Numer decyzji
RKT-3/2011
Decyzja UOKiK RKT-3/2011
- Data decyzji
- 31 marca 2011
Treść rozstrzygnięcia
1 DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dn. 31.03.2011r. RKT-430-2/10/SB Decyzja nr RKT-3/2011 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz § 2 pkt 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887) po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, I. Na podstawie art. 107 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów, nakłada się na „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie karę pieniężną w wysokości 6,8 euro za każdy dzień zwłoki, co łącznie stanowi równowartość 5 045,6 euro, czyli w wysokości 19 982 zł (słownie: dziewiętnastu tysięcy dziewięciuset osiemdziesięciu dwóch złotych) w wykonaniu decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr RKT-106/2008 z dnia 31.12.2008r. w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów o jakich mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów trwającej od dnia 20.03.2009r. do dnia 31.03.2011r., płatną do budżetu państwa. II. Na podstawie art. 77 ust. 1 w związku z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz na podstawie art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, obciąża się „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie , kosztami opisanego na wstępie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej oraz zobowiązuje się tego przedsiębiorcę do zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kosztów postępowania w kwocie 43 zł (słownie: czterdziestu trzech złotych), w terminie 14 dni od uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydana została w dniu 31.12.2008r. decyzja nr RKT-106/2008, na mocy której uznano praktyki stosowane przez „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie, polegające na stosowaniu w umowach zawieranych z konsumentami postanowień wpisanych do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i nakazano zaniechania ich stosowania. 2 Uwzględniając fakt, że od daty uprawomocnienia się decyzji upłynął okres umożliwiający jej wykonanie, Prezes Urzędu wszczął postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie, czy decyzja nr RKT-106/2008 została wykonana, czy też ewentualnie ma miejsce naruszenie przepisów ustawy, uzasadniające wszczęcie postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w drodze decyzji, o której mowa w art. 107 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Na podstawie dokonanych ustaleń stwierdzone zostało, iż istnieją podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia ww. kary pieniężnej. W dniu 12.04.2010r. postanowieniem nr 1 (dowód: karta nr 1) wszczęte zostało z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia na „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie kary pieniężnej z powodu zwłoki w wykonaniu decyzji Prezesa Urzędu nr RKT-106/2008 z dnia 31.12.2008r. w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W dniu wszczęcia postępowania postanowieniem nr 2 (dowód: karta nr 3) zaliczono w poczet dowodów dokumenty zgromadzone w postępowaniu wyjaśniającym w sprawie ustalenia, czy przedsiębiorca wykonał nakaz zaniechania stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów określony w ww. decyzji. Ustosunkowując się do wszczęcia niniejszego postępowania przedsiębiorca wyjaśnił, iż nie zgadza się z postawionym zarzutem, gdyż postanowienia uznane za niedozwolone zostały usunięte, bądź zmienione (dowód: karta nr 64). Spółka podniosła, iż do wcześniejszych pism dołączyła dokumenty potwierdzające wykonanie ww. decyzji. W pismach z dnia 6.08.2010r. (dowód: karta nr 79) oraz 4.02.2011r. (dowód: karta nr 89) Spółka przedstawiała informacje o etapach realizacji inwestycji Julianka i Elektra. W celu jednoznacznego określenia, czy w zakresie ww. inwestycji dysponuje jeszcze lokalami do sprzedania, pismem z dnia 4.02.2010r. Spółka potwierdziła, iż dysponuje takimi lokalami. Pismem z dnia 16.03.2011r. (dowód: karta nr 92) zawiadomiono przedsiębiorcę o zakończeniu zbierania materiału dowodowego. Przedsiębiorca skorzystał / nie skorzystał z prawa do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem. Prezes Urzędu ustalił, co następuje: W punkcie I decyzji nr RKT-106/2008 z dnia 31.12.2008r. Prezes Urzędu uznał za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów bezprawne działania „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie, polegające na stosowaniu w umowach zawieranych z konsumentami postanowień wpisanych do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy Kodeks postępowania cywilnego o treści: 1. „Strony dopuszczają +-3% odchylenie metrażu mieszkania wynikające z przyczyn projektowo-technicznych, bez wzajemnych roszczeń. Podstawą rozliczenia będzie inwentaryzacja powykonawcza. Powierzchnia użytkowa lokalu wyliczona będzie zgodnie z Polską Normą nr PN-70/B-02365, którą strony zgodnie uznają za obowiązującą do wszelkich wyliczeń.”, 2. „(...) Jeżeli KUPUJĄCY lub osoba przez niego wskazana nie przystąpi do odbioru lokalu, KUPUJĄCY upoważnia SPRZEDAJĄCEGO do przeprowadzenia odbioru lokalu przez osobę wskazaną przez SPRZEDAJĄCEGO.”, 3. „Sprzedający zobowiązuje się zapewnić i ustanowić odpłatnie na koszt Kupującego i z jego upoważnienia udzielonego niniejszą umową administrację budynku na okres do końca roku kalendarzowego, w którym przypada koniec okresu rękojmi.”, 4. „Brak wpłaty pierwszej raty w terminie wskazanym w § 9 pkt 1 strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku 3 SPRZEDAJĄCY potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty i sprzeda lokal innemu nabywcy.”, „W przypadku uchybienia terminowi płatności pozostałych rat naliczane będą odsetki ustawowe. Uchybienie terminu przekraczające trzydzieści dni strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt 1 i sprzeda lokal innemu nabywcy.”, „W przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat naliczane będą odsetki ustawowe. Jeżeli uchybienie terminu przekroczy trzydzieści dni, SPRZEDAJĄCY zastrzega sobie prawo do rozwiązania umowy wstępnej ze skutkiem natychmiastowym. Brak wpłaty drugiej części kwoty określonej w pkt. 1 niniejszego paragrafu oraz w terminie wskazanym w pkt. 1 niniejszego paragrafu strony po upływie trzydziestu dni zgodnie poczytują za odstąpienie od umowy przez KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY potrąci tytułem kary umownej pierwszą część ceny lokalu określonej w pkt 1 niniejszego paragrafu i sprzeda lokal innemu nabywcy.”, 5. „KUPUJĄCY ma prawo do rozwiązania umowy bez podania przyczyn za miesięcznym terminem wypowiedzenia. