RGD-6/2022

1 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl Wersja jawna RGD. 61 0 . 10 .20 21 / PC Gdańsk, dnia 28 lipca 202 2 r. DECYZJA NR RGD - 6 /202 2 I. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 roku o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. z 2021 r. poz. 275), po przeprowadzenia postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszając ych zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów działanie przedsiębiorcy CoinCasso OÜ z siedzibą w Tallinnie (Estonia) p o legające na rozpowszechnianiu nie prawdziwych informacji o posiadaniu przez CoinCasso OÜ licencj i na wykonywanie działalności z zakresu świadczenia usług wirtualnego portfela (numer FRK000282 ) oraz licencji na świadczenia usług wymiany waluty wirtualnej na walutę znaków pieniężnych (numer FVR000340 ), podczas gdy obie wymienione licencje są nieważn e od 7 lipca 2020 roku – co narusza art. 5 ust. 1 i 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym p raktykom rynkowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2070) oraz godzi w zbiorowe interesy konsumentów , i w związku z tym stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275) i stwierdza zaniechanie stosowania praktyki z dniem 24 września 2021 roku. II. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 roku o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz.U. z 2021 r. poz. 275), w związku z uznaniem praktyki, o której mowa w pkt I. sentencji niniejszej decyzji za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nakłada na CoinCasso OÜ z siedzibą w Tallinnie (Est onia) karę pieniężną w wysokości 48.768,00 zł (słownie: czterdzieści osiem tysięcy siedemset sześćdziesiąt osiem złot ych ) za stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, określonej w pkt I. sentencji niniejszej decyzji, płatną do budże tu państwa. III. N a podstawie art. 77 ust. 1 w związku z art. 80 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275) oraz art. 263 § 1 i art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administr acyjnego (Dz. U. z 20 21 r. poz . 735 ze zm. ) w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów obciąża kosztami postępowania CoinCasso OÜ z siedzibą w Tallinnie (Estonia) w kwocie 37,80 zł (słownie: trzydz ieści siedem złotych 80/100 ) i zobowiązuje do uiszczenia tych kosztów na rzecz P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW 2 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. UZASADNIENIE [1] Prezes Urzędu Ochrony Konkurencj i i Konsumentów ( dalej także : „Prezes Urzędu” ) , postanowieniem nr RGD – 32 /20 20 z dnia 11 marca 20 20 r. , wszczął postępowanie wyjaśniające w sprawie ustalenia czy zasady funkcjonowania platformy wymiany kryptowalut http s://coincasso.io/ oraz oferowania i nabywania przez inwestorów, w tym konsumentów, tokenów CoinCasso Exchange (CCX) nie prowadzą do naruszenia zbiorowego interesu konsumentów oraz przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów lub innych ustaw c hro niących interesy konsumentów (dalej także : Postępowanie) . [ 2 ] Wyniki analizy materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania wyjaśniającego, wykazały istnienie podstaw do postawienia zarzut u naruszenia zakazu, o którym mowa w przepisie art. 24 us t. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji o konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275 - dalej także: u.o.k.i.k.). W związku z tym Prezes Urzędu , postanowieniem nr RGD - 71/2021 z dnia 9 czerwca 2021 r. , wszczął przeciwko spółce CoinCasso OÜ (dalej także: „Spółka” lub „CoinCasso” lub „Przedsiębiorca” ) postępowanie w sprawie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji o posiadaniu przez CoinCasso OÜ licencji na wykonywanie dzia łalności z zakresu świadczenia usług wirtualnego portfela (numer FRK000282) oraz licencji na świadczenia usług wymiany waluty wirtualnej na walutę znaków pieniężnych (numer FVR000340), podczas gdy obie wymienione licencje są nieważne od 7 lipca 2020 roku – co mogło naruszać art. 5 ust. 1 i 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2070), i w związku z tym może stanowić praktykę naruszającą zbioro we interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. poz. 275) oraz godzić w zbiorowe interesy konsumentów. [ 3 ] Strona postępowania, pismem z dnia 9 czerwc a 2021 r., została zawiadomiona o wszczęciu postępowania oraz wezwana do ustosunkowania się do postawionego zarzutu. [ 4 ] W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia 22 września 2021 r. CoinCasso przyznała, że na stronie internetowej coincasso.com wid niała info rmacja dot ycząca licencji. Spółka zwróciła jednak uwagę, że w żaden sposób od dnia ich wygaśnięcia nie informowała, że są one ważne. Tym samym, w ocenie Spółki, posiada ona licencje, jednak nie są one ważne zgodnie z przepisami. Ponadto, zdaniem Spółki , i n formacja o licencjach był a podan a na samym dole strony coincasso.com, co sprawia, że jako informacja marginalna nie anga żowała użytkownika. CoinCasso potwierdziła także, że w prezentowanych materiałach informowała o posiadanych licencjach. Równocześnie Spó łka wskazała, że w momencie publikacji materiałów licencje były ważne. CoinCasso podkreśliła, że jeden z publikowanych na portalu YouTube filmików o platformie coincasso.com , w którym Spółka powoływała się na posiadanie licencji, miał niewielką liczbę wy świetleń – 439. Poza tym miał status niepubliczny, co oznacza, że trzeba było być w posiadaniu linku przekierowującego do tego materiału filmowego. W zakresie artykułów opublikowanych 3 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl w Internecie promujących platformę coincasso.com Spółka wskazała, że ni e istnieje obowiązek aktualiza c ji ich treści , pomimo zmiany stanu faktycznego . Tym samym, w ocenie Spółki, publikowane przez nią informację nie wprowadzały konsumentów w błąd. [ 5 ] W piśmie z dnia 22 listopada 2021 r. Spółka poinformowała Prezesa Urzędu, że od 24 września 2021 r. administratorem strony coincasso.com jest CoinCasso LT UAB z siedzibą w