RPZ-29/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA UOKiK W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Pozna ń Tel. (0-61) 852-15-17, 852-77-50, Fax (0-61) 851-86-44 E-mail: poznan@uokik.gov.pl Pozna ń , 15 maja 2007r. RPZ-411/12/06/KO/ DECYZJA Nr RPZ 29/2007 1. Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumen- tów (tekst jednolity: Dz. U. nr 244 z 2005 r. poz. 2080 ze zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Kon- kurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 z 2002 r., poz. 172 ze zm.), w zw. z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Bronis ł awa Ł opi ń skiego, prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „Memento Mori Us ł ugi pogrzebowe”, - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje si ę za praktyk ę ograniczaj ą c ą konkurencj ę , okre ś lon ą w art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy, nadu ż ywanie przez Parafi ę Rzymskokatolick ą p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie pozycji dominuj ą cej na rynku us ł ug cmentarnych na cmentarzu parafialnym w Luboniu- Ż abikowie, poprzez uniemo ż liwienie przedsi ę biorcom pogrzebowym wykony- wania us ł ug pogrzebowych na tym cmentarzu, polegaj ą cych na kopaniu mogi ł grzebal- nych i nakazuje si ę jej zaniechanie . 2. Na podstawie art. 101 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentó w , w zwi ą zku z naruszeniem art. 8 ust. 2 pkt 5 ww. ustawy oraz stosownie do art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331), nak ł ada si ę na Parafi ę Rzymskokatolick ą p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci 2.850,00 z ł (s ł ownie: dwa tysi ą ce osiemset pi ęć - dziesi ą t z ł otych), p ł atn ą do bud ż etu pa ń stwa. 3. Na podstawie art. 75 w zwi ą zku z art. 69 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie konkurencji i kon- sumentów oraz z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331), kosztami post ę powania antymonopolowego ob- ci ąż a si ę Parafi ę Rzymskokatolick ą p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie i z tego tytu- ł u zobowi ą zuje si ę w/w podmiot do zwrotu na rzecz Bronis ł awa Ł opi ń skiego prowadz ą - cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „Memento Mori Us ł ugi pogrzebowe” kwoty 500 z ł . - 1 - Uzasadnienie W dniu 26.07.2006r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu wp ł yn ął wniosek Bronis ł awa Ł opi ń skiego, prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „Memento Mori Us ł ugi pogrzebowe”, z siedzib ą w Luboniu, o wszcz ę cie post ę - powania antymonopolowego przeciwko Parafii Rzymskokatolickiej p. w. ś w. Barbary w Lu- boniu- Ż abikowie. Wnioskodawca podniós ł we wniosku zarzut stosowania przez Parafi ę Rzymskokatolick ą p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie – zarz ą dc ę cmentarza parafialne- go w Ż abikowie (zwanego odt ą d „Zarz ą dc ą ”) – praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę , polega- j ą cych na zakazaniu wnioskodawcy wst ę pu na cmentarz parafialny w Ż abikowie celem wy- kopania grobu i zorganizowania ceremonii pochowania zw ł ok. Z uzasadnienia wniosku wy- nika, i ż Zarz ą dca zastrzeg ł dla pracowników parafii prawo do kopania grobów i prowadzenia ceremonii pogrzebowych na cmentarzu, uzale ż niaj ą c jednocze ś nie ewentualny wst ę p wnio- skodawcy na cmentarz, celem wykonania us ł ug pogrzebowych, od swojej ka ż dorazowej zgo- dy. Wnioskodawca podniós ł równie ż zarzut ró ż nicowania przez Zarz ą dc ę op ł at za udost ę p- nienie infrastruktury cmentarza. Oba zarzuty powtórzono tak ż e w pismach kolejnych. Z uwagi na to, i ż wniosek o wszcz ę cie post ę powania nie zawiera ł informacji niezb ę d- nych do prawid ł owej oceny sprawy, na podstawie art. 85 ust. 2 w zw. z art. 43 ust. 1 i art. 42 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du postanowieniem z dnia 28.07.2006r. wszcz ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce maj ą ce na celu wst ę pne ustalenie, czy dzia- ł ania Parafii ś w. Barbary w Ż abikowie uzasadniaj ą wszcz ę cie post ę powania antymonopolo- wego. Jednocze ś nie wezwano wnioskodawc ę do uzupe ł nienia wniosku poprzez sprecyzowa- nie podstawy prawnej oraz do łą czenie stosownych dokumentów na jego poparcie. W odpo- wiedzi wskazano, i ż dzia ł ania Zarz ą dcy naruszaj ą art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konku- rencji i konsumentów. Ponadto wnioskodawca przytoczy ł przyk ł ady innych rozstrzygni ęć podj ę tych w podobnych sprawach przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumen- tów, a mog ą cych mie ć znaczenie dla oceny zarzutów obj ę tych wnioskiem. W ocenie Prezesa Urz ę du, zgromadzone dowody uzasadnia ł y wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego, co uczyniono postanowieniem z dnia 26.08.2006r. Parafii Rzymskokato- lickiej p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie zarzucono nadu ż ywanie pozycji dominuj ą cej, na lokalnym rynku us ł ug cmentarnych, polegaj ą ce na: 1) ograniczeniu przedsi ę biorcom pogrzebowym dost ę pu do ś wiadczenia us ł ug polegaj ą cych na kopaniu, budowie i przebudowie grobów na Cmentarzu parafialnym oraz na zastrze ż eniu na rzecz administratora cmentarza wy łą czno ś ci kopania grobów 2) zró ż nicowaniu op ł at uiszczanych przez przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi pogrzebowe za korzystanie z infrastruktury cmentarnej, tj. naruszenie art. 8 ust. 2 pkt. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszcz ę ciu post ę powania antymonopolowego Za- rz ą dca zakwestionowa ł b łę dne, w jego ocenie, zastosowanie przepisów ustawy antymonopo- lowej, podnosz ą c, i ż parafia jako w ł a ś ciciel cmentarza parafialnego nie mo ż e by ć traktowana jako przedsi ę biorca w rozumieniu art. 4 pkt 1 lit. a) tej ż e ustawy. Na poparcie tego pogl ą du wskazano, i ż us ł ugi ś wiadczone przez parafi ę nie maj ą charakteru us ł ug u ż yteczno ś ci pu- blicznej, poniewa ż skierowane s ą do ś ci ś le okre ś lonego kr ę gu odbiorców, mianowicie cz ł on- ków spo ł eczno ś ci rzymskokatolickiej. Ponadto, jak podniesiono w pi ś mie, decyzje i orzecze- nia zapadaj ą ce w podobnych sprawach dotyczy ł y innych stanów faktycznych, tj. takich, gdzie parafie by ł y zarz ą dcami jedynych cmentarzy w okolicy, w zwi ą zku z czym parafia nie mia ł a prawa odmówi ć pochówku. Poniewa ż w Luboniu w 2005r. otwarty zosta ł równie ż cmentarz komunalny, kr ą g potencjalnych osób, które mog ą zosta ć pochowane na cmentarzu zarz ą dza- nym przez Zarz ą dc ę , sta ł si ę wyra ź nie wskazany i ograniczony. ( karty akt adm. nr 71-72 ) - 2 - Zarz ą dca zaprzeczy ł równie ż zarzutowi ograniczania przedsi ę biorcom dost ę pu do ś wiadczenia us ł ug polegaj ą cych na kopaniu, budowie i przebudowie grobów na Cmentarzu parafialnym i zastrze ż eniu na rzecz administratora Cmentarza, tj. Parafii p. w. ś w. Barbary, wy łą czno ś ci w tym zakresie. W opinii Zarz ą dcy, istniej ą c ą sytuacj ę faktyczn ą mo ż na wyt ł u- maczy ć w ten sposób, i ż dla wi ę kszo ś ci rodzin „naturalne” jest powierzenie Parafii wykona- nie wszystkich czynno ś ci (tj. ca ł ej obs ł ugi pogrzebu), skoro i tak musz ą dope ł ni ć pewnych czynno ś ci pogrzebowych w kancelarii parafialnej. Rodziny wol ą wybra ć parafi ę jako wyko- nawc ę ceremonii pogrzebowej, gdy ż maj ą ś wiadomo ść , i ż pieni ą dze przeznaczane s ą na cele Ko ś cio ł a, czyli wspólnoty, której s ą cz ł onkami. Prawo innych przedsi ę biorców do wykony- wania czynno ś ci pogrzebowych nie jest tu wed ł ug Zarz ą dcy w ż aden sposób ograniczane. Jedynym wymogiem, jaki nale ż y spe ł ni ć , jest uzyskanie zgody na ka ż dorazowy wst ę p przed- si ę biorcy na teren cmentarza. Wymóg taki argumentuje si ę w ten sposób, i ż cmentarz jest miejscem ś wi ę tym, a za religijny przebieg ca ł ej ceremonii pogrzebowej, zgodnie z prawem kanonicznym, odpowiada parafia. St ą d zachowanie Zarz ą dcy, w jego mniemaniu, uzna ć nale- ż y za wype ł nianie obowi ą zków na ł o ż onych przez prawo kanoniczne, nie za ś za stosowanie praktyk monopolistycznych polegaj ą cych na nadu ż ywaniu pozycji dominuj ą cej. ( karta akt adm. nr 74) W replice wystosowanej przez wnioskodawc ę w odniesieniu do odpowiedzi Zarz ą dcy podniesiono, i ż g ł ównym dowodem na fakt stosowania praktyk monopolistycznych przez Parafi ę Rzymskokatolick ą p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie jest wystawianie przez kierownika cmentarza rachunków, opatrzonych piecz ę ci ą parafii, wystawionych w zamian za zgod ę na „obs ł ug ę ceremonii pogrzebowych na cmentarzu parafialnym ś w. Barbary” oraz liczba ceremonii pogrzebowych przeprowadzonych przez Zarz ą dc ę , przez wnioskodawc ę oraz pozosta ł ych przedsi ę biorców. W pi ś mie wskazano równie ż , i ż kopanie grobów jest czynno- ś ci ą zwi ą zan ą z wykonaniem us ł ugi pogrzebowej, nie za ś pos ł ug ą religijn ą , st ą d us ł ugi takie traktowa ć nale ż y jak dzia ł alno ść gospodarcz ą i dopu ś ci ć mo ż liwo ść istnienia konkurencji. ( karta akt adm. nr 95 ) Do pisma do łą czono równie ż wyja ś nienie Kurii Arcybiskupiej z dnia 5.10.2001r., ad- resowane do wnioskodawcy, w którym informowano, i ż Parafia p. w. ś w. Barbary w Ż abiko- wie podpisa ł a umow ę zlecenia z Biurem Us ł ug Pogrzebowych – Krzysztofa Wi ś niewskiego, z której wynika ł o, i ż ś wiadczenie us ł ug pogrzebowych przez inne firmy na tym cmentarzu by ł o niemo ż liwe ( karta akt adm. nr 87 ). Zgodnie z twierdzeniem wnioskodawcy, przedsi ę biorca ten nie wykonuje ju ż dzia ł alno ś ci gospodarczej na terenie Parafii, w zwi ą zku z czym umowa ta nie obowi ą zuje. Zdaniem wnioskodawcy jest to jedynie przyk ł ad na to, i ż stosowanie prak- tyk ograniczaj ą cych konkurencj ę mia ł o ju ż miejsce w Parafii. ( karta akt adm. nr 94 ) Ustalono równie ż , i ż w okresie, którego dotycz ą zarzuty Wnioskodawcy, na terenie Cmentarza Parafialnego w Luboniu- Ż abikowie us ł ugi pogrzebowe ś wiadczy ł o czterech przedsi ę biorców, mianowicie: Zarz ą dca, Wnioskodawca, Us ł ugi Pogrzebowe T. Dobrowolski oraz Us ł ugi Pogrzebowe z Inowroc ł awia. Zarz ą dca nie podpisywa ł z zewn ę trznymi podmio- tami ż adnych umów dotycz ą cych wykonywania us ł ug pogrzebowych, ś wiadcz ą c je samemu z pomoc ą zatrudnionych przez siebie pracowników. ( karty akt adm. nr 76 i 126-127 ) W toku post ę powania, po rozwa ż eniu sytuacji faktycznej i prawnej, wnioskodawca w pi ś mie z 15.02.2007 cofn ął