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY zwróci KUPUJĄCEMU kwoty dokonanych wpłat z potrąceniem pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt. 1, która stanowić będzie karę umowną, w terminie 90 dni. Zwracane kwoty nie podlegają waloryzacji i nie są oprocentowane.”, 6. „(...) niezapłacona część ceny lokalu ulega waloryzacji o wskaźnik miesięczny WIBOR (ogłoszony na pierwszy dzień roboczy każdego miesiąca) począwszy od (...) roku do dnia płatności każdej raty.”, 7. „Ewentualne spory powstałe na tle obowiązywania niniejszej Umowy Strony rozwiązywać będą w drodze negocjacji, a w przypadku braku porozumienia poddadzą je rozstrzygnięciu Sądu właściwego dla siedziby SPRZEDAJĄCEGO.”, 8. „W przypadku niedotrzymania terminu wpłaty drugiej części kwoty określonej za lokal, określonej w § 10 pkt. 1, SPRZEDAJĄCY zastrzega sobie prawo do zmiany opisanej w § 3 lokalizacji lokalu lub rozwiązania umowy, na co KUPUJĄCY wyraża zgodę.”, 9. „KUPUJĄCY ma prawo dokonania cesji praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy tylko za zgodą SPRZEDAJĄCEGO. W takim przypadku sprzedający zobowiązuje się zwrócić KUPUJĄCEMU kwotę dokonanych wpłat na poczet zakupu lokalu pomniejszoną o 5% (pięć procent) w terminie 60 dni od daty podpisania umowy cesji praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy”. Przedmiotowa decyzja została przedsiębiorcy doręczona w dniu 5.01.2009r. Z uwagi na fakt, iż przedsiębiorca nie wniósł od niej odwołania, uprawomocniła się z dniem 19.01.2009r. W postępowaniu zakończonym decyzją nr RKT-106/2008 ocenie poddano treści zawieranych z konsumentami umów, tj. umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra oraz umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka. W celu ustalenia, czy przedsiębiorca wykonał nakaz określony w ww. decyzji przeprowadzone zostało postępowanie wyjaśniające. W kierowanych do Spółki pismach. Prezes Urzędu zwracał się o przedstawienie zmienionych wzorców umów. Spółka wyjaśniła, iż w lutym 2009r. opracowała nowy wzór umowy wstępnej kupna – sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra. Do stosowania został on wprowadzony 1.03.2009r. (dowód: karta nr 19). W celu udokumentowania wyjaśnień został dostarczony nowy wzór oraz przykładowe zawarte umowy. W piśmie z dnia 16.10.2009r. Spółka wyjaśniła, iż nowy wzorzec umowy dotyczącej Inwestycji Julianka do stosowania został wprowadzony 1.03.2009r. Równocześnie wskazała, 4 iż od początku roku 2009 nie zawarła żadnych umów dotyczących tej inwestycji, natomiast umowy zawarte wcześniej zostały zrealizowane (dowód: karta nr 40). Na podstawie zgromadzonych dokumentów dokonano następujących ustaleń w zakresie zmiany treści postanowień wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra. Poniżej zestawiono zakwestionowane klauzule z nowymi postanowieniami (dowód: karty nr 6, 20-26): 1. § 3 pkt 2 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „Strony dopuszczają +-3% odchylenie metrażu mieszkania wynikające z przyczyn projektowo- technicznych, bez wzajemnych roszczeń. Podstawą rozliczenia będzie inwentaryzacja powykonawcza. Powierzchnia użytkowa lokalu wyliczona będzie zgodnie z Polską Normą nr PN-70/B-02365, którą strony zgodnie uznają za obowiązującą do wszelkich wyliczeń”. § 3 pkt 2 nowa treść postanowienia „ Powierzchnia użytkowa lokalu wyliczona będzie zgodnie z Polską Normą nr PN-70/B-02365, którą strony zgodnie uznają za obowiązującą do wszelkich wyliczeń ”. 2. § 8 pkt 2 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „(...) Jeżeli KUPUJĄCY lub osoba przez niego wskazana nie przystąpi do odbioru lokalu, KUPUJĄCY upoważnia SPRZEDAJĄCEGO do przeprowadzenia odbioru lokalu przez osobę wskazaną przez SPRZEDAJĄCEGO”. § 8 pkt 2 nowa treść postanowienia „ KUPUJĄCY zobowiązuje się w terminie 30 dni od daty zawiadomienia dokonać odbioru lokalu mieszkalnego i przejąć wszelkie koszty związane z utrzymaniem lokalu, w tym opłaty za ogrzewanie budynku i podgrzewanie ciepłej wody, zgodnie z planem gospodarczym ustanowionym przez administratora. Jeżeli KUPUJĄCY lub osoba przez niego wskazana nie przystąpi do odbioru lokalu w wyznaczonym terminie, SPRZEDwJĄCY wyznaczy drugi termin odbioru, a w przypadku jego bezskutecznego upływu będzie uprawniony od umowy odstąpić i obciążyć KUPUJĄCEGO karami umownymi w wysokości 10% ceny lokalu. Nie przystąpienie do odbioru lokalu przez KUPUJĄCEGO nie zwalnia go z obowiązku ponoszenia kosztów utrzymania lokalu. W przypadku konieczności usunięcia usterek zapisanych w protokole zdawczo-odbiorczym lokalu uniemożliwiających zamieszkanie w lokalu, Sprzedający jest zobowiązany do usunięcia ich w terminie 30 dni roboczych od sporządzenia tego protokołu. Wówczas termin przejęcia przez Kupującego kosztów związanych z utrzymaniem lokalu i termin podpisania umowy przyrzeczonej ulega przesunięciu o czas usunięcia usterek” . 3. § 8 pkt 5 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „Sprzedający zobowiązuje się zapewnić i ustanowić odpłatnie na koszt Kupującego i z jego upoważnienia udzielonego niniejszą umową administrację budynku na okres do końca roku kalendarzowego, w którym przypada koniec okresu rękojmi”. § 8 pkt 5 nowa treść postanowienia „ Sposób zarządu nieruchomością wspólną zostanie określony w pierwszej umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokalu znajdującego się w budynku określonym niniejszą umową ”. 