RKT-18/2000

1 URZĄD OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KATOWICACH 40-024 Katowice, ul. Powstańców 41a Tel./Fax (0-32) 256-46-96, Tel/Fax (0-32) 255-26-47, Tel. /Fax (0-32) 255-44-04 E-mail: katowice@uokik.gov.pl Katowice, dn.15.05.2000r. RKT-562-s-01/99/MF DECYZJA Nr RKT- 18/2000 I. Na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547) po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Elkom Sp. z o.o. Brzezie k/Opola, przeciwko Lobbe Opole Sp. z o.o. Al. Przyjaźni 9 45-573 Opole, nakazuje się zaniechanie stosowania praktyki monopolistycznej polegającej na naduŜywaniu pozycji dominującej na rynku poprzez sprzedaŜ usług w sposób powodujący uprzywilejowanie niektórych ze swych kontrahentów poprzez róŜnicowanie cen za usuwanie odpadów komunalnych na terenie miasta Opole, bez idącego za tym uzasadnienia ekonomicznego. II. Na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547) po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Elkom Sp. z o.o. Brzezie k/Opola, przeciwko Lobbe Opole Sp. z o.o. Al. Przyjaźni 9 45-573 Opole, nakazuje się zaniechanie stosowania praktyki monopolistycznej polegającej na naduŜywaniu pozycji dominującej na rynku poprzez podział rynku według kryteriów podmiotowych w wyniku róŜnicowania pobieranych od kontrahentów cen za usuwanie odpadów komunalnych na terenie miasta Opole bez uzasadnienia ekonomicznego. III. Na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547) po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Elkom Sp. z o.o. Brzezie k/Opola, przeciwko Lobbe Opole Sp. z o.o. Al. Przyjaźni 9 45-573 Opole, nakazuje się zaniechanie stosowania praktyki monopolistycznej polegającej na naduŜywaniu pozycji dominującej na rynku poprzez nieuczciwe oddziaływanie na kształtowanie się cen za usuwanie odpadów komunalnych z terenu miasta Opole. IV. Na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym i ochronie interesów konsumentów (Dz.U. z 1999r. Nr 52, poz. 547) po rozpatrzeniu sprawy wszczętej na wniosek Elkom Sp. z o.o. Brzezie k/Opola, przeciwko Lobbe Opole Sp. z o.o. Al. Przyjaźni 9 45-573 Opole, nakazuje się zaniechania praktyki monopolistycznej polegającej na naduŜywaniu pozycji dominującej na rynku usuwania odpadów komunalnych z terenu miasta Opole poprzez przeciwdziałanie ukształtowaniu się warunków niezbędnych do rozwoju konkurencji na tym rynku w wyniku stosowanej na nim polityki cenowej wobec swoich kontrahentów. V. Na podstawie art. 104 K.p.a. i art. 14 ust. 1 i 2 powołanej w pkt I-IV, nakłada się na Lobbe Opole Sp. z o.o., karę pienięŜną w wysokości 20 000 PLN. (słownie: dwadzieściatysięcyzłotych) płatną do BudŜetu Państwa. 2 Uzasadnienie Do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Katowicach wpłynął wniosek Elkom Sp. z o.o. Brzezie k/Opola (zwana dalej Wnioskodawcą) o wszczęcie postępowania administracyjnego przeciwko Lobbe Opole Sp. z o.o. Al. Przyjaźni 9 45-573 Opole (zwana dalej Spółką). Wnioskodawca zarzucił Spółce stosowanie praktyk monopolistycznych polegających na przeciwdziałaniu ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji oraz nieuczciwe oddziaływanie na kształtowanie się cen, w tym cen odsprzedaŜy oraz sprzedaŜ poniŜej kosztów w celu eliminacji konkurentów, co wyczerpuje znamiona praktyk monopolistycznych określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy antymonopolowej. Ponadto Wnioskodawca zwrócił się o wydanie decyzji nakazującej zaniechania tych praktyk (Karty nr 1 i 2). W uzasadnieniu Wnioskodawca stwierdził, Ŝe Spółka na terenie Opola zajmuje pozycję dominującą na rynku usuwania odpadów komunalnych. Wykorzystując swą pozycję na tym rynku Spółka róŜnicuje ceny za świadczone przez siebie usługi, w zaleŜności od zaliczenia nabywców usług do określonych grup wg kryteriów podziału na nabywców „starych” i „nowych” lub „duŜych” i „małych”. RóŜnicowanie stosowanych przez Spółkę cen utrudnia innym przedsiębiorcom prowadzenie skutecznej konkurencji. Stąd teŜ takie działanie ocenione moŜe być, jako przeciwdziałanie ukształtowaniu się warunków do powstania konkurencji. Ponadto róŜnicowanie cen bez uzasadnienia ekonomicznego, wynikającego z kalkulacji kosztów, wskazywać moŜe na nieuczciwe oddziaływanie na kształtowanie cen. W uzupełnieniu wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego Wnioskodawca stwierdził, Ŝe aktualnie (w chwili złoŜenia wniosku) nie prowadzi działalności gospodarczej polegającej na usuwaniu odpadów komunalnych z terenu miasta Opole, prowadzi natomiast działalność polegającą na administrowaniu budynkami w których powstały wspólnoty mieszkaniowe. Wnioskodawca powziął zamiar świadczenia usług wywozu odpadów komunalnych z terenu Opola, jednocześnie jednak polityka cenowa Spółki uniemoŜliwia mu podjecie tej działalności. Z treści zarzutów wynika, Ŝe Spółka w stosunku do „małych” kontrahentów, w tym teŜ wspólnot administrowanych przez Wnioskodawcę, stosuje ceny zawyŜone (19 i 20 PLN za opróŜnienie kontenera 1100 l. – ceny z 1999r.), natomiast w stosunku do „duŜych” kontrahentów (np. administratorzy zarządzający budynkami sąsiadującymi z budynkami administrowanymi przez Wnioskodawcę) ceny są zaniŜone – dumpingowe. Dzięki takiej polityce cenowej Spółka kosztem „małych” kontrahentów posiada środki finansowe – w celu wyeliminowania kaŜdego konkurenta z rynku - na dofinansowanie działalności prowadzonej po cenach nie pokrywających kosztów