RPZ-7/2016

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Poznań tel. (61) 852 - 15 - 17, 852 - 77 - 50, fax (61) 851 - 86 - 44 e-mail: poznan@uokik.gov.pl Poznań, dnia 3 października 2016 r. RPZ- 61-3/16/PG DECYZJA Nr RPZ 7/2016 Stosownie do art. 33 ust. 5 i 6 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 184 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu wobec Marcina Kwietniewskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Medi-top w Poznaniu, - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów; I. na podstawie art. 26 ust. 1 ustaw y o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów , określoną w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, kierowanie do konsumentów pisem nych zaproszeń na wykonywane w „centrum zabiegowym pulso - bus” bezpłatne, bezpieczne i szybkie badania kardiologiczne, układu krążenia oraz układu kostnego w ramach prowadzonych przez Przedsiębiorcę pod hasłem: „50 + STOP! CHOROBOM UKŁADU KRĄŻENIA I OSTEOPOROZIE” akcji profilaktycznych, w sytuacji gdy organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają charakter handlowy, „centrum zabiegowe pulso - bus” stanowi w praktyce mobilną salę konferencyjną, organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają na celu zapreze ntowanie oferty Prze dsiębiorcy, a prowadzone przez Przedsiębiorcę badania prowadzone są przez przedstawicieli handlowych Przedsiębiorcy, co stanowi nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2 007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 3) i nakazuje zaniechanie jej stosowania, II. na podstawie art. 27 ust. 2 w związku z art. 27 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów , określoną w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zamieszczanie w stosowanym w obrocie konsumenckim wzorcu umowy sprzedaży postanowienia o treści: - „W celu wykonania uprawnień wynikających z niniejszej gwarancji Kupujący jest zobowiązany dostarczyć wadliwy wyrób do siedziby firmy na własny koszt”, 2 co narusza art. 580 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.) i stanowi nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 3 pkt 4 w zw. z art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 3) i stwierdza się zaniechanie jej stosowan ia z dniem 08 sierpnia 2016 r., III. na podstawie art. 103 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (t.j.: Dz. U. z 2015 r., poz. 184), nadaje się decyzji w zakresie pkt I sentencji decyzji rygor natychmiastowej wykonalności; IV. na po dstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nakłada się na Marcina Kwietniewskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Medi-top w Poznaniu: 1. w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ww. ustawy, w zakresie opisanym w pkt I sentencji niniejszej decyzji, karę pieniężną w wysokości 4.000,00 zł, (słownie: cztery tysiące złotych) płatną do budżetu państwa; 2. w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ww. ustawy, w zakresie opisanym w pkt II sentencji niniejszej decyzji, karę pieniężną w wysokości 1.000,00 zł (słownie: tysiąc złotych ) , płatną do budżetu państwa; V. na podstawie art. 77 ust. 1 i art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zw. z art. 83 tej ustawy w zw. z art. 263 § 1 i 2 i art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. ) postanawia się obciążyć Marcina Kwietniewskiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Me di- top w Poznaniu kosztami postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów w kwocie 35,20 zł (słownie: trzydzieści pięć złotych 20/100 ) oraz zobowiązać do ich zwrotu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Uzasadnienie Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: Prezes Urzędu) postanowieniem z dnia 13 stycznia 2016 r. wszczął z urzędu postępowanie wyjaśniające w celu wstępnego ustalenia, czy działania Marcina Kwietniewskiego prowadzącego działalność gosp odarczą pod nazwą Medi - top w Poznaniu (dalej: Przedsiębiorca), polegające na sprzedaży towarów poza lokalem przedsiębiorstwa, mogą stanowić praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 ustawy o ochronie konkurenci i konsumentów (sygn. akt: RPZ-403- 1/16/PG). Postępowanie to zostało wszczęte w związku ze skargą przekazaną przez Miejskiego Rzecznika Konsumentów w Gdyni w toku postępowania wyjaśniającego prowadzonego w przedmiocie działań innego przedsiębiorcy . Analiza materi ałów uzyskanych w toku postępowania dała podstawę do wsz częcia, postanowieniem z dnia 07 kwietnia 2016 r. (RPZ-61-3/16 /PG), postępowania w sprawie stosowania przez Przedsiębiorcę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów określonych w: 1. art. 24 u st. 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na kierowaniu do konsumentów pisemnych zaproszeń na wykonywane w „centrum zabiegowym pulso- bus” bezpłatne, bezpieczne i szybkie badania kardiologiczne, układu 3 krążenia oraz układu kostnego w ramach prowadzonych przez Przedsiębiorcę pod hasłem: „50 + STOP! CHOROBOM UKŁADU KRĄŻENIA I OSTEOPOROZIE” akcji profilaktycznych, w sytuacji gdy organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają charakter handlowy, „centrum zabiegowe pulso - bus” stanowi w praktyce mobilną salę konferencyjną, organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają na celu zaprezentowanie oferty Przedsiębiorcy, a prowadzone przez przedsiębiorcę badania prowadzone są przez przedstawicieli handlowych Przedsiębiorcy, co mo gło st anowić nieuczciwą praktykę rynkową w roz umieniu art. 5 ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 3 – dalej: u.p.n.p.r.), 2. art. 24 ust . 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a polegającej na zamieszczaniu w stosowanym w obrocie konsumenckim wzorcu umowy sprzedaży postanowienia o treści: - „W celu wykonania uprawnień wynikających z niniejszej gwarancji Kupujący jest zo bowiązany dostarczyć wadliwy wyrób do siedziby firmy na własny koszt”, co mo gło naruszać art. 580 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm – dalej: Kc ) i stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 3 pkt 4 w zw. z art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.n.p.r. Przedsiębiorca zawiadomi ony pismem z dnia 07 kwietnia 2016 r. o wszczęciu ww. postępowania , nie ustosunkował się do postawionych mu zarzutów . Pismem z dnia 19 lipca 2016 r. Prezes Ur zędu przesłał do Przedsiębiorcy szczegółowe uzasadnienie stawianych mu zarzutów i wezwał do przedstawienia stanowiska co do przedstawionych ustaleń faktycznych i ich oceny prawnej w terminie 14 dni od dnia otrzymania pisma. W odpowiedzi Przedsiębiorca pod kreślił, iż w jego ocenie formuła prowadzonej działalności gospodarczej nie stanowi praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. P isemne zaproszenia kierowane do konsumentów na organizowane przez Przedsiębiorcę badania i spotkania informacyjno-handlowe nie miały na celu wprowadzenia odbiorców w błąd. Dodatkowo Przedsiębiorca złożył wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej na podstawie art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w którym zobowiązał się do zaniechania zarzuconych praktyk, poprzez: 1) niezwłoczną modyfikację ulotek, przy czym zobowiązanie miałoby obejmować wprowadzenie do nich następującego tekstu : - „Organizowane spotkania mają charakter informacyjno -handlowy. Program spotkania obejmuje wykonanie p lanowanych badań, a także prezentację aktualnej oferty handlowej z możliwością zakupu prezentowanego towaru. Nasze badania wykonywanie są 3 razy dziennie w wyznaczonych godzinach. Organizator badań firma Medi -Top zastrzega sobie prawo – w przypadku nadmiernej ilości osób niezarejes trowanych telefonicznie – do wyznaczenia innej godziny lub terminu. Zapraszamy Państwa serdecznie . ” Określona przez Przedsiębiorcę informacja miała zostać zamieszczona na ulotce czcionką nieodbiegającą rozmiarem od pozostałych informacji na niej znajdujących się ; 4 2) niezwłoczne dostosowania wzorca umowy do treści art. 580 §1 Kc poprzez wyraźne wskazanie, że w celu wykonywania uprawnień wynikających z gwarancji kupujący jest zobowiązany dostarczyć wadliwy wyrób do siedziby firmy na koszt przedsiębiorcy. Zgodnie ze zobowiązaniem Przedsiębiorcy, zmienione ulotki miały trafić do obrotu od dnia 8 sierpnia 2016 r. i dotyczyć spotkań organizowanych od dni 15 sierpnia 2016 r. Z kolei zmodyfikowany aneks do wzorca umowy sprzedaży miał być stosowany na spotkaniac h organizowanych od dnia 08 sierpnia 2016 r. Nadto, Przedsiębiorca zobowiązał się do skierowania do klientów, z którymi zawarł umowę przy wykorzystaniu wzorca zawierającego kwestionowaną