Wilnie (Litwa) . W tym samym dniu (24 września 2021 r. ) , zgodnie z oświadczeniem Spółki, przestały być udostępnianie na stronie internetowej coincasso.com in formacje o Spółce, w tym o posiadanych licencjach. Pismem z dnia 25 lutego 2022 r. CoinCasso poinformowała, że nie administruje żadnymi kontami w mediach społecznościowych. [ 6 ] Pismem z dnia 20 czerwca 2022 r . CoinCasso przedstawił o rachunek zysków i str at za 2019 rok, jednak nie podało żądanych przez Prezesa Urzędu informacji o osiągniętych w latach 2020 – 2021 obrotach. Dowód : pismo przedsiębiorcy z dnia 20 czerwca 2022 r. [Karta: 80 i nast.] [ 7 ] Prezes Urzędu zawiadomił stronę o zakończeniu postęp owania dowodowego w sprawie oraz o możliwości przedstawienia ostatecznego stanowiska. Spółka nie skorzystała z przysługującego jej prawa zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz nie wypowiedziała się co do zebranego materiału w sprawie. Prezes Urzędu na podstawie zebranego materiału dowodowego ustalił, co następuje : [ 8 ] CoinCasso OÜ z siedzibą w Tallinnie (Estonia) jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością (estońskie: Osaühing ) zarejestrowan ą w estońskim rejestrze przedsiębiorców pod numerem: 14490491 . Przedmiotem działalności gospodarczej Spółki było świadczenie usług finansowych tj. prowadzenie giełdy kryptowalut za pośrednictwem platformy: coincasso.com. Wspólnikami Spółki są Marek Ozimski oraz Łukasz Ozimski, który pełni również funkcję c złonka zarządu. Dowód : 1) tłumaczenie przysięgłe z centralnego rejestru przedsiębiorców [Karta: 32], 2) p ismo przedsiębiorcy z dnia 30 września 2020 r. [Karty: 9 i nast.] [ 9 ] Użytkownik wskazanej giełdy kryptowal ut , którym mógł być konsument, nie ponosi ł żadny ch opłat związanych z rejestracją. CoinCasso pobiera ła natomiast prowizję od każdej dokonanej transakcji, której bazowa wysokość wynosi ła 0 , 25% od kwoty dokonanej transakcji. Dodatkowo Spółka pobiera ła opłaty przy wysyłaniu/wypła cie walut na giełdzie, zgod nie z tabelą opłat znajdującą się na stronie: https://coincasso.com/fees - and - limits . [ 10 ] CoinCasso uzyskała od właściwego estońskie go organu rejestracyjnego, to jest Zarządu Policji i Straży Graniczne j ( ang.: Estonian Police and Border Guard Board) dwie licencje na wykonywanie działalności z zakresu : świadczenia usług wirtualnego portfela (numer FRK000282 ) oraz świadczenia usług wymiany waluty wirtualnej na walutę znaków pieniężnych (numer FVR000340 ) . Obie licencje były ważne od 16 sierpnia 2018 r. do 7 lipca 2020 roku. Dowód: 1) tłumaczenie przysięgłe licencji [Karty: 47 - 48], 2) protokół z utrwalania tr eści cyfrowych z dnia 9 czerwca 2021 r. [Karta: 5] [1 1 ] Pomimo wygaśnięcia licencji na stronie https://coincasso.com/ znajdowała się informacja o posiadaniu licencji na prowadzą działalność. 4 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl (zrzut z ekranu: https://coincasso.com/ wyświetlone w dniu 29.03.2021 r.) [1 2 ] CoinCass o w prezentowanych przez siebie materiałach podkreślało, że posiada licencje na prowadzoną działalność. W materiale filmowym zamieszczonym na portalu youtube.com przez CoinCasso użyto następującego sformułowania: „Coincasso.com jest licencjonowaną, europe jską giełdą , która czyni handel kryptowalutami przejrzystym i rzetelnym.” 1 Zgodnie z oświadczeniem Spółki, aktualnie CoinCasso nie administruje żadną stroną internetową, ani kontami w mediach społecznościach. Przywołany powyżej film nie znajduje się w zas obach na koncie CoinCasso na portalu YouTube. Dowód : 1) pismo przedsiębiorcy z dnia 22 września 2021 r. [Karta: 64] 2) p ismo przedsiębiorcy z dnia 22 listopada 2021 r. [Karta: 70] 3) p ismo przedsiębiorcy z dnia 25 lutego 2022 r. [Karta : 75] (zrzut z ekranu: https:// www.youtube.com/watch?v=THXnC - R08pk be.com/ wyświetlone w dniu 31.03.2021 r.) [ 1 3 ] W Internecie, mediach społecznościach i blogach również znajd owały się informacje, że giełda kry ptowalut posiada estońską licencję na wykonywaną działalność, co m iało świadczyć o legalności działań oraz bezpieczeństwie deponowanych środków. Poniżej przedstawiono przykłady: 1) „Projekt posiada estońską licencję, która potwierdza bezpieczeństwo” 2 . 2) „Giełd a jest licencjonowana, czyli legalna” 3 . 1 Od 0:13 materiału filmowego opublikowanego na stronie: https://www.youtube.com/watch?v=THXnC - R08pk be.com/ . Aktualnie z materiałem video , który ma status „niepubliczny”, można się zapoznać wyłącznie, gdy użytkownik posiada ww. link lub za pośrednictwem artykułu sponsorowanego opublikowanego na stronie: https://tokeny.pl/coincasso/ ; 2 https://tokeny.pl/coincasso/ wyświetlone w dniu 31 marca 2021 r. 5 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl Dowód : protokół z utrwalania treści cyfrowych z dnia 9 czerwca 2021 r. [Karta: 5], W tym miejscu należy wskazać, że Spółka nie była nigdy administratorem/usługodawcą stron internetowych, z kt órych pochodzą ww. cytaty . W momencie opublikowania artykułu sponsorowanego na stronie: https://tokeny.pl/coincasso/ Spółka posiadała ważne licencje na prowadzaną działalność, jednak z uwagi na wygaśnięcie licencji informacje w nim umie szczone zdezaktualizowały się. [ 1 4 ] 24 września 2021 r. administratorem strony coincasso.com została spółka CoinC asso LT UAB z siedzibą w Wilnie (Litwa). W tym samym dniu (24 września 2021 r. ) , zgodnie z oświadczeniem CoinCasso, przestały być udostępnia nie na stronie internetowej coincasso.com informacje o CoinCasso , w tym o posiadanych licencjach . Dowód: 1) p ismo przedsiębiorcy z dnia 22 listopada 2021 r. [Karta: 70] 2) p ismo przedsiębiorcy z dnia 25 lutego 2022 r. [Karta : 75] Prezes Urzędu zważył, co nast ępuje : Interes publiczny: [ 1 5 ] Podstawowym warunkiem koniecznym do uruchomienia procedur i zastosowania instrumentów określonych w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów jest zaistnienie takiego stanu faktycznego, w którym działania przedsiębiorcy – naruszające przepisy tej ustawy – stanowią potencjalne zagrożenie dla interesu publicznego. Stosownie bowiem do