na pozostałej części rynku wywozu odpadów komunalnych. Stosowanie tych zaniŜonych cen uniemoŜliwia złoŜenie przez Wnioskodawcę konkurencyjnej oferty większym zleceniodawcom w Opolu. Wnioskodawca stwierdził, Ŝe Spółka powinna stosować jednakowe ceny za usługi wywozowe, gdyŜ po pierwsze zajmuje pozycję dominującą na rynku, a po wtóre występują takie same koszty świadczenia usług na całym rynku. Zdaniem Wnioskodawcy róŜnicowanie cen przez Spółkę sięgające 50% ocenione musi być jako nieuczciwe, poniewaŜ przedsiębiorca ten jako sprzedawca usług, od niektórych z odbiorców Ŝąda cen w istotnym stopniu odbiegających od tych, które z duŜym prawdopodobieństwem istniałyby w warunkach efektywnej konkurencji, a od innych nie. Stosowanie róŜnych cen oraz pobieranie selektywnych opłat od niektórych tylko odbiorców usług o 50 % wyŜszych – słuŜących na dofinansowanie działalności na tej części rynku tych samych usług, na której Spółka ponosi straty, stwarza domniemanie prawne dąŜenia przez Spółkę do eliminacji konkurencji z rynku. W związku ze złoŜonym wnioskiem Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Katowicach wszczął postępowanie administracyjne w sprawie nakazania zaniechania przez 3 Spółkę stosowania praktyk monopolistycznych polegających na naduŜywaniu pozycji dominującej na rynku poprzez przeciwdziałanie ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji w wyniku róŜnicowania cen wobec swoich kontrahentów oraz nieuczciwe oddziaływanie na kształtowanie cen w tym cen odsprzedaŜy oraz sprzedaŜ poniŜej kosztów w celu eliminacji konkurentów, co moŜe stanowić naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy antymonopolowej (Karty nr 24-27). W toku dalszego postępowania administracyjnego Wnioskodawca rozszerzył swój wniosek o wszczęcie postępowania i zarzucił Spółce stosowanie praktyk monopolistycznych polegających na podziale rynku wg kryteriów podmiotowych poprzez róŜnicowanie cen na terenie miasta Opole oraz sprzedaŜ towarów w sposób powodujący uprzywilejowanie niektórych przedsiębiorców (Karty nr 225-226). Urząd rozszerzył postępowanie administracyjne zgodnie z pismem Wnioskodawcy, o czym zawiadomił strony postępowania (Karty nr 230-232). W związku z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego i w toku korespondencji z Urzędem Spółka przesłała następujące wyjaśnienia (Karty nr 32-36, 166- 169, 197-199). Spółka prowadzi działalność gospodarczą polegającą na usuwaniu odpadów komunalnych na całym obszarze województwa opolskiego. Udział Spółki w rynku na terenie miasta Opola w zakresie przedmiotowej działalności wynosi, jej zdaniem, około (…) %. Cena za wywóz odpadów komunalnych składa się z trzech elementów: - opłata za opróŜnienie pojemnika w rozliczeniu za jednorazowe opróŜnienie lub m 3 wywoŜonych odpadów (przy ustalonym wskaźniku nagromadzenia odpadów), - opłata za dostarczone przez Spółkę pojemniki zaleŜna od roku ich produkcji i ilości, - opłata za utrudnienia wywozu wynikająca z konieczności wystawienia pojemników przez pracowników Spółki do miejsca wywozu. Spółka z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiąga zyski (dane za okres od 1997r. do IX.1999r.), działalność ta jest więc rentowna. Wzrastające corocznie koszty działalności są minimalizowane poprzez wprowadzanie nowych specjalistycznych pojazdów zapewniających dwukrotne zwiększenie wydajności pracy, zmniejszenie zatrudnienia, wprowadzenie nowych pojemników i kontenerów oraz rozszerzenie terytorialnego obszaru na którym działa Spółka. Spółka uwaŜa, Ŝe zarzuty Wnioskodawcy są nieuzasadnione. Stosowana polityka cenowa jest korzystna dla zleceniodawców i nie nosi cech praktyk monopolistycznych. W dalszych pismach Spółka stwierdziła, Ŝe wszystkie odpady komunalne z terenu Opola dostarczane są na Miejskie Składowisko Odpadów w Opolu. Na składowisko to Spółka przywozi równieŜ miesięcznie około (…) ton odpadów z innych miejscowości. Część odpadów (szkło i makulatura) jest zagospodarowana przez Spółkę we własnym zakresie. Wszystkie ceny stosowane przez Spółkę są cenami umownymi. Większość z nich wprowadzana jest poprzez negocjacje z poszczególnymi wytwórcami odpadów – przedstawione przez Spółkę propozycje stawek na ogół ulegają obniŜeniu. Przy ustalaniu cen na terenie Opola zasadniczym kryterium branym pod uwagę jest ilość wytworzonych odpadów, dostępność do pojemników, rodzaj zlecenia (usługa jednorazowa, umowa wieloletnia), częstotliwość wywozu, rozległość i charakter obsługiwanej zabudowy oraz opłata za składowisko. W oparciu o zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy Urząd ustalił następujący stan faktyczny. W mieście Opolu zezwolenie na usuwanie odpadów komunalnych otrzymało 7 podmiotów, które wywoŜą odpady na jedyne składowisko w Opolu, którego administrację sprawuje Zakład Komunalny Sp. z o.o. Miejskie Składowisko Odpadów w Opolu. Z informacji przedstawionych przez administratora wysypiska wynika (Karta nr 164), Ŝe w 4 poszczególnych latach Spółka przywiozła na składowisko następujące ilości odpadów: 1997r. – (…) ton; w 1998r. – (…) ton, a w okresie 1-09.1999r. (…) ton. Pozostali przedsiębiorcy, którzy otrzymali zezwolenie na usuwanie odpadów z terenu Opola przywieźli na to składowisko łącznie: 1997r. – (…) ton; 1998r. – (…) tony, a w okresie 1-09.1999r. (…) ton. Podobne dane, co do ilości wywiezionych odpadów we własnym zakresie przedstawiła Spółka. NaleŜy tutaj