wniosek o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego w cz ęś ci dotycz ą cej zarzutu zró ż nicowania op ł at wnoszonych przez Przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi pogrzebowe za korzystanie z infrastruktury cmentarnej ( karta akt adm. nr 161 ). W tym zakresie, na podstawie art. 67 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, po- st ę powanie umorzono. - 3 - Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Dla uznania, i ż sprawa posiada charakter antymonopolowy niezb ę dne jest stwierdze- nie czy w okoliczno ś ciach sprawy dosz ł o do naruszenia interesu publicznoprawnego. W ś wie- tle art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, celem regulacji w niej przyj ę - tej jest zapewnienie rozwoju konkurencji, ochrona przedsi ę biorców nara ż onych na stosowanie praktyk monopolistycznych i ochrona interesów konsumentów. Ustawa ta znajduje wi ę c za- stosowanie tylko wówczas, gdy zostaje zagro ż ony b ą d ź te ż naruszony interes publiczny pole- gaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków funkcjonowania rynku, b ę d ą c, w odniesieniu do przedsi ę biorców, narz ę dziem chroni ą cym konkurencj ę , a w odniesieniu do konsumentów zabezpieczaj ą cym ich interesy. Dzia ł aniami, które godz ą w tak poj ę t ą konkurencj ę b ę d ą tylko takie dzia ł ania, które naruszaj ą sfer ę interesów szerszego kr ę gu uczestników rynku, a wi ę c nie dotycz ą sytuacji pojedynczego przedsi ę biorcy, lecz zaburze ń na rynku, rozumianych jako negatywne zjawiska zaburzaj ą cego jego prawid ł owe dzia ł anie. Takie stanowisko prezentuje S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, m.in. w wyrokach z dnia 28.05.2001r. (sygn. akt XVII Ama 82/100) i z dnia 4.07. 2001 r. (sygn. akt XVII Ama 108/00). Znalaz ł o ono równie ż potwierdzenie w orzeczeniach S ą du Najwy ż szego, który w wyroku z dnia 28.05. 2001 r. (sy- gn. akt I CKN 1217/98) stwierdzi ł , ż e publiczny charakter ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów powoduje, i ż znajduje ona zastosowanie tylko wówczas, gdy zagro ż ony lub naruszony jest interes publiczny, polegaj ą cy na zapewnieniu w ł a ś ciwych warunków funkcjo- nowania rynku gospodarczego. Rynek taki mo ż e funkcjonowa ć prawid ł owo, je ż eli zapewnio- na jest na nim mo ż liwo ść powstania i rozwoju konkurencji. Za zagro ż enie lub naruszenie konkurencji w takim rozumieniu nale ż y uzna ć , zdaniem s ą du, jedynie takie dzia ł anie, które dotyka sfery interesów szerszego kr ę gu uczestników rynku gospodarczego, a wi ę c gdy doty- cz ą konkurencji rozumianej nie jako sytuacji pojedynczego przedsi ę biorcy, lecz jako zjawiska charakteryzuj ą cego funkcjonowanie gospodarki. Z kolei w wyroku z 12.09.2003 r. (sygn. akt I CKN 504/2001) S ą d Najwy ż szy zauwa ż y ł jednak, ż e nie jest wykluczone podj ę cie post ę po- wania antymonopolowego nawet w przypadku, gdy post ę powanie przedsi ę biorcy kwalifiko- wane jako nadu ż ycie pozycji dominuj ą cej dotkn ęł o jednego podmiotu. „Celem ustawy anty- monopolowej jest m.in. zapewnienie ochrony konsumentów, co zosta ł o wyra ż one w jej art. 1 ust. 1. U ż ycie liczby mnogiej nie oznacza jednak, zdaniem S ą du Najwy ż szego, braku mo ż li- wo ś ci prowadzenia post ę powania w sytuacji, gdy zagro ż one s ą interesy jednego odbiorcy energii elektrycznej. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest bowiem jeden z przejawów niedozwolonej praktyki monopolistycznej, za jak ą co do zasady uzna ć nale ż y przerzucanie ca ł o ś ci kosztów przy łą czenia do sieci elektrycznej na odbiorc ę . Praktyka taka by ł a szeroko stosowana. Nie ma, zdaniem S ą du Najwy ż szego, ż adnych powodów, by uzna ć , ż e tego rodza- ju post ę powanie wszczyna ć mo ż na w wypadku zagro ż enia interesów wielu odbiorców (pomi- jaj ą c ju ż trudno ś ci z rozgraniczeniem progu ilo ś ciowego), a nie jest to mo ż liwe w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest tylko jeden konsument. Orzeczenie wydane w tego rodzaju sprawie , jak s ł usznie zauwa ż y ł S ą d Najwy ż szy, ma wymiar znacznie szerszy, pe ł ni tak ż e funkcj ę pre- wencyjn ą , s ł u ż y bowiem ochronie tak ż e nieograniczonej liczby kolejnych potencjalnych kon- sumentów. ” W niniejszej sprawie, dzia ł ania Parafii p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie do- prowadzi ł y do zaburzenia funkcjonowania rynku poprzez faktyczn ą wy łą czno ść zarz ą dcy cmentarza na wykonywanie us ł ugi pogrzebowej w postaci kopania i zasypywania mogi ł grze- balnych. Dzia ł ania Zarz ą dcy w tym zakresie utrudniaj ą lub ograniczaj ą konkurencj ę nie tylko wnioskodawcy, lecz wszystkim potencjalnym przedsi ę biorcom, którzy chcieliby wykonywa ć na tym cmentarzu us ł ugi pogrzebowe. Zachowanie takie narusza równie ż interesy nieozna- - 4 - czonego kr ę gu osób mog ą cych skorzysta ć z us ł ug pogrzebowych, którzy b ę d ą nara ż eni na uiszczenie op ł at, których wielko ść nie zosta ł a ukszta ł towana w warunkach wolnej konkuren- cji, a narzucona przez podmiot posiadaj ą cy pozycj ę dominuj ą c ą . Wobec powy ż szego, niniej- sze post ę powanie antymonopolowe toczy si ę w interesie publicznym, a decyzja chroni konku- rencj ę jako zjawisko o charakterze