art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zasadniczym jej celem jest określenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz z asad podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Interpretacja pojęcia interesu publicznoprawnego, wymaga odniesienia do ukształtowanego w tym zakresie orzecznictwa, zgodnie z którym naruszenie interesu publi cznoprawnego ma miejsce, gdy naruszenie będzie skierowane do szerokiego, nieokreślonego kręgu podmiotów 4 . W opisywanej sytuacji mamy do czynienia z naruszeniem zbiorowego interesu konsumentów stanowiącego „rodzaj” („część”) interesu publicznego, a zatem n ie służącego ochronie indywidualnego (prywatnego) interesu poszczególnych osób, lecz pewnego, nieokreślonego kręgu podmiotów. W przedmiotowym aspekcie, warunkiem koniecznym do zastosowania ustawy jest, aby działanie przedsiębiorcy, któremu zarzucono narusz enie jej przepisów, stanowiło potencjalne zagrożenie interesu publicznego, nie zaś jednostki lub grupy. [1 6 ] Przedmiotowa decyzja dotyczy oceny Prezesa Urzędu w przedmiocie działań Spółki, które dotykają nieograniczonego kręgu adresatów posiadających statu s konsumentów. W ocenie Prezesa Urzędu, rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy byli klientami Spółki . I nteres publicznoprawny zawiera się w związku z tym w ochronie praw konsum entów zainteresowanych usługami oferowanymi przez Spółkę za pośrednictwem platformy coincasso.com . Ochrona konsumentów podejmowana w trybie postępowania przed Prezesem Urzędu nie dotyczy więc interesów poszczególnych osób, których sprawy miałyby 3 https://bartekzukiewicz.pl/jak - kupic - bitcoina - coincasso/ wyświetlone w d niu 31 marca 2021 r. 4 Vide: w yrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 3 pa ździernika 2012 r., sygn.: VI ACa 1319/11 . 6 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl charakter jednostkowy, indywidualny i nie dający się porównać z innymi, ale szerszego kręgu konsumentów, których dotykają bezpośrednio działania ww. S półki, i których sytuacja jest w tym zakresie podobna. Zatem w rozpatrywanej sprawie uzasadnione było podjęcie przez Prezesa Urzędu działań przewidzianych w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, iż do oceny stanu faktycznego niniejszej sprawy zastosowanie mają przepisy ww. ustawy, a dotyczące jej postępowanie jest prowadzone w interesie publicznym. [ 1 7 ] Zgodnie z art. 24 ust. 1 u . o . k . i . k . , zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 24 ust. 2 pkt 3 u . o . k . i . k . przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godzące w nie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami zachowanie przedsiębiorcy , w szczególności nieuczciwe praktyki rynkowe lu b czyny nieuczciwej konkurencji. W związku z powyższym, dla uznania zachowania przedsiębiorcy za niezgodne z zawartym w ust awie o ochronie konkurencji i konsumentów zakazem stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów należy wykazać, że spełnione zostały kumulatywnie trzy następujące przesłanki: 1) kwestionowane zachowanie jest zachowaniem przedsiębiorcy, 2) zachowanie to jest bezprawne, 3) zachowanie to godzi w zbiorowy interes konsumentów 1) Status przedsiębiorcy: [ 1 8 ] Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez przedsiębiorcę rozumie się przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów us tawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2021 r. poz. 162 ze zm. ) . Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców przedsiębiorcą jest m. in. osoba prawna wykonująca działalność gospodarczą. Zgodnie natomiast z art. 3 tej ustawy, działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. [ 1 9 ] CoinCasso jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością zarejestrowaną w estońskim rejestrze przedsiębiorców pod numerem: 14490491. Wspólnikami Spółki są Marek Ozimski oraz Łukasz Ozimski, który pełni również funkcję członka zarządu. [ 20 ] Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przepisy ustawy mają zastosowanie w przypadku stosowania przez przedsiębiorców praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, jeżeli ta praktyka wywołuje lub może wywoływać skutki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W przedmiotowej sprawie należy wskazać, że Spółka wykonywała we własnym imieniu działalność gospodarczą, za ś jej praktyka wywoływała skutki również na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Spółka, której właściciele są Polakami, prowadziła działania marketingowe, w tym w języku polskim, których celem było pozyskanie polskich użytkowników platformy coincasso.com, jak również inwestorów, którzy zdecydowaliby się nabyć token CCX. 2) Sprzeczność zachowania CoinCasso z prawem lub dobrymi obyczajami: [ 2 1 ] Na gruncie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów sankcjonowane jest zachowanie przedsiębiorcy sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami. Sprzeczność z prawem działania lub zaniechania przedsiębiorcy może być ujmowana jako zachowanie niezgodne z 7 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl obowiązującymi przepisami prawa stanowionego. Dobre obyczaje natomiast pozostają klauzulą generalną, która podlega k onkretyzacji na okoliczność danego stanu faktycznego. Naruszenie przez przedsiębiorcę przepisów prawa stanowionego lub dobrych obyczajów jest jednocześnie wyrazem naruszenia obowiązującego porządku prawnego, który obejmuje zarówno nakazy i zakazy wynikając e z norm prawa powszechnie obowiązującego, jak i nakazy i zakazy wynikające z dobrych obyczajów. [2 2 ] W rozpatrywanej sprawie, przedmiotem rozstrzygnięcia Prezesa Urzędu jest ocena, czy w ustalonym stanie faktycznym Spółka dopuściła się naruszenia przepi sów ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 2070, dalej: u.p.n.p.r.) . Praktyka wprowadzająca w błąd [ 2 3 ] Zgodnie z art. 3 u.p.n.p.r. zakazane jest stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowyc h . [2 4 ] Przepis art. 4 ust. 2 u.p.n.p.r. stanowi, że za nieuczciwą praktykę rynkową uznaje się w