RKT-41/2014

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KATOWICACH Katowice, dnia 04 grudnia 2014 r. RKT-61-07/14/MZ DECYZJA Nr RKT – 41 /2014 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.) oraz § 2 pkt 4 i § 5 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), – działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: po przeprowadzeniu z urzędu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przeciwko Markowi Dybowskiemu, prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu: I. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu, polegającą na naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, poprzez brak określania w umowach o kredyt konsumencki, zawieranych z konsumentami, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania ustalonej w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia, co jest niezgodne z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 4 sierpnia 2014 r .; II. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu, polegającą na braku wskazania w umowach o kredyt konsumencki, zawieranych z konsumentami, organu nadzoru właściwego w sprawach ochrony konsumentów, co jest niezgodne z art. 30 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 4 sierpnia 2014 r .; III. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski 2 w Zabrzu, polegającą na braku podawania konsumentom, przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki, na trwałym nośniku, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania, co jest niezgodne z art. 13 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 4 sierpnia 2014 r .; IV. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu, polegającą na braku podawania konsumentom w formularzach informacyjnych informacji o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany, co jest niezgodne z art. 13 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 4 sierpnia 2014 r .; V. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów praktykę stosowaną przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu, polegającą na braku wręczania konsumentom, przy zawarciu umowy o kredyt konsumencki, wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy, z oznaczeniem imienia, nazwiska (nazwy) i adresu zamieszkania (siedziby) przedsiębiorcy, co jest niezgodne z art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i stanowi naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 4 sierpnia 2014 r .; VI. Na podstawie art. 77 ust. 1 i art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz na podstawie art. 263 § 1 i art. 264 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), w związku z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów postanawia się obciążyć Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu kosztami przeprowadzonego postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów i zobowiązać ww. przedsiębiorcę do zwrotu na rzecz Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów kwoty 30,00 zł (słownie: trzydziestu złotych), w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej „Prezesem Urzędu”) zostało przeprowadzone z urzędu pod sygn. akt RKT-405-19/13/MZ postępowanie wyjaśniające w sprawie wstępnego ustalenia, czy nastąpiło naruszenie uzasadniające wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów przez Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu (zwany dalej także „Przedsiębiorcą” lub „Pożyczkodawcą”). W toku przedmiotowego postępowania wyjaśniającego zbadane zostały pod kątem naruszenia przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej również „ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów”) warunki umów zawieranych przez Przedsiębiorcę z konsumentami, w oparciu o wykorzystywane w obrocie wzorce umowne. Analiza ich treści dała podstawy do przyjęcia, iż mogło dojść do naruszenia przez Przedsiębiorcę przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z tym w dniu 11.07.2014 r. Postanowieniem Nr 1 wszczęte zostało w tej sprawie z urzędu postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów (dowód: karty nr 1-2). Postanowieniem nr 2 z tej samej daty (dowód: karta nr 4) w poczet dowodów zaliczono materiały zgromadzone w toku ww. postępowania wyjaśniającego (dowód: karty nr 7-64). 