uwzględnić fakty, Ŝe Spółka około (…) ton odpadów miesięcznie przywozi z terenu innych gmin oraz, Ŝe część usuwanych odpadów zagospodarowywana jest przez nią we własnym zakresie. Z powyŜszych danych wynika, Ŝe udział Spółki w ogólnej liczbie wywiezionych odpadów z terenu Opola przekracza (…) % ogólnej ich ilości, dotyczy to odpadów wywiezionych przez podmioty, które otrzymały stosowne zezwolenie na prowadzenie tej działalności gospodarczej. Z szacunków samej Spółki oraz Urzędu Miasta w Opolu wynika, Ŝe udział Spółki w rynku wynosi około (…) %. Wnioskodawca w stosunku do Spółki występuje w dwóch rolach: jako potencjalny konkurent, gdyŜ świadczy usługi wywozu odpadów komunalnych z gmin sąsiednich (od 1.02.2000r. podjął działalność na terenie miasta Opola) oraz jako kontrahent, gdyŜ na terenie Opola sprawuje zarząd pięcioma wspólnotami mieszkaniowymi. Ceny pobierane przez Spółkę od swych kontrahentów składają się z 3 elementów: - opłata za jednorazowe opróŜnianie pojemnika, - opłata za dzierŜawę pojemnika, - opłata za donoszenie pojemnika. Na fakturach sprzedaŜy kaŜdy z poszczególnych elementów składających się na końcową cenę uwzględniany jest osobno. Wnioskodawca zakwestionował wyłącznie sposób ustalania i wysokość opłaty za opróŜnianie pojemników (ich wywóz) od poszczególnych kontrahentów. Z cennika opłat obowiązującego od 1.02.1999r. do 1.01.2000r. (w chwili złoŜenia wniosku o wszczęcie postępowania) wynika, Ŝe występują róŜnice w stosowanych cenach odnośnie kaŜdej z ww. opłat. Odnośnie opłaty za dzierŜawę pojemnika, róŜnicowanie cen jest uzasadniane: wielkością pojemnika oraz datą jego zakupu (produkcji). Ponadto kontrahenci dzierŜawiący powyŜej 50 pojemników płacili ceny niŜsze, niŜ podmioty które dzierŜawiły mniejszą ich ilość (identyczna wielkość i data zakupu pojemnika - Karty nr 262-263). Opłata za donoszenie pojemników jest zaleŜna od wielkości pojemnika oraz odległości na jaką dany pojemnik musi zostać przetransportowany. W zakresie zaś ceny za wywóz pojemników ich zróŜnicowanie wynika, tak jak poprzednio od wielkości pojemnika, a takŜe od miesięcznej ilości wywiezionych odpadów od danego kontrahenta (Karty nr 58 – 59): - pojemniki 110-120 l. - ceny od 2,55 do 2,70 PLN; - pojemniki 220-260 l.- ceny od 4,40 do 4,60 PLN; - pojemniki 1100 l - ceny od 11,50 do 20 PLN. Podmioty wytwarzające miesięcznie powyŜej 2000m 3 odpadów, gromadzonych w pojemnikach 1100l. płacą kwoty, które są ustalane w drodze indywidualnych negocjacji ze Spółką. Z załączonego cennika wynika, Ŝe róŜnice w cenach odnośnie pojemników o objętości od 110 do 260 l. są małe i dochodzą do 0,20 PLN (1999r.). Z kalkulacji ceny wynika, Ŝe koszty usuwania pojemników o ww. objętości są identyczne w stosunku do wszystkich kontrahentów, róŜnice w cenach wynikają wyłącznie ze zróŜnicowania marŜy zysku w stosunku do nich. Natomiast w odniesieniu do pojemników 1100 l. róŜnice dochodzą do 9,70 PLN, czyli prawie 50 % pobieranej ceny. NaleŜy zauwaŜyć, Ŝe w ramach jednej grupy wytwórców odpadów, zgodnie z zasadami kwalifikowania wytwórców do poszczególnych grup wyraŜonymi w cenniku, ceny są takŜe zróŜnicowane np. podmiot wytwarzający od 150 do 700 m 3 odpadów miesięcznie – cena od 13 do 18,50 PLN. Takie same zasady ustalania cen (ich róŜnicowania) zostały zastosowane w cenniku na 2000r., zwiększyły się jedynie poszczególne kwoty za konkretne usługi: - pojemniki 110-120 l. - ceny od 3 do 3,50 PLN; 5 - pojemniki 220-260 l.- ceny od 5,30 do 5,90 PLN; - pojemniki 1100 l - ceny od 14,10 do 22,80 PLN. W dalszym ciągu jedynymi kryteriami za pomocą których róŜnicuje się ceny za wywóz odpadów (opróŜnianie pojemników) pozostały: wielkość pojemnika oraz ilość wywiezionych odpadów w okresie 1 miesiąca (Karty nr 261 – 262). Jednocześnie zmieniła się polityka Spółki, co do obowiązku wnoszenia przez kontrahentów opłaty za dzierŜawę pojemników. Najwięksi kontrahenci (dzierŜawiący powyŜej 50 pojemników) począwszy od stycznia 2000r. nie płacą za dzierŜawę pojemnika w formie odrębnej opłaty; została ona, zdaniem Spółki, doliczona do ceny za opróŜnienie 1 pojemnika. Równocześnie zasady wnoszenia opłat, dla mniejszych kontrahentów nie uległy zmianie w stosunku do 1999r. tzn. płacą oni zarówno za opróŜnienie pojemników, jak i za ich dzierŜawę w formie odrębnych opłat. PowyŜsze informacje przedstawione przez Spółkę nie znajdują jednak potwierdzenia w przesłanych przez nią kalkulacjach cen za wywóz odpadów (opróŜnianie pojemników) w 2000r. W kalkulacji przedstawionej przez Spółkę dla największych odbiorców ( Karty nr 242 – 246) brak jest pozycji (elementu) dotyczącego wyłącznie dzierŜawy pojemników, co mogłoby świadczyć, Ŝe koszt dzierŜawy jest ujęty w innej pozycji kalkulacji ceny. JednakŜe w odniesieniu do wszystkich pozostałych kontrahentów (kontrahenci mali, czyli dzierŜawiący poniŜej 50 pojemników) przesłana do Urzędu przez Spółkę kalkulacja stosowanych cen jest identyczna z kalkulacją przedstawioną dla kontrahentów duŜych (Karta nr 264) – róŜnica wysokości ostatecznej ceny za wywóz odpadów wynika wyłącznie z ilości opróŜnianych pojemników w ciągu 1 godziny (pozycja 9 – wydajność). Tak więc, analiza nadesłanych kalkulacji cenowych nie potwierdza informacji przedstawionych przez Spółkę, Ŝe koszt dzierŜawy pojemników w stosunku do największych kontrahentów (dzierŜawiących powyŜej 50 pojemników) został doliczony do kosztów związanych