szczególności praktykę rynkową wprowadzającą w błąd oraz agresywną praktykę rynkową, a także stosowanie sprzecznego z prawem kodeksu dobrych praktyk. [2 5 ] Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.n.p.r. praktykę rynkową uznaje się za działanie wprowadzające w błąd, jeżeli działanie to w jakikolwiek sposób powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie p odjął. Ustawodawca w art. 5 ust. 2 pkt 1) u.p.n.p.r. wskazał, że w rowadzającym w błąd dzia łaniem może być w szczególności rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji , n atomiast w ust. 3 pkt 6) ww. przepisu wskazał, że działanie wprowadzające w błąd może w szczególności dotyczyć rodzaju sprzedaży, powodów stosowania przez przedsiębiorcę praktyki rynkowej, oświadczeń i symboli dotyczących bezpośredniego lub pośredniego sponsorowania, informacji dotyczących sytuacji gospodarczej lub prawnej przedsiębiorcy lub jego przedstawiciela, w tym jego imienia i nazwiska (nazwy) i majątku, kwalifikacji, statusu, posiadanych zezwoleń, członkostwa lub powiązań oraz praw własności przemysłowej i intelektualnej lub nagród i wyróżnień . [2 6 ] W literaturze przedmiotu przyjmuj e się, że praktyki rynkowe wprowadzające w błąd są szczególnie uciążliwe dla konsumenta, gdyż w znacznej mierze oddział u ją na sferę decyzyjną konsumenta, a w rezultacie prowadzą do zniekształcenia jego decyzji rynkowych 5 . W każdym przypadku dokonując oceny praktyki wprowadzającej w błąd należy odnieść się do adresata, którym jest przeciętny konsument. Jeśli zatem w przeświadczeniu przeciętnego konsumenta powstanie wyobrażenie odnoszące się do praktyki stosowanej przez przedsiębiorcę, która nie odpowiada rze czywistości, możemy mówić o wprowadzeniu w błąd. Co istotne, wyobrażenie powinno być obiektywnie sprawdzalne, a nie wyłącznie subiektywnie odczuwalne 6 . Jak wskazuje M. Błaszczyk, praktyka rynkowa wprowadzająca w błąd zawsze ma na celu wytworzenie w świadom ości konsumenta mylnego obrazu rzeczywistości 7 . 5 Sieradzka M. , Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Komentarz , Oficyna 2008. 6 Op. cit. 7 Błaszczyk M, Nowe przepis y karne ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji , cz. II, Monitor Prawniczy 2003. 8 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl [2 7 ] Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym posługuje się pojęciem przeciętnego konsumenta. To w odniesieniu do przeciętnego konsumenta powinna być dokonywana ocena każdej praktyki rynkowej, w tym praktyki polegającej na działaniu wprowadzającym w błąd. Zgodnie z treścią art. 2 pkt 8 u.p.n.p.r., przeciętny konsument jest to konsument dostatecznie poinformowany, uważny i ostrożny. Oceny, zgodnie z brzmieniem ustawy, dokonuje się z uwzględnien iem czynników społecznych, kulturowych, językowych i przynależności danego konsumenta do szczególnej grupy konsumentów, przez którą rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów, szczególnie podatną na oddziaływanie praktyki rynkowe j lub na produkt, którego praktyka rynkowa dotyczy, ze względu na szczególne cechy, takie jak wiek, niepełnosprawność fizyczna lub umysłowa. Wzorzec przeciętnego konsumenta nie jest stały, zmienia się bowiem w zależności do okoliczności konkretnego przypad ku. Jak wynika z powyższej definicji przeciętnego konsumenta, ustawodawca wymaga od konsumenta rozsądku i uwagi, jednakże daje mu jednocześnie prawo do rzetelnej, niewprowadzającej w błąd informacji, zawierającej wszelkie niezbędne dane wynikające z funkcj i i przeznaczenia produktu . [2 8 ] Określając model przeciętnego konsumenta na potrzeby przedmiotowej sprawy, należy przyjąć, że – jak wynika to z doświadczenia Prezesa Urzędu i jego wiedzy oraz ustaleń w podobnych, innych sprawach - adresatem działań Spó łki są konsumenci, którzy posiadają określone cechy wspólne. Zwykle są to osoby młode, które chętnie korzystają z nowoczesnych rozwiązań technicznych i technologicznych, jednak z uwagi na brak doświadczenia i kierunkowego wykształcenia, nie znają uregulow ań prawnych lub słabo rozróżniają i rozumieją różnice w rodzajach produktów związanych z rynkiem kryptowalut, inwestycjami alternatywnymi, arbitrażem czy tradingiem. Są to również osoby, które z uwagi na niską stopę zwrotu tradycyjnych sposobów oszczędzan ia/inwestowania zgromadzonego kapitału szukają alternatywnych rodzajów inwestycji, w szczególności w postaci tzw. „pasywnego zarabiania w Internecie”. S ą to więc konsumenci przeciętni, którzy jednak potrafią zrozumieć kierowane do nich informacje oraz umi eją podjąć - w oparciu o ten przekaz - świadomą decyzję co do oferty i produktów, jeżeli tylko wiedza ta przekazana jest im w sposób zrozumiały i jednoznaczny. Analizowany model przeciętnego konsumenta chętnie pozyskuje informacje o danym przedsięwzięciu z ogólnodostępnych informacji publikowanych w sieci Internet, takich jak artykuły na portalach branżowych, blogach czy w mediach społecznościowych . Rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji [ 2 9 ] W toku P ostępowania ustalono, że CoinCasso posiadało lic encj e na wykonywanie działalności z zakresu świadczenia usług wirtualnego portfela (numer FRK000282 ) oraz świadczenia usług wymiany waluty wirtualnej na walutę znaków pieniężnych (numer FVR000340 ) wydane przez właściwy estońsk i organ, to jest Zarząd Policj i i Straży Granicznej ( ang. Estonian Police and Border Guard Board). [ 30 ] Spółka w piśmie z dnia 30 września 2020 r. wskazała, że w związku z e zmianami regulacji w Estonii zaaplikowała o wydanie nowych licencji. Prezes Urzędu zweryfikował w toku P ostępow ania informację przekazaną przez Spółkę . W odpowiedzi na wystąpienie Prezesa UOKiK właściwe estońskie organy , w tym Zarząd Policji i Straży Granicznej wskazały, że posiadane przez CoinCasso licencje straciły ważność w dniu 7 lipca 2020 r. Tym samym 9 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl Spółka nie posiada ważnych licencji na prowadzenie działalności, jak również nie aplikowała o ich wydanie. [ 31 ] Informacje o posiadanych licencjach wydanych przez