klauzulę, pisma informującego o zaistniałej sytuacji wraz z prośbą o podpisanie załączonego do pisma aneksu i odesłanie go do siedziby Przedsiębiorcy. Pismem z dnia 16 sierpnia 2016 r. wezwano Przedsiębiorcę do przedłożenia wzorów zaproszeń aktualnie kierowanych do konsumentów oraz do przesłania aktualnego w zorca umowy. Wskazane dokumenty Przedsiębiorca przesłał wraz z pismem z dnia 25 sierpnia 2016 r., w którym jednocześnie oświadczył, że przesłane dokumenty są przez niego stosowane od dnia 08 sierpnia 2016 r. Pismem z dnia 08 września 2016 r. Przedsiębiorcę poinformowano o odmowie uwzględnienia jego wniosku o wydanie decyzji w trybie art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz zawiadomiono o zakończeniu zbierania materiału dowodowego w niniejszej sprawie. W odpowiedzi, pismem z dnia 19 września 2016 r., Przedsiębiorca ponowił swój wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej. Prezes Urzędu ustalił, co następuje: Przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informac ji o Działalności Gospodarczej pod nazwą Medi -top. Główny przedmiot prowadzonej przez Przedsiębiorcę działalności jest sprzedaż detaliczna towarów prowadzona na prezentacjach organizowanych w mobilnej sali konferencyjnej na terenie całego kraju (dowód: pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13-14 akt adm.; wydruk z CEIDG – k. 7 akt adm.). W swojej ofercie Przedsiębiorca posiada jedynie materace rehabilitacyjne wełniane. W 2015 roku Przedsiębiorca zawarł z konsumentami [usunięto] umowy, a w 2016 r. (do dnia 24 lutego 2016 r.) [usunięto] umów, przy czym wszystkie zostały zawarte na prezentacjach prowadzonych w mobilnej sali konferencyjnej (dowód: pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13-14 akt adm.; pismo Przedsiębiorcy z 29 lutego 2016 r. – k. 40 akt adm.). Przychód uzyskany przez Przedsiębiorcę ze sprzedaży oferowanych konsumentom towarów wyniósł w 2015 r. [usunięto] zł, co stanowi całkowity przychód osiągnięty przez Przedsiębiorcę z prowadzonej działalności gospodarczej (dowód: pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13-14 akt adm.; zez nanie o wysokości uzyskanego przychodu za rok 2015 – k. 93-97 akt adm.). Z poczynionych ustaleń wynika, że Przedsiębiorca zaprasza konsumentów na organizowane pokazy przy wykorzystaniu druków bezadresowych o następującej treści (dowód: pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13- 14 akt adm.; wzór zaproszenia – k. 37 akt adm.; egzemplarz zaproszenia – k . 107 akt adm.): 5 W toku postępowania Przedsiębiorca wprowadził zmiany do stosowanego wzoru zaproszenia i począwszy od 08 sierpnia 2016 r. stosuje druki bezadresowe o następującej treści (dowód: wzór zaproszenia – k. 155 akt adm., pismo Przedsiębiorcy z dnia 25 sierpnia 2016 r. – k. 153-154 akt adm.): 6 Na wstępie każdego z or ganizowanych pokazów przedstawiciele handlowi Przedsiębiorcy wykonują wszystkim przybyłym osobom pomiar funkcji życiowych przy użyciu pulsoksymentru (mierzone jest tętno ) . Po wykonaniu badania następuje prezentacja oferowanych przez Przedsiębiorcę produktów. Tematem przewodnim spotkania jest promieniowanie elektromagnetyczne. Po pre lekcji osoby przybyłe otrzymują wydruk z przeprowadzonego na wstępie badania uwzględniający dane na temat tętna, saturacji oraz krzywej pletyzmograficznej. Jednocześnie, z osobami odbierającymi badania prowadzone są rozmowy na temat oferowanych przez Prze dsiębiorcę towarów (dowód: pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13-14 akt adm. ; pismo Przedsiębiorcy z 29 lutego 2016 r. – k. 40 akt adm., pismo konsumentki z dnia 19 maja 2016 r. – k. 103-104 akt adm.). W toku postępowania ustalono również, że w relacjach z konsumentami Przedsiębiorca posługuje się wzorcem umowy sprzedaży , w którym w ramach części zatytułowanej „Warunki Gwarancji”, udziela kupującemu gwarancji na produkty będące przedmiotem sprzedaży . W e wzorcu obowiązującym od dnia 04 maja 2015 r . do dnia 07 sierpnia 2016 r. Przedsiębiorca zawarł m. in. postanowienie o następującej treści : „W celu wykonania uprawnień wynikających z niniejszej gwarancji Kupujący jest zobowiązany dostarczyć wadliwy wyrób do siedziby firmy na własny koszt” (dowód pismo Przedsiębiorcy z 02 lutego 2016 r. - k. 13- 14 akt adm.; wzorzec umowy sprzedaży – k. 20-22 oraz 156-157 akt adm.; umowy sprzedaży – k. 23-32, 45, 81 i 105 akt adm.). W związku z otrzymaniem szczegółowego uzasadnienia stawianych zarzutów, Przedsiębiorca usunął z wzorca wyżej cytowane postanowienie. Jednocześnie, na podstawie oświadczenia Przedsiębiorcy Prezes Urzędu ustalił, że Przedsiębiorca zaniechał stosowania wzorca umowy zawierającego kwestionowana klauzulę z dniem 08 sierpnia 2016 r. (dowód: wzorze c umowy sprzedaży k. 156-157 akt adm.; pismo Przedsiębiorcy z dnia 25 sierpnia 2016 r. – k. 153-154 akt adm.). W 2015 r. Przedsiębiorca osiągnął łączny przychód z prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie [usunięto] zł (dowód: zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu za rok 2015 – k. 93-97 akt adm.). Prezes Urzędu zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ochrona interesów przedsiębiorców i konsumentów podejmowana jest w ramach działań Prezesa Urzę du w interesie publicznym. Ingerencja Prezesa Urzędu ma na celu ochronę interesów zbiorowości, a nie wprost poszczególnych, indywidualnych uczestników rynku. Naruszenie interesu publicznego stanowi bezwzględny warunek uznania kompetencji Prezesa Urzędu do rozstrzygnięcia określonej sprawy. Interes publiczny zostaje naruszony wówczas, gdy działania przedsiębiorcy godzą w interesy ogólnospołeczne i dotykają szerokiego kręgu uczestników rynku, zaburzając jego prawidłowe funkcjonowanie. W ocenie Prezesa Urzędu, rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny. Wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy byli lub mogą stać się klientami Przedsiębiorcy, tj. wziąć udział w organizowanych przez Przedsiębiorcę pokazach i zawrzeć z Przedsiębiorcą umow ę sprzedaży. D ziałania Przedsiębiorcy nie dotyczą więc interesów poszczególnych osób, których sprawy miałyby charakter jednostkowy, indywidualny i nie dający się porównać z innymi, ale szerszego kręgu konsumentów, kontrahentów Przedsiębiorcy, których sytuacja jest identyczna. Naruszenie interesu publicznoprawnego przejaw ia się tym samym w naruszeniu zbiorowego interesu konsumentów. W niniejszej sprawie istnieje więc możliwość poddania zachowania Przedsiębiorcy dalszej ocenie pod kątem stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy ko nsumentów. Ocenę tę poprzedzić należy stwierdzeniem, że Przedsiębiorca jest przedsiębiorcą w 7 rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, albowiem prowadzi indywidualną działalność gospodarczą n a podstawie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. W konsekwencji, zachowania Przedsiębiorcy podlegają kontroli z punktu widzenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Zgodnie z dyspozycją art. 24 ust. 2 ww. ustawy, przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działania przedsiębiorcy, w szczególności: stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kpc (pkt 1), naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, praw dziwej i pełnej informacji (pkt 2) oraz nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji (pkt 3). Dla stwierdzenia, iż zachowanie przedsiębiorcy spełnia przesłanki ww. praktyk niezbędne jest, aby zachowanie przedsiębiorcy było bezprawne i naruszało zbiorowy interes konsumentów. Jako bezprawne należy kwalifikować zachowania sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego lub dobrymi obyczajami, bez względu na winę, a nawet świadomość sprawcy. Dla ustalenia bezprawności działania wystarczy, że określone zachowanie koliduje z przepisami prawa 1 . Zbiorowe interesy konsumentów to prawa nieograniczonej liczby konsumentów. Spełnienie przesłanki bezprawności wykazane zostanie odrębnie dla każdej z przypisanych Przedsiębiorcy praktyk. Naruszenie zbior owego interesu konsumentów omówione zostanie natomiast łącznie, z uwagi na zbliżony charakter i znaczenie tej przesłanki dla wszystkich praktyk objętych prowadzonym postępowaniem. 1. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 kwietnia 2008 r. (sygn. akt III SK 27/07) wyjaśnił, że gramatyczna wykładnia pojęcia zbiorowy interes konsumentów prowadzi do wniosku, że chodzi o zachowanie przedsiębiorcy, które godzi w interesy grupy osób stanowiących określony zbiór. Rezultaty tej wykładni modyfikuje zastrzeżenie, że nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma interesów indywidualnych. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że przy konstruowaniu pojęcia „zbiorowy interes konsumentów” nie można opierać się tylko i wyłączn ie na tym, czy oceniana praktyka skierowana jest do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów. Zdaniem Sądu, wystarczające powinno być ustalenie, że zachowanie przedsiębiorcy nie jest podejmowane w stosunku do zindywidualizowanych konsumentów, lecz względem członków danej grupy (określonego kręgu podmiotów), wyodrębnionych spośród ogółu konsumentów za pomocą wspólnego dla nich kryterium. Sąd Najwyższy uznał, że praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów jest (...) takie zachowanie przedsiębiorcy, które podejmowane jest w warunkach wskazujących na powtarzalność zachowania w stosunku do indywidualnych konsumentów wchodzących w skład grupy, do której adresowane są zachowania przedsiębiorcy, w taki sposób, że potencjalnie ofiarą takiego zachowania może być każdy konsument będący klientem lub potencjalnym klientem przedsiębiorcy . Interes konsumentów należy rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę jako zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. Pojęcie to obejmuje swym zakr esem prawo konsumentów do uczestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych przez przedsiębiorcę warunkach rynkowych, zapewniających konsumentom możliwość dokonywania transakcji przy całkowitym zrozumieniu, jaki jest ich rzeczywisty sens ekonomiczny i p rawny na etapie przedkontraktowym i w czasie wykonywania umowy. Efektem naruszenia interesu 1 Por. Komentarz do ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji pod red. Janusza Szwai, Wyd. CH Beck, Warszawa 2000 r., str. 117-118 8 prawnego może być naruszenie również stricte ekonomicznych interesów konsumentów (o wymiarze majątkowym). Godzenie w zbiorowe interesy konsumentów może polegać zaró wno na ich naruszeniu, jak i na zagrożeniu ich naruszenia. Nie jest zatem konieczne ustalenie, że którykolwiek z konsumentów został rzeczywiście poszkodowany wskutek stosowanej przez przedsiębiorcę praktyki. W niniejszej sprawie skutkami działań Przedsięb iorcy dotknięty mógł zostać nieoznaczony z góry krąg konsumentów – wszyscy konsumenci, do których kieruje zaproszenia na pokazy oferowanych przez siebie produktów oraz którym następnie oferuje ich zakup. Podkreślić należy, iż adresatem zakwestionowanych niniejszą decyzją praktyk są osoby w wieku powyżej 50 roku życia. Niemniej jednak praktyka ta nie dotyczy zindywidualizowanego kręgu osób. Potencjalnie na prezentację mogła zostać zaproszona każda osoba, która osiągnęła określony przez Przedsiębiorcę w zaproszeniu wiek. Nie mamy tutaj również do czynienia z sytuacją, w której Przedsiębiorca występuje ze swoją ofertą do poszczególnych, zindywidualizowanych konsumentów z osobna. W konsekwencji uznać należy, iż w niniejszym przypadku, to potencjalnie nieoznaczona z góry grupa konsumentów w wieku powyżej 50 roku życia może skorzystać z oferty Przedsiębiorcy i wziąć udział w organizowanym przez niego spotkaniu. Zaznaczyć należy, że wprowadzanie konsumentów w błąd poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji doty czących powodów organizacji i prowadzenia spotkań z konsumentami oraz niezgodne z prawem ograniczanie konsumentom uprawnień z udzielanej im gwarancji na sprzedawane przez Przedsiębiorcę towary (i wprowadzanie ich w błąd w tym zakresie), narusza bezpośrednio prawo konsumentów do uczestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych warunkach rynkowych. Stosowane przez Przedsiębiorcę praktyki ograniczają bowiem konsumentom możliwość dokonania transakcji przy całkowitym zrozumieniu, jaki jest jej rzeczywisty sens ekonomiczny i prawny. Nie ma zatem wątpliwości, że działania Przedsiębiorcy naruszają zbiorowe interesy konsumentów. 2. Bezprawność Przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie regulują konstrukcji bezprawności działań przedsiębiorcy. Artykuł 24 ustawy nie ma samodzielnego znaczenia prawnego, ale powinien być interpretowany oraz stosowany w określonym kontekście normatywnym. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. sygn. akt III SZP 3/2006 wskazał, że za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów można uznać zachowania naruszające przepisy innych ustaw, które nakładają na przedsiębiorcę określone obowiązki względem konsumenta (…). Zachowania takie stanowią bowiem jedn ocześnie zachowania bezprawne i skutkują zniesieniem, ograniczeniem lub zniekształceniem praw konsumentów, wpływając tym samym na chronioną przez przepis obowiązującego prawa sferę ich interesów. Bezprawność tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem prawnym. Jest kategorią obiektywną. Rozważenia przy ocenie bezprawności wymaga kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodne, czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. Źródłem tych zasad są normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów (wyrok Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów - dalej: SOKiK – z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. XVII AmA 45/07). O bezpr awności działania decyduje w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego całokształt okoliczności konkretnego stanu faktycznego (wyrok SN z dnia 8 maja 2002 r., sygn. I PKN 267/2001). Przedsiębiorcy z arzucono stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy k onsumentów, określonych w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i 9 konsumentów polegających na godzących w zbiorowe interesy konsumentów bezprawnych działaniach mających postać nieuczciwych praktyk rynkowych. Zgodnie z art. 3 u.p.n.p.r., stosowanie nieuczciwych praktyk rynkowych jest zakazane. Definicję praktyki rynkowej zawiera art. 2 pkt 4 przedmiotowej ustawy wskazując, iż za taką uznaje się działanie lub zaniechanie przedsiębiorcy, sposób postępowania, oświadczenie lub informację handlową, w szczególności reklamę i marketing, bezpośrednio związane z promocją lub nabyciem produktu przez konsumenta. Pojęcie produktu wskazane w wyżej przywołanym artykule ma znaczenie szerokie i obejmuje również pojęcie usługi. W zakresie pojęcia praktyki rynkowej mieści się zatem każdy czyn przedsiębiorcy (działanie jak i zaniechanie), oraz każda forma działania przedsiębiorcy (sposób postępowania, oświadczenie lub komunikat handlowy, w tym reklama i marketing). Istotnym jest, iż wskazane formy mogą być kwa lifikowane jako praktyki rynkowe, wtedy tylko, gdy są bezpośrednio związane z promocją lub nabyciem produktu przez konsumenta, tj. gdy mogą oddziaływać na decyzje ekonomiczne konsumentów. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, wskazać należy, że zakwestionowana niniejszą decyzją praktyka wprowadzająca konsumentów w błąd poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji dotyczących powodów organizacji i prowadzenia spotkań z konsumentami niewątpliwie mieści się w ustawowym pojęciu praktyki ry nkowej. Wskazać bowiem należy, że kierowanie do konsumentów pisemnych zaproszeń na wykonywane w „centrum zabiegowym pulso - bus” bezpłatne, bezpieczne i szybkie badania kardiologiczne, układu krążenia oraz układu kostnego w ramach prowadzonych przez Przedsi ębiorcę pod hasłem: „50 + STOP! CHOROBOM UKŁADU KRĄŻENIA I OSTEOPOROZIE” akcji profilaktycznych, w sytuacji gdy organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają charakter handlowy, „centrum zabiegowe pulso - bus” stanowi w praktyce mobilną salę konferencyjną , organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają na celu zaprezentowanie oferty Przedsiębiorcy, a prowadzone przez Przedsiębiorcę badania prowadzone są przez przedstawicieli handlowych Przedsiębiorcy, jest bezpośrednio związane z promocją i dystrybucją o ferowanych konsumentom produktów. Podobnie bezpośrednio związane z nabyciem produktu jest opisane wyżej działanie związane z wprowadzeniem konsumentów w błąd, co do przysługujących im uprawnień wynikających z udzielonej przez Przedsiębiorcę gwarancji. Ust awa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym dokonuje podziału nieuczciwych praktyk rynkowych na te stypizowane w ustawie, niepodlegające ocenie w świetle przesłanek określonych w art. 4 ust. 1 u.p.n.p.r. oraz te w ustawie nie wskazane, zakazane p o spełnieniu przesłanek określonych w art. 4 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.p.n.p.r., praktyka rynkowa stosowana przez przedsiębiorców wobec konsumentów jest nieuczciwa, jeżeli jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i w istotny sposób zniekształca lub może zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy dotyczącej produktu, w trakcie jej zawierania lub po jej