4. § 10 pkt 1 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „Brak wpłaty pierwszej raty w terminie wskazanym w § 9 pkt 1 strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty i sprzeda lokal innemu nabywcy”. § 10 pkt 2 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „W przypadku uchybienia terminowi płatności pozostałych rat naliczane będą odsetki ustawowe. Uchybienie terminu przekraczające trzydzieści dni strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY 5 potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt 1 i sprzeda lokal innemu nabywcy”. § 10 pkt 1 nowa treść postanowienia „ W przypadku zwłoki w zapłacie należności na rzecz SPRZEDwJĄCEGO, SPRZEDwJĄCY wezwie KUPUJĄCEGO do zapłaty i wyznaczy mu dodatkowy termin z zagrożeniem, że uchybienie dodatkowemu terminowi skutkować będzie możliwością odstąpienia od umowy przez SPRZEDwJĄCEGO ”. § 10 pkt 2 nowa treść postanowienia „ W przypadku braku zapłaty całości pierwszej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia przez SPRZEDwJĄCEGO od umowy, wpłacona na poczet pierwszej raty kwota staje się karą umowną, należną SPRZEDwJĄCEMU ”. § 10 pkt 3 nowa treść postanowienia „ W przypadku braku zapłaty całości kolejnej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia SPRZEDwJĄCEGO od umowy, SPRZEDwJĄCEMU przysługuje kara umowna w wys. 10% ceny lokalu, którą SPRZEDwJĄCY potrąci z kwot zwracanych KUPUJĄCEMU. Zwrot na rzecz KUPUJĄCEGO pozostałych wpłaconych kwot na poczet ceny nastąpi w terminie 60 dni od doręczenia KUPUJĄCEMU oświadczenia SPRZEDwJĄCEGO o odstąpieniu od umowy ”. § 10 pkt 4 nowa treść postanowienia „ W przypadku uchybienia terminowi płatności pozostałych rat naliczane będą odsetki ustawowe ”. 5. § 10 pkt 3 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „KUPUJĄCY ma prawo do rozwiązania umowy bez podania przyczyn za miesięcznym terminem wypowiedzenia. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY zwróci KUPUJĄCEMU kwoty dokonanych wpłat z potrąceniem pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt. 1, która stanowić będzie karę umowną, w terminie 90 dni. Zwracane kwoty nie podlegają waloryzacji i nie są oprocentowane”. § 10 pkt 5 nowa treść postanowienia „ KUPUJĄCY ma prawo do odstąpienia od umowy bez podania przyczyn za zapłatą odstępnego w wysokości 10% ceny lokalu, które SPRZEDwJĄCY potrąci z kwot zwracanych KUPUJĄCEMU. Zwrot na rzecz KUPUJĄCEGO pozostałych kwot wpłaconych na poczet ceny nastąpi w terminie 60 dni od doręczenia SPRZEDwJĄCEMU oświadczenia KUPUJĄCEGO o odstąpieniu od umowy ”. § 10 pkt 6 nowa treść postanowienia „ Zwracane kwoty nie są oprocentowane ”. 6. § 12 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „(...) niezapłacona część ceny lokalu ulega waloryzacji o wskaźnik miesięczny WIBOR (ogłoszony na pierwszy dzień roboczy każdego miesiąca) począwszy od (...) roku do dnia płatności każdej raty”. § 11 nowa treść postanowienia „ PEŁNOMOCNIK w imieniu SPRZEDwJĄCEGO oświadcza, że powyższa cena określona w § 9 uwzględnia obowiązującą obecnie 22% stawkę podatku VwT przy materiałach budowlanych, 7% stawkę VwT przy usługach budowlanych i sprzedaży mieszkań. Zastrzega zatem, że gdyby stawki te uległy zmianie, bądź wprowadzone zostały inne podatki i świadczenia publicznoprawne o charakterze mającym wpływ na cenę lokalu mieszkalnego, niespłacona część ceny lokalu wzrośnie proporcjonalnie do wzrostu cen tych świadczeń lub opłat, które są niezależne od woli stron ”. § 12 nowa treść postanowienia „ KUPUJwCY wyraża zgodę na powyższy sposób obliczania ceny i warunków płatności ”. § 12 nowa treść postanowienia wzorca umowy, które nie zostało jednak umieszczone w faktycznie zawartych umowach z konsumentami: „ PEŁNOMOCNIK w imieniu SPRZEDwJĄCEGO oświadcza, że powyższa cena lokalu podlega waloryzacji w ten sposób że: niezapłacona część ceny lokalu ulega waloryzacji o wskaźnik miesięczny WIBOR (ogłoszony na pierwszy dzień roboczy każdego miesiąca) począwszy od .... roku do dnia płatności każdej raty ”. 6 § 13 nowa treść postanowienia wzorca umowy, które zostało umieszczone w § 12 faktycznie zawartych umowach z konsumentami: „ KUPUJĄCY wyraża zgodę na powyższy sposób obliczania ceny i warunki płatności ”. 7. § 19 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra „Ewentualne spory powstałe na tle obowiązywania niniejszej Umowy Strony rozwiązywać będą w drodze negocjacji, a w przypadku braku porozumienia poddadzą je rozstrzygnięciu Sądu właściwego dla siedziby SPRZEDAJĄCEGO”. Spółka usunęła zakwestionowane postanowienie z nowego wzorca umowy. Na podstawie zgromadzonych dokumentów dokonano następujących ustaleń w zakresie zmiany treści postanowień umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka. Poniżej zestawiono zakwestionowane klauzule z nowymi postanowieniami (dowód: karty 6-7, 41-42): 1. § 3 pkt 2 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „Strony dopuszczają +-3% odchylenie metrażu mieszkania wynikające z przyczyn projektowo-technicznych, bez wzajemnych roszczeń. Podstawą rozliczenia będzie inwentaryzacja powykonawcza. Powierzchnia użytkowa lokalu wyliczona będzie zgodnie z Polską Normą nr PN-70/B-02365, którą strony zgodnie uznają za obowiązującą do wszelkich wyliczeń”. § 2 pkt 3 nowa treść postanowienia „ Powierzchnia użytkowa przedmiotowego lokalu mieszkalnego wynosi ... i została obliczona zgodnie z Polską Normą nr PN-70/B-02365, którą strony zgodnie z uznają za obowiązującą do wszelkich wyliczeń ”. 2. § 4 pkt 1 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „W przypadku niedotrzymania terminu wpłaty drugiej części kwoty określonej za lokal, określonej w § 10 pkt. 1, SPRZEDAJĄCY zastrzega sobie prawo do zmiany opisanej w § 3 lokalizacji lokalu lub rozwiązania umowy, na co KUPUJĄCY wyraża zgodę”. Spółka usunęła zakwestionowane postanowienie z nowego wzorca umowy. 