estońskie organy są ogólnodostępne. Można je uzyskać za pośrednictwem strony internetowej: https://mtr.mkm.ee/tegevusluba?m=97 , która jest dostępna również w wersji anglojęzycznej : (zrzut z ekranu: https://mtr.mkm.ee/taotluse_tulemus wyświetlone w d niu 31 marca 2021 r.) Informacje zawarte w powyższej tabeli potwierdzają, że CoinCasso uzyskała dwie licencje na wykonywanie działalności z zakresu: świadczenia usług wirtualnego portfela (numer FRK000282 ) oraz świadczenia usług wymiany waluty wirtualne j na walutę znaków pieniężnych (numer FVR000340 ) . Obie licencje były ważne od 16 sierpnia 2018 r. do 7 lipca 2020 roku. [ 3 2 ] W kolejnych pismach wystosowanych w toku Postępowania CoinCasso informowało Prezesa Urzędu, że z uwagi na problemy organizacyjne spowodowane m.in. trwającą epidemią COVID - 19, wcześniejsze dostosowanie się do nowych wymogów prawnych związanych z prowadzoną działalnością napotkało znaczne trudności , a tym samym aplikowanie o wydanie stosownej licencji nie było możliwe. [ 3 3 ] W piśmie z dnia 22 września 2021 r. Spółka zasygnalizowała Prezesowi Urzędu, że „aktualnie zmienia swoją siedzibę i uzyskuje licencje w innej jurysdykcji”. W piśmie z dnia 22 listopada 2021 r. Spółka poinformowała, że od 24 września 2021 r. administratorem strony coincasso.com jest CoinCasso LT UAB z siedzibą w Wilnie (Litwa) . W tym samym dniu (24 września 2021 r. ) przestały być udostępnianie na stronie internetowej c oincasso.com informacje o CoinCasso, w tym o posiadanych licencjach. [ 3 4 ] Zdaniem Prezesa Urzędu , zważywszy na dowody zgromadzone w toku niniejszego p ostępowania , działania CoinCasso polegające na rozpowszechnianiu informacji o posiadanych lice ncjach, kt óre utraciły ważność należy uznać za nieuczciwą praktykę rynkową wprowadzającą w błąd. [3 5 ] Dla konsumenta, który chc iał s korzystać z usług przedsiębiorcy świadczącego usł ugi związane z wymianą/handlem kryptoaktyw ami, kupnem kryptoaktywów za pieniądz fidu cjarny lub portfel a walut wirtualnych istotne znaczenie miało posiadanie przez tego przedsiębiorcę ważnych licencji na prowadzenie działalności w tym zakresie wydanych przez właściwy organ . P osiadanie licencji przez przedsiębiorcę ma potwierdzać legalność jego działalnośc i, rzetelność, transparentność i bezpieczeństwo transakcji. Zważywszy na siedzibę rejestrową Spółki , pozyskała ona stosowne licencje zgodn e z estońską ustawą z dnia 26 października 2017 r. o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy 10 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl or az finansowaniu terroryzmu (RT I z 17.11.2017 poz. 2 z późn. zm. 8 ) . Wskazany akt prawny reguluje bowiem funkcjonowanie podmiotów świadczących usługi – także finansowe - w zakresie walut wirtualnych 9 (§2 ust. 5 ww. ustawy) i wymaga uzyskania autoryzacji (li cencji) (§70 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy) wydawanej przez estoński Zarząd Policji i Straży Granicznej. [3 6 ] Jak wynika ze zgromadzonego w toku przedmiotowego p ostępowania materiału dowodowego l icencje posiadane prze CoinCasso utraciły ważność 7 lipca 2020 r. [3 7 ] Pomimo braku posiadania ważnych licencji CoinCasso za pośrednictwem strony coincasso.com świadczyła usługi jako dostawca usług wirtualnych (ang. virtual service provider ). Na stronie internetowej coincasso.com do 24 września 2021 r. znajd owała się inf ormacja o posiadanych w przeszłości licencjach. Najpóźniej do 24 września 2021 r. CoinCasso przestała rozpowszechniać informację o posiadanych licencjach również za pośrednictwem administrowanych kont w mediach społecznościowych. [3 8 ] Dla przeciętnego k onsumenta, który zainteresowany był skorzystaniem lub korzystał z usług CoinCasso za pośrednictwem strony internetowej coincasso.com utrzymywana tam oraz w administrowanych przez Spółkę kont w mediach społecznościowych po dniu 6 lipca 2020 r. informacja o posiadanych przez Spółkę licencjach oznaczała, że przedmiotowe licencje są ważne . Pod wpływem tej informacji przeciętny konsument mógł podjąć decyzję o skorzystaniu z usług świadczonych przez Spółkę za pośrednictwem coincasso.com, której nie podjąłby wied ząc, że przedmiotowe licencje utraciły ważność z dniem 7 lipca 2020 r. P osiadanie ważnej licencji wydanej przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej ma uwiarygadniać prowadzoną działalność w zakresie jej legalności oraz bezpieczeństwa t ransakcji. Tym samym rozpowszechniana przez Spółkę nieprawdziwa informacja o posiadanych licencjach mogła zachęcać konsumentów do zapoznania się z ofertą Spółki lub skorzystania niej. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów: [ 3 9 ] Ustawa o ochronie k onkurencji i konsumentów nie definiuje „zbiorowego interesu konsumentów”, ograniczając się jedynie do sprecyzowania (w art. 24 ust. 3 u.o.k.i.k. ), że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. Przez godzenie w zbiorowe interesy konsumentów (k tóre może polegać zarówno na naruszeniu zbiorowych interesów konsumentów, jak i na samym zagrożeniu ich naruszenia) należy rozumieć narażenie na uszczerbek interesów znacznej grupy lub wszystkich konsumentów, poprzez stosowaną przez przedsiębiorcę praktykę obejmującą zarówno działania, jak i zaniechania. [ 40 ] W oparciu o wykładnię przepisu art. 24 ust. 2 i 3 u.o.k.i.k., zbiorowy interes konsumentów rozumiany jest jako interes dotyczący ogółu (zbiorowości), zaś jego naruszenie ma miejsce, gdy skutkami dział ań dotknięty jest pewien krąg uczestników rynku – konsumentów. Z tego względu zachowanie przedsiębiorcy godzące w zbiorowe interesy konsumentów jest w stanie wywołać niekorzystne następstwa w odniesieniu do każdego z konsumentów – nie zaś jedynie określone go konsumenta – i zagraża ono, przynajmniej potencjalnie, interesom każdego z członków zbiorowości konsumentów. Zaistnienie 8 https://www.riigiteataja.ee/en/eli/ee/521122017004/consolide/current [dostęp 01.04.2 021]. 9 Za które uznaje się wykonywanie działalności z zakresu świadczenia usług wirtualnego portfela ( § 3 pkt 10 ww. ustawy ) oraz świadczenia usług wymiany waluty wirtualnej na walutę znaków pieniężnych ( § 3 pkt 10 1 ww. ustawy ) . 