z wywozem odpadów (opróŜnianiem pojemników), a co za tym idzie najwięksi kontrahenci w opłacie za wywóz odpadów płacą równieŜ za ich dzierŜawę. Powracając do cennika z 1999r., jak wcześniej wskazano, podmioty wytwarzające miesięcznie ponad 2000 m 3 odpadów, płacą ceny, które wynegocjowały indywidualnie ze Spółką. Są to: Thurhand – Ret Sp. z o.o., Enter Sp. z o.o., Feroma Sp. z o.o., Spółdzielnia Mieszkaniowa im „ZWM” oraz Opolska Spółdzielnia Mieszkaniowa „Przyszłość”. Ceny pobierane od tych podmiotów za opróŜnienie poszczególnych pojemników wynosiły: pojemnik 110-120 l. - 2,70 PLN/sztuka; pojemnik 220 – 260 l. – 4,20 PLN/sztuka oraz w stosunku do ww. spółek (nie dotyczy Spółdzielni) pojemnik 1100 l. – 10,30 (10,40) PLN/sztuka. Z przesłanej przez Spółkę kalkulacji cen wynika, Ŝe w zakresie wywozu pojemników od 110 do 260 litrów jedynym powodem zróŜnicowania cen jest wysokość marŜy zysku, która waha się od (…) %. W odniesieniu zaś do pojemników 1100 l powodami zróŜnicowania cen są: wysokość marŜy zysku, która wynosi od (…) % oraz w pkt 11 kalkulacji wydajność mierzona w sztukach na godzinę (od 8 do 14 szt./h). Tak więc, z jednej strony w cenniku powodem zróŜnicowania wysokości cen w stosunku do poszczególnych rodzajów pojemników, jak wyŜej wskazano, jest ilość odpadów usuniętych miesięcznie od danego podmiotu, natomiast w kalkulacji cen: wysokość marŜy zysku i wydajność. Analizując kalkulację cen pobieranych w 1999r. naleŜy dojść do wniosku, Ŝe koszt wywozu pojemników wyniósł (bez doliczenia marŜy zysku, wraz z kosztem utylizacji): - pojemniki 110-120 l. – 2,29 PLN/pojemnik - pojemniki 220-260 l. – 3,94 PLN/pojemnik, - pojemniki 1100 l. – 10,82 PLN/pojemnik. Z porównania tych kosztów z informacjami o cenach stosowanych względem największych kontrahentów, którzy miesięcznie wytwarzają ponad 2000 m 3 odpadów, wynika, Ŝe w 1999r. odpady od tych podmiotów do których naleŜy zaliczyć spółki Thurhand – Ret , Feroma oraz Enter, gromadzone w pojemnikach 1100 l., wywoŜone były po cenach poniŜej kosztów 6 związanych z ta usługą. RóŜnica pomiędzy kosztem opróŜnienia pojemnika, a ceną za to opróŜnienie wynosiła od 0,42 do 0,52 PLN/pojemnik. Potwierdza to fakt stosowania przez Spółkę w stosunku do swoich największych kontrahentów cen dumpingowych w odniesieniu do pojemników 1100 l. W zakresie pojemników mniejszych działalność prowadzona przez Spółkę była zyskowna. Z kalkulacji cen wywozu odpadów komunalnych na 2000r. wynika, Ŝe w odniesieniu do wszystkich rodzajów pojemników działalność gospodarcza polegająca na ich opróŜnianiu przez Spółkę jest rentowna. Z danych przedstawionych przez Spółkę wynika równieŜ, Ŝe zleceniodawcy dostarczający ponad 2000 m 3 odpadów, dostarczają miesięcznie około (…) % ogólnej ich ilości. Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Urząd zwaŜył co następuje. Z praktyką monopolistyczną określoną w art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy antymonopolowej mamy do czynienia wówczas, gdy naduŜywanie przez przedsiębiorcę pozycji dominującej na rynku odbywa się poprzez sprzedaŜ towarów w sposób powodujący uprzywilejowanie niektórych przedsiębiorców lub innych podmiotów. Podstawowym warunkiem dla stwierdzenia praktyki monopolistycznej jest zajmowanie przez przedsiębiorcę co najmniej pozycji dominującej na rynku. Jak wynika z ustalonego we wcześniejszej części decyzji stanu faktycznego, Spółka z terenu Opola wywozi ponad (…) % odpadów komunalnych stałych. Spotyka się ona na tym rynku z konkurencją 7 podmiotów, które uzyskały i odebrały zezwolenie na usuwanie odpadów komunalnych z terenu tego miasta, jednakŜe ilość wywiezionych odpadów przez tych przedsiębiorców jest niewielka. Urząd Miejski w Opolu oraz sama Spółka, szacują, Ŝe jej udział w rynku usuwania odpadów komunalnych stałych wynosi około (…) %. W związku z powyŜszym naleŜy stwierdzić, Ŝe Spółka zajmuje silnie dominującą pozycję na rynku usuwania odpadów komunalnych stałych z obszaru miasta Opole, gdyŜ nie spotyka się z istotną konkurencją innych przedsiębiorców działających na tym rynku. W niniejszym postępowaniu praktyka ta polega na tym, Ŝe Spółka naduŜywając zajmowanej przez siebie pozycji dominującej na rynku usuwania odpadów komunalnych stałych z terenu miasta Opole, usuwa te odpady tak, Ŝe w sposób uprzywilejowany traktuje niektórych ze swych kontrahentów w stosunku do innych. Potwierdzeniem tego zachowania jest cennik za usuwanie odpadów przedstawiony przez Spółkę. Spółka w toku postępowania, jako zasadnicze kryterium brane pod uwagę przy ustalaniu oferowanej ceny wskazała ilość wywoŜonych odpadów w okresie jednego miesiąca. NiŜsze ceny negocjują podmioty gospodarcze wytwarzające w okresie 1 miesiąca ponad 700 m 3 odpadów gromadzonych w pojemnikach 1100 l. ustawionych w posesjach mieszkaniowych w zwartej zabudowie. Ponadto przy ustalaniu ceny, zdaniem Spółki, brana jest pod uwagę dostępność do pojemników, rodzaj zlecenia (usługa jednorazowa, umowa wieloletnia), częstotliwość wywozu, rozległość i charakter obsługiwanej zabudowy oraz opłata za składowisko. Z nadesłanego cennika nie wynika, aby wszystkie podane wyŜej kryteria stanowiły podstawę do ustalania, a w efekcie róŜnicowania cen. Odnośnie dostępności do pojemników, cena za utrudnianie wywozu (donoszenie pojemników) jest przedmiotem odrębnej opłaty wnoszonej przez kontrahentów. W zaleŜności od odległości wyciąganych pojemników