3. § 4 pkt 3 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „KUPUJĄCY ma prawo dokonania cesji praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy tylko za zgodą SPRZEDAJĄCEGO. W takim przypadku sprzedający zobowiązuje się zwrócić KUPUJĄCEMU kwotę dokonanych wpłat na poczet zakupu lokalu pomniejszoną o 5% (pięć procent) w terminie 60 dni od daty podpisania umowy cesji praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy”. § 8 pkt 7 nowa treść postanowienia „ KUPUJĄCY ma prawo dokonania cesji praw i obowiązków wynikających z niniejszej umowy za zapłatą odstępnego w wysokości 5% ceny lokalu. Zapłata należnego podatku od czynności cywilnoprawnych nie obciąża spółki pod firmą: „MULTI –HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie, jak również obowiązek zgłoszenia zawarcia umowy cesji we właściwym Urzędzie Skarbowym nie spoczywa na Spółce pod firmą: „MULTI-HEKK Nieruchomości” Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie ”. 4. § 9 pkt 1 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „(...) Jeżeli KUPUJĄCY lub osoba przez niego wskazana nie przystąpi do odbioru lokalu, KUPUJĄCY upoważnia SPRZEDAJĄCEGO do przeprowadzenia odbioru lokalu przez osobę wskazaną przez SPRZEDAJĄCEGO”. Spółka usunęła zakwestionowane postanowienie z nowego wzorca umowy. 5. § 10 pkt 3 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „W przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat 7 naliczane będą odsetki ustawowe. Jeżeli uchybienie terminu przekroczy trzydzieści dni, SPRZEDAJĄCY zastrzega sobie prawo do rozwiązania umowy wstępnej ze skutkiem natychmiastowym. Brak wpłaty drugiej części kwoty określonej w pkt. 1 niniejszego paragrafu oraz w terminie wskazanym w pkt. 1 niniejszego paragrafu strony po upływie trzydziestu dni zgodnie poczytują za odstąpienie od umowy przez KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDAJĄCY potrąci tytułem kary umownej pierwszą część ceny lokalu określonej w pkt. 1 niniejszego paragrafu i sprzeda lokal innemu nabywcy”. § 8 pkt 1 nowa treść postanowienia „ W przypadku zwłoki w zapłacie należności na rzecz SPRZEDwJĄCEGO, SPRZEDwJĄCY wezwie KUPUJĄCEGO do zapłaty i wyznaczy mu dodatkowy termin z zagrożeniem, że uchybienie dodatkowemu terminowi skutkować będzie możliwością odstąpienia od umowy przez SPRZEDwJĄCEGO ”. § 8 pkt 2 nowa treść postanowienia „ W przypadku braku zapłaty całości drugiej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia przez SPRZEDwJĄCEGO od umowy, wpłacona na poczet pierwszej raty kwota staje się karą umowną, należną SPRZEDwJĄCEMU ”. § 8 pkt 3 nowa treść postanowienia „ W przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat naliczane będą odsetki ustawowe ”. 6. § 12 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „(...) niezapłacona część ceny lokalu ulega waloryzacji o wskaźnik miesięczny WIBOR (ogłoszony na pierwszy dzień roboczy każdego miesiąca) począwszy od (...) roku do dnia płatności każdej raty”. § 9 nowa treść postanowienia „ PEŁNOMOCNIK w imieniu SPRZEDwJĄCEGO oświadcza, że powyższa cena określona w § 10 uwzględnia obowiązującą obecnie 22% stawkę podatku VwT przy materiałach budowlanych, 7% stawkę VwT przy usługach budowlanych i sprzedaży mieszkań. Zastrzega zatem, że gdyby stawki te uległy zmianie, bądź wprowadzone zostały inne podatki i świadczenia publicznoprawne o charakterze mającym wpływ na cenę lokalu mieszkalnego, niespłacona część ceny lokalu wzrośnie proporcjonalnie do wzrostu cen tych świadczeń lub opłat, które są niezależne od woli stron ”. 7. § 18 umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka „Ewentualne spory powstałe na tle obowiązywania niniejszej Umowy Strony rozwiązywać będą w drodze negocjacji, a w przypadku braku porozumienia poddadzą je rozstrzygnięciu Sądu właściwego dla siedziby SPRZEDAJĄCEGO”. Spółka usunęła zakwestionowane postanowienie z nowego wzorca umowy. Prezes Urzędu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 107 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji karę pieniężną w wysokości stanowiącej równowartość do 10 000 euro za każdy dzień zwłoki w wykonaniu decyzji wydanej na podstawie art. 26 w sprawach praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów; karę pieniężną nakłada się, licząc od daty wskazanej w decyzji. Zgodnie z art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 106-108, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. Art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowi, iż Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechania jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24. Zgodnie z art. 24 ust. 1 tej ustawy zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Ww. ustawa w art. 24 ust. 2 stanowi, że przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały 8 wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego, naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Wydając decyzję nr RKT-106/2008 Prezes Urzędu nakazał przedsiębiorcy zaniechać stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów polegających na stosowaniu w umowach zawieranych z konsumentami postanowień wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych. Na podstawie zgromadzonych informacji i dokumentów Prezes Urzędu stwierdził, iż przedsiębiorca dokonał zmiany treści wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra oraz wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka. Jak wynika z zestawienia postanowień umownych przedstawionych w części ustalającej niniejszej decyzji niektóre z zakwestionowanych postanowień zostały usunięte, a niektóre zastąpione nowymi klauzulami. W celu stwierdzenia, czy przedsiębiorca wykonał nakaz zaniechania stosowania niedozwolonych postanowień umownych w zakresie zmiany klauzul wzorców umów konieczne było dokonanie oceny treści nowych wzorców pod kątem obecności w nich postanowień tożsamych z postanowieniami uznanymi w decyzji nr RKT-106/2008 za tożsame z klauzulami