11 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl przesłanki naruszenia zbiorowego interesu konsument ów nie jest przy tym bezpośrednio uzależnione od liczby konsumentów, których inte resy zostały naruszone wskutek działań przedsiębiorcy. Interes konsumentów należy przy tym rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę za zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. [ 4 1 ] W niniejszej sprawie działania Spół ki mogły dotyczyć każdego konsumenta, nie tylko zarejestrowanych użytkowników platformy coincasso.com , ale także nieograniczonego kręgu konsumentów z uwagi na fakt, że oferta kierowana była do nieograniczonego kręgu odbiorców. Działania Spółki nie dotyczył y zatem interesów poszczególnych osób, lecz szerokiego kręgu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna. Mając na względzie przytoczone wyżej uzasadnienie zarzut u stawian ego Spółce, należy stwierdzić, iż jej działania wskazują na naruszenie z biorowych interesów konsumentów. W efekcie działań Spółki doszło do naruszenia interesu konsumentów rozumianego jako prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji co mogło wpłynąć na ich decyzję o skorzystaniu z usług świadczonych przez CoinCasso. [ 4 2 ] Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 ustawy, wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechani e jej stosowania. Natomiast w myśl treści art. 27 u.o.k.i.k. w wypadku gdy przedsiębiorca zaprzestał stosowania danej praktyki Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającej zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej sto sowania. Ciężar udowodnienia okoliczności umożliwiających stwierdzenia zaniechania stosowania praktyki spoczywa jednak na przedsiębiorcy. [ 4 3 ] W toku przeprowadzonego postępowania Prezes Urzędu ustalił, że w dniu 24 września 2021 r. Spółka za przestała sto sowania zarzucanej jej wyżej praktyk i naruszającej zbiorowe interesy kon sumentów . Spółka nie jest administratorem platformy coincasso.com, jak również – zgodnie z oświadczeniem CoinCasso - nie prowadzi żadnych kont w mediach społecznościach. Od 24 wrześni a 2021 r. administratorem i usługodawcą platformy jest litewska spółka CoinCasso LT UAB z siedzibą w Wilnie. [ 4 4 ] Mając na uwadze wszystkie powyższ e okoliczności faktyczne sprawy oraz poczynione rozważania prawne Prezes Urzędu orzekł jak w punkcie I decyz ji. Kara pieniężna nałożona na Spółkę [ 45 ] Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów kara pieniężna może być nałożona, gdy do naruszenia przepisów tej ustawy doszło choćby nieumyślnie. W świetle obowiązujących przepisów prawa, stwierdzenie nawet nieumyślnego naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów daje zatem podstawę do nałożenia kary pieniężnej. Ocena zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na umyślne naruszenie przez Spółkę zakazu okreś lonego w art. 24 u . o . k . i . k. [ 46 ] W toku postępowania Prezes Urzędu zwrócił się do Spółki w celu przedstawienia obro tu uzyskanego w latach 2019 - 2021 . Spółka, pismem z dnia 20 czerwca 2022 roku przedstawiła Prezesowi Urzędu rachunek zysku i strat (w euro) za 2019 rok, zgodnie z którym jej przychód wyniósł: […] . Z przedstawionego dokumentu wynika, że Spółka […] w 2018 roku. 12 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl CoinCasso nie podało informacji o osiągniętym przychodzie w latach 2020 - 2021, tym samym Prezes Urzędu przyjął , że przychód w tych latach w yniósł 0 euro . [ 47 ] Zgodnie z art. 106 ust. 5 u.o.k.i.k. w przypadku gdy przedsiębiorca w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary nie osiągnął obrotu lub osiągnął obrót w wysokości nieprzekraczającej równowartości 100 000 euro, Prezes Urzędu nakł adając karę pieniężną na podstawie ust. 1 uwzględnia średni obrót osiągnięty przez przedsiębiorcę w trzech kolejnych latach obrotowych poprzedzających rok nałożenia kary. Średni kurs euro, ustalony zgodnie z art. 5 u.o.k.i.k., wynosi 4,5994 zł 10 . Ś redni obr ót Przedsiębiorcy w trzech kolejnych ww. latach obrotowych poprzedzających rok nałożenia kary, przy przyjęciu, że w latach 2020 – 2021 Spółka nie osiągnęła przychod u , w ynosi […] euro , co stanowi równowartość […] zł . W rezultacie nałożona kara nie może pr zekroczyć 10 % ustalonego przez Prezesa Urzędu średniego obrotu, tj. kwoty […] euro, co stanowi równowartość […] zł. [ 48 ] Kara pieniężna za naruszenie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o którym mowa w art. 24 ustawy o o chronie konkurencji i konsumentów, ma charakter fakultatywny. O tym, czy w konkretnej sprawie w odniesieniu do wskazanego przedsiębiorcy zasadne jest nałożenie kary pieniężnej decyduje, w ramach uznania administracyjnego, Prezes Urzędu. W niniejszej spraw ie, Prezes Urzędu przyjął, iż zasadne jest nałożenie kary pieniężnej. [ 49 ] Należy zwrócić uwagę, że przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie określają przesłanek, od których uzależnione byłoby podjęcie decyzji o nałożeniu kary. Ustawodawc a wskazał jedynie w art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów te okoliczności, które Prezes Urzędu ma obowiązek uwzględnić decydując o wymiarze kary pieniężnej. Są to w szczególności o koliczności naruszenia przepisów ustawy oraz uprzednie narusz enie przepisów ustawy, a także: okres, stopień oraz skutki rynkowe narusze nia przepisów ustawy, przy czym stopień naruszenia Prezes Urzędu ocenia biorąc pod uwagę okoliczności dotyczące natury naruszenia i działalności przedsiębiorcy, która stanowiła przed miot naruszenia (art. 111 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów). [ 50 ] Ustalając wysokość kar pieniężnych Prezes Urzędu uwzględnia również okoliczności łagodzące oraz obciążające, które wystąpiły w sprawie. Zgodnie z art. 111 ust. 3 p kt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, okolicznościami łagodzącymi są w szczególności: dobrowolne usunięcie skutków naruszenia, zaniechanie stosowania zakazanej praktyki przed wszczęciem postępowania lub niezwłocznie po jego wszczęciu, podjęcie z własnej inicjatywy działań w celu zaprzestania naruszenia lub usunięcia jego skutków oraz współpraca z Prezesem Urzędu w toku postępowania, w szczególności przyczynienie się do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania. Wśród zamkniętego katalo gu okoliczności obciążających art. 111 ust. 4 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wymienia: znaczny zasięg terytorialny naruszenia lub jego skutków, znaczne korzyści uzyskane przez przedsiębiorcę w związku z dokonanym naruszeniem, dokonanie u przednio podobnego naruszenia oraz umyślność naruszenia. 