instytucjonalnym. Art. 8 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów odnosi si ę do nadu ż ywa- nia pozycji dominuj ą cej przez jednego lub kilku przedsi ę biorców. Odnosz ą c si ę do tego wa- runku, Zarz ą dca zakwestionowa ł w pierwszej kolejno ś ci w ł a ś nie sam fakt potraktowania go jako przedsi ę biorc ę w rozumieniu art. 4 pkt 1 lit a) wspomnianej ustawy. Oparto si ę tu na zaprzeczeniu, jakoby Zarz ą dca organizowa ł lub ś wiadczy ł us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej. Zauwa ż ono, ż e skoro Cmentarz parafialny Parafii p. w. Ś w. Barbary nie jest jedy- nym cmentarzem na terenie Lubonia (w 2005r. otwarto tam cmentarz komunalny), osoby pra- gn ą ce skorzysta ć z us ł ug cmentarnych maj ą swobodne prawo wyboru pomi ę dzy zarz ą dcami cmentarzy. Poza tym, zarz ą dca cmentarza wyznaniowego ma prawo odmówi ć pochówku ro- dzinom osób innego wyznania (art. 8 ust. 2 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmar ł ych). Przes ł anki te, zdaniem Zarz ą dcy, wskazuj ą na to, i ż cmentarz parafialny w Luboniu- Ż abikowie nie s ł u ż y zaspokajaniu potrzeb ogó ł u (brak warunku „u ż yteczno ś ci publicznej ”), a jedynie ś ci ś le okre ś lonej grupy, czyli cz ł onków spo ł eczno ś ci rzymskokatolickiej. W zwi ą zku z nie spe ł nianiem wymogu z art. 4 pkt 1 lit a) ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, parafia nie mo ż e by ć traktowana jako przedsi ę biorca. ( karty akt adm. nr 71-72 ) Pogl ą d ten nie zas ł uguje jednak na uwzgl ę dnienie. W ocenie Prezesa Urz ę du kwesti ą bezsporn ą jest, i ż w zakresie ś wiadczenia us ł ug pogrzebowych, Parafii Rzymskokatolickiej p. w. ś w. Barbary w Luboniu- Ż abikowie przyzna ć nale ż y przymiot przedsi ę biorcy w rozumieniu wspomnianego przepisu. Przyznanie podmiotowi cech „przedsi ę biorcy” opiera si ę tu na ko- nieczno ś ci wyst ą pienia przes ł anki w postaci „organizowania us ł ug o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej”. Do us ł ug takich nale ż y zaspokajanie potrzeb zbiorowych spo ł ecze ń stwa, a do takich zaliczy ć nale ż y prawo do pochowania zw ł ok. Jednocze ś nie za bezzasadny nale ż y uzna ć argument, jakoby o braku tej przes ł anki po stronie Zarz ą dcy ś wiadczy ł fakt, i ż us ł ugi te skierowane s ą do ś ci ś le okre ś lonego kr ę gu adresatów, jakim s ą cz ł onkowie spo ł eczno ś ci rzymskokatolickiej. Mimo bowiem i ż kr ą g odbiorców wyznaczany jest pewnymi kryteriami, takimi jak np. wyznanie, nie oznacza to, ż e us ł ugi te dotycz ą jednostki b ą d ź ś ci ś le wyodr ę b- nionej grupy. Mimo pewnych ogranicze ń dok ł adne okre ś lenie liczby odbiorców us ł ug nie jest mo ż liwe. Podobne stanowisko wyra ż a ł równie ż S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, m.in. w wyroku z dnia 12.01.2006r., sygn. akt XVII AmA 105/04. Zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zakazane jest nadu ż ycie przez przedsi ę biorc ę pozycji dominuj ą cej, polegaj ą ce na przeciwdzia ł aniu ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji. Warun- kiem koniecznym do stwierdzenia naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 5 wspomnianej ustawy jest ku- mulatywne spe ł nienie nast ę puj ą cych przes ł anek: • posiadanie pozycji dominuj ą cej • nadu ż ywanie tej pozycji • przeciwdzia ł anie ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź roz- woju konkurencji Do wykazania, i ż przedsi ę biorca nadu ż ywa pozycji dominuj ą cej na rynku konieczne jest udowodnienie, i ż przedsi ę biorca stosuj ą cy praktyk ę , posiada pozycj ę dominuj ą c ą na ryn- ku w ł a ś ciwym w danej sprawie. Warunkiem niezb ę dnym do powy ż szego konieczne jest okre- ś lenie rynku w ł a ś ciwego oraz okre ś lenie pozycji przedsi ę biorcy stosuj ą cego praktyk ę na tym rynku. - 5 - Pierwszy element, tj. rynek w ł a ś ciwy, okre ś li ć nale ż y zarówno w uj ę ciu przedmioto- wym jak i geograficznym. Art. 4 pkt 8 ustawy o o.k.i.k. definiuje rynek w ł a ś ciwy jako rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsu- mentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. W omawianej sprawie prawid ł owe oznaczenie rynku w ł a ś ciwego mo ż liwe jest na gruncie prze- pisów ustawy z dnia 31.01.1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmar ł ych (tekst jedn.: Dz. U. Nr 23 z 2000 r., poz. 295 ze zm.)., która okre ś la czynno ś ci zwi ą zane z chowaniem zmar ł ych i zarz ą dzaniem cmentarzami. Zgodnie z art. 2 ust. 2 w/w ustawy, utrzymanie cmentarzy wy- znaniowych i zarz ą dzanie nimi nale ż y do zwi ą zków wyznaniowych. Do kwestii zarz ą dzania i utrzymania cmentarzy wyznaniowych zastosowanie maj ą równie ż przepisy prawa kanonicz- nego, w szczególno ś ci kanony 1240-1243, dotycz ą ce cmentarzy oraz art. 45 ustawy z dnia 17 maja 1989r.o stosunku Pa ń stwa do Ko ś cio ł a Katolickiego (Dz. U. Nr 29, poz. 154 ze zm.). Przepisy te powtarzaj ą , w przybli ż eniu, tre ść norm zawartych w przepisach ustawy o cmenta- rzach i chowaniu zmar ł ych. Na gruncie tej ostatniej, us ł ugi zwi ą zane z czynno ś ciami pogrzebowymi mo ż na po- dzieli ć na us ł ugi cmentarne i us ł ugi pogrzebowe. Zgodnie z tym podzia ł em (utrwalonym rów- nie ż na gruncie orzecznictwa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów i S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, por. np. wyrok z dnia 25 wrze ś nia 2000r., sygn. akt XVII AmA 76/99 i z dnia 28 stycznia 2002r., sygn. akt XVII AmA 28/01), us ł ugi cmentarne obejmuj ą czynno ś ci zwi ą zane z utrzymaniem i prawid ł owym funkcjonowaniem cmentarzy, takie jak czynno ś ci porz ą dkowe (m.in. piel ę gnacja zieleni, utrzymanie czysto ś ci, konserwacja urz ą dze ń cmentarnych), czynno ś ci zwi ą zane z rozbudow ą infrastruktury cmentarza, czynno ś ci admini- stracyjne (zwi ą zane z nadzorem architektonicznym i urbanistycznym, sanitarnym, porz ą dko- wym, prowadzeniem ksi ą g cmentarnych, pobieraniem op ł at za korzystanie z infrastruktury cmentarza, przechowywaniem zw ł ok). Drugim rodzajem us ł ug s ą us ł ugi pogrzebowe, okre- ś lane jako us ł ugi zwi ą zane z pochówkiem. Zaliczy ć tu mo ż na czynno ś ci takie jak przygoto- wanie zw ł ok do pochówku, transport zw ł ok, pochówek i zwi ą zana z tym asysta pogrzebowa, stawianie pomników, ekshumacje oraz wykonywanie (kopanie, zasypywanie) grobów. Poniewa ż zarzuty Wnioskodawcy dotycz ą ograniczania dost ę pu do wykonywania us ł ug kopania i zasypywania grobów przez Zarz ą dc ę Cmentarza przyj ąć nale ż y, w ś wietle powy ż szych rozwa ż a ń , i ż w omawianej sprawie rynkiem w ł a ś ciwym w uj ę ciu przedmioto- wym b ę dzie rynek us ł ug cmentarnych. Je ś li chodzi o uj ę cie geograficzne rynku, w orzecznictwie od dawna utrwalony jest nie budz ą cy zastrze ż e ń pogl ą d, i ż rynek w ł a ś ciwy w tego typu sprawach ogranicza si ę do terenu zarz ą dzanego cmentarza (por.: wyroki S ą du Antymonopolowego z 14.07.1999 r., XVII AmA 28/99, z 21.01.1998 r., XVII AmA 51/97). Takie definiowanie rynku geograficznego uzasad- nione jest tym, ż e o wyborze cmentarza pod k ą tem dokonania pochówku dla statystycznego zleceniodawcy w niewielkim stopniu decyduj ą elementy konkurencji mi ę dzy administratora- mi (zarz ą dcami) poszczególnych cmentarzy. Wybór ten determinowany jest szczególnymi wzgl ę dami, takimi jak wola zmar ł ego, istnienie grobów bliskich, presti ż cmentarza (por. E. Modzelewska-W ą chal UOKiK Komentarz, TWIGGER Warszawa 2002, s. 53). Skoro wi ę c miejscem wykonywania us ł ug przez Zarz ą dc ę jest cmentarz parafialny w Luboniu- Ż abikowie, stanowi on w ł a ś ciwy w niniejszej sprawie rynek w uj ę ciu geograficz- nym. Nawi ą zuj ą c w tym miejscu do wcze ś niejszych rozwa ż a ń , doda ć mo ż na, i ż nie ma wp ł ywu na takie ustalenie rynku w uj ę ciu geograficznym fakt, i ż w Luboniu otwarto w 2005r. cmentarz komunalny. W ocenie Prezesa Urz ę du nie wywiera to bowiem ż adnego wp ł ywu na czynniki decyduj ą ce o wyborze cmentarza, które pozostaj ą te same. Pomimo wi ę c istnienia - 6 - cmentarza komunalnego, wzgl ę dy takie jak wola zmar ł ego, presti ż cmentarza czy istnienie grobów bliskich zachowuj ą na tyle silne znaczenie, ż e nie mo ż na mówi ć o konkurencyjno ś ci pomi ę dzy zarz ą dcami cmentarzy jako elemencie decyduj ą cym o wyborze miejsca pochówku. W odniesieniu do problemu ustalenia rynku w ł a ś ciwego, Zarz ą dca powo ł a ł si ę na pu- blikacj ę autorstwa Stanis ł awa Rudnickiego pt. „Prawo do grobów. Zagadnienia cywilistycz- ne” (wyd. Zakamycze, 1999r.) oraz na zawart ą tam definicj ę us ł ug cmentarnych, wchodz ą - cych w zakres zarz ą dzania cmentarzem ( karta akt adm. nr 73 ). Zgodnie z ni ą , do us ł ug cmen- tarnych zaliczy ć nale ż y zarówno prowadzenie ewidencji grobów, utrzymywanie porz ą dku, piecz ę nad bezpiecze ń stwem, jak i kopanie i murowanie grobów czy obs ł ug ę pogrzebów. Wydaje si ę wi ę c, i ż w publikacji tej poj ę ciem „us ł ug cmentarnych” okre ś lono zbiorczo wszystkie us ł ugi, które na gruncie orzecznictwa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumen- tów jak i S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów rozdzielono na us ł ugi cmentarne (w ł a- ś ciwe) i us ł ugi pogrzebowe. Kopanie i zasypywanie grobów pozostaje wi ę c, mimo argumen- tów Zarz ą dcy, us ł ug ą pogrzebow ą , a nie cmentarn ą . Do prawid ł owego wykonania grobu nie- zb ę dne s ą co prawda czynno ś ci maj ą ce charakter us ł ug cmentarnych, tj. takich, które mog ą by ć wykonane jedynie przez zarz ą dc ę cmentarza, jednak ograniczaj ą si ę one jedynie do okre- ś lenia miejsca pochówku, parametrów technicznych grobu i zasad wykonywania prac, nie obejmuj ą c ich wykonania, które to pozostaje us ł ug ą pogrzebow ą . Opini ę tak ą wyrazi ł równie ż S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 5 marca 2003r. (sygn. akt 49/02). Na tak okre ś lonym przedmiotowo i geograficznie rynku przedsi ę biorca, zdaniem or- ganu antymonopolowego, posiada pozycj ę dominuj ą c ą . Termin „pozycji dominuj ą cej” usta- wodawca zdefiniowa ł w art. 4 pkt 9 ustawy o o.k.i.k. jako pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów czy konsumentów. Domniemywa si ę przy tym, ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40 %. Stwierdzenie istnienia pozycji dominuj ą cej nale ż y zacz ąć od uwagi, i ż przedsi ę biorca dzia ł a w sytuacji naturalnego monopolu na rynku wykonywania us ł ug cmentarnych. Wynika to bowiem z samego charakteru tego typu us ł ug, i ż mog ą by ć one ś