wpisanymi do rejestru. Przeprowadzona analiza porównawcza zakwestionowanych oraz nowych postanowień przytoczonych w części ustalającej pozwoliła na uznanie, iż w nowych wzorcach umów nie występują klauzule uznane w punktach I.1., I.2, I.3, I.6, I.7, I.8, I.9 sentencji decyzji nr RKT-106/2008 za tożsame z wpisanymi do rejestru niedozwolonych postanowień umownych. Natomiast w sprawie postanowień przytoczonych w pkt. I.4 i I.5 sentencji decyzji nr RKT-106/2008 Prezes Urzędu stwierdził, iż w nowych wzorcach umów zawarte zostały postanowienia, które są tożsame z klauzulami wpisanymi do rejestru niedozwolonych postanowień umownych. Tym samym zakwestionowane postanowienia zostały zastąpione w sposób, który nie pozwala na stwierdzenie zaprzestania stosowania we wzorcach umów, postanowień które zostały wpisane do rejestru niedozwolonych postanowień umownych w zakresie określonych w decyzji nr RKT- 106/2008. W pkt I.4 sentencji decyzji nr RKT-106/2008, zakwestionowane zostały postanowienia: „ Brak wpłaty pierwszej raty w terminie wskazanym w § 9 pkt 1 strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDwJĄCY potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty i sprzeda lokal innemu nabywcy ”. „ W przypadku uchybienia terminowi płatności pozostałych rat naliczane będą odsetki ustawowe. Uchybienie terminu przekraczające trzydzieści dni strony zgodnie poczytują za rezygnację KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDwJĄCY potrąci tytułem kary umownej wpłaty dokonane na poczet pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt 1 i sprzeda lokal innemu nabywcy ”. „ W przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat naliczane będą odsetki ustawowe. Jeżeli uchybienie terminu przekroczy trzydzieści dni, SPRZEDwJĄCY zastrzega sobie prawo do rozwiązania umowy wstępnej ze skutkiem natychmiastowym. Brak wpłaty drugiej części kwoty określonej w pkt. 1 niniejszego paragrafu oraz w terminie wskazanym w pkt. 1 niniejszego paragrafu strony po upływie trzydziestu dni zgodnie poczytują za odstąpienie od umowy przez KUPUJĄCEGO, a umowę uznają za rozwiązaną. W takim przypadku SPRZEDwJĄCY potrąci tytułem kary umownej pierwszą część ceny lokalu określonej w pkt 1 niniejszego paragrafu i sprzeda lokal innemu nabywcy ”. Powyższe postanowienia zostały prawomocnie uznane w decyzji nr RKT-106/2008 za tożsame z poniżej przytoczonymi klauzulami wpisanymi do rejestru niedozwolonych postanowień umownych: 9 Postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 7.12.2006r. sygn. akt XVII Amc 172/05, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 20.02.2007r. pod numerem 1037, w sprawie z powództwa Andrzeja Szelińskiego przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej „Domena” z/s w Warszawie: „ W przypadku odstąpienia od umowy realizacyjnej z przyczyn określonych w pkt 2, a także rozwiązania umowy przez Nabywcę, Spółdzielnia dokonuje zwrotu pieniędzy (...) w terminie 30 dni od dokonania wpłaty przez następcę, po potrąceniu 5% sumy dodatkowych wpłat ”. Postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 21.12.2004r. sygn. akt XVII Amc 69/03, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 22.02.2005r. pod numerem 288 i 286, w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Sosnowieckiej Spółdzielni Budownictwa Mieszkaniowego „Nowa” w Sosnowcu: „ W przypadku rezygnacji przez Przyszłego Użytkownika (Członka Spółdzielni) z finansowania inwestycji wpłacona kwota podlega zwrotowi bez odsetek, przy czym Spółdzielnia potrąci z wpłaconej kwoty 5% tytułem kosztów obsługi i podjętego ryzyka. Zwrot kwoty po potrąceniu w/w kosztów nastąpi w terminie 30 dni od daty wstąpienia nowego Członka Spółdzielni w miejsce członka występującego (rezygnującego) ”. „ W przypadku rezygnacji (złożonej na piśmie) z dalszego finansowania budowy lub wypowiedzenia umowy zgodnie z § 4 pkt 2 Spółdzielnia potrąci Przyszłemu Użytkownikowi: a) 5% wartości umownej na dzień złożonej rezygnacji tytułem zwrotu kosztów obsługi inwestorskiej, b) 3% wartości umownej na dzień złożenia rezygnacji tytułem podjętego ryzyka inwestycyjnego przez S.S.B.M. NOWw. Wniesione przez rezygnującego Przyszłego Użytkownika wpłaty bez odsetek, pomniejszone o w/w potrącenia zostaną Mu zwrócone przez Spółdzielnię, w terminie 30 dni od dnia wstąpienia w miejsce rezygnującego innego członka Spółdzielni ”. Postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 17.08.2006r. sygn. akt XVII Amc 100/05, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 9.11.2006r. pod numerem 919, w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Przedsiębiorstwu Budownictwa i Obrotu Towarowego „Fronton” Sp. z o.o. w Krakowie: „ W przypadku, gdy winnym odstąpienia od umowy jest nabywca tj. w przypadkach opisanych w § 6 pkt 1 a, b, c oraz 2a, zobowiązany jest on dodatkowo do zapłacenia Frontonowi kary w wysokości 10% ceny lokali z dnia odstąpienia od umowy. Fronton ma prawo potrącenia przedmiotowej kary ze zwracanej kwoty zaliczek. W przypadku, gdy odstąpienie następuje z przyczyn leżących po stronie nabywcy tj. w przypadkach opisanych w § 6 pkt 1 oraz 2a, zobowiązany jest on dodatkowo do zapłacenia Frontonowi kary w wysokości 5% ceny lokalu z dnia odstąpienia od umowy. Fronton ma prawo potrącenia przedmiotowej kary ze zwracanej kwoty zaliczek ”. Postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 18.05.2005r. sygn. akt XVII Amc 86/03, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 28.09.2006r. pod numerem 887, w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko J.W. Construction Holding S.A. w Ząbkach: „W przypadku, gdy Sprzedający odstąpi od umowy z powodu jej nienależytego wykonania przez Kupującego lub Kupujący odstąpi od umowy z przyczyn innych niż określone w ust. 1, Sprzedający zwróci wpłacone przez Kupującego kwoty złotowe, po potrąceniu 5% łącznej ceny kupna. Zwracane kwoty nie podlegają waloryzacji i nie są oprocentowane. Zwrot nastąpi w