3 Przedsiębiorcy postawiono zarzuty naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w drodze podejmowania bezprawnych działań godzących w zbiorowe interesy konsumentów polegających na naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, poprzez: 1. brak określania w umowach o kredyt konsumencki, zawieranych z konsumentami, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania ustalonej w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia, co może być niezgodne z art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 2. brak wskazania w umowach o kredyt konsumencki, zawieranych z konsumentami, organu nadzoru właściwego w sprawach ochrony konsumentów, co może być niezgodne z art. 30 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 3. brak podawania konsumentom, przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki, na trwałym nośniku, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania, co może być niezgodne z art. 13 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 4. brak podawania konsumentom w formularzach informacyjnych informacji o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany, co może być niezgodne z art. 13 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów; 5. brak wręczania konsumentom, przy zawarciu umowy o kredyt konsumencki, wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy, z oznaczeniem imienia, nazwiska (nazwy) i adresu zamieszkania (siedziby) przedsiębiorcy, co może być niezgodne z art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm.) i może stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca w toku postępowania udzielił odpowiedzi w pismach z dnia 1.09.2014 r. (dowód: karty nr 70-120) i z dn. 28.10.2014 r. (dowód: karty nr 123-186). Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, pismem z dnia 31.10.2014 r., Przedsiębiorca został poinformowany o zakończeniu zbierania materiału dowodowego (dowód: karta nr 187). W wyznaczonym terminie Przedsiębiorca nie skorzystał z prawa do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Prezes Urzędu ustalił następujący stan faktyczny. Marek Dybowski prowadzi działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (dowód: karty nr 6 i 67). Przedsiębiorca udziela pożyczek gotówkowych konsumentom, tzw. chwilówek, udzielanych na okres jednego miesiąca. Pożyczkodawca oferuje trzy rodzaje produktów, które określa jako: pożyczkę z 15% prowizji, pożyczkę z 20% prowizji oraz pożyczkę z 25% prowizji. Prowizja uiszczana jest przez konsumenta z góry, w dniu zawarcia umowy. Spłata następuje jednorazowo. Zabezpieczeniem wierzytelności jest weksel własny in blanco z deklaracją wekslową. Wzorzec umowy pożyczki (mający zastosowanie do każdej z ww. wartości prowizji) stosowany jest od stycznia 2012 roku. 4 Ustalono, że w zawieranych umowach o kredyt konsumencki nie zamieszczono informacji o rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania ustalonej w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia, a także o organie nadzoru właściwym w sprawach ochrony konsumentów. Ustalono, że Przedsiębiorca nie podaje konsumentom, przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki, na trwałym nośniku, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania. Ustalono, że Pożyczkodawca nie podaje konsumentom w formularzach informacyjnych informacji o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany oraz ustalono, iż konsumenci nie otrzymują, przy zawarciu umowy o kredyt konsumencki, wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy (dowód: karty nr 12-64). Przedsiębiorca zmienił wzorce umowy pożyczki, od dnia 4.08.2014 r. wprowadzając do obrotu trzy wzorce umów („umowa 15%”, „umowa 20%” i „umowa 25%”) zawierające: − określenie rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania (RRSO) wraz z założeniami przyjętymi w celu jej obliczenia - § 3 ust. 7 wzorca „umowy 15%”, § 3 ust. 9 wzorców „umowy 20%” i „umowy 25%” (dowód: karty nr 126, 137, 146, 157, 166 i 177); − postanowienie o treści „Organem właściwym w sprawach ochrony konsumentów jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów” - § 13 w każdym z wzorców (dowód: karty nr 128, 139, 148, 159, 168 i 179). Do formularzy informacyjnych dotyczących kredytu konsumenckiego, stosowanych od dnia 4.08.2014 r. zostały wprowadzone informacje: − rzeczywistej rocznej stopie oprocentowania (RRSO) wraz z założeniami przyjętymi w celu jej obliczenia (dowód: karty nr 129, 140, 149, 160, 169 i 180). − stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany - w rubryce o nazwie „skutki braku płatności” (dowód: karty nr 130, 141, 150, 161, 170 i 181). Ponadto, od dnia 4.08.2014 r. Przedsiębiorca rozpoczął stosowanie wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy (stanowiącego załącznik do umowy pożyczki), z oznaczeniem imienia, nazwiska, nazwy i siedziby przedsiębiorcy - dowód: karty nr 132, 143, 152, 163, 172 i 183. Przedsiębiorca przedstawił kopie trzech umów pożyczek zawartych z konsumentami w dniach 5.08.2014 r., 7.08.2014 r. i 8.08.2014 r. z zastosowaniem zmienionych wzorców (dowód: karty nr 71-119). Prezes Urzędu zważył, co następuje. W pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie, czy w okolicznościach przedmiotowej sprawy doszło do naruszenia interesu publicznoprawnego . Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, celem regulacji w niej przyjętej jest zapewnienie rozwoju i ochrony konkurencji, a także podejmowana w interesie publicznym ochrona przedsiębiorców narażonych na stosowanie praktyk ograniczających konkurencję i ochrona interesów konsumentów. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów ma zatem charakter publicznoprawny i służy ochronie interesu ogólnospołecznego; w odniesieniu do przedsiębiorców chroni konkurencję, a w odniesieniu do konsumentów ich interesy jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym. Instrumenty w niej przewidziane mogą być stosowane jedynie wówczas, gdy na skutek działań sprzecznych z przepisami prawa naruszony został interes publiczny. Ma to miejsce w szczególności wtedy, gdy określonymi działaniami dotknięty jest szerszy krąg uczestników rynku, względnie, gdy wywołują one na rynku niekorzystne zjawiska (wyrok Sądu Antymonopolowego z dn. 24 października 1991 r., sygn. akt XV Amr 8/90). 5 O naruszeniu interesu publicznoprawnego w przedmiotowej sprawie świadczy fakt, iż objęte zarzutem działanie Przedsiębiorcy wymierzone jest w szeroki krąg uczestników rynku. Jest ono skierowane do członków określonej zbiorowości tj. wszystkich rzeczywistych odbiorców oferowanych przez Przedsiębiorcę pożyczek. Negatywne skutki wynikające z zakwestionowanej praktyki godzą zatem w szeroki i bliżej nieokreślony krąg konsumentów, będących najsłabszymi uczestnikami obrotu gospodarczego. Zachowanie Przedsiębiorcy skutkuje zatem znacznym stopniem zagrożenia interesu publicznoprawnego, co wynika z powszechnego charakteru stosowanej przez Przedsiębiorcy praktyki. W tym stanie rzeczy uznać należy, że w niniejszej sprawie ma miejsce naruszenie przez Przedsiębiorcę interesu publicznoprawnego, co uzasadnia ocenę jego zachowania na rynku w świetle przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów . Stosownie do art. 24 ust. 2 ww. ustawy przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności: 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 101); 2) naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji; 3) nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje natomiast, że nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Konsumentem w rozumieniu ww. ustawy jest osoba fizyczna dokonująca czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową, zgodnie z art. 22 1 Kodeksu cywilnego w związku z art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zbiorowe interesy konsumentów podlegają zatem ochronie przed wymierzonymi w nie naruszeniami polegającymi na sprzecznych z prawem działaniach przedsiębiorców. Uznanie określonego działania przedsiębiorcy za niezgodne z zakazem stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów wymaga wykazania, że spełnione zostały kumulatywnie następujące przesłanki: − oceniane zachowanie musi być podejmowane przez podmiot będący przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, − praktyka musi godzić w zbiorowe interesy konsumentów, − zachowanie przedsiębiorcy nosi znamiona bezprawności. Status przedsiębiorcy Zgodnie z art. 4 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez przedsiębiorcę rozumie się przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.) wynika, że przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. „Działalnością gospodarczą” jest zgodnie z przepisem art. 2 tej ustawy, zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. W niniejszym postępowaniu podmiot będący stroną postępowania posiada status przedsiębiorcy, gdyż prowadzi działalność na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności. Zachowania niniejszego podmiotu podlegają zatem bez wątpienia 6 kontroli dokonywanej na podstawie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Tym samym Prezes Urzędu stwierdził, że pierwsza przesłanka niezbędna do uznania działań Przedsiębiorcy za niezgodne z zawartym w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów zakazem stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów została spełniona. Naruszenie zbiorowych interesów konsumentów Drugą przesłanką, jaką należy wziąć pod uwagę w niniejszej sprawie jest udowodnienie, iż kwestionowane zachowanie przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów oraz, że narusza zbiorowe interesy konsumentów. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie objaśnia znaczenia pojęć „godzenia w interesy konsumentów” oraz „zbiorowego interesu konsumentów”. Należy przyjąć, że interesem, który podlega ochronie na podstawie art. 24 powołanej ustawy jest interes prawny, rozumiany jako określone potrzeby konsumenta uznane przez ustawodawcę za godne ochrony. Działanie przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów wtedy, gdy wywołuje negatywne skutki w sferze ich praw i obowiązków. Wskazówki co do tego, jak należy pojmować zbiorowy interes konsumentów zawarte są natomiast w art. 24 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który stanowi, że nie jest zbiorowym interesem suma indywidualnych interesów konsumentów. W wyroku z dnia 10 kwietnia 2008 r. (sygn. akt III SK 27/07) Sąd Najwyższy wskazał, iż wystarczające dla stwierdzenia, że ma miejsce naruszenie zbiorowych interesów konsumentów powinno być ustalenie, że zachowanie przedsiębiorcy nie jest podejmowane w stosunku do zindywidualizowanych konsumentów, lecz względem członków danej grupy (określonego kręgu podmiotów) wyodrębnionych spośród ogółu konsumentów za pomocą wspólnego dla nich kryterium. W ww. wyroku Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, iż sformułowanie „nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów” należy rozumieć w ten sposób, że liczba indywidualnych konsumentów, których interesy zostały naruszone nie decyduje o tym, czy dana praktyka narusza zbiorowe interesy konsumentów. Praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów jest bowiem takie zachowanie przedsiębiorcy, które podejmowane jest w warunkach wskazujących na powtarzalność zachowania w stosunku do indywidualnych konsumentów wchodzących w skład grupy, do której adresowane są zachowania przedsiębiorcy w taki sposób, iż potencjalnie ofiarą takiego zachowania może być każdy konsument będący klientem lub potencjalnym klientem przedsiębiorcy. Zgodnie z powołanym wyrokiem Sądu Najwyższego przez interes zbiorowy należy rozumieć zatem interes dotyczący konsumentów jako określonej zbiorowości. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów ma miejsce wówczas, gdy negatywnymi skutkami działań przedsiębiorcy dotknięty jest szerszy krąg uczestników rynku, mających status konsumentów. Do naruszenia zbiorowego interesu konsumentów konieczne jest, żeby działanie przedsiębiorcy było skierowane nie do konkretnej osoby, lecz do grupy adresatów wyodrębnionych za pomocą wspólnego dla nich kryterium. Działanie o takim charakterze jest w stanie wywołać niekorzystne następstwa nie tylko w odniesieniu do konkretnych konsumentów, lecz wobec każdego z członków danej zbiorowości. Przy tym zaistnienie przesłanki naruszenia zbiorowego interesu konsumenta nie jest bezpośrednio uzależnione od liczby konsumentów, których interesy zostały rzeczywiście naruszone wskutek działań przedsiębiorcy. Istotne jest to, że przedmiotowe działanie może zagrozić, przynajmniej potencjalnie, interesom pewnego kręgu nieprofesjonalnych uczestników rynku. Bezprawność działań Trzecią z przesłanek, jakie należy rozważyć w celu udowodnienia naruszenia zakazu określonego w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jest bezprawność podejmowanych przez przedsiębiorcę zachowań. Bezprawność ujmowana jest jako sprzeczność z obowiązującymi przepisami prawa. Praktyki przedsiębiorcy, by zakwalifikować je jako 7 naruszające zbiorowe interesy konsumentów „muszą być zatem wymierzone w uprawnienia, jakie konsumentom przyznają obowiązujące przepisy prawa” 1 . Porządek prawny, którego naruszenie może wypełniać dyspozycję art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów 2 . Same przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie regulują konstrukcji bezprawności działań przedsiębiorcy. Art. 24 tej ustawy nie ma samodzielnego znaczenia prawnego, lecz powinien być interpretowany oraz stosowany w określonym kontekście normatywnym. W związku z tym, w celu konkretyzacji przesłanki bezprawności należy sięgnąć do przepisów innych ustaw. Na ich podstawie możliwe jest dokonanie oceny działań przedsiębiorcy w aspekcie ich zgodności z prawem 3 . Podkreślenia wymaga także, że bezprawność jest kategorią obiektywną. Rozważenia przy ocenie bezprawności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodne, czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. O bezprawności działania decyduje całokształt okoliczności konkretnego stanu faktycznego 4 . Dla stwierdzenia bezprawności działania przedsiębiorcy bez znaczenia pozostaje ponadto strona podmiotowa czynu, a zatem wina sprawcy (w znaczeniu subiektywnym, oznaczającym wadliwość procesu decyzyjnego sprawcy) i stopień tej winy (umyślność bądź nieumyślność), a także świadomość istnienia naruszonych norm prawnych. Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów ustawa ta reguluje zasady i tryb przeciwdziałania praktykom naruszającym zbiorowe interesy konsumentów, jeżeli praktyki te wywołują lub mogą wywoływać skutki na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Dla stwierdzenia, że dana praktyka jest niezgodna z art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wystarczające jest więc wykazanie, że potencjalnie istniało zagrożenie naruszenia interesów konsumentów wskutek zastosowania określonego postanowienia we wzorcach stosowanych w obrocie z konsumentami, w przypadku zaistnienia określonych okoliczności i nie jest konieczne faktyczne wystąpienie negatywnego skutku w praktyce. Oznacza to, że wystarczające jest samo zawarcie we wzorcu niezgodnej z prawem regulacji, nawet jeśli w praktyce nie zaistniały przesłanki do jej zastosowania i konsumenci nie zostali dotknięci negatywnymi skutkami danej regulacji, albo też gdy przedsiębiorca zachował się odmiennie, niż wynikałoby to z niewłaściwej regulacji (nie zastosował jej w praktyce). Ad I W przedmiotowym postępowaniu pierwszy postawiony Przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów dotyczy tego, że w umowach o kredyt konsumencki, nie określono rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania ustalonej w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia. Analizując przesłankę bezprawności kwestionowanego zachowania Przedsiębiorcy należy wskazać, iż na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7 z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. Nr 126, poz. 715 ze zm. - dalej także jako „u.k.k.”) umowa o kredyt konsumencki, powinna określać rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania to całkowity koszt kredytu (wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt), ponoszony przez 1 Uchwała SN z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06), OSNP 2007/1-2/35. Por. również: M. Szydło: Publicznoprawna ochrona zbiorowych interesów konsumentów, Monitor Prawniczy nr 2004/17/791. 2 Wyrok SOKiK z dnia 13 listopada 2007 r. (sygn. akt XVII AmA 45/07). 3 Por. wyrok SOKiK z dnia 23 czerwca 2006 r. (sygn. akt XVIII AmA 32/05). 4 Wyrok SN z dnia 8 maja 2002 r. (sygn. akt I PKN 267/2001). 8 konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym - art. 5 pkt 6 i 12 ustawy o k.k. To właśnie ten współczynnik stanowi miarodajne źródło oceny kosztów danej oferty, nawet przy zróżnicowaniu pozostałych parametrów umowy kredytu konsumenckiego. Niezamieszczenie – mimo takiego obowiązku ustawowego – w umowie wysokości RRSO stanowi nierzetelne oraz niepełne informowanie konsumenta o istotnych warunkach umowy o kredyt konsumencki. Przepisy u.k.k. nie zawierają żadnych wyłączeń, które pozwalałyby pożyczkodawcy nie podawać informacji o wysokości RRSO, np. jeśli nie pobiera odsetek lub udziela pożyczek tylko na miesiąc. Stosowany przez Przedsiębiorcę wzór umowy pożyczki i zawierane na jego podstawie umowy nie zawierały takiej informacji. Wobec powyższego zachowanie Przedsiębiorcy świadczy o braku realizacji obowiązku wynikającego z art. 30 ust. 1 pkt 7 u.k.k., co stanowi działanie bezprawne , określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zachowanie Przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów , gdyż brak realizacji obowiązku informacyjnego powoduje pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy w opisanej wyżej sytuacji nie uzyskują informacji, która zgodnie z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim powinna znaleźć się w umowie. Zakwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy dotyczy zbiorowego interesu konsumentów, gdyż skierowane jest do szerokiego ich kręgu. Stosowana praktyka wymierzona jest we wszystkich rzeczywistych konsumentów - stron umów pożyczek, jak również we wszystkich potencjalnych kontrahentów Przedsiębiorcy, którzy mogą zawrzeć taką umowę. Zakwestionowane zachowanie podejmowane jest w sposób powtarzalny i powszechny, co wynika zresztą z samego charakteru umów, jakie Przedsiębiorca zawiera z konsumentami. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca od dnia 4.08.2014 r. zawiera z konsumentami umowy pożyczki na podstawie wzorców uzupełnionych o informację o wysokości RRSO. Powyższe dało podstawy do przyjęcia, że z tym dniem doszło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 tej ustawy. Na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W tym przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzje o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie I sentencji niniejszej decyzji. Ad II W przedmiotowym postępowaniu drugi postawiony Przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów dotyczy tego, że w umowach o kredyt konsumencki nie wskazano organu nadzoru właściwego w sprawach ochrony konsumentów. Analizując przesłankę bezprawności kwestionowanego zachowania Przedsiębiorcy należy wskazać, iż na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 21 u.k.k. umowa o kredyt konsumenckipowinna określać wskazanie organu nadzoru właściwego w sprawach ochrony konsumentów. Stosowany przez Przedsiębiorcę wzór umowy pożyczki i zawierane na jego podstawie umowy nie zawierały takiej informacji. Wobec powyższego zachowanie Przedsiębiorcy świadczy o braku realizacji obowiązku informacyjnego wynikającego z art. art. 30 ust. 1 pkt 21, co stanowi 9 działanie bezprawne , określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zachowanie Przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów , gdyż brak realizacji obowiązku informacyjnego powoduje pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy w opisanej wyżej sytuacji nie uzyskują informacji, która zgodnie z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim powinna znaleźć się w umowie. Zakwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy dotyczy zbiorowego interesu konsumentów, gdyż skierowane jest do szerokiego ich kręgu. Stosowana praktyka wymierzona jest we wszystkich rzeczywistych konsumentów - stron umów pożyczek, jak również we wszystkich jego potencjalnych kontrahentów, którzy mogą zawrzeć taką umowę. Zakwestionowane zachowanie podejmowane jest w sposób powtarzalny i powszechny, co wynika zresztą z samego charakteru umów, jakie Przedsiębiorca zawiera z konsumentami. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca od dnia 4.08.2014 r. zawiera z konsumentami umowy pożyczki na podstawie wzorców uzupełnionych o informację o organie nadzoru właściwym w sprawach ochrony konsumentów. Powyższe dało podstawy do przyjęcia, że z tym dniem doszło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzje o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 tej ustawy. Na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W tym przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie II sentencji niniejszej decyzji. Ad III W przedmiotowym postępowaniu trzeci postawiony Przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegającej na braku podawania konsumentom, przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki, na trwałym nośniku, rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania. Analizując przesłankę bezprawności kwestionowanego zachowania Przedsiębiorcy należy wskazać, iż na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 7 u.k.k. kredytodawca lub pośrednik kredytowy przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki jest zobowiązany podać konsumentowi, na trwałym nośniku: rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta. Zgodnie z art. 14 u.k.k. kredytodawca lub pośrednik kredytowy przekazuje konsumentowi dane, o których mowa w art. 13 ust. 1 i 2, na formularzu informacyjnym dotyczącym kredytu konsumenckiego, którego wzór określa załącznik nr 1 do ustawy. Stosowane przez Przedsiębiorcę formularze informacyjne nie zawierały informacji o rzeczywistej rocznej stopie oprocentowania. Brak podawania przed zawarciem umowy o kredyt konsumencki, na trwałym nośniku, informacji o RRSO uniemożliwia konsumentom w sposób rzetelny porównanie oferty danego przedsiębiorcy z ofertami przedstawionymi przez konkurentów świadczących tożsame usługi. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania to całkowity koszt kredytu (wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt), ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa całkowitej kwoty kredytu w stosunku rocznym - art. 5 pkt 6 i 12 u.k.k. To właśnie ten współczynnik stanowi miarodajne źródło oceny kosztów 10 danej oferty, nawet przy zróżnicowaniu pozostałych parametrów kredytu konsumenckiego. Brak podania takiej informacji – mimo istniejącego obowiązku ustawowego – o wysokości RRSO stanowi nierzetelne oraz niepełne informowanie konsumenta o istotnych warunkach umowy o kredyt konsumencki. Wobec powyższego zachowanie Przedsiębiorcy świadczy o braku realizacji obowiązku wynikającego z art. 13 ust. 1 pkt 7 u.k.k., co stanowi działanie bezprawne , określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zachowanie Przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów , gdyż brak realizacji obowiązku informacyjnego powoduje pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy w opisanej wyżej sytuacji nie uzyskują informacji, która zgodnie z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim powinna zostać przekazana konsumentowi przed zawarciem umowy. Zakwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy dotyczy zbiorowego interesu konsumentów, gdyż skierowane jest do szerokiego ich kręgu. Stosowana praktyka wymierzona jest we wszystkich konsumentów - jego potencjalnych kontrahentów, którzy mogą zawrzeć umowę pożyczki. Zakwestionowane zachowanie podejmowane jest w sposób powtarzalny i powszechny, co wynika zresztą z samego charakteru umów, jakie Przedsiębiorca zawiera z konsumentami i nałożonych na niego obowiązków informacyjnych, poprzedzających zawarcie umowy o kredyt konsumencki. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca w dniu 4.08.2014 r. wprowadził do obrotu zmienione wzorce formularzy informacyjnych, uzupełnione o informację o rzeczywistej rocznej stopie oprocentowania. Powyższe dało podstawy do przyjęcia, że z tym dniem doszło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzje o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 tej ustawy. Na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W tym przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie III sentencji niniejszej decyzji. Ad IV W przedmiotowym postępowaniu czwarty postawiony Przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegającej na braku podawania konsumentom w formularzach informacyjnych informacji o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany. Analizując przesłankę bezprawności kwestionowanego zachowania Przedsiębiorcy należy wskazać, iż na podstawie art. 13 pkt 12 u.k.k. formularz informacyjny przedstawiany konsumentowi powinien zawierać informację o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego, warunki jej zmiany oraz ewentualne inne opłaty z tytułu zaległości w spłacie kredytu. W stosowanych przez Pożyczkodawcę formularzach informacyjnych brak było informacji o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany. Wobec powyższego zachowanie Przedsiębiorcy świadczy o braku realizacji obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 13 pkt 12 u.k.k., co stanowi działanie bezprawne , określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. 11 Zachowanie Przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów , gdyż brak realizacji obowiązku informacyjnego powoduje pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy w opisanej wyżej sytuacji nie uzyskują informacji, która zgodnie z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim powinna znaleźć się w formularzu informacyjnym. Zakwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy dotyczy zbiorowego interesu konsumentów, gdyż skierowane jest do szerokiego ich kręgu. Stosowana praktyka wymierzona jest we wszystkich konsumentów, którzy mogli zawrzeć umowę pożyczki. Zakwestionowane zachowanie podejmowane jest w sposób powtarzalny i powszechny, co wynika zresztą z samego charakteru umów, jakie Przedsiębiorca zawiera z konsumentami i nałożonych na niego obowiązków informacyjnych, poprzedzających zawarcie umowy o kredyt konsumencki. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca w dniu 4.08.2014 r. wprowadził do obrotu zmienione wzorce formularzy informacyjnych, które zostały uzupełnione o informację o stopie oprocentowania zadłużenia przeterminowanego i warunkach jej zmiany. Powyższe dało podstawy do przyjęcia, że z tym dniem doszło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzje o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 tej ustawy. Na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W tym przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie IV sentencji niniejszej decyzji. Ad V W przedmiotowym postępowaniu ostatni postawiony Przedsiębiorcy zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów polegającej na braku wręczania konsumentom, przy zawarciu umowy o kredyt konsumencki, wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy, z oznaczeniem imienia, nazwiska (nazwy) i adresu zamieszkania (siedziby) przedsiębiorcy. Analizując przesłankę bezprawności kwestionowanego zachowania