Numer decyzji
DNR-6/2020
Decyzja UOKiK DNR-6/2020
- Data decyzji
- 14 stycznia 2020
Treść rozstrzygnięcia
P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ tel. 22 826 14 35 < faks 22 827 03 04 dnr@uokik.gov.pl < www.uokik.gov.pl Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Departament Nadzoru Rynku pl. Powstańców Warszawy 1 < 00 - 950 Warszawa Warszawa, 14 stycznia 20 20 r. DNR - 2.730.138.2019.KK DECYZJA DNR - 2/ 6 /20 20 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. na podstawie art. 84 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 2019 r. poz. 544, z późn. zm.), dalej: „ustawa o systemach oc eny zgodności i nadzoru rynku”, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie wprowadzonego do obrotu przez Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo wyrobów: naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, niezgodnych z wymaganiami określonymi w § 6 ust. 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla sprzętu elektrycznego (Dz. U. poz. 806), dalej: „rozporządzenie”, i stwierdzonych niezgodności formalnych, polegających na naruszeniu przez Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Gu czkowska w miejscowości Żołędowo obowiązków określonych w art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, umarza postępowanie administracyjne, w związku z tym, że ww. wyr oby został y wycofan e z obrotu oraz powiadomiono użytkowników o stwi erdzonych niezgodnościach, 2 II. po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nałożenia na Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo kary pieniężn ej za wprowadzenie do obrotu naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, niezgodnych z wymaganiami określonymi w § 6 ust. 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia , na podstawie art. 97 ust. 1 w związku z art. 88 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, nakłada na Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod fir mą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo karę pieniężną w wysokości 15 000 zł (słownie: piętnaście tysięcy złotych) za w prowadzenie do obrotu ww. wyrobów niezgodnych z wymaganiami, III. po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie nałożenia na Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, na podstawie art. 97 ust. 1 w związku z art. 90 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, nakłada na Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo karę pieniężną w wysokośc i 5000 zł (słownie: pięć tysięcy złotych) za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do ww. wyrobów zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania. UZASADNIENIE W toku kontroli (nr akt kontroli: NR.8361.47.2019 ) przeprowadzonej przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Bydgoszczy u Jolanty Guczkowskiej prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo stwierdzono w ofercie handlowej na świetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 3 5900000373102 oraz naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, dalej: „wyroby”. W trakcie kontroli Kujawsko - Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uzyskał następujące dokumenty od kontrolowanego przedsiębiorcy: fakturę 252/03/2018 z dnia 19 marca 2018 r. świadczącą o zakupie przez Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo 1000 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003 (na fakturze wyrób widniał pod nazwą: Lampa SLP SMD czujnik 10W BC, 3730), 1000 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 (na fakturze wyr ób widniał pod nazwą: Lampa SLP SMD czujnik 10W BN, 3731) oraz 1000 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 (na fakturze wyrób widniał pod nazwą: Lampa SLP SMD czujnik 10W BZ, 3732) od NINGBO WELL MADE ELECTRICAL CO., LTD., 1208A2 Liyuanshangdu BLDG., 315000 Ningbo, Zhejiang, Chiny; dokument SAD z dnia 19 marca 2018 r.; fakturę VAT 737/BYD/BYD/2018 z dnia 25 kwietnia 2018 r. jako pierwszą fakturę sprzedaży kontrahentowi przez przedsiębiorcę Jolantę Guczkowską naświetlacza LED SMD S LP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003; fakturę VAT 588/BYD/BYD/2018 z dnia 29 marca 2018 r. jako pierwszą fakturę sprzedaży kontrahentowi przez przedsiębiorcę Jolantę Guczkowską naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102; fakturę VAT 3442/ OSI/2018 z dnia 22 marca 2018 r. jako pierwszą fakturę sprzedaży kontrahentowi przez przedsiębiorcę Jolantę Guczkowską naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201; deklaracje zgodności dla wyrobów z dnia 1 marca 2017 r. sporządzone przez J olantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo; oświadczenie przedsiębiorcy Jolanty Guczkowskiej z dnia 21 maja 2019 r., w którym poinformowała, że dokonała zakupu wyrobów jednoraz owo na podstawie faktury 252/03/2018 z dnia 19 marca 2018 r. oraz do dnia 15 maja 2019 r. dokonała sprzedaży 55 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 188 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz 430 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, a także dokonała sprzedaży wyrobów odbiorcom indywidualnym na podstawie paragonów w należących do niej sklepach oraz za pośrednictwem portalu Allegro; listy odbiorców dla wyrobów. Wyroby to oprawy oświetleniowe z czujnikiem ruchowo - zmierzchowym. Składają się z metalowej budowy, czujnika i uchwytu. W przedniej części zamontowana została szybka szklana. Wewnątrz obudowy umieszczono źródło światła (10 LED) i odbłyśnik. Czujnik 4 posiada 3 pokrętł a służące do regulacji skali rejestrowanego ruchu, nasłonecznienia oraz czasu działania urządzenia. Na wyrobach umieszczono m.in. następujące informacje: Made in P.R.C. for: SuperLED Poland Żołędowo ; oznakowanie CE. W instrukcji dołączo nej do wyrobów znajdowały się m.in. następujące informacje: stopień ochrony to IP - 65 - praca w warunkach zewnętrznych (stopień ochrony nie zapewnia pracy pod wodą). Na opakowaniu wyrobów umieszczono m.in. następujące informacje: SUPERLED POLAND; LED z n aświetlacz z czujnikiem ruchu IP65; Made in P.R.C. for: SuperLED Poland Żołędowo . Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku w celu stwierdzenia, czy wyrób spełnia wymagania lub stwarza zagrożenie, organ nadzoru rynku może poddać go badaniom lub zlecić ich przeprowadzenie. Na podstawie przeprowadzonych badań organoleptycznych (sprawozdania z badań organoleptycznych nr 1 - 3) inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Bydgoszczy stwierdzili następujące niezgodności: a) brak na wyrobach napięcia znamionowego pomimo istnienia możliwości umieszczenia na nich ww. informacji (ww. oznaczenie znajdowało się jedynie na opakowaniach wyrobów), co stanowi naruszenie pkt 3.2.2 norm y PN - EN 60598 - 1:2015„ Oprawy oświetleniowe – Część 1: Wymagania ogólne i badania ”, b) brak na wyrobach bądź w instrukcji częstotliwości znamionowej w hercach, co stanowi naruszenie pkt 3.3.2 ww. normy, c) na wyrobach umieszczono stopień ochrony IP65, co oznacza, że wyroby są pyłoszczelne (6) i zabezpieczone przed strugami wody (5). Definicja w pkt 1.2.3 ww. normy określa, że oprawa oświetleniowa bez specjalnego zabezpieczenia przed wnikaniem pyłu, ciał stałych i wody j est „oprawą zwykłą”. Wyroby są więc oprawą „inną niż zwykła”, a zgodnie z wymaganiami pkt 5.2.2 ww. normy oprawa inna niż zwykła i do użytku nie tylko do wnętrz powinna być wyposażona w przewód w izolacji i powłoce z gumy i z żyłami o przekroju nie mnie jszym niż 1 mm 2 w celu zapewnienia odpowiedniej wytrzymałości mechanicznej. Zgodnie z pkt 5.2.1 ww. normy oprawa deklarowana przez producenta do stosowania zewnętrznego nie powinna być wyposażona w przewód wykonany z PVC (polichlorek winylu). Tym samym, zg odnie z pkt 3.3.18 ww. normy, oprawa inna niż zwykła, z przewodem wykonanym z PVC, powinna być zaopatrzona w informację o przeznaczeniu, np. „Tylko do wnętrz”. Na przewodach naświetlaczy 5 znajdowało się oznaczenie H05VV - F, co oznacza, że izolacja i powło ka przewodów wykonana jest z PVC. Na oprawie, opakowaniu i w instrukcji brak było informacji o przeznaczeniu wyrobów tylko do wnętrz. Ponadto na przewodach podano informację o przekroju żył przewodów „3x0,75 mm 2 ”, co wskazuje, że przekrój wynosi 0,75 mm 2, , a zgodnie z normą wartość ta nie powinna być mniejsza niż 1 mm 2 . Powyższe ustalenia dały podstawę do stwierdzenia, że wyroby nie są zgodne z wymaganiami pkt 5.2.1 i pkt 5.2.2 ww. normy, z uwagi na nieodpowiedni materiał izolacji i powłoki oraz zaniżony p rzekrój żył przewodów. W związku ze stwierdzonymi niezgodnościami Kujawsko - Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wydał w dniu 17 maja 2019 r. na podstawie art. 75 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku decyzję, w której zakazał kontrolowanemu przedsiębiorcy udostępniania 176 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 45 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102, 18 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 59000003732 01, na okres 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji. Akta z przeprowadzonej kontroli w toku której stwierdzono , że wyroby nie spełnia ją wymagań oraz stwierdzono niezgodności formalne , przekazano Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , dalej: „Pr ezes UOKiK”, celem wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku . Mając na uwadze ustalenia kontroli Prezes UOKiK uznał za zasadne wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego i pismem z dni a 9 lipca 2019 r. zawiadomił Jolantę Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo, o wszczęciu postępowania w sprawie: 1) wprowadzonych do obrotu przez Jolantę Guczkowską prowadzącą działa lność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo, dalej: „strona postępowania”, wyrobów niezgodnych z nw. wymaganiami określonymi w rozporządzeniu, tj.: a) § 6 ust. 1 , z uwagi na to, iż wyroby zostały zaprojektowane i w yprodukowane w sposób niezapewniający ich zgodności z zasadami ochrony prze d zagrożeniami, o których mowa w § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 , b) § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2, z uwagi na to, iż nie zastosowano w wyrobach odpowiednich środ ków technicznych zapewniających: ochronę ludzi przed niebezpieczeństwem urazu lub 6 innej szkody, mogących powstać w wyniku bezpośredniego lub pośred niego kontaktu z elektrycznością oraz odpowiednią do dających się przewidzieć warunków izol ację, a także nie zastosowano odpowiednich środków technicznych, żeby wyroby były odporne na wpływy niemechaniczne w dających się przewidzieć warunkach otoczenia zapewniając ych ochronę ludzi przed zagrożeniami mogącymi powstać na skutek oddziaływania czynn ików zewnętrznych, ze względu na to, iż wyroby przeznaczone do s tosowania na zewnątrz wyposażone są w przewód posiadający nieodpowiedni materiał powłoki i izolacji, tj. z PCV oraz o znamionowym przekroju żył mniejszym niż wymagana wartość 1 mm 2 , tj. 0,75 m m 2 oraz wyroby nie są odporne na wpływ warunków atmosferycznych, co stwarza ryzyko porażenia prądem el ektrycznym i stwierdzonych niezgodności formalnych, polegających na naruszeniu przez stronę postępowania obowiązków ok reślonych w art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku w zakresie dołączenia do wyrobów informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, tj. częstotliwości znamionowej w hercach, 2) nałożenia na stronę postępowania kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu wyrobów niez godnych z wymaganiami określonymi w § 6 ust. 