zmienia się cena za tą czynność. Podmioty u których dostęp do pojemników jest swobodny i nie wymagają one donoszenia nie wnoszą tej opłaty w ogóle. Utrudnienia w wyciąganiu pojemników nie mają więc wpływu na ustalanie ceny za usuwanie odpadów komunalnych stałych (opróŜnianie pojemników), gdyŜ są przedmiotem odrębnej opłaty. Kwestia rodzaju zlecenia, a więc fakt, czy opróŜnianie pojemników odbywa się jednorazowo, czy teŜ wielokrotnie na podstawie stałej umowy nie ma w niniejszym postępowaniu znaczenia, gdyŜ cenniki i kalkulacje cen odnoszą się wyłącznie do usług wywozu świadczonych w sposób stały. Odnośnie opłaty za składowisko, z kalkulacji wynika, 7 Ŝe koszt utylizacji odpadów w przeliczeniu na 1 pojemnik był identyczny w odniesieniu do poszczególnych rodzajów pojemników (w przypadku pojemników 1100 l róŜnica wynosi 0,02 PLN, ma to więc marginalny wpływ na wysokość ceny). NaleŜy w tym miejscu równieŜ zaznaczyć, Ŝe wszystkie odpady są składowane na tym samym składowisku, cena za składowanie odpadów nie ma więc wpływu na róŜnicowanie cen za opróŜnianie pojemników. Jednym z kryteriów wskazanych przez Spółkę jest równieŜ charakter i rozległość obsługiwanej zabudowy. Nadesłany cennik bezpośrednio nie informuje o tym, Ŝe rozległość i charakter obsługiwanej zabudowy mają wpływ na wysokość pobieranych cen. MoŜna jedynie przypuszczać, Ŝe pośrednio taki wpływ istnieje, nie jest on jednak w sposób jawny wyraŜony zarówno w kalkulacji cen, jak i cenniku (dotyczy to wyłącznie pojemników 1100 l.). W kalkulacji cen zawarta jest pozycja: wydajność szt./h, co sugerowałoby, Ŝe w sytuacji, gdy zabudowa jest zwarta (osiedla wielomieszkaniowe) to wówczas wzrasta wydajność w usuwaniu odpadów (opróŜnianych jest więcej pojemników w ciągu 1 godziny), a tym samym niŜszy jest koszt wywozu w przeliczeniu na 1 pojemnik i w związku z tym cena za tą usługę. Reguła ta ma jednak charakter ewentualnie pomocniczy - jedynym istotnym kryterium przy ustalaniu cen jest ilość usuwanych odpadów od danego podmiotu w okresie miesiąca. Tak więc podmiot, który dostarcza odpady z zabudowy zwartej, ale dostarcza ich w okresie 1 miesiąca mało, to wówczas płaci cenę wysoką np. 18, 50 – 20 PLN za opróŜnienie pojemnika 1100 l. i zgodnie z kalkulacją naleŜałoby go automatycznie zakwalifikować do grupy podmiotów, u których wydajność w wywozie wynosi prawie 2-krotnie mniej niŜ u innych podmiotów. Stąd teŜ powoływanie się przez Spółkę na to, Ŝe rozległość i charakter obsługiwanej zabudowy mają wpływ na wysokość pobieranej od kontrahenta ceny nie znajdują potwierdzenia w nadesłanym cenniku. Brak jest podstaw do przyjęcia załoŜenia, Ŝe od podmiotów, od których w okresie miesiąca usuwana jest duŜa ilość odpadów, koszty wywozu są niŜsze niŜ koszty wywozu od podmiotów wytwarzających małą ich ilość. Nie ma równieŜ podstaw do łączenia ilości usuwanych odpadów w okresie miesiąca z charakterem zabudowy z której odpady te są usuwane. Z ustalonego orzecznictwa wynika, ze podmiot o pozycji dominującej na rynku powinien zasadniczo stosować takie same ceny w stosunku do wszystkich swych kontrahentów. RóŜnicowanie cen musi mieć uzasadnienie ekonomiczne, a w szczególności wynikać z kosztów produkcji, sprzedaŜy lub dostawy, jakości towaru, masy i ilości itp. RóŜnicowanie cen moŜe wprawdzie mieć miejsce, jednak jego kryteria powinny być jednolite dla wszystkich kontrahentów na danym szczeblu obrotu towarowego. Wynika z powyŜszego, Ŝe przedsiębiorca zajmujący pozycję dominującą na rynku powinien zasadniczo stosować takie same ceny w stosunku do wszystkich swoich kontrahentów, a róŜnicowanie cen musi mieć uzasadnienie ekonomiczne. W ocenie Urzędu ilość wywoŜonych w okresie miesiąca odpadów nie jest kryterium, które moŜe stanowić podstawę róŜnicowania cen przez przedsiębiorcę wobec swoich kontrahentów, dlatego teŜ Spółka ustalając cennik za usuwanie odpadów stawia w uprzywilejowanej sytuacji niektórych ze swych kontrahentów. NaleŜy w tym miejscu wspomnieć o fakcie pobierania przez Spółkę od niektórych kontrahentów cen poniŜej kosztów wywozu opadów – juŜ sam ten fakt wskazuje, ze kontrahenci ci są uprzywilejowani w stosunku do pozostałych. Nie moŜna tu równieŜ pominąć kwestii róŜnicowania marŜy zysku przez Spółkę. Spółka nie wskazała Ŝadnej uzasadnionej przyczyny tego róŜnicowania, moŜna jedynie domniemywać, Ŝe marŜa jest róŜnicowana w zaleŜności od siły ekonomicznej danego kontrahenta. W związku z powyŜszym naleŜy stwierdzić, Ŝe Spółka róŜnicując ceny za usuwanie odpadów komunalnych (opróŜnianie pojemników) z terenu miasta Opole w stosunku do poszczególnych kontrahentów, stawia w uprzywilejowanej sytuacji niektórych z nich w stosunku do pozostałych, co wyczerpuje znamiona praktyki monopolistycznej o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy antymonopolowej. Dlatego naleŜało orzec, jak w pkt I sentencji. 