terminie 3 tygodni od znalezienia nowego nabywcy tego samego lokalu i dokonania przez nowego nabywcę wpłat na poczet kupna lokalu w wysokości nie mniejszej niż kwota zwracana Kupującemu, jeżeli nowy nabywca tego samego lokalu nie zostanie znaleziony w terminie 12 miesięcy od daty odstąpienia od umowy, to Sprzedający zwróci Kupującemu 10 wpłacone przez niego kwoty po potrąceniu 5% łącznej ceny kupna tytułem kary umownej. W tym przypadku zwrot nastąpi w terminie 30 dni od upływu 12 miesięcy od daty odstąpienia od umowy”. Postanowienia przytoczone poniżej zostały uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 22.11.2004r. sygn. akt XVII Amc 55/03, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 1.03.2005r. pod numerami 368 i 369 , w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Budlex Sp. z o.o. w Toruniu: „ Kupujący może rozwiązać niniejszą umowę w każdym czasie z zachowaniem 7 dniowego okresu wypowiedzenia z obowiązkiem zapłaty narosłych od dnia zawarcia umowy odsetek, kar umownych oraz z obowiązkiem zapłaty kary umownej z tytułu rozwiązania niniejszej umowy przez Kupującego w wysokości 10% ceny określonej w § 6 ust. 1 ”, „ W przypadku określonym w § 5 ust. 11 i § 10 ust. 2 pkt b) Kupujący zapłaci sprzedającemu karę umowną w wysokości 10% ceny określonej w § 6 ust. 1 ”. Z dniem 1.03.2009r. zostały wprowadzone do stosowania nowe wzorce umów. W nowych wzorcach umów zakwestionowane powyżej przytoczone postanowienia zastąpione zostały następującymi postanowieniami: - w sprawie wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra: § 10 pkt 1 „ W przypadku zwłoki w zapłacie należności na rzecz SPRZEDwJĄCEGO, SPRZEDwJĄCY wezwie KUPUJĄCEGO do zapłaty i wyznaczy mu dodatkowy termin z zagrożeniem, że uchybienie dodatkowemu terminowi skutkować będzie możliwością odstąpienia od umowy przez SPRZEDwJĄCEGO ”. § 10 pkt 2 „ W przypadku braku zapłaty całości pierwszej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia przez SPRZEDwJĄCEGO od umowy, wpłacona na poczet pierwszej raty kwota staje się karą umowną, należną SPRZEDwJĄCEMU ”. § 10 pkt 3 „ W przypadku braku zapłaty całości kolejnej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia SPRZEDwJĄCEGO od umowy, SPRZEDwJĄCEMU przysługuje kara umowna w wys. 10% ceny lokalu, którą SPRZEDwJĄCY potrąci z kwot zwracanych KUPUJĄCEMU. Zwrot na rzecz KUPUJĄCEGO pozostałych wpłaconych kwot na poczet ceny nastąpi w terminie 60 dni od doręczenia KUPUJĄCEMU oświadczenia SPRZEDwJĄCEGO o odstąpieniu od umowy ”. § 10 pkt 4 „ W przypadku uchybienia terminowi płatności pozostałych rat naliczane będą odsetki ustawowe ”. - w sprawie wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dla mieszkań gotowych dotyczącej Inwestycji Julianka: § 8 pkt 1 „ W przypadku zwłoki w zapłacie należności na rzecz SPRZEDwJĄCEGO, SPRZEDwJĄCY wezwie KUPUJĄCEGO do zapłaty i wyznaczy mu dodatkowy termin z zagrożeniem, że uchybienie dodatkowemu terminowi skutkować będzie możliwością odstąpienia od umowy przez SPRZEDwJĄCEGO ”. § 8 pkt 2 „ W przypadku braku zapłaty całości drugiej raty w dodatkowym terminie i odstąpienia przez SPRZEDwJĄCEGO od umowy, wpłacona na poczet pierwszej raty kwota staje się kwotą umowną, należną SPRZEDwJĄCEMU ”. § 8 pkt 3 „ W przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat naliczane będą odsetki ustawowe ”. Analiza porównawcza nowych treści postanowień z zakwestionowanymi w punkcie I.4 sentencji decyzji nr RKT-106/2008 wykazała, iż nadal są one tożsame z klauzulami wpisanymi do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, gdyż przewidują kary umowne w wysokości wpłaconej kwoty na poczet pierwszej raty lub 10% ceny lokalu w sytuacji nie dokonania wpłaty całości pierwszej, drugiej lub kolejnej raty. Okoliczności naliczania tych kar określone w przypadku zakwestionowanych w decyzji postanowień oraz nowych postanowieniach wzorców umów są takie same. Pomimo, iż w nowych wzorcach umów przewidziane są wezwania konsumentów do zapłaty powstałych zaległości przed 11 odstąpieniami od umów, to jednak wysokość kar, jaka może zostać nałożona na konsumentów nie została obniżona. Biorąc pod uwagę uzasadnienie w sprawie praktyki określonej w pkt. I.4 sentencji decyzji, nowe treści postanowień nadal przewidują rażąco wygórowane kary umowne oraz w taki sam sposób określają wysokość kar, jakie mogą być nałożone na konsumentów. Ponieważ w nowych wzorcach nie zmieniono sposobu naliczania wysokości kar na niższe niż określone w postanowieniach wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, Prezes Urzędu uznał, iż nowe postanowienia nadal w taki sam sposób określają wysokości kar, jakie w tożsamych okolicznościach mogły zostać nałożone na konsumentów w przypadku ocenionych w ww. decyzji postanowień. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności nie można uznać, iż przedsiębiorca zmienił treść postanowień przytoczonych w pkt. I.4 sentencji decyzji nr RKT-106/2008 w taki sposób, iż nie stosuje już w nowych wzorcach umów klauzul wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, a tym samym, iż wykonał nakaz zaniechania stosowania zakwestionowanych postanowień w przedmiotowym zakresie. Dlatego też Prezes Urzędu uznał, iż zachodzą podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę kary z tytułu zwłoki w wykonaniu tej części nakazu określonego w decyzji nr RKT-106/2008. W pkt I.5 sentencji decyzji nr RKT-106/2008, zakwestionowane zostało postanowienie wzorca umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra: „ KUPUJĄCY ma prawo do rozwiązania umowy bez podania przyczyn za miesięcznym terminem wypowiedzenia. W takim przypadku SPRZEDwJĄCY zwróci KUPUJĄCEMU kwoty dokonanych wpłat z potrąceniem pierwszej raty, lecz nie więcej niż 10% ceny mieszkania określonej w § 9 pkt. 1, która stanowić będzie karę umowną, w terminie 90 dni. Zwracane kwoty nie podlegają waloryzacji i nie są oprocentowane ”. W decyzji zostało stwierdzone, iż jest ono tożsame z