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia , 3) nałożenia na stronę postępowania kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do wyrobów zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, tj. napięcia znamionowego na ww. wyrobach oraz częstotliwości znamionowej w hercach na ww. wyrobach lub w instrukcji. W piśmie zawiadamiającym o wszczęciu postępowania Prezes UOKiK przedstawił stronie postępowania stan faktyczny. Pismo zawiadamiające o wszczę ciu postępowania zostało stronie postępowania skutecznie doręczone w dniu 17 lipca 2019 r. W dniu 10 lipca 2019 r . Prezes UOKiK działając na podstawie art. 78 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku przedłużył okres obowiązywania wydanego przez Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzki ego Inspektor a Inspekcji Handlowej zakazu udostępniania 176 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 45 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102, 18 szt. 7 naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, do czasu zakończenia postępowania. Postanowieniem z dnia 19 lipca 2019 r. Prezes UOKiK wezwał stronę postępowania do wycofania wyrob ów z obrotu oraz powiadomienia konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach poprzez zamieszczenie ogłoszenia we wskazany sposób w jednym dzienniku (gazecie) o zasięgu ogólnopolskim oraz na stronie w ww.superledpoland.pl wyznaczając termin 50 dni na przedstawienie dowodów potwierdzających wykonanie tego postanowienia. S trona postępowania została poinformowana jakie należy przedstawić dowody na okoliczność podjęcia ww. działań. P ostanowienie zostało st ronie postępowania skutecznie doręczone w dniu 24 lipca 2019 r. W dniu 16 września 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania z dnia 11 września 2019 r., w którym poinformowała, iż niezwłocznie po otrzymaniu postanowienia poddała utylizacji wyr oby znajdujące się w jej posiadaniu (zabezpieczone decyzją Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzki ego Inspektor a Inspekcji Handlowej ) oraz zadeklarowała, że dowód potwierdzający utylizację przekaże w kolejnej korespondencji. Ponadto strona postępowania oświadczyła , że wykonała postanowienie, ponieważ stosowne oświadczenia zostały wysłane do kontrahentów za pośrednictwem poczty elektronicznej a do kontrahentów, co do których nie posiadała adresów mailowej - za pośrednictwem Poczty Polskiej. Strona postępowania dodał a, że kontrahencie nie udzielili odpowiedzi na kierowane do nich pisma, a ona nie posiada żadnych narzędzi prawnych, że by ich „przymusić” do przesłania oświadczeń bądź zwrotu wyrobów. Poza tym strona postępowania poinformowała, że wyroby będące przedmiote m postępowania, umiejscowione są na dużych wysokościach w trudno dostępnych miejscach i do ich demontażu jest potrzebny specjalistyczny sprzęt oraz fachowcy z odpowiednimi uprawnieniami, co znacznie wydłuża proces zwrotu wyrobów. Wraz z pismem przekazano : wzór oświadczenia skierowanego do kontrahentów wraz ze wzorem załączonego do pisma załącznika celem jego wypełnienia, w którym strona postępowania poinformowała o stwierdzonych niezgodnościach wyrobów i zagrożeniu jakie stwarzają oraz zwróciła się do odb iorców z prośbą żeby poinformowali swoich kontrahentów o zaistniałej sytuacji i wezwali ich do zwrotu zakupionego wyrobu, a także poinformowała odbiorców o tym, że są zobowiązani do wycofania wyrobów z oferty sprzedaży oraz wypełnienia załączonego oświad czenia o stanie posiadania wyrobów oraz zobowiązała się do odebrania wyrobów na własny koszt; pełnomocnictwo wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej; poprawione listy odbiorców; wydruk z gazety o zasięgu ogólnopolskim oraz ze strony internetowej; potwie rdzenia nadania pism w dniu 9 września 2019 r. za pośrednictwem Poczty 8 Polskiej do części odbiorców wraz ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru od części odbiorców; oświadczenie kontrahenta, w którym poinformował, że zakupione 3 szt. wyrobu przeznaczył na uż ytek własny; printscreen z poczty e - mailowej na potwierdzenie wysłania pism w dniach 27, 28, 29 sierpnia, 3, 4, 5 września 2019 r. do części odbiorców za pośrednictwem poczty elektronicznej; potwierdzenia odczytania e - maili przez część odbiorców; e - maile od 2 kontrahentów, w których poinformowali, że zakupili poszczególne wyroby na użytek własny (jeden z kontrahentów dodał, że zakupił wyrób od strony postępowania za pośrednictwem Allegro). Pismem z dnia 25 września 2019 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż na podstawie przekazanych przez nią wyjaśnień można domniemać, iż część podanych na liście odbiorców to odbiorcy którzy dokonali zakupu wyrobów na użytek własny i nie dostarcz ali wyrobów innym kontrahentom (użytkownikom). N a powyższe wskazuje m.in. nazwa firmy danego przedsiębiorcy, na podstawie której można stwierdzić, że profil prowadzonej przez dany podmiot działalności nie jest związany z działalności polegającą na sprzedaży artykułów elektrycznych. Prezes UOKiK zaznaczy ł, że w przypadku części odbiorców nie może jednak jednoznacznie stwierdzić, iż dany odbiorca zakupił wyroby na użytek własny. W związku z powyższym poinformowano stronę postępowania, iż to na niej spoczywa obowiązek udowodnienia, którzy odbiorcy widniejąc y na okazanej liście odbiorców nie prowadzą działalności polegającej na sprzedaży artykułów elektrycznych i zakupili wyroby na użytek własny i w skazano jakie przykładow e dowod y mogą zostać okazane na powyższą okoliczność. Jednocześnie Prezes UOKiK wyjaśn ił, iż w przypadku odbiorców, którzy zakupili wyroby na użytek własny, przekazane wraz z pismem z dnia 11 września 2019 r. potwierdzenia nadania za pośrednictwem poczty elektronicznej bądź za pośrednictwem Poczty Polskiej pism do odbiorców o treści zgodn ej z okazanym wzorem pisma, stanowią w jego ocenie dowody potwierdzające wykonanie postanowienia. Prezes UOKiK poinformował, iż w przypadku kontrahentów, którzy dokonali zakupu wyrobów i dostarczyli je następnie dalszym odbiorców, dowodami na okoliczność wykonania postanowienia świadczącymi o wycofaniu wyrobów z obrotu są wskazane w postanowieniu faktury korygujące bądź oświadczenia odbiorców o nieposiadaniu na stanie magazynowym wyrobów - przy tym podkreślono, iż wraz z pismem z dnia 11 września 2019 r . nie okazano żadnych ww. dowodów potwierdzających wykonanie postanowienia w powyższym zakresie. Poza tym Prezes UOKiK nawiązał do okazanej listy odbiorców i poinformował, że widnieją na niej dane wskazujące na wystawienie dla danego kontrahenta faktury korygującej (w 2018 r. i w 2019 r.) i w związku z powyższym strona postępowania zobowiązana jest do okazania faktur korygujących, zwłaszcza w przypadku faktur 9 korygujących wystawionych w 2019 r. w celu oceny, czy faktura została wystawiona przed czy po wsz częciu postępowania. Ponadto w odniesieniu do złożonej przez stronę