8 Dla bytu praktyki monopolistycznej określonej w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy antymonopolowej, muszą zostać spełnione następujące przesłanki: 1. pozycja dominująca, 2. podział rynku wg kryteriów terytorialnych, asortymentowych lub podmiotowych. Jak wykazano w uzasadnieniu do pkt I sentencji Spółka zajmuje silnie dominującą pozycję na rynku usuwania odpadów komunalnych stałych z terenu miasta Opole. Praktyki polegające na podziale rynku wg kryteriów terytorialnych, asortymentowych lub podmiotowych dotyczą zawsze tego samego rynku relewantnego. Polegają one na tym, Ŝe podmiot zajmujący pozycję dominującą na relewantnym rynku w zróŜnicowany sposób traktuje swoich kontrahentów na tym rynku. W związku z tym, praktyki polegające na pobieraniu zróŜnicowanych cen, w tym od niektórych z kontrahentów cen poniŜej kosztów, co wykazano w poprzedniej części niniejszej decyzji, stanowią podział rynku według kryteriów podmiotowych. Spółka przy ustalaniu cennika za usuwanie odpadów komunalnych z terenu Opola, jako jedyne zasadne kryterium róŜnicowania cen wskazała ilość usuwanych odpadów w ciągu miesiąca od danego kontrahenta. Kryterium to nie moŜe zostać uznane za takie, które usprawiedliwiałoby zróŜnicowane traktowanie swych kontrahentów. Ponadto od niektórych podmiotów pobierano ceny za usuwanie odpadów poniŜej kosztów związanych z ich usunięciem. Podmiot zajmujący monopolistyczną pozycją na rynku powinien w sposób równoprawny traktować swych kontrahentów, pobierając od nich jednakowe ceny. Ewentualne ich zróŜnicowanie moŜe nastąpić tylko wówczas, jeŜeli będą przemawiały za tym jasne i czytelne kryteria ekonomiczne. Za przejaw ww. praktyki monopolistycznej moŜna równieŜ uznać, począwszy od stycznia 2000r., róŜnicowanie kontrahentów w ten sposób, Ŝe najwięksi z nich (dzierŜawiący ponad 50 pojemników) nie wnoszą odrębnej opłaty za ich dzierŜawę, natomiast pozostali kontrahenci opłatę taką zobowiązani są uiszczać. Co prawda, Spółka stwierdziła, Ŝe począwszy od IV kwartału 2000r. rezygnuje w stosunku do wszystkich kontrahentów z pobierania opłaty za dzierŜawę pojemników w formie odrębnej opłaty, jednakŜe nie wskazano uzasadnionych przyczyn rozłoŜenia tej czynności w czasie. W sytuacji, gdy Spółka przyjmuje nową politykę cenową na rynku, to wówczas powinna ona zostać zastosowana w stosunku do wszystkich odbiorców usług jednocześnie, chyba Ŝe za przeciwnym rozwiązaniem przemawiają uzasadnione argumenty - Spółka takich argumentów w toku postępowania nie przedstawiła. Tak więc, pobieranie zróŜnicowanych cen od swych kontrahentów bez idącego za tym uzasadnienia ekonomicznego naleŜy uznać za praktykę monopolistyczną polegającą na podziale rynku wg kryteriów podmiotowych W związku z powyŜszym naleŜało orzec jak w sentencji. Art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy antymonopolowej za praktykę monopolistyczną uznaje naduŜywanie pozycji dominującej na rynku poprzez nieuczciwe oddziaływanie na kształtowanie cen, w tym cen odsprzedaŜy oraz sprzedaŜ poniŜej kosztów w celu eliminacji konkurentów. Jak wykazano w uzasadnieniu do pkt I sentencji Spółka zajmuje silnie dominującą pozycję na rynku usuwania odpadów komunalnych stałych z terenu miasta Opole. Zdaniem Wnioskodawcy róŜnicowanie cen przez Spółkę sięgające 50% ocenione moŜe być, jako nieuczciwe, poniewaŜ przedsiębiorca ten, jako sprzedawca usług, od niektórych odbiorców Ŝąda cen w istotnym stopniu odbiegających od tych, które z duŜym prawdopodobieństwem istniałyby w warunkach efektywnej konkurencji. Stosowanie róŜnych cen i pobieranie selektywnych opłat od niektórych tylko odbiorców usług o 50 % wyŜszych – słuŜących na dofinansowanie na tej części rynku tych samych usług, na której Spółka ponosi straty, stwarza domniemanie prawne dąŜenia przez Spółkę do eliminacji konkurentów z rynku. 9 Dla bytu przedmiotowej praktyki podstawową kwestią jest wykazanie przedsiębiorcy, który ją stosuje nieuczciwości w zachowaniu. Nie ulega wątpliwości, Ŝe Spółka róŜnicuje ceny wobec swoich kontrahentów. W 1999 r. w stosunku do trzech największych odbiorców swych usług (spółki Feroma, Enter, Thurhand – Ret) Spółka stosowała ceny za usuwanie odpadów gromadzonych w pojemnikach 1100 l. poniŜej kosztów związanych z tą usługą. RóŜnicowanie cen w sposób wyraŜony w cenniku występuje bez uzasadnienia ekonomicznego i oparte jest wyłącznie na kryterium ilości odpadów usuniętych od danego podmiotu w okresie 1 miesiąca. Spowodowało to, Ŝe podmioty administrujące zbliŜonymi zasobami mieszkaniowymi (zlokalizowane w bezpośredniej odległości od siebie, posiadające jednakowe warunki dojazdu i odbioru odpadów oraz, gdy cena za składowanie odpadów jest identyczna) płacą ceny znacznie zróŜnicowane z tego tylko względu, Ŝe jeden z administratorów zarządza wieloma budynkami na obszarze całego miasta, a drugi z nich niewielką ich ilością. Ponadto część z odbiorców usług korzystała z usług wywozu odpadów, poniŜej kosztów związanych z ich usunięciem – tym samym pozostali odbiorcy finansowali odbiór odpadów od wcześniej wymienionej grupy odbiorców. Z powyŜszego wypływa wniosek, Ŝe sposób ustalania cen przez Spółkę nosi charakter działania nieuczciwego, gdyŜ ceny pobierane od poszczególnych odbiorców nie mają związku z kosztami usuwania od nich odpadów. NiŜsze ceny negocjują duzi kontrahenci (spółdzielnie mieszkaniowe, administratorzy wielu wspólnot mieszkaniowych), którzy w toku negocjacji ze Spółką posiadają silniejszą pozycję przetargową. Natomiast kontrahenci, którzy administrują posesjami, z których ilość usuwanych odpadów w okresie miesiąca jest mała, nie posiadają takiej siły rynkowej, która pozwoliłaby płacić im niŜsze ceny. Ponadto Spółka pobierając od niektórych ze swych kontrahentów (podmioty dostarczające ponad 2000m 3 miesięcznie) cen poniŜej kosztów związanych ze świadczeniem usług, w sytuacji, gdy zajmuje ona na rynku bardzo silną pozycję dominującą, zachowaniem tym