10 Ś redni kurs wal ut obcych ogłoszony przez Narodowy Bank Polski w dniu 31 grudnia 2021 r. ( Tabela nr 254/A/NBP/2021 ), 13 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl [ 51 ] Prezes UOKiK ustalając wysokość kary za stosowanie praktyki, określonej w pkt I sentencji niniejszej decyzji ocenił okoliczności naruszenia przepisów ustawy oraz okres, stopień oraz skutki rynk owe naruszenia przepisów ustawy. Prezes Urzędu zbadał również, czy Przedsiębiorca dopuścił się naruszenia przepisów ustawy w przeszłości, jak również czy w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności łagodzące lub obciążające, które wpływają na wysokość kary . [ 52 ] Umyślność została wymieniona w art. 111 ust. 4 pkt 2 uokik jako okoliczność obciążająca, którą należy uwzględnić ustalając wysokość kary pieniężnej. W związku z tym okoliczność ta nie zostanie uwzględniona przy obliczaniu kwoty bazowej, zostanie nat omiast uwzględniona jako okoliczność obciążająca, co będzie wskazane w dalszej części decyzji, gdyż jedna okoliczność nie może być podstawą dwóch różnych obostrzeń kary. [ 53 ] Przy pisana Przedsiębiorcy w pkt I sentencji decyzji praktyka naruszająca zbior owe interesy konsumentów stanowi wprowadzające w błąd działanie, które polega na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji o posiadaniu przez CoinCasso licencji na prowadzoną działalność. Praktyka ta ujawnia ła się zatem na etapie przedkontraktowym, któ rego istotą jest zachowanie przedsiębiorcy ukierunkowane na skłonienie jak największej liczby potencjalnych klientów do korzystania z oferowanych usług. [ 54 ] Oceniając stopień szkodliwości ww. praktyki Prezes Urzędu uwzględnił, że treść i forma wykorzystyw anych przez Spółkę w obrocie konsumenckim informacji, w szczególności na platformie coincasso.com, mogła wywoływać mylne wyobrażenie przeciętnego konsumenta co do posiadania przez Spółkę licencji na prowadzoną działalność, a tym samym podlegani a nadzorowi przez odpowiedniego regulatora . Wskutek działań Spółki konsumenci zos tali pozbawieni rzet elnej informacji o braku ważności licencji odpowiedniego regulatora , przy czym mylne wyobrażenie w tym zakresie mogło mieć wpływ na podjęcie prz ez nich decyzji dotyczą cej skorzystania z usług oferowanych na platformie coincasso.com , której w przeciwnym razie by nie podjęli. Uznać bowiem należy, że konsumenci rzetel nie poinformowani o braku posiadania ważnych licencji przez CoinCasso na wykonywaną działalność, mogliby s korzystać z konkurencyjnej oferty innego licencjonowanego podmiotu . [ 55 ] Oceniając stopień naruszenia uwzględnić należy także specyfikę rynku. Rynek kryptowalut i kryptoaktywów 11 , którego nie można zaliczyć do części rynku finansowego, nie posiada w Pols ce szczególnej regulacji. Ponieważ jest to rynek nieregul owany, brak jest szczegółowych i systemowych rozwiązań zapewniających bezpieczeństwo inwestorom oraz ułatwiających im ewentualne dochodzenie roszczeń od nierzetelnych przedsiębiorców. Uwarunkowania m akroekonomiczne do momentu zaniechania przez Spółkę praktyki , w tym w szczególności niski poziom oprocentowania depozytów bankowych oraz dynamiczny wzrost wartości niektórych kryptowalut mógł skłonić inwestorów do poszukiwania alternatywnych form lokowan ia swoich oszczędności, które potencjalnie mogłyby przynieść wyższe stopy zwrotu. Jednakże możliwość uzyskania wyższej stopy 11 Patrz: 1. Ostrzeżenie Urzędu KNF o ryzykach związanych z nabywaniem oraz z obrotem kryptoaktywami (w tym walutami wirtualnymi oraz kryptowalutami) z dnia 12 styc znia 2021 r., https://www.knf.gov.pl/ , [wyświetlone w dniu 22 września 2021 r.] ; 2. Stanowisko Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego w sprawie wydawania i obrotu kryptoaktywami z dnia 20 grudnia 2020 r., https://www.knf.gov.pl/ , [wyświetlone w dniu 22 września 2021 r.] ; 14 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl zwrotu zainwestowanych środków obarczona jest znacznym ryzykiem poniesienia straty. Rynek kryptoaktywów, jako rynek nieregulowany o raz związany z nowoczesnymi technologiami, może być wykorzystany przez nierzetelnych przedsiębiorców. [ 56 ] Ważąc kwotę bazową omawianej praktyki, Prezes Urzędu uwzględnił także okres jej stosowania przez Spółkę. Preze s Urzędu ustalił, że okres stosowania z akwestionowanej praktyki przekracza dwanaście miesięcy, co należy uzna ć za okres długotrwały. Praktyka Coincasso obejmowała okres od 7 lipca 2020 r. do 24 września 2021 r . [ 57 ] W ocenie Prezesa Urzędu, ww. okoliczności, w tym wysoka szkodliwość opisanej pr aktyki, przesądzają o ustaleniu kwoty bazowej kary na poziomie […] % przyjętego przez Prezesa Urzędu średniego obrotu osiągniętego przez Spółkę w latach 2019 - 2021 , tj. […] zł. [ 58 ] W dalszym etapie kalkulacji kary Prezes Urzędu rozważył, czy ustalona kwota bazowa powinna podlegać modyfikacjom ze względu na występujące w sprawie okoliczności łagodzące bądź obciążające. [ 59 ] Do okoliczności łagodzących, wpływających na wymiar kary Prezes Urzędu zaliczył wyłącznie zaniechanie stosowania zakazanej praktyki tuż po wszczęciu niniejszego postępowania. W ocenie Prezesa Urzędu brak jest innych okoliczności łagodzących w niniejszej sprawie. Natomiast za okoliczność obciążającą Prezes Urzędu uznał umyś lność stwierdzonego naruszenia oraz jego znaczny zasięg terytorial ny . W ocenie Prezesa Urzędu Spółka celowo i świadomie, pomimo ich wygaśnięcia, rozpowszechniał