wiadczone jedynie przez zarz ą dców cmentarzy. Na rynku us ł ug pogrzebowych spotyka si ę jednak z konkurencj ą ze strony innych podmiotów, w tym wnioskodawcy. Charakter tych us ł ug nie stawia bowiem wymogu, by by ł y one wykonywane jedynie przez zarz ą dców cmentarzy, a wr ę cz przeciwnie, rynek ich ś wiad- czenia powinien by ć konkurencyjny, tak, by konsumenci mieli mo ż liwo ść wyboru us ł ugo- dawcy i wybrania najbardziej korzystnej oferty. Jednak ż e przedsi ę biorca wykorzystuj ą c swoj ą pozycj ę w zakresie wy łą czno ś ci na wykonywanie us ł ug cmentarnych, wp ł yn ął na ogranicze- nie konkurencji na, z za ł o ż enia konkurencyjnym, rynku us ł ug pogrzebowych, zakazuj ą c in- nym podmiotom wykonywania ich w pe ł nym zakresie. Zaznaczy ć w tym miejscu nale ż y, i ż zarówno Urz ą d Ochrony Konkurencji i Konsu- mentów, jak i S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów niejednokrotnie podejmowali roz- strzygni ę cia, które dotyczy ł y ograniczania przez zarz ą dców cmentarzy mo ż no ś ci wykonywa- nia us ł ug pogrzebowych przez inne podmioty (wyroki S ą du Antymonopolowego z 4.11.1998 r., sygn. akt XVII Ama 53/98, publik.: Wokanda 2000 nr 1 s.53, z 14.06.1995 r., sygn. akt XVII Amr 11/95, publik.: Wokanda 1996 nr 6, s. 61, z 23.04.2001 r., sygn. akt XVII Ama 49/00, publik.: Dz. Urz. UOKiK nr 1 z 2001 r., poz. 11 oraz decyzja Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 31.07.2001 r., nr RPZ 15/2001, publik.: Dz. Urz. UOKiK nr 2 z 2001 r., poz. 62). - 7 - Zarz ą dca w pó ź niejszych pismach skierowanych do tut. Delegatury wykaza ł zrozu- mienie dla faktu, i ż nie ma prawa zakazywa ć innym przedsi ę biorcom wykonywania us ł ug pogrzebowych, w tym kopania i zasypywania mogi ł ( karta akt adm. nr 144 ). Wnioskodawca zwróci ł si ę do Zarz ą dcy z pisemn ą pro ś b ą o zapewnienie równego dost ę pu do wykonywania us ł ug pogrzebowych wszystkim przedsi ę biorcom, w odpowiedzi na co Parafia w pi ś mie z dnia 13.07.2006r. uzale ż ni ł a ka ż dorazowy wjazd firmy pogrzebowej na teren cmentarza od pisemnej zgody Zarz ą dcy i uiszczenia odpowiedniej op ł aty. Uzale ż niaj ą c prawo do wst ę pu na cmentarz od swojej zgody, Zarz ą dca nie poda ł pocz ą tkowo jednak ż adnych przes ł anek, od których mog ł aby zale ż e ć ewentualna odmowa takiego wst ę pu ( karta akt adm. nr 45 ). Dopiero w jednym z ostatnich pism do Prezesa Urz ę du wyja ś niono, i ż wyra ż anie zgo- dy na wst ę p na cmentarz podyktowane jest na ł o ż onym na Zarz ą dc ę obowi ą zkiem troski o bezpiecze ń stwo i poszanowanie cmentarza jako miejsca ś wi ę tego. Zarz ą dca mo ż e wi ę c od- mówi ć wst ę pu na cmentarz, gdy firma pogrzebowa zamierza ł aby wykonywa ć us ł ugi pogrze- bowe w sposób zak ł ócaj ą cy spokój lub niezgodny z ceremoni ą pogrzebu. Zgodnie z twier- dzeniami Zarz ą dcy, asysta pogrzebowa, przewóz trumny, opuszczenie jej do grobu nie s ą czynno ś ciami liturgicznymi, jednak ż e Parafia odpowiada równie ż i za te elementy, jako wchodz ą ce w sk ł ad pogrzebu, przez co wymagane jest wspó ł dzia ł anie firmy pogrzebowej i zarz ą dcy cmentarza ( karta akt adm. nr 145 ). Ze sporz ą dzonego zestawienia pogrzebów przeprowadzonych w latach 2005-2006 wynika, i ż cz ęść ceremonii pogrzebowych przeprowadzona zosta ł a przez innych, ni ż Zarz ą d- ca, przedsi ę biorców. Nasuwa si ę wi ę c wniosek, i ż spe ł niali oni w ocenie Zarz ą dcy stawiane wymagania, m.in. odno ś nie poszanowania miejsca ś wi ę tego. Niemniej jednak, pomimo uzy- skania zgody na wjazd na cmentarz, nie mogli oni wykonywa ć pe ł nej obs ł ugi ceremonii, tj. łą cznie z kopaniem i zasypywaniem mogi ł . W poni ż szym zestawieniu zamieszczono dane dot. ilo ś ci ceremonii pogrzebowych ogó ł em i obs ł ugiwanych przez innych przedsi ę biorców, w tym przez wnioskodawc ę : 2005 2006 Pogrzeby i ekshumacje Pogrzeby Ekshumacje Pogrzeby Ekshumacje Ogó ł em, w tym: 208 5 207 12 z kopaniem grobów 0 1 Obs ł u ż one przez wnioskodawc ę bez kopania grobów 28 0 44 0 z kopaniem grobów 0 0 Obs ł u ż one przez pozosta ł ych przedsi ę biorców bez kopania grobów 3 0 1 0 z kopaniem grobów 177 5 161 12 Obs ł u ż one przez Parafi ę bez kopania grobów 0 0 0 0 Kopanie i zasypywanie grobów wykonane przez Parafi ę bez jednoczesnej obs ł ugi ceremonii 31 0 45 0 Łą cznie us ł ugi kopania i zasypywania gro- bów wykonane przez Parafi ę 208 5 206 12 Tabela 1 Zestawienie ceremonii pogrzebowych i ekshumacji w latach 2005-2006. Ź ród ł o: wyja ś nienia Zarz ą dcy (karty akt adm. nr 130-131) Zarz ą dca cmentarza w pismach kierowanych do Urz ę du wielokrotnie podkre ś la ł , i ż decyzja o wyborze wykonawcy us ł ug pogrzebowych nale ż y wy łą cznie do rodziny zmar ł ego. Informacja taka znajduje si ę równie ż na broszurze informacyjnej „S ł owo Proboszcza do Para- fian ś w. Barbary w Luboniu” wydanej przez Parafi ę ( karta akt adm. nr 151 ). Mimo takich zapewnie ń , inni przedsi ę biorcy nie obs ł u ż yli w latach 2005-2006 ż adnej ceremonii w pe ł nym zakresie, za wyj ą tkiem jednego przypadku, kiedy to wnioskodawca wjecha ł na cmentarz i wykopa ł mogi łę bez wcze ś niejszego uzgodnienia z Zarz ą dc ą . Dane zawarte w powy ż szym - 8 - zestawieniu wyra ź nie potwierdzaj ą fakt niedopuszczania innych