zawarciu. W myśl art. 4 ust. 2 u.p.n.p.r., za nieuczciwą praktykę rynkową uznaje się w szczególności praktykę rynkową wprowadzającą w błąd oraz agresywną praktykę rynkową, a także stosowanie sprzecznego z prawem kodeksu praktyk. Co istotne, zgodnie z art. 4 ust. 2 zd. 2 u.p.n.p.r., wymienione w tym przepisie praktyki nie podlegają ocenie w świetle przesłanek określonych w art. 4 ust 1. Ustawy. Praktyki wprowadzające w błąd mogą polegać zarówno na działaniu (art. 5 u.p.n.p.r.) jak i zaniechaniu (art. 6 u.p.n.p.r.). Zaznaczyć należy, że dokonanie oceny, czy dana praktyka ma charakter działania bądź zaniechania wprowadzającego w błąd, wymaga odniesienia do adresata, którym jest przeciętny konsument. Jednocześnie ustawa definiując pojęcie przeciętnego konsumenta nakazuje przez nie rozumieć konsumenta, który jest dostatecznie dobrze poinformowany, uważny i ostrożny, przy czym oceny powyższych cech dokonuje się z uwzględnieniem czynników społecznych, kulturowych, językowych i przynależności danego 10 konsumenta do szczególnej grupy konsumentów, przez którą rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów, szczególnie podatną na oddziaływanie praktyki rynkowej lub na produkt, którego praktyka rynkowa dotyczy, ze względu na szczególne cechy, takie jak wiek, niepełnosprawność fizyczna lub umysłowa. Należy jednocześnie podkreślić, że wskazanie na takie cech y jak dostateczne poinformowanie, uwaga i ostrożność określa pewien zespół cech mentalnych konsumenta (jego przeciętność) znajdujących wyraz w tym, że z jednej strony możemy wymagać od niego pewnego stopnia wiedzy i orientacji w rzeczywistości, a z drugiej – nie możemy uznać, że jego wiedza jest kompletna i profesjonalna i że konsument nie ma prawa pewnych rzeczy nie wiedzieć. Przeciętny konsument nie posiada bowiem wiedzy specjalistycznej w danej dziedzinie. Rozumie kierowane do niego informacje i potrafi je wykorzystać do podjęcia świadomej decyzji dotyczącej produktu. Nie jest naiwny, ale nie potrafi też ocenić sytuacji tak jak profesjonalista. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, wskazać należy, że z okoliczności sprawy wynika, że Przedsi ębiorca kieruje zakwestionowane niniejszą decyzją praktyki do osób w wieku powyżej 50 roku życia, a więc głównie do osób starszych. Zwrócić jednocześnie należy uwagę, że przyjęta przez Przedsiębiorcę formuła organizowanych spotkań oraz charakter oferowaneg o asortymentu, każe twierdzić, że stosowane praktyki są skierowane przede wszystkim do osób z różnego rodzaju dolegliwościami zdrowotnymi. Wobec powyższego za przeciętnego konsumenta na gruncie niniejszej sprawy uznano osoby w wieku powyżej 50 roku życia, cechujące się różnego rodzaju dolegliwościami zdrowotnymi. Mając na względzie wyżej poczynione ustalenia, postawiono Przedsiębiorcy zarzuty stosowania dwóch nieuczciwych praktyk rynkowych, a mianowicie:  wprowadzanie konsumentów w błąd poprzez rozpowszechn ianie nieprawdziwych informacji dotyczących powodów organizacji i prowadzenia spotkań z konsumentami oraz  wprowadzanie konsumentów w błąd, co do przysługujących im uprawnień wynikających z udzielonej gwarancji. 2.1. Praktyka opisana w pkt I sentencji postanowienia Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.n.p.r., praktykę rynkową uznaje się za działanie wprowadzające w błąd, jeżeli działanie to w jakikolwiek sposób powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął. Wprowadzającym w błąd działaniem może być w szczególności rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji (art. 5 ust. 2 pkt 1 u.p.n.p.r.) i może dotyczyć rodzaju sprzedaży, powodów stosowania przez przedsiębiorcę praktyki rynkowej, oświadczeń i symboli dotyczących bezpośredniego lub pośredniego sponsorowania, informacji dotyczących sytuacji gospodarczej lub prawnej przedsiębiorcy lub jego przedstawiciela, w tym jego imienia i nazwiska (nazwy) i majątku, kwalifikacji, statusu, posiadanych zezwoleń, członkostwa lub powiązań oraz praw własności przemysłowej i intelektualnej lub nagród i wyróżnień (art. 5 ust. 3 pkt 6 u.p.n.p.r.). Ustawa jednocześnie przewiduje definicję legalną pojęcia „decyzji dotyczącej umowy”, przez co należy rozumieć podejmowaną przez konsumenta decyzję, co do tego, czy, w jaki sposób i na jakich warunkach dokona zakupu, zapłaci za produkt w całości lub w części, zatrzyma produkt, rozporządzi nim lub wykona uprawnienie umowne związane z produktem, bez względu na to, czy konsument postanowi dokonać określonej czynności, czy też powstrzymać się od jej dokonania (art. 2 pkt 7 u.p.n.pr.). Zarzucona Przedsiębiorcy praktyka polega na kierowaniu do konsumentów pisemnych zaproszeń na wykonywane w „centrum zabiegowym pulso - bus” bezpłatn e, bezpieczne i szybkie badania kardiologiczne, układu krążenia oraz układu kostnego w ramach prowadzonych przez 11 Przedsiębiorcę pod hasłem: „50 + STOP! CHOROBOM UKŁADU KRĄŻENIA I OSTEOPOROZIE” akcji profilaktycznych, w sytuacji gdy organizowane przez Prze dsiębiorcę spotkania mają charakter handlowy, „centrum zabiegowe pulso - bus” stanowi w praktyce mobilną salę konferencyjną, organizowane przez Przedsiębiorcę spotkania mają na celu zaprezentowanie oferty Przedsiębiorcy, a prowadzone przez Przedsiębiorcę badania prowadzone są przez przedstawicieli handlowych Przedsiębiorcy i zmierzają w praktyce do zachęcenia konsumentów do udziału w spotkaniu celem zaprezentowania aktualnej oferty Przedsiębiorcy . Co istotne, w ulotce stosowanej do dnia 07 sierpnia 2016 r. z naczną część zaproszenia zajm owały informacje na temat samego badania, a w tym jego przedmiotu i przebiegu oraz prowadzonej akcji profilaktycznej . Informacje sugerujące rzeczywisty, handlowy cel spotkań zostały w zaproszeniu wskazane na marginesi e bardzo m ałą i nieczytelną czcionką, przy czym wskaz ywały jedynie, że badania są „połączone z cyklem spotkań o charakterze informacyjno - handlowym”, sugerując, ż e rzeczywistym celem spotkań są badania a nie sprzedaż. Podobnie, samego badania dotyczy znaczna cześć in formacji zawartych w ulotce stosowanej przez Przedsiębiorcę od dnia 08 sierpnia 2016 r. . Przedsiębiorca zmodyfikował jedynie jej końcową część, przy czym zawarł tam następującą informację: „Limit wykonywanych dziennych badań jest ściśle określony, w związku z tym pierwszeństwo do badań mają osoby, które zarejestrują się telefonicznie od poniedziałku do piątku w godzinach 8 - 16, soboty 8- 11. Każda osoba powyżej 50. roku życia zostanie przebadana i otrzyma wynik badania wraz z wykresem pletyzmograficznym na m iejscu. Organizowane spotkania mają charakter informacyjno- handlowy. Program obejmuje wykonanie planowanych badań, a także prezentację aktualnej oferty handlowej z możliwością zakupu prezentowanego towaru.” Zaproszenie, mimo modyfikacji, wciąż sugeruje, iż głównym celem organizowanych spotka ń jest prowadzenie badań w ramach organizowanej przez Przedsiębiorcę akcji profilaktycznej. Nie określa ono w sposób jednoznaczny, że zasadniczym celem i powodem organizowanych spotkań jest przedstawienie aktualnej oferty Przedsięb iorcy. Z poczynionych w toku postępowania ustaleń wynika natomiast , że głównym celem organizowanych przez Przedsiębiorcę badań jest zaprezentowanie aktualnej oferty Przedsiębiorcy. Zwrócić przy tym należy uwagę, że całość uzyskanych przez Przed siębiorcę w 2015 r. przychodów pochodzi ze sprzedaży oferowanych w toku organizowanych pokazów towarów. W konsekwencji nie może budzić wątpliwości, że rzeczywistym powodem organizacji prowadzonych przez Przedsiębiorcę spotkań jest właśnie sprzedaż. Informa cja o prowadzonych w toku pokazów badaniach ma jedynie zachęcić konsumentów do udziału w ni ch. Wskazać jednocześnie należy, że przyjęty schemat prezentacji sprawia, że wszystkie osoby przybyłe są niejako zobligowane do wzięcia udziału w samej prezentacji. Zważyć bowiem należy, że sam e badani a prowadzone są na początku spotkania , a ich wyniki są rozdawane dopiero po właściwej prelekcji. W tym kontekście podkreślenia wymaga, że przyjęty przez Przedsiębiorcę model prezentacji wykorzystuje w sposób klasyczny metodę wywierania wpływu społecznego nazywaną regułą zaangażowania i konsekwencji. Osoba przybyła na badanie, chcąc być postrzegana jako konsekwentna, kontynuuje udział w prezentacji, by uzyskać cel, który pierwotnie przyświecał podjęciu decyzji o udziale w nim – wynik badań. Z kolei Przedsiębiorca zyskuje potencjalnego klienta, który w oczekiwaniu na wyniki badań zapoznaje się z jego ofertą. Z punktu widzenia niniejszej sprawy kluczowym jest to, że na podstawie treści skierowanego do przeciętnego konsumenta zaproszenia nie jest on w stanie zorientować się, że główną i w