postanowieniami wpisanymi do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, które zostały przytoczone w uzasadnieniu w sprawie nie zaprzestania stosowania postanowień zakwestionowanych w pkt. I.4 sentencji decyzji nr RKT-106/2008. Dodatkowo uznano, iż powyższe postanowienie jest tożsame z następującymi klauzulami: Postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 24.11.2004r. sygn. akt XVII Amc 71/03, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 22.02.2005r. pod numerem 270, w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Jackowi Banaszkowi i Zbigniewowi Olejnikowi Przedsiębiorstwu Budowlanemu „Warta” Spółce cywilnej w Różankach: „ W przypadku rezygnacji z kupna lokalu zwrot sum wniesionych na jego kupno (...) nastąpi: a) po odliczeniu kosztów obsługi tj. 5% planowanego kosztu lokalu w terminie 14 dni od daty wskazania przez rezygnującego innego Kupującego, który wniesie równoważną sumę i podpisze ze spółką umowę, b) po odliczeniu kosztów obsługi tj. 10% planowanego kosztu lokalu w terminie 90 dni od dnia rezygnacji w przypadku nie wskazania następcy. ” Również postanowienie przytoczone poniżej zostało uznane za niedozwolone wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 23.11.2006r. sygn. akt XVII Amc 156/05, a do rejestru niedozwolonych postanowień umownych wpisane w dniu 23.01.2007r. pod numerem 1006, w sprawie z powództwa Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Przedsiębiorstwu Budowlano Usługowemu „Versus” Sp. z o.o. w Krakowie: „Kupujący ma prawo odstąpienia od umowy z przyczyn leżących po ich stronie, kiedy zostało złożone pisemne oświadczenie o wypowiedzeniu. Zwrot wpłaconych pieniędzy nastąpi w rozliczeniu nominalnym, po podpisaniu nowej umowy sprzedaży na przedmiotowy lokal. Bądź w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy po wypowiedzeniu.” Z dniem 1.03.2009r. do stosowania został wprowadzony nowy wzorzec umowy wstępnej kupna sprzedaży lokalu dotyczącej Inwestycji Elektra. Zakwestionowane powyżej przytoczone postanowienie zastąpione zostało następującymi postanowieniami: 12 § 10 pkt 5 „ KUPUJĄCY ma prawo do odstąpienia od umowy bez podania przyczyn za zapłatą odstępnego w wysokości 10% ceny lokalu, które SPRZEDwJĄCY potrąci z kwot zwracanych KUPUJĄCEMU. Zwrot na rzecz KUPUJĄCEGO pozostałych kwot wpłaconych na poczet ceny nastąpi w terminie 60 dni od doręczenia SPRZEDwJĄCEMU oświadczenia KUPUJĄCEGO o odstąpieniu od umowy ”. § 10 pkt 6 „ Zwracane kwoty nie są oprocentowane ”. W powyżej powołanych postanowieniach wpisanych do rejestru został określony długi okres, w jakim Spółka ma prawo dysponować środkami przed ich zwrotem konsumentom. Sąd oprócz wysokości kary, jaką przedsiębiorca ma prawo zatrzymać w sytuacji odstąpienia do umowy przez konsumenta, zakwestionował również okres, w którym ma on prawo do bezpłatnego korzystania ze środków konsumenta, nie płacąc z tego tytułu żadnych odsetek lub innego ekwiwalentu. W nowej treści postanowienia skrócony został jedynie termin, w jakim mają zostać zwrócone środki wpłacone przez konsumentów z 90 dni do 60 dni. Skrócenie okresu przetrzymywania środków nie można uznać za wystarczający, pomimo, iż jest on obecnie krótszy niż okres zakreślony w postanowieniach wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych. Brak jest uzasadnienia dla przetrzymywania środków należnych konsumentowi przez 60 dni. Pomimo, iż w obecnej treści nie zostało zaznaczone, iż przedsiębiorca ma prawo do zachowania kwoty o równowartości pierwszej raty, to obecnie kwota jaką ma prawo zachować przedsiębiorca wynosi wprost 10% ceny lokalu. Wysokość kary, jaką może zostać obciążony konsument, w powyżej opisanych okolicznościach, zgodnie z uzasadnieniem w sprawie oceny zaniechania stosowania praktyki określonej w pkt I.4 sentencji decyzji uznano za niedozwoloną. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności nie można uznać, iż przedsiębiorca zmienił treść postanowienia przytoczonego w pkt. I.5 sentencji decyzji nr RKT-106/2008 w taki sposób, iż nie stosuje już klauzuli wpisanej do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, a tym samym, iż wykonał nakaz zaniechania stosowania we wzorcu umowy dotyczącej inwestycji Elektra zakwestionowanego postanowienia. Dlatego też Prezes Urzędu uznał, iż zachodzą podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę kary z tytułu zwłoki w wykonaniu tej części nakazu określonego w decyzji nr RKT-106/2008. Nowe wzorce umów dotyczące inwestycji Julianka i Elektra zostały wprowadzone do stosowania z dniem 1.03.2009r. Jak ustalono, od początku roku 2009 Spółka nie zawierała umów dotyczących inwestycji Julianka, a umowy zawarte wcześniej zostały zrealizowane. Jednak na dzień 4.02.2011r. (data pisma Spółki) przedsiębiorca dysponował kilkoma lokalami inwestycji Julianka, które mogły zostać sprzedane (dowód: karta nr 89). Tym samym Spółka może zawrzeć umowy z konsumentami w oparciu o wzorzec, który nadal zawiera niedozwolone postanowienie umowne. W sprawie inwestycji Elektra w oparciu o ocenione w niniejszej decyzji nowe wzorce umów, Spółka zawierała umowy z konsumentami (dowód: karty nr 19 i 40). Dodatkowo na dzień 4.02.2011r. (data pisma Spółki) przedsiębiorca dysponował kilkoma lokalami inwestycji Elektra, które mogły zostać sprzedane (dowód: karta nr 89). Biorąc pod uwagę powyższe oceniane w niniejszym postępowaniu wzorce mogą być wykorzystane przy sprzedaży ostatnich lokali, którymi dysponuje Spółka. Na podstawie powyżej opisanej analizy treści nowych wzorców umów, Prezes Urzędu stwierdził, iż brak jest podstaw do uznania, iż przedsiębiorca wykonał w całości nakaz określony w decyzji nr RKT-106/2008 w zakresie dokonania zmiany postanowień wzorców umów wykorzystywanych przy zawieraniu umów z konsumentami w opisanym zakresie. Mając powyższe na uwadze, Prezes Urzędu uznał, iż jest uzasadnione nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej, o jakiej mowa w art. 107 