przedsi ę biorców do wyko- nywania cz ęś ci us ł ug pogrzebowych, w postaci kopania i zasypywania grobów. W 2005 roku Parafia wykonywa ł a us ł ug ę kopania i zasypywania grobów w przypadku wszystkich z 208 pogrzebów, w tym w 31 przypadkach, gdy ceremoni ę pogrzebow ą obs ł ugiwa ł y inne podmio- ty. Podobnie, w 2006 roku kopanie i zasypywanie grobów zosta ł o wykonane przez Parafi ę w 206 z łą cznej liczby 207 pogrzebów, w tym w 45 przypadkach, gdy sam ą ceremoni ę obs ł ugi- wali inni przedsi ę biorcy. Wynika z tego, i ż odmowa nie mia ł a charakteru incydentalnego, lecz dotyczy ł a ka ż dego przypadku, w którym podmiot inny ni ż Zarz ą dca obs ł ugiwa ł ceremoni ę . Jak wspomniano wcze ś niej, za wst ę p na cmentarz Zarz ą dca pobiera od przedsi ę bior- ców op ł at ę . Pokwitowania wystawiane przez Parafi ę opatrzone s ą zapisem: „za obs ł ug ę cere- monii pogrzebowej na cmentarzu parafialnym ś w. Barbary” ( karty akt adm. nr 31, 46 ). Za- rz ą dca, z uwagi na spoczywaj ą ce na nim obowi ą zki zwi ą zane z utrzymaniem infrastruktury cmentarnej, jest w pe ł ni uprawniony do pobierania op ł at od przedsi ę biorców pogrzebowych za korzystanie z tej infrastruktury. Jednak ż e w tym wypadku, zgodnie z o ś wiadczeniem sa- mego Zarz ą dcy, uiszczenie wspomnianej op ł aty przez przedsi ę biorc ę wykonuj ą cego us ł ugi pogrzebowe nie oznacza automatycznie, i ż mo ż e on wykonywa ć zlecone przez rodzin ę czyn- no ś ci pogrzebowe. Nasuwa si ę tutaj oczywista w ą tpliwo ść co do samego charakteru tej op ł a- ty, skoro pomimo uzyskania zgody na obs ł ug ę ceremonii, wnioskodawca i tak nie nabywa prawa do kopania i zasypywania mogi ł y. Niejasno ść dotyczy zreszt ą samego tytu ł u jej wnie- sienia, mianowicie: „za obs ł ug ę ceremonii pogrzebowej na cmentarzu parafialnym ś w. Barba- ry”. Sformu ł owanie to jasno oznacza, i ż przedsi ę biorca obowi ą zany jest ui ś ci ć pewn ą kwot ę , by w ogóle naby ć prawo do przeprowadzenia ceremonii pogrzebowej, do wykonywania któ- rej, jak wykazano, na równych zasadach powinny by ć dopuszczone wszystkie podmioty. Po- bieranie tej op ł aty nie jest jednak przedmiotem zarzutów w tym post ę powaniu. W ocenie Prezesa Urz ę du, zebrane dowody wskazuj ą na to, i ż Zarz ą dca wykorzystuj ą c pozycj ę dominuj ą c ą na rynku us ł ug cmentarnych, zak ł óca funkcjonowanie konkurencji na rynku us ł ug pogrzebowych. Wykorzystuj ą c fakt wy łą czno ś ci na wykonywanie pewnych ele- mentów pochówku, przedsi ę biorca skutecznie przeciwdzia ł a ł ukszta ł towaniu si ę warunków niezb ę dnych do powstania b ą d ź rozwoju konkurencji poprzez utrudnianie a wr ę cz faktycznie uniemo ż liwianie innym podmiotom wykonywania us ł ug na rynku us ł ug pogrzebowych w postaci kopania i zasypywania grobów. Zachowanie takie musi by ć kwalifikowane jako naru- szenie art. 8 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak zauwa ż ono, na rynku us ł ug pogrzebowych powinny zosta ć stworzone warunki do istnienia konkurencji. T ł umaczenie, i ż zachowanie Zarz ą dcy podyktowane jest konieczn ą trosk ą o poszanowanie miejsca ś wi ę tego, jakim jest cmentarz oraz wskazywanie odpowie- dzialno ś ci Zarz ą dcy za przebieg ca ł ego pogrzebu nie mo ż e uzasadnia ć , w ocenie Prezesa Urz ę du, utrudnie ń lub odmowy dost ę pu do ś wiadczenia us ł ug pogrzebowych przez inne pod- mioty na zasadach wolnej konkurencji. Z przytoczonych powodów rozstrzygni ę cie decyzji nie mo ż e budzi ć w ą tpliwo ś ci. Zgodnie z art. 101 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du mo ż e na ł o ż y ć , w drodze decyzji, na przedsi ę biorc ę kar ę pieni ęż n ą w wysoko ś ci nie wi ę kszej ni ż 10% przychodu osi ą gni ę tego w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o- ż enia kary, je ż eli przedsi ę biorca ten, cho ć by nieumy ś lnie, dopu ś ci ł si ę naruszenia zakazu okre ś lonego w art. 5, w zakresie niewy łą czonym na podstawie art. 6 i 7, lub naruszenia zaka- zu okre ś lonego w art. 8. W przypadku za ś , gdy przedsi ę biorca nie osi ą gn ął przychodu w roku rozliczeniowym poprzedzaj ą cym rok na ł o ż enia kary, Prezes Urz ę du mo ż e ustali ć kar ę pie- ni ęż n ą w wysoko ś ci do stukrotno ś ci przeci ę tnego wynagrodzenia (art. 101 ust. 4 ustawy). Przepis ten stanowi podstaw ę i granic ę ustalenia kary dla Parafii, gdy ż , jak to równie ż podnie- siono przez Zarz ą dc ę , dochody uzyskiwane przez Parafi ę przekazywane s ą na cele statutowe - 9 - (kultu religijnego, konserwacj ę zabytków, itp.) i z tego powodu s ą zwolnione z podatku do- chodowego od osób prawnych, zgodnie z brzmieniem art. 17 ust. 1 pkt 4a lit. a) i b) ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodnie z art. 4 pkt 16 ustawy o o.k.i.k., przeci ę tne miesi ę czne wynagrodzenie rozu- mie si ę jako przeci ę tne miesi ę czne wynagrodzenie w sektorze przedsi ę biorstw za ostatni mie- si ą c kwarta ł u poprzedzaj ą cego dzie ń wydania decyzji Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, og ł aszane przez Prezesa G ł ównego Urz ę du Statystycznego na podstawie od- r ę bnych przepisów. Zgodnie z Obwieszczeniem Prezesa G ł ównego Urz ę du Statystycznego z dnia 17 kwietnia 2007r. w sprawie w sprawie przeci ę tnego miesi ę cznego wynagrodzenia w sektorze przedsi ę biorstw w marcu 2007r., wynagrodzenie to wynios ł o w marcu 2007r. 2852,71 z ł . Maksymalna kara mog ł a wi ę c w tym wypadku wynie ść 285 271 z ł . Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie zawiera zamkni ę tego katalogu przes ł anek, od których uzale ż niona jest wysoko ść kar nak ł adanych na przedsi ę biorców. W art. 104 przyk ł adowo jedynie wskazano, i ż Prezes Urz ę du winien wzi ąć pod uwag ę okres, stopie ń oraz okoliczno ś ci uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. Jest jednak oczywiste, i ż na wysoko ść kary musi mie ć równie ż wp ł yw stopie ń zagro ż enia lub naruszenia interesu pu- blicznoprawnego stosowanymi praktykami ograniczaj ą cymi konkurencj ę . Ponadto orzecznic- two wskazuje, ż e w przypadku kar za stosowanie praktyk ograniczaj ą cych konkurencj ę prze- s ł ankami, które nale ż y bra ć pod uwag ę , s ą : potencja ł ekonomiczny przedsi ę biorcy, skutki praktyki dla konkurencji lub kontrahentów, dopuszczalny poziom kary wynikaj ą cy z przepi- sów ustawy oraz cele, jakie kara ma osi ą gn ąć (por.: wyrok S ą du Najwy ż szego z 27.06.2000 r., sygn. akt I CKN 793/98). Na decyzj ę o na ł o ż eniu kary mia ł w tym przypadku wp ł yw g ł ównie fakt, i ż , jak wska- zano wcze ś niej, utrudnianie dost ę pu do ś wiadczenia us ł ug pogrzebowych w postaci kopania i zasypywania grobów, dotyczy ł o praktycznie ka ż dego przypadku, gdy inni przedsi ę biorcy obs ł ugiwali ceremoni ę pogrzebow ą . Zarz ą dca konsekwentnie odmawia ł innym podmiotom prawa do ś wiadczenia tych us ł ug, pomimo deklaracji, i ż ś wiadomy jest nieuprawnionego cha- rakteru takiego post ę powania. Zachowanie Zarz ą dcy by ł o wi ę c wyra ź nie zamierzone i mia ł o na celu wyeliminowanie innych podmiotów z rynku ś wiadczenia wspomnianych us ł ug. Za twierdzeniem, i ż Zarz ą dca by ł ś wiadomy naruszenia przez siebie prawa, przemawia równie ż fakt, i ż by ł on kilkakrotnie upominany przez Kuri ę Metropolitaln ą w Poznaniu oraz informo- wany o bezprawno ś ci swojego post ę powania. Jednak ż e z uwagi na to, i ż przychody uzyskiwane z tytu ł u ś wiadczenia us ł ug pogrze- bowych przez Zarz ą dc ę wahaj ą si ę i s ą uzale ż nione od jednostkowej sytuacji ekonomicznej osoby uiszczaj ą cej op ł aty za ceremoni ę pogrzebow ą , trudno oszacowa ć wielko ść przychodu, jaki uzyskano ze ś wiadczenia tych ż e us ł ug. Na wysoko ść kary wp ł yn ął równie ż fakt, i ż naru- szenie przez Zarz ą dc ę zasad konkurencji dotyczy ł o utrudniania dost ę pu do wykonywania tylko cz ęś ci us ł ug pogrzebowych, nie za ś ca ł kowitego wykluczenia innych przedsi ę biorców z rynku. Z tych powodów Prezes Urz ę du uzna ł , i ż kara pieni ęż na powinna w przedmiotowej sprawie spe ł ni ć g ł ównie funkcje prewencyjno-wychowawcze. Uznano tym samym, i ż kwota w wysoko ś ci 2.850,00 z ł , czyli ok. 1% maksymalnej wysoko ś ci kary, b ę dzie zarówno wystar- czaj ą co odczuwalna, jak i zachowa walor edukacyjny. Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, kary p ł atne s ą w terminie 14 dni od uprawomocnienia si ę decyzji. O kosztach post ę powania orzeczono jak w punkcie 3 sentencji decyzji. Na podstawie art. 75 w zwi ą zku z art. 69 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów . Prezes Urz ę - du uwzgl ę dni ł w ca ł o ś ci żą danie wnioskodawcy w tym zakresie, uznaj ą c ż e przys ł uguje mu, - 10 - od strony przegrywaj ą cej – Parafii, zwrot kwoty 500 z ł , jak ą ui ś ci ł od wniosku o wszcz ę cie post ę powania antymonopolowego. W dniu 21 kwietnia 2007 r. wesz ł a w ż ycie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331) na podstawie której straci ł a moc ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity Dz. U. 2005 r., Nr 244, poz. 2080, ze zm.: Dz. U. z 2006 r. Nr 157, poz.1119; Nr 170, poz. 1217 i Nr 249, poz. 1834). Zgodnie z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochro- nie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331), do post ę powa ń wszcz ę - tych przed dniem 21 kwietna 2007 r. stosuje si ę przepisy ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę , orzeczono jak w sentencji decyzji. Kar ę pieni ęż n ą nale ż y wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000, w terminie 14 dni od uprawomocnie- nia si ę decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę - gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygo- dniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du - Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. Od postanowienia o kosztach post ę powania przys ł uguje ka ż dej ze stron za ż alenie do S ą du Okr ę gowego - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w terminie tygodniowym od dnia dor ę czenia decyzji, za po ś rednictwem Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatura w Poznaniu. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury w Poznaniu Edward Stawicki Otrzymuj ą : 1. Parafia Rzymskokatolicka p. w. ś w. Barbary w Luboniu Ż abikowie Plac Edmunda Bojanowskiego 8 62-030 Lubo ń Reprezentowana przez: Kancelaria Radcy Prawnego Radca Prawny Ma ł gorzata Machalska ul. D ł uga 4a 62-030 Lubo ń 2. Memento Mori Us ł ugi Pogrzebowe Bronis ł aw Ł opi ń ski Ul. Okrzei 1 62-030 Lubo ń - 11 -