zasadzie jedyną przyczyną organizowania przez Przedsiębiorcę badań pulsu jest przede wszystkich chęć zaprezentowania aktualnej oferty handlowej, a rzekoma akcja profilaktyczna ma jedynie spowodować ich zainteresowanie samym wydarzeniem. Zaznaczyć jednocześnie należy, że informacja na temat handlowego charakteru spotkań jest w zaproszeniu 12 marginalizowana - zamieszczana w końcowej części zaproszenia w sposób sugerujący jej uzupełniający w stosunku do prowadzonych badań charakter. Z uwagi na powyższe należy stwierdzić, że okoliczności, jakie towarzyszą przekazaniu konsumentom zaproszeń na organizowane przez Przedsiębiorcę pokazy wprowadza ją konsumentów w błąd i utrudnia ją przeciętnemu konsumentowi na zorientowanie się dlaczego w rzeczywistości zaproszenie Przedsiębiorcy zostało do nich przesłane. Opisane działanie bezsprzecznie może wpływać na podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej ewentualnego udziału w organizowanym przez Przedsiębiorcę pokazie oraz dokonania zakupu w jego trakcie. W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie Prezesa Urzędu, tylko podanie przez Przedsiębiorcę rzetelnej i pełnej informacji o rzeczywistej przyczynie organizowania badań , pozwoliłoby przeciętnemu konsumentowi na podjęcie obiektywnej decyzji dotyczącej ewentualnego udziału w takiej prezentacji. Właściwe wydaje się bowiem twierdzenie, że konsument rzetelnie poinformowany o tym fakcie , mógłby zrezygnować z udziału w organizowanym spotkaniu i to właśnie z uwagi na jego gównie komercyjny charakter. Zaznaczyć przy tym należy, że o w pełni rzetelnej i niewprowadzającej w błąd informacji w okolicznościach niniejszej sprawy można byłoby mówić jedynie w przypadku, gdyby z zaproszenia wprost wynikało, ż e j ego istotą jest pokaz handlowy (konsumenci zapraszani byliby do udziału w pokazie handlowym, przy okazji którego wykonywane byłyby badania pulsu). Wobec powyższego, w ocenie Prezesa Urzędu Przedsiębiorca dopuszcza się nieuczciwej praktyki rynkowej wprowad zającej konsumentów w błąd z art. 5 ust. 3 pkt 6 w zw. z art. 5 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 u.p.n.p.r. – wprowadza konsumentów w błąd poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji dotyczących powodów organizacji i prowadzenia spotkań z konsumentami. W toku postępowania, mimo modyfikacji przez Przedsiębiorcę treści stosowanych zaproszeń, nie sposób stwierdzić, aby zaniechał on zarzucanej mu praktyki. W ocenie Prezesa Urzędu, i nformacje zawarte w druku bezadresowym stosowanym , zgodnie z oświadczeniem Przedsię biorcy, od 8 sierpnia 2016 r. w dalszym ciągu sugerują, że głównym celem organizowanych przez Przedsiębiorcę spotkań są bezpłatne badania prowadzone w ramach akcji profilaktycznej. Podkreślić należy, że przedłożone przez Przedsiębiorcę wzory zaproszeń różnią się jedynie w końcowej części, gdzie pisana drobną czcionką informacja o treści: „Nasze badania wykonywane są 3 razy dziennie w wyznaczonych godzinach. Organizator badań firma Medi-Top zastrzega sobie prawo – w przypadku nadmiernej ilości osób niezarejestrowanych telefonicznie – do wyznaczenia innej godziny lub terminu. Badania w naszej Sali zabiegowej są wykonywane bezpłatnie i połączone z cyklem spotkań o charakterze informacyjno- handlowym. Zapraszamy Państwa bardzo serdecznie.”, zastąpion a została następującym sformułowaniem o powiększonej czcionce: „Organizowane badania mają charakter informacyjno -handlowy. Program obejmuje wykonanie planowanych badań, a także prezentację aktualnej oferty handlowej z możliwością zakupu prezentowanego towaru ”. Op isana wyżej zmiana, w ocenie Prezesa Urzędu, nie może przesądzać o zaniechaniu stosowania zarzucanej Przedsiębiorcy praktyki. Podkreślić należy, że przedmiotem zarzutu jest 13 praktyka polegająca na rozpowszechnianiu przez Przedsiębiorcę nieprawdziwych informacji co do powodów organizacji i prowadzenia przez niego spotkań z konsumentami . W tym zakresie treść zaproszeń nie uległa zmianie. Przedsiębiorca nadal zaprasza w nich konsumentów na bezpłatne badania w ramach organizowanej akcji profilaktycznej, mimo że spotkania w praktyce stanowią komercyjne pokazy prowadzone przez zatrudnianych przez Przedsiębiorcę handlowców. Mając na względzie poczynione wyżej uwagi, Prezes Urzędu przyjął, że w rozpatrywanej sprawie spełnione zostały przesłanki niezbędne do przypisania Przedsiębiorcy stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów opisanej w pkt I sentencji: wykazana została bezprawność jego działań oraz naruszenie zbiorowego interesu konsumentów. Uwzględniając powyższe , na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , orzeczono jak w pkt I sentencji. 2.2. Praktyka opisana w pkt II sentencji postanowienia Zgodnie z art. 580 § 1 Kc, kupujący, który wykonuje uprawnienia wynikające z gwarancji, powinien dostarczyć rzecz na kos zt gwaranta do miejsca wskazanego w gwarancji lub do miejsca, w którym rzecz została wydana przy udzieleniu gwarancji, chyba że z okoliczności wynika, iż wada powinna być usunięta w miejscu, w którym rzecz znajdowała się w chwili ujawnienia wady. Wyżej przywołana regulacja ustawowa ma charakter semiimperatywny, co oznacza, że gwarant może wprowadzić w gwarancji odmienne zasady realizacji uprawnień gwarancyjnych, pod warunkiem, że są one korzystniejsze dla kupującego 2 . Niewątpliwie, patrząc przez pryzmat pos tanowień art. 580 § 1 Kc, za mniej korzystne dla kupującego korzystającego z uprawnień wynikających z gwarancji należy uznać obciążanie go kosztami dostarczenia reklamowanego towaru do siedziby gwaranta. Z poczynionych w toku postępowania ustaleń wynika, że w stosowanym w relacjach z konsumentami w okresie od dnia 04 maja 2015 r. do dnia 07 sierpnia 2016 r. wzorcu umowy sprzedaży, w ramach części zatytułowanej „Warunki Gwarancji”, Przedsiębiorca zamieścił postanowienie o następującej treści: „W celu wykonania uprawnień wynikających z niniejszej gwarancji Kupujący jest zobowiązany dostarczyć wadliwy wyrób do siedziby firmy na własny koszt”. W ocenie Prezesa Urzędu, z cytowanego postanowienia wprost wynika, że Przedsiębiorca narzuca ł konsumentom ponoszenie kosztów dostarczenia reklamowanego na podstawie gwarancji towaru. Zapis taki niewą tpliwie st ał w sprzeczności z art. 580 § 1 Kc. W ocenie Prezesa Urzędu, zakwestionowany zapis wzorca umowy sprzedaży był nie tylko sprzeczny z art. 580 § 1 Kc, lecz również wprowadza ł konsumentów w błąd . Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.p.n.p.r., praktykę rynkową uznaje się za działanie wprowadzające w błąd, jeżeli działanie to w jakikolwiek sposób powoduje lub może powodować podjęcie przez przeciętnego konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której inaczej by nie podjął. Wprowadzającym w błąd działaniem może być w szczególności rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji dotyczących praw konsumenta (art. 5 ust. 3 pkt 4 w zw. z art. 5 ust. 2 pkt 1 u.p.n.p.r.). 2 A. Kubiak-Cyrul, Komentarz do art. 580 Kodeksu cywilnego , [w:] B. Kaczmarek-Templin (red.), P. Stec (red.), D. Szostek (red.), Ustawa o prawach konsumenta. Kodeks cywilny (wyciąg). Komentarz, Warszawa 2014, s. 525. 14 W kontekście wyżej wskazanych regulacji, w orzecznictwie wskazuje się, że przedsiębiorcy nie mogą udzielać mylnych informacji dotyczących przysługujących konsumentom praw, bądź manipulować konsumentami tak, aby działając w zaufaniu do profesjonalisty korzystali z przysługujących im na podstawie obowiązujących przepisów praw w sposób niekorzystny dla ich interesów, lecz korzystny dla profesjonalisty 3 . Zdaniem Prezesa Urzędu, zamieszczając we wzorcu umowy zapis sugerujący konieczność ponoszenia kosztów dostawy w przypadku składania przez kupującego reklamacji na podstawie gwarancji, Przedsiębiorca wprowadza ł konsumentów w błąd, co do przysługujących im uprawnień wynikających z udzielonej gwarancji (co do możliwości bezpłatnego korzystania z uprawnień gwarancyjnych). Nie może ulegać wątpliwości, że zakwestionowany zapis mógł potencjalnie wpływać na decyzję konsumenta dotyczącą umowy. Konsument, wobec jednoznacznego zapisu umownego, mógł bowiem zrezygnować ze skorzystania z przyznanych mu uprawnień gwarancyjnych, właśnie z uwagi na konie czność poniesienia kosztów dostawy reklamowanego towaru do sprzedawcy. W toku postępowania Przedsiębiorca zmienił treść s tosowanego w obrocie wzorca umowy sprzedaży i usunął z niego postanowienie wskazujące na konieczność ponoszenia przez konsumentów kosz tów wysyłki reklamowanego na podstawie gwarancji towaru, przy czym wzorzec uwzględniający te zmiany stosuje od 08 sierpnia 2016 r. Wobec powyższego stwierdzono zaniechanie stosowania opisanej praktyki z dniem 08 sierpnia 2016 r. Mając na względzie poczynione wyżej uwagi, Prezes Urzędu przyjął, że w rozpatrywanej sprawie spełnione zostały przesłanki niezbędne do przypisania Przedsiębiorcy stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów opisanej w pkt II sentencji: wykazana została bezprawność jego działań oraz naruszenie zbiorowego interesu konsumentów. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , orzeczono jak w pkt II sentencji. 3. Rygor natychmiastowej wykonalności Zgodnie z art. 1 03 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu może nadać decyzji w części lub w całości rygor natychmiastowej wykonalności. Okolicznością warunkującą zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest wystąpienie ważnego interesu konsume ntów. Oznacza to, że nie w każdej sprawie, w której naruszony został interes konsumentów, zasadnym jest zastosowanie omawianej instytucji. Należy ją uwzględnić tylko wtedy, gdy mamy do czynienia z ważnym interesem konsumentów, a więc istotnym i doniosłym. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności musi zatem poprzedzać dokonanie ustalenia, jaki interes konsumentów doznał w danym przypadku naruszenia oraz czy jest on na tyle ważny, by wydanej decyzji nadać rygor natychmiastowej wykonalności. W przypadku praktyk i opisan ej w pkt I sentencji niniejszej decyzji naruszany jest interes konsumentów polegający na prawie do uzyskania rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji oraz na prawie do uczestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych przez Przedsiębior cę warunkach rynkowych, zapewniających konsumentom możliwość dokonywania transakcji przy całkowitym zrozumieniu, jaki jest ich rzeczywisty sens ekonomiczny i prawny na etapie przedkontraktowym i w czasie wykonywania umowy. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na pogląd Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 21 kwietnia 2004 r. (sygn. akt: K 33/03) podkreślił, że ochrona konsumenta nie jest działaniem o charakterze protekcjonistyczno - paternalistycznym, lecz zmierza do zabezpieczenia interesów 3 Por. wyrok SN z dnia 08 maja 2014 r., III SK 45/13. 15 słabszego uczestnika rynku, którego wiedza i orientacja są – w porównaniu do profesjonalnego partnera (sprzedawcy, usługodawcy) – ograniczone. Konsument ma słabszą pozycję przetargową, a jego swoiste upośledzenie wynika z przyczyn systemowych, determinowanych poz ycją rynkową. Z tej też przyczyny działania na rzecz ochrony konsumenta, które mają umocnić jego pozycję wobec profesjonalnego partnera służą wyrównaniu ich szans i zapewnieniu – także na rynku detalicznym, swobody dokonania wyboru i podjęcia nieskrępowanej decyzji. Istotą ochrony konsumenta nie jest więc nadawanie mu dodatkowych nadzwyczajnych przywilejów, lecz poddanie całości obrotu praktykom „rynkowo - kompensatoryjnym”, które mają przywrócić utraconą zdolność decydowania o konsumpcji. […] Udział konsumenta w procesach rynkowych powinien być kształtowany w taki sposób, aby mógł on swobodnie i w zgodzie z własnym interesem zaspakajać – poprzez konkretne transakcje – swe uświadomione potrzeby, na podstawie dostarczonej wiedzy i informacji. Z tego powodu strategicznym założeniem nowoczesnej ochrony konsumenta jest zasada przejrzystości, jawności, rzeczywistej dostępności jasnej, pełnej i zrozumiałej informacji handlowej. Podkreślić w tym miejscu należy, że praktyka zakwestionowana w pkt I sentencji decyzji st anowi nieuczciw ą praktyk ę ry nkową , któr ej stosowanie wobec konsumentów w myśl art. 3 u.p.n.p.r. jest bezwzględnie zakazane. Uregulowanie wskazanego zakazu wiązało się z koniecznością zapewnienia właściwego funkcjonowania rynku gospodarczego i uzyskania odp owiedniego poziomu ochrony konsumentów. Osiągnięcie takiego rezultatu, w ocenie Prezesa Urzędu, jest możliwe wyłącznie w przypadku skutecznego i niezwłocznego eliminowania tego typu praktyk z obrotu. Za rażąco niemoralne w ocenie Prezesa Urzędu należy traktować postępowanie Przedsiębiorcy zmierzające do wywołania u konsumentów przekonania, że organizowana przez Przedsiębiorące prezentacja stanowi darmowe badanie medyczne. Konsumenci mają niezaprzeczalne prawo funkcjonowania w przejrzystych warunkach rynkowych, a o takowych nie może być mowy w przypadku wprowadzania przez Przedsiębiorcę konsumentów w błąd poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji dotyczących powodów organizacji i prowadzenia spotkań z konsumentami . Za nałożeniem rygoru natychmiastowej wykonalności w niniejszej sprawie przemawia również szczególna szkodliwość omawianej praktyki . Zwrócić należy uwagę, że Przedsiębiorca organizując pokazy, nadaje kierowanym do konsumentów komunikatom formę zaproszenia na bezpłatne badanie medyczne. N iedozwolona praktyka dotyczy zatem w dużej części osób cierpiących na różnego rodzaju dolegliwości zdrowotne, a więc przynajmniej w części ludzi starszych, w tym emerytów i rencistów. Ze względu na rażące naruszanie przez Przedsiębiorcę opisanego wyżej in teresu konsumentów, Prezes Urzędu zdecydował się nadać obowiązkowi zaniechania praktyk i opisanej w pkt I sentencji niniejszej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W ocenie Prezesa Urzędu, tylko bowiem w ten sposób w pełni zostanie zrealizowana funkc ja prewencyjna wydanej decyzji. Podnieść jednocześnie należy, iż brak nałożenia rygoru może oznaczać skuteczną, z punktu widzenia Przedsiębiorcy, kontynuację jej stosowania. Wo bec powyższego, natychmiastowe jej zaprzestanie ma decydujące znaczenie dla zapo bieżenia dalszym naruszeniom interesów konsumentów. W okolicznościach niniejszej sprawy, za nadaniem rygoru natychmiastowej wykonalności nakazowi zaniechania stosowania zakwestionowan ej praktyk i przemawia również to, że sprzedaż poza lokalem przedsiębiorst wa stanowi główny przedmiot działalności Przedsiębiorcy, co sprawia, że stosowane przez niego nieuczciw a praktyk a dotycz y szerokiego kręgu konsumentów. Z uwagi na powyższe oraz na konieczność szybkiego reagowania na określon e w pkt I sentencji naruszeni e , Prezes Urzędu orzekł jak w pkt III sentencji niniejszej decyzji. 16 4. Wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów W toku postępowania Przedsiębiorca wniósł o wydanie decyzji na podstawie art. 28 ustawy o ochr onie konkurencji i konsumentów. Jednocześnie Przedsiębiorca zobowiązał się do podjęcia lub zaniechania dalszych działań mających na celu zapobieżenie określonym w postanowieniu z dnia 07 kwietnia 2016 r. praktykom. Zgodnie z art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, jeżeli w toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione - na podstawie okoliczności sprawy, informacji zawartych w zawiadomieniu, o którym mowa w art. 100 ust. 1, lub innych informacji będących podstawą wszczęcia postępowania - że przedsiębiorca stosuje praktykę, o której mowa w art. 24 ustawy, a przedsiębiorca, któremu jest zarzucane naruszenie tego zakazu, zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zakończenia naruszenia lub usunięcia jego skutków, Prezes Urzędu może, w drodze decyzji, zobowiązać przedsiębiorcę do wykonania tych zobowiązań. Natomiast, w przypadku gdy przedsiębiorca zaprzestał naruszania zakazu, o którym mowa w art. 24 ustawy , i zobowiąże się d o usunięcia skutków tego naruszenia, zdanie pierwsze stosuje się odpowiednio. Wykładnia ww. przepisu prowadzi do wniosku, że realizacja złożonego przez przedsiębiorcę zobowiązania powinna prowadzić do wyeliminowania zarzuconej mu praktyki względnie – w przypadku zaniechania praktyki – jej trwających skutków. Prezes Urzędu uznał, że w niniejszej sprawie wydanie decyzji na podstawie ww. przepisu nie jest uzasadnione. Zaznaczyć należy, że wskazanym jest, aby wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej został przez przedsiębiorcę złożony już w pierwszym piśmie procesowym kierowanym do Prezesa Urzędu w toku postępowania, po otrzymaniu postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Powyższe umożliwia stosunkowo szybkie i efektywne załatwienie sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy Przedsiębiorca złożył wniosek o wydanie decyzji w trybie art. 28 ustawy dopiero po upływie czterech miesięcy od wszczęcia postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe inte resy konsumentów. Zwrócić należy uwagę, że Przedsiębiorca został zawiadomiony o wszczęciu wobec niego niniejszego postępowania pismem z dnia 07 kwietnia 2016 r., które zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru odebrał 12 kwietnia 2016 r. Przedsiębiorca wówczas w żaden sposób nie ustosunkował się do stawianych mu