RPZ-11/2013

1 Poznań, dnia 10 lipca 2013r. RPZ-61/28/12/JM DECYZJA nr RPZ 11/2013 Stosownie do art. 33 ust. 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50 poz. 331 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu wobec Three Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013r. poz. 267) w zw. z art. 83 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, umarza się postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów , wszczęte w związku z podejrzeniem stosowania przez Three Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, określonej w art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na pominięciu w materiałach reklamowych informacji o firmie przedsiębiorcy, co mogło stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz.U. Nr 171, poz. 1206). Uzasadnienie W okresie od marca 2012r. do listopada 2012r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadził kompleksową kontrolę działań przedsiębiorców udzielających kredytów konsumenckich. Kontrola objęła m.in. zgodność przekazów reklamowych z przepisami ustawy z dnia 12 maja 2011r. o kredycie konsumenckim (Dz.U. Nr 126, poz. 715 ze zm.), która weszła w życie z dniem 18 grudnia 2011r. W ramach kontroli analizie poddano reklamę zamieszczoną w gazecie Fakt, w okresie od dnia 7 do dnia 11 maja 2012r., o treści: „KREDYTY *500 tys. na dowolny cel* *firmowe bez ZUS I U.S.* *na oświadczenie do 20 tys* *konsolidacje* Warszawa Al. Jerozolimskie 44/520 tel. 22 333 7 333”. Dokonane przez Prezesa Urzędu ustalenia wskazywały, że ww. reklama dotyczy oferty Three Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej: Spółka). Postanowieniem z dnia 23 listopada 2012r. Prezes Urzędu wszczął przeciwko Spółce postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, w związku z podejrzeniem stosowania praktyki określonej w art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a polegającej na pominięciu w materiałach PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA UOKiK W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Poznań Tel. (61) 852-15-17, 852-77-50, Fax (61) 851-86-44 E-mail: poznan@uokik.gov.pl 2 reklamowych informacji o firmie przedsiębiorcy. Prezes Urzędu uznał, że zachowanie Spółki może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz.U. Nr 171, poz. 1206). Skierowana do Spółki przesyłka, zawierająca zawiadomienie o wszczęciu niniejszego postępowania administracyjnego wraz z postanowieniem o jego wszczęciu, została dwukrotnie zwrócona przez pocztę z adnotacjami: „awizowano”, „awizowano powtórnie” i „nie podjęto w terminie”. Próba doręczenia przesyłki pod adresem ujawnionym w rejestrze przedsiębiorców KRS jako siedziba Spółki przez pracownika Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów okazała się nieskuteczna. W wyniku podjętych czynności ustalono, że pod adresem oznaczonym w rejestrze przedsiębiorców KRS jako siedziba Spółki działa inny przedsiębiorca, który świadczy usługi w zakresie pośrednictwa w udzielaniu kredytów bankowych. Uwzględniając poczynione ustalenia, Prezes Urzędu zwrócił się do Biura Reklamy Prasy Codziennej Ringier Axel Springer Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie- wydawcy gazety Fakt o wskazanie, czy Spółka zleciła publikację zakwestionowanej reklamy w tej gazecie, w okresie od dnia 7 do dnia 11 maja 2012r., a jeśli zleceniodawcą reklamy był inny podmiot- o podanie jego danych i adresu. Ringier Axel Springer Polska Sp. z o.o. poinformowała, że Spółka nie zamieszczała ogłoszeń prasowych w gazecie Fakt. Wskazała jednocześnie, że zakwestionowane ogłoszenia zamieścił [usunięto] prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: [usunięto] , który jako adres do korespondencji podał adres siedziby Spółki. Prezes Urzędu wezwał ww. przedsiębiorcę do podania, do jakich ofert odnosiły się zakwestionowane reklamy opublikowane na jego zlecenie w gazecie Fakt. Wezwania przesłane do przedsiębiorcy na adres, pod którym prowadzi działalność gospodarczą zgodnie z wpisem do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej oraz na adres podany przez niego przy zleceniu publikacji reklam, nie zostały odebrane. Prezes Urzędu ustalił i zważył, co następuje: Zakwestionowana przez Prezesa Urzędu reklama o treści: „KREDYTY *500 tys. na dowolny cel* *firmowe bez ZUS I U.S.* *na oświadczenie do 20 tys* *konsolidacje* Warszawa Al. Jerozolimskie 44/520 tel. 22 333 7 333” była publikowana na łamach gazety Fakt w okresie od dnia 7 do dnia 11 maja 2012r. Prezes Urzędu ustalił, że pod wskazanym w reklamie adresem znajduje się siedziba spółki z ograniczoną odpowiedzialnością działającej pod firmą: Three Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Zgodnie z danymi zamieszczonymi w rejestrze przedsiębiorców KRS, ww. Spółka została wpisana do rejestru pod numerem KRS 0000304003, a przedmiotem jej działalności jest m.in. pozostałe pośrednictwo pieniężne i pozostała działalność wspomagająca usługi finansowe, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych. W związku z powyższym, zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, określonej w art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na