postępowania deklaracji o przekazaniu do utylizacji wyrobów znajdujących się w jej posiadaniu, Prezes UOKiK poinformował, iż oczekuje na przedstawienie dokumentu potwierdzającego zniszcze nie wyrobów wraz ze wskazaniem ilości poszczególnych wyrobów poddanych zniszczeniu. W powyższym piśmie Prezes UOKiK odniósł się również do podanej na listach odbiorców liczby poszczególnych wyrobów dostarczonych do kontrahentów i poinformował, iż występuj ą rozbieżności pomiędzy informacją udzieloną w trakcie przeprowadzonej u niej kontroli przez Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej a przekazaną w powyższej kwestii informacją wraz z pismem z dnia 11 września 2019 r. Mając na uw adze powyższe Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż zobowiązana jest do udzielenia wyjaśnień w powyższej kwestii, a tym samym potwierdzenia informacji na temat liczby poszczególnych wyrobów dostarczonych do kontrahentów. W dniu 14 października 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania, w którym poinformowała, że rozbieżności w liczbach wyrobów dostarczonych do kontrahentów na okazanych listach odbiorców wynikały z błędu informatycznego. Ponadto strona postępowania oświadczyła, że zob owiązuje się do przesłania kolejnych dowodów w postaci oświadczeń kontrahentów oraz protokołu utylizacji. Wraz z pismem przekazano: dokument wydanie zewnętrzne z dnia 11 października 2019 r. potwierdzający wydanie z magazynu do firmy zajmującej się utyli zacją 176 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 45 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102, 18 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201; poprawione listy odbiorców, na których w p rzypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730 podano w podsumowaniu 132 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731 podano w podsumowaniu 276 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 podano w podsumowaniu 517 szt.; faktury korygujące wystawione przed wszczęciem postępowania w 2018 r. i w 2019 r.; wydruki z CEIDG oraz z KRS. W dniu 7 listopada 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania z dnia 4 listopada 2019 r. wraz z którym przesłała: dokument wydanie zewnętrzne z dnia 11 października 2019 r. potwierdzający wydanie z magazynu do firmy zajmującej się utylizacją 176 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 45 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102, 18 szt. naświetl acza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 (podpisane przez firmę zajmująca się utylizacją), na którym podano w uwagach, że naświetlacze przygotowano do 10 odbioru w dniach 14 - 18 października w celu przekazana do utylizacji; dokument wydanie zewnętrz ne z dnia 15 października 2019 r. potwierdzający wydanie z magazynu do firmy zajmującej się utylizacją 1 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 4 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 (podpisane przez f irmę zajmująca się utylizacją), na którym podano, że odebrano do utylizacji 16 października 2019 r.; oświadczenie odbiorcy, w którym poinformował, że zakupioną 1 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 przeznaczył na użytek własny. Pismem z dnia 14 listo pada 2019 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż na podstawie przekazanego wraz z pismami z dnia 11 października i 4 listopada 2019 r. materiału dowodowego oraz uzyskanych wydruków z CEIDG bądź z KRS dla podmiotów odnośnie których nie okaza no powyższych dokumentów stwierdził, iż nie przedstawiono dowodów wykonania postanowienia z dnia 19 lipca 2019 r. w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730 od 4 odbiorców, w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731 od 7 odbiorców, w przypad ku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 od 11 odbiorców. Ponadto w powyższym piśmie wskazano stronie postępowania, iż w przypadku poszczególnych kontrahentów od których okazano faktury korygujące wystawione przed wszczęciem postępowania, biorąc pod uwagę, iż organ nadzoru rynku nie ma wiedzy, co było przyczyną zwrotu wyrobu przez kontrahenta, za zasadne należy uznać okazanie oświadczenia o nieposiadaniu wyrobu , faktury korygującej bądź oświadczenia strony postępowania wyjaśniającego kwestię dokonanego zw rotu. Ponadto Prezes UOKiK zwrócił się ponownie z prośbą o podanie informacji na temat całkowitej liczby poszczególnych wyrobów dostarczonych do kontrahentów i dowodów obrazujących jej warunki osobiste (sytuację materialną, rodzinną, zdrowotną, zawodową). W powyższym piśmie powiadomiono stronę postępowania o prawie wypowiedzenia się , co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie . W dniu 2 grudnia 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania, w którym poinformowała o jej warunkach osobistych oraz dodała, że nałożenie nią kary pieniężnej może wywołać poważne, wręcz nieodwracalne skutki. Ponadto powiadomiła, że kontynuując dobrowolne działania w celu uzyskania dowodów, przekaże uzys kane dowody w najbliższym czasie. W dniu 5 grudnia 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania, w którym oświadczyła, że na dzień sporządzania listy odbiorców dostarczono do nich 132 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, 276 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, 517 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 . Ponadto poinformowała 11 o przekazanych wraz z pismem dowodach oraz wyjaśniła, iż w przypadku jednego z kontrahentów przesyła e - maila otrzymanego od niego, w którym informuje o niero zpatrzeniu reklamacji przez stronę postępowania, a w przypadku drugiego z odbiorców przekazuje dokumentacje fotograficzną potwierdzającą przeprowadzenie czynności w miejscu jego siedziby, w wyniku których ustalono, iż nie prowadzi on działalności gospodarc zej pod danym adresem. Wraz z pismem okazano m.in. : oświadczenia kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym wyrobu , faktur ę korygując ą , oświadczenie o posiadaniu przez kontrahenta wyrobów na stanie magazynowym, potwierdzenia nadania pism za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 29 listopada 2019 