zarzutów oraz nie zaniechał stosowania zarzuconych mu niedozwolonych praktyk. Wniosek o wydanie decyzji zobowiązującej został przez Przedsiębiorcę złożony dopiero w odpowiedzi na pismo z dnia 19 lipca 2016 r. (szczegółowe uzasadnienie zarzutów), w którym został poinformowany o planowanym przez Prezesa Urzędu rozstrzygnięciu w sprawie. Niezależnie od powyższego, trudno jest uznać propozycję zobowiązania Przedsiębiorcy za możliwą do zaakceptowania. Na uwagę zasługuje, że wprowadzone przez Przedsiębiorcę zmiany w kierowanych do konsumentów zaproszeniach, nie eliminują z obrotu zarzuconej mu w pkt I sentencji praktyki. Wobec faktu, że przedmiotem zarzutu jest w tym przypadku praktyka polegająca na rozpowszechnianiu przez Przedsiębiorcę nieprawdziwych informacji co do powodów organizacji i prowadzenia przez niego spotkań z konsumentami, nie sposób twierdzić, że zaproponowane zmiany wykluczają jej bezprawność, o czym szczegółowo była mowa powyżej. Podkreślenia również wymaga, że Przedsiębiorca w swoim zobowiązaniu nie uwzględnił ż a dnych propozycji w zakresie usunięcia skutków zarzuconej mu w pkt I sentencji praktyki. Wobec czego, w ocenie Prezesa Urzędu, przyjęcie zobowiązana w zaproponowanym przez Przedsiębiorcę kształcie, jest niemożliwe. Wydanie decyzji zobowiązującej jest w okolicznościach niniejszej niezasadne również z uwagi na fakt, iż zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy pozwala na jednoznaczne stwierdzenie stosowania przez Przedsiębiorcę praktyk godzących w zbiorowe 17 interes y konsumentów, przy czym uwagę zwrócić należy na okoliczność, iż Przedsiębiorca, mimo swoich zapewnień, ostatecznie nie zaniechał stosowania pr aktyki zakwestionowanej w pkt I sentencji decyzji. Na marginesie należy wskazać, że Przedsiębiorca nie wywiązał się w pełni ze złożonych we wniosku o wydanie decyzji zobowiązującej zapewnień. Zwrócić należy uwagę, że w piśmie z dnia 05 sierpnia 2016 r. Przedsiębiorca zadeklarował niezwłoczne zamieszczenie w zaproszeniach informac ji o następującej treści: - „Organizowane spotkania mają charakter informacyjno -handlowy. Program spotkania obejmuje wykonanie planowanych badań, a także prezentację aktualnej oferty handlowej z możliwością zakupu prezentowanego towaru. Nasze badania wykon ywanie są 3 razy dziennie w wyznaczonych godzinach. Organizator badań firma Medi -Top zastrzega sobie prawo – w przypadku nadmiernej ilości osób niezarejestrowanych telefonicznie – do wyznaczenia innej godziny lub terminu. Zapraszamy Państwa serdecznie.” O statecznie w ulotkach Przedsiębiorca zawarł następująca informację: - „Limit wykonywanych dziennych badań jest ściśle określony, w związku z tym pierwszeństwo do badań mają osoby, które zarejestrują się telefonicznie od poniedziałku do piątku w godzinach 8-16, soboty 8- 11. Każda osoba powyżej 50. Roku życia zostanie przebadana i otrzyma wynik badania wraz z wykresem pletyzmograficznym na miejscu. Organizowane spotkania mają charakter informacyjno- handlowy. Program obejmuje wykonanie planowanych badań, a także prezentacje aktualnej oferty handlowej z możliwością zakupu prezentowanego towaru.”. Podkreślić należy, że informacja ostatecznie zamieszczona w nowy wzorze zaproszenia w sposób znaczący odbiega od tekstu zadeklarowanego we wniosku o wydanie decyzji zobowiązującej. Podobnie, Przedsiębiorca nie wywiązał się w pełni z deklaracji dotyczącej zaniechania praktyki opisanej w pkt II sentencji. Przedsiębiorca co prawda z umowy usunął kwestionowaną klauzulę, jednakże mimo złożonych we wniosku o wydanie decyzji zobowiązującej zapewnień, nie zamieścił we wzorcu umowy sprzedaży jednoznacznej informacji, że w celu wykonania uprawnień wynikających z gwarancji kupujący jest zobowiązany dostarczyć towar do siedziby firmy na jego koszt. Wobec powyższego, z daniem Preze sa Urzędu, w rozpatrywanej sprawie, uwzględniając charakter zarzuconych Przedsiębiorcy praktyk, konieczne jest zastosowanie wobec niego środka represji i prewencji indywidualnej w postaci kary pieniężnej, której nałożenie nie jest możliwe w decyzji wydanej na podstawie art. 28 ustawy. W związku z brakiem wystarczającego uzasadnienia do zastosowania art. 28 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu orzekł jak w pkt I i II sentencji. 5. Kara Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochron ie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% obrotu osiągniętego w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary, jeżeli przedsiębiorca ten, choćby nieumyślnie, dopuścił się naruszenia zakazu określonego w art. 24 ustawy. Art. 106 ust. 3 ww. ustawy, wskazujący sposób obliczania obrotu, przewiduje m.in. w pkt 3 , że obrót oblicza się jako sumę udokumentowanych przychodów uzyskanych w roku obrotowym w szczególności ze sprzedaży produktów, towarów lub materiałów, przychodów finansowych oraz przychodów z działalności realizowanej na podstawie statutu lub innego 18 dokumentu określającego zakres działalności przedsiębiorcy, a także wartości uzyskanych przez przedsiębiorcę dotacji przedmiotowych - w przypadku braku dokumentów . Art. 106 ust. 5 ustawy stanowi przy tym, że w przypadku gdy przedsiębiorca w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary nie osiągnął obrotu lub osiągnął obrót w wysokości nieprzekraczającej r ównowartości 100.000 euro, Prezes Urzędu nakładając karę pieniężną na podstawie ust. 1 uwzględnia średni obrót osiągnięty przez przedsiębiorcę w trzech kolejnych lat ach obrotowych poprzedzających rok nałożenia kary. Z kolei art. 106 ust. 6 ustawy przewiduj e, że w przypadku, gdy przedsiębiorca nie osiągnął obrotu w okresie trzyletnim, o którym mowa w ust. 5, lub gdy obrót przedsiębiorcy obliczony na podstawie tego przepisu nie przekracza równowartości 100.000 euro, Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości nieprzekraczającej równowartości 10.000 euro. Z przesłanej przez Przedsiębiorcę informacji o wysokości uzyskanego przychodu za 2015 r. wynika, że we wskazanym roku uzyskał on łączny przychód na kwotę [usunię to] zł , co uwzględniając średni kurs euro ogłoszony przez Narodowy Bank Polski w dniu 31 grudnia 2015 r., tj. 4,2615 zł, stanowi po zaokrągleniu [usunięto] euro (stosownie do art. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przeliczenie wartości euro oraz innych walut obcych na złote oraz wartości złotego na euro jest dokonywane według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego poprzedzającego rok nałożenia kary). [usunięto] Kara pieniężna za naruszenie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o którym mowa w art. 24 ustawy, ma charakter fakultatywny. O tym, czy w konkretnej sprawie w odniesieniu do wskazanego przedsiębiorcy zasadne jest nałożenie kary pieniężnej decyduje, w ramach uznania administracyjnego, Prezes Urzędu. Należy zwrócić uwagę, że przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie określają jakichkolwiek przesłanek, od których uzależnione byłoby podjęcie decyzji o nałożeniu kary. Ustawodawca ws kazał jedynie w art. 111 ustawy te okoliczności, które Prezes Urzędu ma obowiązek uwzględnić decydując o wymiarze kary pieniężnej. Są to w szczególności okoliczności naruszenia przepisów ustawy oraz uprzednie naruszenie przepisów ustawy, a takż e: okres, st opień oraz skutki rynkowe naruszenia przepisów ustawy, przy czym stopień naruszenia Prezes Urzędu ocenia biorąc pod uwagę okoliczności dotyczące natury naruszenia i działalności przedsiębiorcy, która stanowiła przedmiot naruszenia (art. 111 ust. 1 pkt 1 ustawy). Ustalając wysokość kar pieniężnych Prezes Urzędu bierze również pod uwagę okoliczności łagodzące oraz obciążające, które wystąpiły w sprawie. Zgodnie z art. 111 ust. 3 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, okolicznościami łagodzącymi są w szczególności: dobrowolne usunięcie skutków naruszenia, zaniechanie stosowania zakazanej praktyki przed wszczęciem postępowania lub niezwłocznie po jego wszczęciu, podjęcie z własnej inicjatywy działań w celu zaprzestania naruszenia lub usunięcia jego skutków oraz współpraca z Prezesem Urzędu w toku postępowania, w szczególności przyczynienie się do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania. Wśród zamkniętego katalogu okoliczności obciążających art. 111 ust. 4 pkt 2 ustawy wymienia: znaczny zasięg terytorialny naruszenia lub jego skutków, znaczne korzyści uzyskane przez przedsiębiorcę w związku z dokonanym naruszeniem, dokonanie uprzednio podobnego naruszenia oraz umyślność na ruszenia. Zdaniem Prezesa Urzędu, okoliczności niniejszej sprawy, przede wszystkim charakter zarzuconych praktyk i ich m ożliwe negatywne skutki w sferze ekonomicznych interesów konsumentów, wskazują na celowość zastosowania wobec Przedsiębiorcy tego środka represji . Przy ustal eniu wysokości kary Prezes Urzędu zamierza wziąć pod uwagę: okoliczności naruszenia przez Przedsiębiorcę przepisów ustawy oraz okres, stopień i skutki rynkowe naruszenia . Prezes Urzędu rozważy ponadto, czy wysokość kar y powinna podlegać modyfikacjom z uwagi na okoliczności łagodzące lub obciążające. 