uniemoŜliwia złoŜenie konkurencyjnej oferty cenowej przez konkurentów ww. kontrahentom, co stanowi podstawę do przyjęcia stwierdzenia, Ŝe Spółka zastosowała taką politykę cenową, aby wyeliminować pozostałych konkurentów z rynku, albo teŜ nie dopuścić do wejścia na rynek usuwania odpadów w Opolu innych przedsiębiorców. W związku z powyŜszym naleŜało orzec, jak w pkt III sentencji. Podmiot zajmujący pozycję dominującą na rynku dopuszcza się praktyki monopolistycznej określonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy antymonopolowej wówczas, gdy swym zachowaniem przeciwdziała ukształtowaniu się warunków niezbędnych do powstania bądź rozwoju konkurencji na tym rynku. W niniejszym postępowaniu praktyka ta miałaby polegać na tym, Ŝe Spółka róŜnicując ceny za usuwanie odpadów komunalnych w stosunku do poszczególnych swoich kontrahentów, działaniem tym przeciwdziała rozwojowi konkurencji na rynku usuwania odpadów komunalnych z terenu miasta Opola. Wnioskodawca w toku postępowania stwierdził, Ŝe skuteczne wejście przez jego firmę na rynek usług wywozu odpadów komunalnych w Opolu jest uzaleŜnione od moŜliwości pozyskania wystarczającej liczby zleceniodawców, przy której działalność ta byłaby opłacalna. Polityka cenowa stosowana przez Spółkę, zdaniem Wnioskodawcy, uniemoŜliwia mu podjęcie tej działalności. Z ustalonego w niniejszym postępowaniu stanu faktycznego wynika, Ŝe róŜnicowanie cen przez Spółkę w znacznym stopniu utrudnia Wnioskodawcy, a takŜe innym potencjalnym konkurentom, podjęcie działalności konkurencyjnej na rynku usuwania odpadów komunalnych w Opolu. Jak wykazano to we wcześniejszej części niniejszej decyzji, Spółka róŜnicowała i nadal róŜnicuje ceny za usuwanie odpadów w stosunku do swoich kontrahentów, przy czym jedynym powodem takiego działania, co wynika z nadesłanego 10 cennika, jest ilość odpadów usuwanych od danego kontrahenta w okresie miesiąca. W 1999r. w stosunku do 3 kontrahentów Spółka stosowała ceny poniŜej kosztów w odniesieniu wyłącznie do odpadów gromadzonych w pojemnikach 1100 l. (nie dotyczyło to pojemników o objętości od 120 do 260 l.). Działalność na pozostałej części rynku, w stosunku do pozostałych kontrahentów była rentowna. Wnioskodawca stwierdził, Ŝe jest zainteresowany wejściem na rynek i usuwaniem odpadów komunalnych od wszystkich potencjalnych kontrahentów w mieście Opolu, przy czym największe zainteresowanie wykazuje usuwaniem odpadów komunalnych z posesji sąsiadujących z budynkami administrowanych przez niego wspólnot mieszkaniowych. Z informacji o stosowanych cenach w stosunku do ww. posesji wynika, Ŝe spółka Thurhand Ret była uprzywilejowana w ten sposób, Ŝe usuwanie odpadów z administrowanych przez nią nieruchomości (gromadzone w pojemnikach 1100 l) miało miejsce poniŜej kosztów. Natomiast w odniesieniu do pozostałych zarządców budynków (inne wspólnoty mieszkaniowe, spółdzielnie mieszkaniowe) pobierano ceny powyŜej kosztów związanych z usuwaniem odpadów. Z kalkulacji cen przedstawionej na rok 2000 wynika, Ŝe działalność Spółki polegająca na usuwaniu odpadów komunalnych z terenu Opola jest rentowna w stosunku do wszystkich kontrahentów, nadal jednak ceny są róŜnicowane. Począwszy od stycznia 2000r. Spółka znacznie podwyŜszyła ceny za usuwanie odpadów komunalnych gromadzonych w pojemnikach 1100 l, dostarczanych przez największych kontrahentów (dostarczających powyŜej 2000 m 3 odpadów miesięcznie), jednocześnie zrezygnowała z pobierania od tych kontrahentów odrębnej opłaty za dzierŜawę pojemników, twierdząc, Ŝe koszt dzierŜawy pojemników został zawarty w cenie za ich wywóz. Jak wykazano to we wcześniejszej części decyzji, z porównania przedstawionych przez Spółkę kalkulacji cen za wywóz odpadów komunalnych w 2000r. w stosunku do wszystkich grup swych kontrahentów (Karty nr 242-246 i 264) wynika, Ŝe koszty składające się na końcową cenę są identyczne w stosunku do wszystkich podmiotów. RóŜnice w ostatecznej cenie za opróŜnienie 1 kontenera wynikają wyłącznie z faktu przyjęcia w pkt 9 kalkulacji (wydajność) róŜnej ilości opróŜnianych pojemników w okresie 1 godziny. Brak jest więc podstaw do przyjęcia za zasadne twierdzeń Spółki o tym, Ŝe w cenie za opróŜnianie pojemników, jaką płacą najwięksi kontrahenci, zawarta jest opłata za dzierŜawę pojemników. Spółka poinformowała, Ŝe jej polityka cenowa zmierza do tego, aby zrezygnować w ogóle z pobierania opłaty za dzierŜawę pojemników w formie odrębnej opłaty od wszystkich kontrahentów w Opolu, jednakŜe w stosunku do najmniejszych kontrahentów koszt dzierŜawy pojemników zostanie doliczony do ceny za wywóz odpadów dopiero w IV kwartale 2000r. Takie zachowanie Spółki na rynku, zdaniem Urzędu, nosi znamiona manipulacji tzn. Spółka po wszczęciu postępowania administracyjnego przez Urząd zrezygnowała z pobierania od największych kontrahentów cen poniŜej kosztów, na co przedstawiła kalkulacje stosowanych cen w 2000r. Równocześnie jednak, zrezygnowała z pobierania od największych kontrahentów opłaty za dzierŜawę pojemników, co stawia ich w uprzywilejowanej sytuacji w stosunku do pozostałych dostawców odpadów. NaleŜy zaznaczyć, Ŝe udział Spółki w rynku wywozu odpadów komunalnych z terenu miasta Opola wynosi ponad (…) %, tak więc Spółka posiada pozycję silnie dominującą i nie spotyka się z istotną konkurencją na rynku. Podmioty, które prowadzą działalność w zakresie usuwania odpadów z Opola nie