Przedsiębiorcy należy wskazać, iż na podstawie art. 53 ust. 3 u.k.k. kredytodawca lub pośrednik kredytowy jest zobowiązany przy zawarciu umowy wręczyć konsumentowi, na trwałym nośniku, wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy, z oznaczeniem swojego imienia, nazwiska (nazwy) i adresu zamieszkania (siedziby). Przedsiębiorca nie doręczał konsumentom takiego wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Wobec powyższego zachowanie Przedsiębiorcy świadczy o braku realizacji obowiązku informacyjnego wynikającego z art. 53 ust. 3 u.k.k., co stanowi działanie bezprawne , określone w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zachowanie Przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów , gdyż brak realizacji obowiązku informacyjnego powoduje pogorszenie sytuacji konsumentów, którzy w opisanej wyżej sytuacji nie uzyskują dokumentu, który zgodnie z przepisami ustawy o kredycie konsumenckim powinien zostać im doręczony przy zawarciu umowy, a który dotyczy istotnego uprawnienia konsumenta do odstąpienia od umowy o kredyt konsumencki. Zakwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy dotyczy zbiorowego interesu konsumentów, gdyż skierowane jest do szerokiego ich kręgu. Stosowana praktyka wymierzona jest we wszystkich konsumentów - stron umów pożyczek, jak również we wszystkich jego potencjalnych kontrahentów, którzy mogą zawrzeć taką umowę. 12 Zakwestionowane zachowanie podejmowane jest w sposób powtarzalny i powszechny, co wynika zresztą z samego charakteru umów, jakie Przedsiębiorca zawiera z konsumentami. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż kwestionowane zachowanie Przedsiębiorcy stanowi praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsiębiorca w dniu 4.08.2014 r. wprowadził do obrotu zmienione wzorce, dołączając do nich „Formularz odstąpienia od umowy pożyczki”, stanowiący załącznik nr 1 do umowy pożyczki. Powyższe dało podstawy do przyjęcia, że z tym dniem doszło do zaniechania stosowania rozważanej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Stosownie do art. 26 ust. 1 powołanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzje o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania, jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art. 24 tej ustawy. Na podstawie art. 27 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24. W tym przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie V sentencji niniejszej decyzji. Ad VI Stosownie do art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ww. ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest obowiązany ponieść koszty postępowania . Zgodnie z art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach, w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. W punktach I-V sentencji niniejszej decyzji Prezes Urzędu w wyniku przeprowadzonego przeciwko Przedsiębiorcy postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów stwierdził naruszenie przez ww. przedsiębiorcę art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Spełniona została zatem przesłanka wynikająca z art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów pozwalająca na obciążenie Przedsiębiorcy kosztami przeprowadzonego postępowania, którymi są dla Prezesa Urzędu wydatki w kwocie 30 zł związane z prowadzoną w toku tego postępowania korespondencją. W związku z tym postanowiono obciążyć Marka Dybowskiego, prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Prowind Marek Dybowski w Zabrzu kosztami postępowania w wysokości 30 zł (słownie: trzydziestu złotych). Wobec powyższego orzeczono jak w punkcie VI sentencji niniejszej decyzji. Koszty niniejszego postępowania, na podstawie art. 264 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 83 i art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przedsiębiorca obowiązany jest wpłacić na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000 w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 101 ze zm.) – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. W przypadku jednak kwestionowania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w punkcie VI niniejszej decyzji, stosownie do treści art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 32 § 1 i 2 Kodeksu postępowania cywilnego i art. 264 § 2 13 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, należy wnieść zażalenie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach, w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji. DYREKTOR DELEGATURY URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Maciej Fragsztajn