r. do 4 kontrahentów. Pismem z dnia 11 grudnia 2019 r. Prezes UOKiK poinformował stronę postępowania, iż przekazane oświadczenia 3 odbiorców nie spełniają wymogów formalnych, gdyż przedstawiono kopie oświadczeń, które nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem i w związku z powyższym wezwał str onę postępowania do usunięcia braków formalnych. Ponadto Prezes UOKiK nawiązał do oświadczenia kontrahenta o posiadaniu na stanie magazynowym wyrobów i poinformował, że kontrahent ten nie podał dokładnie, które wyroby posiada oraz wskazał, że nie okazano w ymaganej faktury korygującej. Jednocześnie odniósł się do przesłanego maila kontrahenta, w którym nawiązuje do nierozpatrzonej reklamacji przez stronę postępowania i poin formował, że powyższy mail nie stanowi dowodu od danego kontrahenta i nie wynika też z niego, że kontrahent ten odmawia złożenia oświadczenia o posiadaniu wyrobów. Poza tym poinformowano stronę postępowania, iż nie przedstawiła dowodów w postaci oświadczenia o nieposiadaniu wyrobów bądź faktury korygującej od 3 kontrahentów. W dniu 23 gru dnia 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania z dnia 16 grudnia 2019 r., w którym poinformowała, że w przypadku jednego z kontrahenta, który uprzednio złożył oświadczenie o posiadaniu 2 szt. wyrobów, doszło do pomyłki, gdyż kontrahent ten fakty cznie posiadał 1 szt. wyrobu i na okoliczność zwrotu przez niego wyrobu przekazana zostaje faktura korygująca. Ponadto strona postępowania poinformowała, że przekazuje wydruk korespondencji mailowej do jednego z kontrahentów, od którego uprzednio okazano m aila, w którym nawiązuje do nierozpatrzonej przez nią reklamacji i wyjaśniła, iż kontrahent ten w odpowiedzi na liczne telefony, pisma i maile, jedynie od powiedział mailem, w którym nawiązał do nierozpatrzonej reklamacji. Wraz z pismem przekazano: orygina ł uprzednio okazanych oświadczeń odbiorców, fakturę korygującą świadczącą o zwrocie 1 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, wydruk korespondencji mailowej , w której zwrócono się do kontrahenta o przekazanie oświadczenia w 12 dniu 29 listopada 2019 r. i p onowiono prośbę w mailu z dnia 10 grudnia 2019 r. i wskazano, że brak odpowiedzi będzie jednoznaczne z odmową udzielenia odpowiedzi. W dniu 30 grudnia 2019 r. wpłynęło do UOKiK pismo strony postępowania z dnia 23 grudnia 2019 r., w który poinformował a , ż e podjęto próbę osobistego kontaktu z jednym z kontrahentów i ustalono, że nie prowadzi on działalności gospodarczej pod danym adresem siedziby (podano, że próby wejścia do budynku okazały się bezskuteczne, a lokal jest opuszczony i przeznaczony do wynaję cia). Ponadto strona postę powania wyjaśniła, że w przypadku 2 kontrahentów, pomimo podjętych wielu prób, nie udało jej się uzyskać od nich oświadczeń oraz nadmieniała, że prowadzą oni działalność gospodarczą w Łodzi i w Poznaniu, co uniemożliwia kontakt osobisty. Wraz z pismem okazano dokumentację fotograficzną z przeprowadzonych czynności pod adresem siedziby jednego z kontrahentów. W dniu 8 stycznia 20 20 r. strona postępowania przekazała za pośrednictwem poczty elektronicznej dowód potwierdzający zwrot przez Pocztę Polską przekazanego do jednego z kontrahentów pisma. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Przepis art. 4 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku stanowi, iż przez importera należy rozumieć osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, mającą miejsce zamieszkania albo siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, która wprowadza do obrotu wyroby pochodzące z państw trzecich . Zgodnie z art. 4 pkt 20 usta wy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku przez producenta należy rozumieć osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która wytwarza wyrób albo dla której ten wyrób zaprojektowano lub wytworzono, w celu wprowadzenia go do obrotu lub oddania do użytku pod własną nazwą lub znakiem towarowym. Przepis art. 19 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku określa, że i mportera lub dystrybutora traktuje się jak producenta w rozumieniu ustawy, jeżeli wprowadza do obrotu wyrób pod własną nazwą lub znakiem towarowym, o ile taki posiada, lub modyfikuje wyrób znajdujący się w obrocie w taki sposób, że może mieć to wpływ na zgodność z wymaganiami. Zgodnie z art. 4 pkt 26 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku , przez wprowadzenie do obrotu należy rozumieć udostępnienie wyrobu na rynku po raz pierwszy . 13 Jolanta Guczkowska prowadząca działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo w rozumieniu powyższych przepisów ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku jest producentem, który wprowadził do obrotu wyroby: naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacz LED SM D SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201, co potwierdza zebrany materiał dowodowy, z którego wynika, że wyroby został wytworzone dla Jolanty Guczkowskiej prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołęd owo przez inny podmiot mający siedzibę w Chinach i ww. przedsiębiorca wprowadził wyroby do obrotu pod własną nazwą i udostępniła wyroby dystrybutorom w ramach działalności gospodarczej na rynku. Dowodami potwierdzającymi, iż Jolanta Guczkowska prowadząca działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo pełni rolę producenta są również deklaracje zgodności dla wyrobów z dnia 1 marca 2017 r. sporządzone przez ww. przedsiębiorcę. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt 6 ustaw y o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku , przez deklarację zgodności należy rozumieć oświadczenie producenta, instalatora lub ich upoważnionego przedstawiciela albo prywatnego importera, na ich wyłączną odpowiedzialność, że wyrób jest zgodny z wymagan iami . Na podstawie przeprowadzonych badań organoleptycznych (sprawozdania z badań organoleptycznych nr 1 - 3) inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Bydgoszczy stwierdzili, iż wyroby nie spełniają wymagań określonych w pkt 3.2.2 , pkt 3.3.2, pkt 5.2.1 i pkt 5.2.2 normy PN - EN 60598 - 1:2015 „Oprawy oświetleniowe – Część 1: Wymagania ogólne i badania ”. Zgodnie z art. 4 pkt 28 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku , przez wymagania należy rozumieć wymagania, o których mowa w bezpośrednio stosowanym unijnym prawodawstwie harmonizacyjnym lub w przepisach krajowych wdrażających unijne prawodawstwo harmonizacyjne . Zgodnie z art. 12 pkt 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku m inister kierujący działem administracji rządowej właściwym ze względu na przedmiot oceny zgodności określi, w drodze rozporządzenia: wymagania dla wyrobów podlegających ocenie zgodności określonych w dyrektywach nowego podejści a. Naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświ etlacz LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 są sprzętem elektrycznym w rozumieniu rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 2 czerwca 2016 r. w sprawie wymagań dla sprzętu elektrycznego , w którym to określono wymagania dla sprzętu elektrycznego. Rozporządzenie 14 wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/35/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do udostępniania na r ynku sprzętu elektrycznego przewidzianego do stosowania w określonych granicach napięcia (Dz. Urz. UE L 96 z 29 marca 2014 r. , str. 357). Ustalenia kontroli uzasadniały wszczęcie przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego w sprawie: 1) wprow adzonych do obrotu przez stronę postępowania wyrobów niezgodnych z wymaganiami określonymi w § 6 ust. 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia i stwierdzonych niezgodności formalnych, polegających na naruszeniu przez stronę postęp owania obowi ązków określonych w art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku rozporządzenia , 2) nałożenia na stronę postępowania kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu wyrobów niezgodnych z wymaganiami określonymi w § 6 ust. 1, § 7 us t. 1 pkt 1 i pkt 4 oraz § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia , 3) nałożenia na stronę postępowania kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do wyrobów zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania. Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku stroną postępowania jest wyłącznie podmiot gospodarczy, wobec którego postępowanie zostało wszczęte. Przepis art. 4 pkt 19 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku stanowi, iż producen t jest podmiotem gospodarczym. Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia sprzęt elektryczny należy projektować i wytwarzać w sposób zapewniający jego zgodność z zasadami ochrony przed zagrożeniami, o których mowa w § 7, pod warunkiem, że jest on użytkowany zgodnie z przeznaczeniem i utrzymywany we właściwym stanie technicznym. Na podstawie § 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 rozporządzenia w celu ochrony przed zagrożeniami stwarzanymi przez sprzęt elektryczny, w procesie jego projektowania i wytwarzania należy przewidzieć i zastosować w nim odpowiednie środki techniczne zapewniające: ochronę ludzi i zwierząt domowych przed niebezpieczeństwem urazu lub innej szkody, mogących powstać w wyniku bezpośredniego lub pośredniego kontaktu z elektrycznością (pkt 1); odpowiednią do dających się przewidzieć warunków izolację (pkt 4). Przepis § 7 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia stanowi, że w celu ochrony przed zagrożeniami mogącymi powstać na skutek oddziaływania czynników zewn ętrznych na sprzęt elektryczny, w procesie jego projektowania i wytwarzania należy przewidzieć i zastosować w nim odpowiednie środki techniczne, aby ten sprzęt był odporny na wpływy 15 niemechaniczne w dających się przewidzieć warunkach otoczenia w taki sposó b, aby ludzie, zwierzęta domowe oraz mienie nie byli narażeni na niebezpieczeństwo . Zgodnie z art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku producent ma obowiązek dołączyć do wyrobu instrukcje, informacje, w tym dotyczące bezpieczeństwa użytkowania oraz, jeżeli jest to wymagane, kopie deklaracji zgodności i etykiety, sporządzone w języku polskim w sposób jasny, zrozumiały i czytelny . Przepis § 5 rozporządzenia stanowi, że na sprzęcie elektrycznym zamieszcza się podstawowe informacje, których znajomość i przestrzeganie są warunkiem, aby sprzęt elektryczny był użytkowany bezpiecznie i zgodnie z jego przeznaczeniem. W przypadku braku możliwości zamieszczenia informacji na sprzęcie elektrycznym informacje te podaje się w dołączonym dokumen cie . W niniejszym przypadku istniała możliwość zamieszczenia bezpośrednio na wyrobach informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, tj. napięcia znamionowego (wystarczająco dużo miejsca). W świetle art. 4 pkt 12a ustawy o systemach oceny zgodności i n adzoru rynku niezgodności polegające na naruszeniu przez producenta obowiązków, o którym mowa w art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku są niezgodnościami formalnymi. Prezes UOKiK w postanowieniu z dnia 19 lipca 2019 r. wezwał str onę postępowania do wycofania wyrobów z obrotu oraz powiadomienia konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach poprzez zamieszczenie ogłoszenia we wskazany sposób w jednym dzienniku (gazecie) o zasięgu ogólnopolskim oraz na stronie głównej www.superledpolan d.pl wyznaczając termin 50 dni na przedstawienie dowodów potwierdzających wykonanie postanowienia. Poinformowano stronę postępowania, jakie należy przedstawić dowody na okoliczność podjęcia przez nią działań. Postanowienie z dnia 19 lipca 2019 r. zostało doręczone s tronie postępowania 24 lipca 2019 r., z atem 5 0 dniowy termin na jego wykonanie przypadał na dzień 12 września 2019 r. Strona postępowania w wyznaczonym terminie w dniu 11 września 2019 r. ( data nadania u operatora wyznaczonego w rozumieniu ust awy - Prawo Pocztowe ( Dz. U. z 2018 r., poz. 2188 z późn. zm.) ) przekazała: wzór oświadczenia skierowanego do kontrahentów wraz ze wzorem załączonego do pisma załącznika celem jego wypełnienia, w którym strona postępowania poinformowała o stwierdzonych niezgodnościach wyrobów i zagrożeniu jakie stwarzają oraz zwróciła się do odbio rców z prośbą żeby poinformowali swoich kontrahentów o