a informacje o posiadanych licencjach, aby wzbudzać w użytkownikach zaufanie, które wiąż e się z byciem licencjonowanym podmiotem. Ponadto Prezes Urzędu uznał, że w związku z działalnością w Internecie naruszeni e miał o znaczny zasięg terytorialny, a jego skutkiem objęta została znaczna liczba konsumentów. Zdaniem Prezesa Urzędy brak jest innych okoliczności obciążających wpływających na wysokość kary. [ 60 ] W ko nsekwencji, wskazane wyżej okoliczności uzasadniają obniżenie kwoty bazowej kary o […] % w związku ze stwierdzeniem zaniechania stosowania. Równocześnie, z uwagi na stwierdzone okoliczności obciążające, należało k wotę bazową kary podwyższyć o […] % (odpow iednio: [..] % w związku z umyślnością oraz […] % w związku ze znacznym zasięgiem terytorialnym). W wyniku powyższych kalkulacji (uwzględnienia okoliczności łagodzącej i okoliczności obciążających) kwota bazo wa kary została podwyższona o […] %. W rezultacie wymiar kary wynosi 48.768,00 zł, co stanowi […] % średniego obrotu Spółki, a tym samym […] % maksymalnej wysokości kary. Kara pieniężna za stwierdzoną praktykę nie przekracza dopuszczalnego limitu 10 % ustalonego przez Prezesa średniego obrotu, co jest zg odne z art. 106 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 106 ust. 5 u.o.k.i.k. [ 61 ] W ocenie Prezesa Urzędu, nałożona na CoinCasso kara pieniężna jest adekwatna do okoliczności stwierdzonego naruszenia. Jej wysokość jest na tyle dolegliwa, że stanowi dla Spółki od powiedni środek represji, a jednocześnie powinna skutecznie zapobiec ponownym naruszeniom przez Spółkę przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Nałożona kara spełnia równocześnie funkcję edukacyjną i prewencji ogólnej, zniechęcając do narusz ania prawa również innych przedsiębiorców. 15 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl [ 62 ] Zgodnie z art. 112 ust. 3 u.o.k. i. k. karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 10 10 1010 0078 7822 3100 0000 . Koszty postępowania [ 63 ] Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.k.i.k., jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów u.o.k.i.k., przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia oraz osoba zarządzająca, która do naruszania dopuściła są obowiązani ponieść koszty postępowania. Natomiast w świetle art. 80 u.o.k.i.k., Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. [ 64 ] Z przepisów u.o .k.i.k. nie wynika, co składa się na koszty postępowania, o których mowa w art. 77 u.o.k.i.k. Wobec wyrażonego w art. 83 u.o.k.i.k. generalnego odesłania w sprawach nieuregulowanych do przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania admini stracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej także: k.p.a.) należy przyjąć, że zakres tych kosztów wyznacza art. 263 § 1 k.p.a. Tym samym, do kosztów postępowania należy zaliczyć również koszty doręczenia stronom pism urzędowych . [ 65 ] W decyzji s twierdzono stosowanie przez CoinCasso praktyk i naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Na koszty w niniejszym postępowaniu składają się wydatki związane z prowadzoną w toku postępowania korespondencją. W związku z p owyższym postanowiono obciążyć Spółk ę w kwocie 37,80 zł (słownie: trzydz ieści siedem złotych 80/100 ) . [ 66 ] Koszty postępowania należy uiścić w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51 1010 1010 007 8 7822 3100 0000. [ 67 ] Przy dokonywaniu wpłaty należy dopisać numer decyzji Prezesa Urzędu stanowiącej podstawę jej dokonania. POUCZENIA: I. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 20 2 1 r. poz. 1805 ze zm.) , od niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie miesiąca od dnia jej dorę czenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku. W przypadku kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w punkcie I I I niniejszej decyzji, stosownie do art. 264 § 2 k.p.a. w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stosownie do art. 81 ust. 5 tej ustawy i w związku z art. 479 32 Kodeksu postępowania cywilnego, należy wnieść zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochro ny Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Gdańsku w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji . II. Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 9 w zwi ązku z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 202 2 r. poz. 1125) odwołanie od 16 Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Gdańsku 80 - 824 Gdańsk, ul. Podwale Przedmiejskie 30 tel./fax : 58 – 346 29 32, 346 29 33, 301 51 75 e - mail gdansk@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 1000 zł. III. Zgodnie z art. 3 u st. 2 pkt 9 w związku z art. 32 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych zażalenie na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów podlega opłacie stałej w kwocie 500 zł. IV. Zgodnie z art. 103 ust. 1 i 2 ustawy o kosztach s ądowych w sprawach cywilnych, s ąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Spółka handlowa powinna wykazać także, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki. V. Zgodnie z art. 105 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, wniosek o p rzyznanie zwolnienia od kosztów sądowych należy zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy . VI. Stosownie do treści art. 117 § 1, § 3 i § 4 Kodeksu postępowania cywilnego strona zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części, może domagać się ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność sądową, niezwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowi enia adwokata lub radcy prawnego, jeżeli wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego strona zgłasza wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów są dowych lub osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu, w sądzie, w którym sprawa ma być wytoczona lub już się toczy. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dariusz Łomowski Dyrektor Delegatury w Gdańsku Otrzymuje: 1. CoinCasso O Ü z siedzibą w Tallinnie reprezentowane przez: (…) 2. a/a