19 5.1. Pkt I V 1. sentencji Co do pierwszej z zarzuconych Przedsiębiorcy praktyk, Prezes Urzędu przy nakładaniu kary uwzgl ęd n ił okoliczność, że ujawnia się ona na etapie przedkontraktowym. Zważyć należy, że ograniczając konsumentom w wysokim stopniu możliwość u czestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych przez przedsiębiorcę warunkach rynkowych, praktykę te uznać należy za wysoce szkodliwą . Oceniając stopień szkodliwości ww. praktyki Prezes Urzędu uwzględnił, że treść i forma wykorzystywanych przez Przedsiębiorcę w obrocie konsumenckim zaproszeń oraz sposób realizacji samych pokazów mogły wywoływać mylne wyobrażenie przeciętnego konsumenta co do charakteru organizowanych spotkań. Wskutek działań Przedsiębiorcy konsumenci zostali pozbawieni rzetelnej informacji o rzeczywistym celu kierowanego w stosunku do nich przekazu, przy czym mylne wyobrażenie w tym zakresie mogło mieć wpływ na podjęcie przez nich decyzji dotyczącej umowy, której w przeciwnym razie by nie podjęli. Uznać bowiem należy, że konsumenci rzetelnie poinformowani o rzeczywistym powodzie organizowania przez Przedsiębiorcę spotkań , mog liby zrezygnować z udziału w nich . Bez wątpienia opisana w pkt I sentencji praktyka Przedsiębiorcy może wywierać wpływ także na konkretne decyzje konsumentów, którzy poz ostając w błędzie co do charakteru organizowanych przez Przedsiębiorcę spotkań, mogą być bardziej podatni na stosowane wobec nich działania marketingowe. Pośrednio działania Przedsiębiorcy mo gą zatem godzić również w interesy ekonomiczne konsumentów. Za s zczególną szkodliwością omawianej praktyki przemawia również okoliczność, że Przedsiębiorca organizując pokazy, nadaje kierowanym do konsumentów zaproszeniom formę zaproszenia na bezpłatne badanie medyczne. Niedozwolona praktyka dotyczy zatem w dużej części osób cierpiących na różnego rodzaju dolegliwości zdrowotne, a więc przynajmniej w części ludzi starszych, w tym emerytów i rencistów. Niezależnie od powyższego , Prezes Urzędu ustalając wysokość nakładanej na Przedsiębiorcę kary wziął pod uwagę okoliczność, że praktyka opisana w pkt I sentencji jest przez Przedsiębiorcę stosowana co najmniej od lutego 2016 r. . W ocenie Prezesa Urzędu, w przypadku pierwszej z zarzuconych praktyk nie występują okoliczności łagodzące umożliwiające obniżenie kary . Natomiast za okoliczność obciążającą Prezes Urzędu uznał umyślność stwierdzonego naruszenia. Wskazać bowiem należy, że analiza dokumentów zgromadzonych w toku postępowania pozwala odtworzyć powtarzalny schemat działań handlowców prowadzących pokazy. Każdy z nich roz poczyna badanie. Kolejnym etapem jest prezentacja oferowanych produktów. Ostatecznym etapem jest rozdanie wyników badań i prowadzenie indywidualnych rozmów handlowych. Powtarzalność realizacji powyższego schematu pozwala twierdzić, że przedstawiciele handlowi Przedsiębiorcy są w tym kierunku przygotowywani. Podkreślenia wymaga, że zarówno forma zaproszeń, jak i sposób prowadzenia pokazu wskazuje na zamiar wprowadzenia konsumentów w błąd co do rzeczywistych powodów ich organizacji. Biorąc pod uwagę powyższe, za praktykę opisaną w pkt I sentencji decyzji Prezes Urzędu nałożył na Przedsiębiorcę karę w wysokości 4000,00 zł, co stanowi [usunięto] obrotu Przedsiębiorcy za rok 2015 oraz [usunięto] maksymalnego wymiaru kary. 5.2. Pkt IV 2. sentencji 20 W zakresie drugiej z zarzuconych Przedsiębiorcy praktyk, Prezes Urzędu uwzgl ędnił, że ujawnia ła się ona na etapie zawierania kontraktu, a w związku z tym, że wprowadzenie w błąd dotyczy ło uprawnień przyznawanych konsumentom w udzielanej przez Przeds iębiorcę gwarancji, praktyka ta dotyczy ła również etapu wykonania umowy. Niezależnie od powyższego Prezes Urzędu wzi ął w tym przypadku pod uwagę, że praktyka ma charakter długotrwały, gdyż była przez Przedsiębiorcę stosowana od początku prowadzenia przez niego działalności go spodarczej, tj. od maja 2015 r. W ocenie Prezesa Urzędu, w przypadku drugiej z zarzuconych Przedsiębi orcy praktyk nie występują okoliczności obciążające umożliwiające podwyższenie nakładanej na niego kary. W ocenie Prezesa Urzędu omawiane naruszenie nie mia ło charakteru umyślnego, a jego stosowanie należy wiązać z naruszeniem zasad ostrożności . Jako profesjonalista, Przedsiębiorca mia ł obowiązek na bieżąco monitorować wszystkie przepisy, które regulują warunki prowadzenia działalności. Uwzględnienie przez Przedsiębiorcę w prowadzonej działalności powszechnie obowiązujących przepisów prawa nie wymagało zachowania szczególnej bądź nadzwyczajnej staranności. Prezes Urzędu uznaje, że Przedsiębiorca mógł bez przeszkód sprawdzić i ustalić, jakie obowiązki nakładają na niego obowiązujące przepisy prawa w zakresie sprzedaży konsumenckiej. Prezes Urzędu, w przypadku drugiej z zarzuconych praktyk , uwzględnił jako okoliczność łagodzącą fakt zaniechania st osowania zarzucanej mu praktyki . Biorąc pod uwagę powyższe, za praktykę opisaną w pkt I sentencji decyzji Prezes Urzędu nałożył na Przedsiębiorcę karę w wysokości 1000,00 zł, co stanowi [usunięto] obrotu Przedsiębiorcy za rok 2015 oraz [usunięto] maksymalnego wymiaru kary. Zdaniem Prezesa Urzędu, orzeczone kary są ad ekwatne do okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przez Przedsiębiorcę przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kary te pełnią przede wszystkim funkcję represyjną, stanowiąc sankcję i dolegliwość za naruszenie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz prewencyjną, zapobiegającą ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest ponadto ich walor wychowawczy, odstraszający dla innych przedsiębiorców przed stosowaniem w przyszłości tego typu praktyk w obrocie z konsumentami. 6. Koszt y postępowania Art. 77 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przewiduje, że jeżeli w wyniku postępowania Prezes Urzędu stwierdził naruszenie przepisów ustawy, przedsiębiorca, który dopuścił się tego naruszenia, jest zobowiązany ponieść koszty postępowania. Zgodnie z art. 80 ww. ustawy, Prezes Urzędu rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które może być zamieszczone w decyzji kończącej postępowanie. Należy zauważyć, że ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie zawiera wyczerpujących regulacji dotyczących rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Art. 83 tej ustawy stanowi jednak, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania przed Prezesem Urzędu stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r.- Kodeks postępowania admi nistracyjnego. Stosownie do art. 264 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Do kosztów przeprowadzonego postępowania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów zaliczono poniesione koszty doręczenia pism Przedsiębiorcy, w wysokości 35,20 zł. Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencj i i konsumentów karę pieniężną oraz koszty postępowania należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej 21 decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 Kpc – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie miesiąca od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. W przypadku kwestionowania wyłącznie postanowienia w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności (pkt III sentencji decyzji), stosownie do treści art. 108 § 2 zd. 2 Kpa , w związku z art. 83 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak również stosownie do art. 81 ust. 5 tej ustawy, w związku z art. 479 32 Kpc , zażalenie na przedmiotowe postanowienie należy wnieść do Sądu Okręg owego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu, w terminie tygodniowym od daty doręczenia decyzji. W przypadku k westionowania wyłącznie postanowienia o kosztach zawartego w pkt IV decyzji, na podstawie art. 264 § 2 Kpa w zw. z art. 83 i art. 81 ust. 5 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z 479 32 § 1 i § 2 Kpc , Przedsiębiorcy przysługuje prawo wniesi enia zażalenia do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie tygodnia od dnia doręczenia niniejszej decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Kon sumentów w Poznaniu. z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury UOKiK w Poznaniu Jarosław Krüger