pominięciu w materiałach reklamowych informacji o firmie przedsiębiorcy, mogącej stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, Prezes Urzędu postawił Three Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie. Art. 4 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym przewiduje, że praktyka rynkowa stosowana przez przedsiębiorcę wobec konsumentów jest nieuczciwa, jeżeli jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i w istotny sposób zniekształca lub 3 może zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy dotyczącej produktu, w trakcie jej zawierania lub po jej zawarciu. Prezes Urzędu uznał, że ww. reklama pomija istotną informację potrzebną przeciętnemu konsumentowi do podjęcia decyzji o skorzystaniu z prezentowanej oferty, tj. informację o firmie przedsiębiorcy. Uzyskanie informacji, jaki podmiot kryje się pod publikowaną reklamą i w jakiej formie prawnej działa, jest utrudnione i wymaga od konsumenta podjęcia dodatkowych czynności. Zgodnie z art. 43 2 § 1 Kodeksu cywilnego, przedsiębiorca działa pod firmą. Art. 43 5 § 1 Kodeksu cywilnego wskazuje, że firmą osoby prawnej jest jej nazwa. Stosownie z kolei do art. 43 5 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego, firma powinna zawierać określenie formy prawnej osoby prawnej, które może być podane w skrócie, a ponadto może wskazywać na przedmiot działalności, siedzibę tej osoby oraz inne określenia dowolnie obrane. Spółka nie odebrała zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów i postanowienia o wszczęciu postępowania, które przesłane zostały na adres jej siedziby ujawniony w rejestrze przedsiębiorców KRS. Przesyłka zawierająca ww. pisma została dwukrotnie zwrócona przez pocztę z adnotacjami: „awizowano”, „awizowano powtórnie” i „nie podjęto w terminie”. Próba doręczenia przesyłki bezpośrednio w siedzibie Spółki przez pracownika Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie powiodła się. Jak ustalono, pod adresem tym działalność prowadzi faktycznie inny przedsiębiorca, który świadczy usługi w zakresie pośrednictwa w udzielaniu kredytów bankowych. Ww. adres został wskazany na stronie internetowej tego przedsiębiorcy. Prezes Urzędu ustalił ponadto, że na stronie internetowej przedsiębiorcy i w zakwestionowanej reklamie podany został ten sam numer telefonu. Dodatkowo, na podstawie informacji uzyskanych z Ringier Axel Springer Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie- wydawcy gazety Fakt ustalono, że Spółka nie zamieszczała ogłoszeń w ww. gazecie. Zakwestionowane reklamy zamieścił [usunięto] , prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: [usunięto] , który jako adres do korespondencji podał adres, pod którym zgodnie z rejestrem przedsiębiorców KRS mieści się siedziba Spółki. W świetle dokonanych ustaleń, nie jest możliwe stwierdzenie, że zakwestionowany przekaz reklamowy pochodzi rzeczywiście od Spółki i prezentuje jej ofertę, co uzasadniałoby prowadzenie przeciwko Spółce postępowania administracyjnego. Podstawę rozstrzygnięcia Prezesa Urzędu stanowi tym samym art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z powołanym przepisem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W wyroku z dnia 24 kwietnia 2003 r. sygn. akt III SA 2225/01 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in. że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych (…). Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Okoliczności stanowiące podstawę do umorzenia postępowania mogą pojawić się zarówno przed wszczęciem postępowania, jak i w jego trakcie Przepis art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego znajdzie zatem zastosowanie również wówczas, gdy 4 przesłanka czyniąca postępowanie bezprzedmiotowym istniała już w chwili jego wszczęcia, ale stała się organowi znana dopiero w toku postępowania administracyjnego. Zdaniem Prezesa Urzędu, taka właśnie sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Dopiero w toku prowadzonego postępowania ustalono, że postępowanie wszczęte zostało przeciwko przedsiębiorcy, który nie jest reklamodawcą i którego oferty nie dotyczy zakwestionowany przekaz reklamowy. Niezależnie od podejrzeń Prezesa Urzędu co do bezprawności tego przekazu, nie jest więc możliwe prowadzenie wobec Three Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie postępowania administracyjnego, a w konsekwencji- wydanie decyzji merytorycznej. Należy zauważyć, że ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie zawiera samodzielnej podstawy prawnej odnoszącej się do sposobu rozstrzygnięcia w przypadku, gdy zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Art. 83 powołanej ustawy przewiduje jednak, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania przed Prezesem Urzędu stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania administracyjnego. Z uwagi na powyższe, Prezes Urzędu orzekł jak w sentencji. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 k.p.c. - od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie- Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów- Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury UOKiK w Poznaniu Jarosław Krüger