posiadają takiej siły rynkowej, jak Spółka. Stąd teŜ Spółka, posiada niezbędny potencjał do tego, aby uniemoŜliwić wejście na rynek usuwania odpadów komunalnych z terenu Opola kaŜdemu przedsiębiorcy, a takŜe nie pozwolić na rozszerzenie działalności przez przedsiębiorców juŜ działających na tym rynku. Odpady usuwane od największych kontrahentów stanowią (…) % ogólnej ilości odpadów usuwanych przez Spółkę. Pobieranie od tych podmiotów w 1999r. cen poniŜej kosztów (dotyczy pojemników 1100 l), a następnie począwszy od 2000r. rezygnacja z pobierania od tych podmiotów opłaty za dzierŜawę pojemników świadczy o tym, Ŝe Spółka chcąc utrzymać dominującą pozycję na rynku, swoją polityką cenową, uniemoŜliwia złoŜenie przez innych przedsiębiorców konkurencyjnych ofert cenowych dostawcom odpadów. Stąd teŜ takie zachowanie naleŜy 11 zakwalifikować, jako przeciwdziałanie ukształtowaniu się warunków niezbędnych do rozwoju konkurencji na rynku w zakresie wywozu odpadów komunalnych z terenu Opola, w celu utrzymania silnie dominującej pozycji Spółki na tym rynku. W związku z powyŜszym naleŜało orzec, jak w pkt IV sentencji. Przepis art. 14 ust. 1 ustawy antymonopolowej przewiduje moŜliwość nałoŜenia kary pienięŜnej w przypadku wydania decyzji nakazującej zaniechanie praktyk monopolistycznych na podstawie art. 8 ust. 1 tej ustawy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydając w przedmiotowej sprawie decyzję o nakazaniu zaniechania tych praktyk monopolistycznych nałoŜył na Spółkę karę pienięŜną w wysokości 20 000 PLN (dwadzieściatysięcyzłotych), biorąc za podstawę przychód Spółki za rok 1999 w rozumieniu art. 2 pkt 10 ustawy antymonopolowej. W rozumieniu art. 14 ust. 2 ustawy wyŜej wskazanej nałoŜono karę na takim poziomie, aby jej charakter prewencyjno – represyjny odniósł poŜądany skutek. Wymierzając tą karę Urząd miał na względzie zagroŜenie konkurencji wywołane stosowaniem przez Spółkę praktyk monopolistycznych na rynku usuwania odpadów komunalnych z terenu miasta Opola, na którym zajmuje ona bardzo silną pozycję rynkową. Przy wymierzaniu kary Urząd kierował się cięŜarem przewinienia oraz brakiem po stronie Spółki działań zmierzających do zmiany polityki cenowej w stosunku do swoich kontrahentów. Spółka zarówno w 1999r., jak i w 2000 róŜnicuje ceny za usuwanie odpadów komunalnych w stosunku do swoich partnerów rynkowych, jako jedyne kryterium przyjmując wyłącznie ilość odpadów usuwanych od danego kontrahenta w okresie 1 miesiąca. Zachowaniem takim godzi w swoich kontrahentów, gdyŜ są oni, przy takich samych warunkach świadczenia usług zobowiązani do płacenia róŜnych cen. Ponadto róŜnicowanie cen przez Spółkę, a w szczególności sprzedaŜ usług poniŜej kosztów w stosunku do największych kontrahentów w 1999r., powoduje, Ŝe inni przedsiębiorcy zamierzający wejść i skutecznie prowadzić działalność gospodarczą na terenie Opola w zakresie usuwania odpadów komunalnych nie byli w stanie złoŜyć konkurencyjnej oferty cenowej. Od początku 2000r. Spółka zrezygnowała z pobierania od największych kontrahentów cen poniŜej kosztów na co przedstawiła stosowne kalkulacje. Równocześnie jednak, zrezygnowała z pobierania od największych kontrahentów opłaty za dzierŜawę pojemników, co stawia ich w uprzywilejowanej sytuacji w stosunku do pozostałych dostawców odpadów. Zachowanie takie nosi cechy manipulacji i świadczy o tym, Ŝe Spółka za wszelka cenę próbuje zachować swoich partnerów rynkowych, skutecznie utrudniając złoŜenie konkurencyjnej oferty innym przedsiębiorcom. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów kierując się potrzebą zdecydowanego przeciwdziałania stosowaniu ww. praktyk monopolistycznych na rynku przez Spółkę, uznał, Ŝe orzeczona kara powinna stanowić zauwaŜalną dolegliwość dla Spółki, aby w przyszłości nie dochodziło do podobnych zachowań, zmierzających do utrudnia wejścia na rynek innym konkurentom. W związku z powyŜszym naleŜało orzec jak w pkt V sentencji. Na potrzeby wykonania niniejszej decyzji przez Spółkę Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Katowicach stwierdza co następuje. Działania Spółki polegające na róŜnicowaniu cen za usuwanie odpadów komunalnych wobec swoich kontrahentów, ze względu na kryterium miesięcznej ilości odpadów usuwanych od poszczególnych z nich wyczerpuje znamiona praktyk monopolistycznych określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 5 ustawy antymonopolowej. Spółka, aby zadośćuczynić nakazowi wynikającemu z decyzji powinna zrezygnować z tego kryterium, jako podstawy zróŜnicowania cen, gdyŜ podmiot zajmujący pozycję dominującą na rynku powinien zasadniczo stosować takie same ceny wobec wszystkich swoich kontrahentów. Ewentualne róŜnicowanie cen w przyszłości moŜe 12 mieć miejsce tylko wówczas, jeŜeli będzie oparte na jasnych i czytelnych kryteriach ekonomicznych – w sytuacji, gdy koszty usuwania odpadów od poszczególnych kontrahentów okaŜą się zróŜnicowane, co będzie wynikało z prawidłowo sporządzonej kalkulacji cen. Od niniejszej decyzji stronom słuŜy odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Antymonopolowego za pośrednictwem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Katowicach w terminie dwutygodniowym od dnia doręczenia decyzji. Karę naleŜy wpłacić na konto UOKiK w Warszawie w NBP o/o Warszawa 1010 1010-7878- 223-1. Dyrektor Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Alicja Kral