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów za niewykonanie decyzji nr RKT-106/2008. Kara pieniężna powinna być nałożona w takiej wysokości, aby spełniała funkcję represyjną za naruszenie przepisów tej ustawy tj., aby była sankcją finansową za zwłokę w wykonaniu decyzji. Ponadto kara 13 pieniężna powinna pełnić funkcję prewencyjną tj. zapobiec naruszeniu w przyszłości przez tego przedsiębiorcę przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przy wyznaczeniu terminu początku naliczania kary przyjęta została następująca metodologia: przedsiębiorca wyjaśnił, iż z dniem 1.03.2009r. do stosowania zostały wprowadzone nowe wzorce umów wstępnych kupna – sprzedaży lokalów dotyczących zarówno Inwestycji Elektra, jak i Julianka. Prezes Urzędu uznał, iż okres dwóch miesięcy od uprawomocnienia się decyzji jest okresem, który powinien był wystarczyć przedsiębiorcy na zaniechanie zakwestionowanych praktyk. Tym samym Prezes Urzędu, jako pierwszy dzień opóźnienia w wykonaniu decyzji, przyjął 20.03.2009r. Zgodnie z art. 111 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa w art. 106-108, należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. W związku z powyższym Prezes Urzędu wyliczając wysokość kary uwzględnił działania podjęte przez przedsiębiorcę w związku ze wszczęciem niniejszego postępowania. W przedmiotowym przypadku określając wysokość kary za każdy dzień zwłoki w wykonaniu decyzji wzięto pod uwagę fakt, iż przedsiębiorca nie zaniechał stosowania we wzorcach niektórych z zakwestionowanych postanowień, nawet pomimo wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary z tytułu zwłoki w wykonaniu decyzji nakazującej zaniechanie stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Nakładając karę pieniężną określoną w art. 107 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu stwierdził, iż Spółka, jako podmiot o wieloletnim doświadczeniu powinna zdawać sobie sprawę, iż niedozwolone jest stosowanie postanowień wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowień umownych, w sprawie których Prezes Urzędu wydał prawomocną decyzję nakazującą zaniechania ich stosowania. Prezes Urzędu wydając decyzję nr RKT-106/2008 nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną. Miała ona spełniać funkcję prewencyjną oraz represyjną. Jednak jak wynika z dokonanych w niniejszej decyzji ustaleń nie spełniła ona przedmiotowych funkcji, gdyż przedsiębiorca nie zaniechał stosowania zakwestionowanych praktyk. Zgodnie z art. 107 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorców, w drodze decyzji karę pieniężną w wysokości stanowiącej równowartość do 10 000 euro za każdy dzień zwłoki w wykonaniu decyzji wydanej na podstawie art. 26 w sprawach praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów; karę pieniężną nakłada się, licząc od daty wskazanej w decyzji. W przedmiotowym przypadku wysokość kary została określona na kwotę 6,8 euro za każdy dzień zwłoki, co stanowi jedynie 0,068% kary maksymalnej. Biorąc pod uwagę powyższe Prezes Urzędu określając wysokość kary uznał, iż celowym jest nałożenie na przedsiębiorcę kary wynoszącej 6,8 euro za każdy dzień zwłoki, co łącznie stanowi równowartość 5 045,6 euro, czyli kary w wysokości 19 982 zł (słownie: dziewiętnastu tysięcy dziewięciuset osiemdziesięciu dwóch złotych) poczynając od dnia 20.03.2009r. do dnia 31.03.2011r. Wartość euro przeliczono według zasady wskazanej w art. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj. wg kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego, poprzedzającego rok nałożenia kary, czyli 31 grudnia 2010r., który w tym dniu wynosił 3,9603 zł. Uwzględniając powyższe orzeczono, jak w pkt. I sentencji decyzji . II. Na podstawie art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeżeli postępowanie zostało wszczęte z urzędu i w jego wyniku Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca lub związek przedsiębiorców, który dopuścił się tego naruszenia, zobowiązany jest ponieść koszty postępowania. Zgodnie z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach, w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. 14 Postępowanie przeciwko przedsiębiorcy w sprawie nałożenia kary pieniężnej, zostało wszczęte z urzędu. Na podstawie ustaleń dokonanych w trakcie postępowania w punkcie I decyzji stwierdzone zostało naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kosztami niniejszego postępowania dla Prezes Urzędu, są wydatki w wysokości 43 zł związane z korespondencją prowadzoną z przedsiębiorcą. W związku z powyższym Prezes Urzędu postanowił obciążyć przedsiębiorcę kosztami postępowania w wysokości 43 zł (słownie: czterdziestu trzech złotych). Na podstawie art. 264 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie termin 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na uiszczenie kosztów niniejszego postępowania. Powyższą kwotę należy wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Uwzględniając powyższe orzeczono, jak w pkt. II sentencji decyzji . Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 kodeksu postępowania cywilnego – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. W przypadku jednak kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w punkcie II niniejszej decyzji, stosownie do art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z 479 32 § 1 i § 2 kodeksu postępowania cywilnego, przedsiębiorcy przysługuje prawo wniesienia zażalenia do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji. Dyrektor Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Maciej Fragsztajn
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RKT-430-2/10/SB
- Rodzaj praktyki
- Ochrona zbiorowych interesów konsumentów
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 68.10 Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek
- Region
- Opolskie
- Strony
- "MULTI-HEKK" Nieruchomości Sp. z o.o. z siedzibą w Oleśnie
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów