niniejszego postępowania, znajdują się nadal na stanie magazynowym. Strona postępowania przedstawiła również zestawienie sprzedaży narzędzi oraz oświadczyła, że zwiększyła wielkość klina mocującego w celu zwiększenia stabilności osadzenia elementów metalowych na trzonku oraz zwiększyła kontrolę prawidłowej oprawy w każdym produkcie. W celu potwierdzenia działań zadeklarowanych przez stronę postępowania, Prezes UOKiK zwrócił się w pismach z dnia 7 lipca 2009 r. do trzech dystrybutorów narzędzi z pytaniem, czy zostali poinformowani przez stronę postępowania o stwierdzonych w narzędziach nieprawidłowościach oraz czy zostali wezwani do podjęcia działań w związku z tymi nieprawidłowościami. W odpowiedzi jeden z dystrybutorów odpowiedział, że nie został poinformowany przez stronę postępowania o nieprawidłowościach stwierdzonych w narzędziach, jeden oświadczył, że strona postępowania zwróciła się do niego w kwietniu 2009 r. o podjęcie działań w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, zaś ostatni w pierwszej informacji oświadczył, iż nie został powiadomiony przez stronę postępowania o nieprawidłowościach i konieczności podjęcia odpowiednich działań w stosunku do narzędzi. W późniejszym piśmie dystrybutor ten sprostował wcześniejszą informację i oświadczył, że informacja taka została faktycznie przesłana faksem, a także że dokonano w związku z tym reklamacji wadliwych produktów. W piśmie z dnia 7 sierpnia 2009 r. strona postępowania oświadczyła, że wykonuje zadeklarowane we wcześniejszych pismach działania, których celem jest wyeliminowanie stwierdzonych w narzędziach nieprawidłowości. Strona postępowania oświadczyła ponadto, iż od kwietnia 2009 r. nie odnotowała żadnej reklamacji związanej z produktami objętymi niniejszym postępowaniem. Ponadto do pisma zostały dołączone odpowiedzi producentów trzonków, w których producenci informują o działaniach podjętych w celu udoskonalenia procesu produkcji trzonków, tak aby zminimalizować ryzyko wystąpienia obluzowania elementów metalowych na trzonku. W celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, Prezes UOKiK zlecił Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej w Kielcach przeprowadzenie kontroli u strony postępowania, która miała ustalić czy strona postępowania podjęła działania zmierzające do pełnego wyeliminowania zagrożeń stwarzanych przez narzędzia. 6 W piśmie z dnia 24 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Kielcach przekazał wyniki kontroli przeprowadzonej u strony postępowania. W toku kontroli inspektorzy nie stwierdzili na stanie magazynowym kilofa dwustronnego opr. 1,8 kg. W ofercie znajdowały się natomiast młotek ślusarski opr. 5 kg oraz siekiera 1,5 kg. Produkty te poddano ocenie organoleptycznej, w toku której stwierdzono, że są one bezpieczne w świetle przepisów ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów. Inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili ponadto, że strona postępowania podjęła deklarowane działania zmierzające do wyeliminowania wad stwierdzonych w narzędziach. Inspektorzy Inspekcji Handlowej stwierdzili ponadto, iż strona postępowania do każdego wyrobu dołącza naklejkę z informacją, aby za każdym razem przed rozpoczęciem pracy sprawdzić trwałość obsady narzędzia, a w razie wystąpienia obluzowania zamoczyć narzędzie na ok. 12 godzin w wodzie i nigdy nie używać niesprawnego narzędzia. Wzór etykiety oraz oświadczenie o dołączaniu takiej etykiety do każdego produktu zostało również zadeklarowane przez stronę postępowania w piśmie z dnia 31 sierpnia 2009 r. Pismem z dnia 31 sierpnia 2009 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawem do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej praw. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Produkty: kilof dwustronny opr. 1,8 kg, młotek ślusarski opr. 5 kg oraz siekiera 1,5 kg zostały wprowadzone na rynek przez przedsiębiorców Alinę Marcinkowską oraz Wojciecha Sitarza, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim, którzy są producentami w rozumieniu art. 3 pkt 2) lit. a) ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów z uwagi na fakt, że wytworzyli ww. produkty, a także dołączyli do nich swoją nazwę i na tej podstawie ponoszą odpowiedzialność za ich bezpieczeństwo na zasadach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, producent zobowiązany jest wprowadzać na rynek wyłącznie produkty bezpieczne. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produktem bezpiecznym jest produkt, który w zwykłych lub innych, dających się w sposób uzasadniony przewidzieć warunkach jego używania, z uwzględnieniem czasu korzystania z produktu, a także, w zależności od rodzaju produktu, sposobu uruchomienia oraz wymogów instalacji i konserwacji, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów lub stwarza znikome zagrożenie, dające się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniające wysoki poziom 7 wymagań dotyczących ochrony zdrowia i życia ludzkiego. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, produkt, który nie spełnia wymagań określonych w art. 4 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów nie jest produktem bezpiecznym. Ocena organoleptyczna ww. produktów dokonana przez inspektorów reprezentujących Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej wykazała w kilofie brak zabezpieczenia trzonka w bijaku. Taka konstrukcja produktu, w opinii inspektorów mogła powodować osunięcie się obucha na trzonku bądź jego wypadnięcie, a w konsekwencji spowodować uderzenie użytkownika lub osób znajdujących się w pobliżu. W przypadku młotka i siekiery przeprowadzona ocena organoleptyczna wykazała wadliwe zabezpieczenia obucha na trzonku. Trzonek znajdował się w obuchu w położeniu uniemożliwiającym dalsze przesunięcie obucha na trzonku. Wielkość użytego klina zabezpieczającego nie zapewniała całkowitej stabilności obucha na trzonku, co powodowało wystąpienie luzu, który mógł się powiększać podczas użytkowania. Powiększenie luzu pomiędzy trzonkiem a obuchem mogło w konsekwencji doprowadzić do spadnięcia obucha z trzonka i spowodować zranienie użytkownika. Powyższe nieprawidłowości stwierdzono w dwóch z czterech badanych egzemplarzy młotka oraz dwóch z pięciu egzemplarzy siekiery W związku z powyższym, opierając się na wynikach ww. badań, Prezes UOKiK stwierdził, że niezbędne jest podjęcie działań wobec ww. produktów i postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2009 r. wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na wyeliminowanie zagrożeń stwarzanych przez te produkty poprzez zaprzestanie wprowadzania ich na rynek oraz wycofanie od dystrybutorów. W tym samym terminie strona miała przedstawić dowody potwierdzające podjęte działania. W toku postępowania jego strona – przedsiębiorcy Alina Marcinkowska oraz Wojciech Sitarz, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim oświadczyła, że wprowadziła do procesu produkcyjnego zmiany eliminujące ryzyko wystąpienia stwierdzonych nieprawidłowości. Do produktu dołączono ponadto dodatkowe ostrzeżenia użytkowników, mające zredukować prawdopodobieństwo wystąpienia wypadków związanych z używaniem narzędzi. Strona postępowania poinformowała również o stwierdzonych nieprawidłowościach głównych odbiorców ww. produktów oraz zwróciła się do nich o podjęcie działań zmierzających do wyeliminowania zagrożeń poprzez kontrolę produktów oraz zwrot egzemplarzy wadliwych. Strona postępowania zwróciła się również do dostawców trzonków o podjęcie stosowanych działań eliminujących nieprawidłowości wskazane przez Prezesa UOKiK. Wykonanie powyższych działań zostało potwierdzone w toku kontroli przeprowadzonej na polecenie Prezesa UOKiK przez Inspekcję Handlową u strony postępowania. 8 Mając na uwadze przekazane przez stronę postępowania informacje wraz z dowodami podjętych działań, polegających na wprowadzeniu do produktu zmian, eliminujących stwarzane przez narzędzia zagrożenia oraz poinformowaniu głównych odbiorców o nieprawidłowościach, a także wyniki kontroli przeprowadzonej przez Inspekcję Handlową, Prezes UOKiK uznał, że strona postępowania – przedsiębiorcy Alina Marcinkowska oraz Wojciech Sitarz, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Zakład Wyrobów Metalowych „FAMET” s. c. w Młynku Nieświńskim – wyeliminowała zagrożenia stwarzane przez produkty: kilof dwustronny opr. 1,8 kg, młotek ślusarski opr. 5 kg oraz siekierę 1,5 kg.. W związku z powyższym, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Pouczenie: Na podstawie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 26 ustawy o ogólnym bezpieczeństwie produktów, od niniejszej decyzji stronie nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z niniejszej decyzji może, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Mazurak Dyrektor Departamentu Nadzoru Rynku Otrzymują: 1. Alina Marcinkowska Z.W.M „FAMET” s. c. Ul. Świętokrzyska 28, Młynek Nieświński 26-200 Końskie 9 2. Wojciech Sitarz Z.W.M „FAMET” s. c. Ul. Świętokrzyska 28, Młynek Nieświński 26-200 Końskie