zaistniałej sytuacji i wezwali ich do zwrotu zakupionego wyrobu, a także poinformowała odbiorców o tym, że są zobowiązani do wycofania wyrobów z oferty sprzedaży oraz 16 wypełnienia załączonego oświadcze nia o stanie posiadania wyrobów ; listy odbiorców, tj. listę odbiorców dla naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003 zawierającą dane 36 odbiorców na której w podsumowaniu podano 55 szt., listę odbiorców dla naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 zawierającą dane 107 odbiorców na której w podsumowaniu podano 192 szt., listę odbiorców dla naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 zawierającą dane 116 odbiorców na której w podsumowaniu podano 385 szt.; w ydruk z gazety o zasięgu ogólnopolskim oraz ze strony internetowej; potwierdzenia nadania pism w dniu 9 września 2019 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej do części odbiorców wraz ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru od części odbiorców; oświadczenie kontra henta, w którym poinformował, że zakupione 3 szt. wyrobu przeznaczył na użytek własny; printscreen z poczty e - mailowej na potwierdzenie wysłania pism w dniach 27, 28, 29 sierpnia, 3, 4, 5 września 2019 r. do części odbiorców za pośrednictwem poczty elektr onicznej; potwierdzenia odczytania e - maili przez część odbiorców; e - maile od 2 kontrahentów, w których poinformowali, że zakupili poszczególne wyroby na użytek własny (jeden z kontrahentów dodał, że zakupił wyrób od strony postępowania za pośrednictwem Al legro). Po analizie przekazanego materiału dowodowego Prezes UOKiK stwierdził, iż można domniemać, iż część podanych na liście odbiorców to odbiorcy indywidualni, którzy dokonali zakupu wyrobów na użytek własny i nie dokonali dostarczenia wyrobów innym kontrahento m. W odniesieniu do części odbiorców organ nadzoru rynku nie miał wątpliwości, iż dokonali zakupu wyrobów na użytek własny – na powyższe wskazywała nazwa firmy danego przedsiębiorcy, na podstawie której można było stwierdzić, że profil prowadzonej przez da ny podmiot działalności nie jest związany z działalności polegającą na sprzedaży artykułów elektrycznych i zakupili oni wyroby na użytek własny. Jednakże na podstawie pozostałych danych odbiorców organ nadzoru rynku nie mógł jednoznacznie stwierdzić, iż da ny odbiorca zakupił wyroby na użytek własny i w związku z powyższym zwrócił się do strony postępowania o przedłożenie dokumentów, potwierdzających powyższą okoliczność. Zgodnie z art. 4 pkt 27 usta wy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku przez wycof aniu z obrotu należy rozumieć działanie, którego celem jest zapobieżenie udostępnieniu wyrobu na rynku w danym łańcuchu dostaw . Na podstawie zebranego materiału dowodowego, w szczególności przedstawionych przez stronę postępowania dla większości podmiotów widniejących na liście wydruków z CEiDG bądź z KRS oraz danych pozyskanych przez Prezesa UOKiK z tych rejestrów Prezes UOKiK stwierdził, iż strona postępowania okazała w wyznaczonym terminie: : 17 a) w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900 000373003 : listę odbiorców, którym sprzedano wyr ób na fakturę, zawierającą dane 36 odbiorców, w tym 33 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny i 4 kontrahentów, którzy prowadzą działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży artykułów elektrycznych i dokonali zakupu wyrobu a następnie mogli dostarczyć go dalszym odbiorcom , dowody potwierdzające wycofanie wyrobu z obrotu od 33 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny w postaci potwierdzeń nadania do nich pism za pośrednictwem poczty elektronicznej bądź za pośrednictwem Poczty Polskiej (ponadto dodatkowo okazano faktury korygujące wystaw ione dla kontrahentów przed wszczęciem postępowania świadczące o zwrocie przez 4 kontrahentów 21 szt. wyrobu oraz e - mail kontrahenta, w którym poinformował, że zakupiony wyrób przeznaczył na użytek własny), b) w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102: listę odbiorców, którym sprzedano wyr ób na fakturę, zawierającą dane 107 odbiorców, w t ym 99 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny i 1 podmiot zagraniczny prowadzący działalność w kraju członkowskim Un ii Europejskiej (Czechy) oraz 7 kontrahentów, którzy prowadzą działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży artykułów elektrycznych i dokonali zakupu wyrobu a następnie mogli dostarczyć go dalszym odbiorcom , dowody potwierdzające wycofanie wyrobu z obro tu od 99 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny i 1 podmiotu zagranicznego prowadzącego działalność w kraju członkowskim Unii Europejskiej w postaci potwierdzeń nadania do nich pism za pośrednictwem poczty elektronicznej bądź za pośrednictwem Poczty Polskiej (ponadto dodatkowo okazano faktury korygujące wystawione dla kontrahentów przed wszczęciem postępowania świadczące o zwrocie przez 7 kontrahentów 21 szt. wyrobu), c) w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 59 00000373201: listę odbiorców, którym sprzedano wyr ób na fakturę, zawierającą dane 117 odbiorców, w t ym 104 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny i 2 podmioty zagraniczne prowadzące działalność w kraju członkowskim Unii Europe jskiej (Belgia) oraz 11 kontrahentów, którzy prowadzą działalność gospodarczą polegającą na 18 sprzedaży artykułów elektrycznych i dokonali zakupu wyrobu a następnie mogli dostarczyć go dalszym odbiorcom , dowody potwierdzające wycofanie wyrobu z obrotu od 10 4 kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili wyrób na użytek własny oraz 2 podmiotów zagranicznych w postaci potwierdzeń nadania do nich pism za pośrednictwem poczty elektronicznej bądź za pośrednictwem Poczty Polskiej (ponadto dodatkowo okazano faktury korygujące wystawione dla kontrahentów przed wszczęciem postępowania świadczące o zwrocie przez 6 kontrahentów 40 szt. wyrobu oraz e - maile od 2 odbiorców i 1 oświadczenie kontrahenta, w których poinformowali, że zakupiony wyrób przeznaczyli na użytek wła sny). W dalszej korespondencji (w dniach od 14 października 2019 r. do 8 stycznia 20 20 r. ) strona postępowania przekazała: poprawione listy odbiorców, na których w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730 podano w podsumowaniu 132 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731 podano w podsumowaniu 276 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 podano w podsumowaniu 517 szt.; faktury korygujące wystawione przed wszczęciem postępowania w 2018 r. i w 2019 r.; wydruki z CEIDG oraz z KRS ; oświadczenie odbiorcy, w którym poinformował, że zakupioną 1 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 przeznaczył na użytek własny ; dowody świadczące o przekazaniu do utylizacji znajdujących się w jej posiadaniu 177 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 10 2017 - 3730, kod EAN 5900000373003, 45 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102, 22 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 ; oświadczenie, w którym poinformowała, że na dzień sporządzania listy odbiorców dosta rczono do nich 132 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, 276 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, 517 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732; oświadczenia odbiorców o nieposiadaniu wyrobów na stanie magazynowym; faktur y korygując e (wystawio n e po wszczęciu postępowania, 29 listopada 2019 r. i 11 grudnia 2019 r. ) świadcząc e o zwrocie przez jednego z odbiorc ów 24 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 i drugiego z odbiorców 1 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730 ; dokumentacje fotograficzną potwierdzającą przeprowadzenie czynności w miejscu siedziby d wóch kontrahent ów , w wyniku których ustalono, iż nie prowadz ą on i działalności gospodarczej pod danym adresem; potwierdzenia nadania pism za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 29 listopada 2019 r. do 4 kontrahentów ; mail od kontrahenta, w którym nawiązuje do nierozpatrzonej reklamacji przez stronę postępowania wraz z wydrukiem korespondencji mailowej, w której zwrócono się do danego kontra henta o przekazanie oświadczenia w dniu 29 19 listopada 2019 r. i ponowiono prośbę w mailu z dnia 10 grudnia 2019 r. i wskazano, że brak odpowiedzi będzie jednoznaczne z odmową udzielenia odpowiedzi ; dowód potwierdzający zwrot przez Pocztę Polską przekazanego do jednego z kontrahentów pisma. Strona postępowania nie okazała dowodów w przypadku 3 wyrobów łącznie od 5 kontrahentów. Strona postępowania poinformowała o podjętych przez nią działaniach w celu uzyskania oświadczeń polegających na podjęciu kontaktu t elefonicznego, mailowego i za pośrednictwem Poczty Polskiej, na dowód czego okazała wydruki z korespondencji mailowej oraz potwierdzenia nadania pism za pośrednictwem Poczty Polskiej. W przypadku 2 kontrahentów strona postępowania złożyła wyjaśnienia, z których wynikało, iż nie prowadz ą działalności gospodarczej pod adres ami siedzib wskazanym i w Krajowym Rejestrze Sądowym, co zostało potwierdzone dokumentacj ą fotograficzną potwierdzającą przeprowadzenie czynności w miejscu ich siedziby (z podjętych czynno ści przez Prezesa UOKiK, w oparciu o dane dostępne w Internecie, wynikało, iż pod jednym z adres ów prowadzi działalność gospodarczą wiele podmiotów oraz pod drugim z adresów mieści się „Wirtualne Biuro”, co może wskazywać na to, że pod danymi adresami n ie jest prowadzona działalność gospodarcza przez danych odbiorców) . W przypadku 2 kontrahentów, którzy nie udzieli odpowiedzi w toku prowadzonego postępowania o stanie posiadania wyrobu, strona postępowania okazała faktury korygujące wystawione przez wszcz ęciem postępowania, co pozwala na domniemanie, że nie posiadają oni na stanie magazynowym wyrobów, a dodatkowo od jednego z nich strona postępowania okazała wydruki korespondencji mailowej, z której wynikało, że jest on w konflikcie ze stroną postępowania i dlatego też strona nie mogła uzyskać od niego oświadczenia. Z kolei w przypadku jednego kontrahent a który prowadzi działalność polegającą na sprzedaży detalicznej wyrobów na straganach i targowiskach oraz nie udzielił on odpowiedzi na skierowanego maila i nie podjął on skierowanego do niego za pośrednictwem Poczty Polskiej pisma, Prezes UOKiK uznał że strona postępowania pomimo podjętych przez nią prób kontaktu, nie jest w stanie uzyskać od niego odpo wiedzi . Dodać należy, iż kontrahent ten dokonał zakupu jednorazowo jedynie 5 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 . Zgodnie z art. 4 pkt 27 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku przez wycofanie z obrotu należy rozumieć działanie, którego celem jest zapobieżenie udostępnieniu wyrobu na rynku w danym łańcuchu dostaw. Na podstawie art. 84 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku , organ nadzoru rynku prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeże li wyrób został wyc ofany z obrotu oraz powiadomiono użytkowników o stwierdzonych niezgodnościach z wymaganiami . 20 Przedstawione przez stronę postępowania dowody są wystarczające do stwierdzenia, iż naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacz LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 zostały wycofane z obrotu i nie będą udostępniane, a użytkownicy zostali powiadomieni o stwierdzonych niezgodnościach wyrob ów z wymaganiami. Według art. 41 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszącego się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 p aństwa członkowskie określają zasady dotyczące odpowiedzialn ości karnej podmiotów gospodarczych i podejmują wszelkie środki niezbędne do zagwarantowania, że są one stosowane. Przewidziane kary są skuteczne, współmierne i odstraszające . Na podstawie art. 24 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/35/UE z dni a 26 lutego 2014 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do udostępniania na rynku sprzętu elektrycznego przewidzianego do stosowania w określonych granicach napięcia , p aństwa członkowskie określają zasady dotyczące sank cji stosowanych w przypadku naruszenia przez podmioty gospodarcze przepisów krajowych przyjętych na podstawie niniejszej dyrektywy i podejmują wszelkie niezbędne środki , aby zapewnić ich egzekwowanie . Przewidziane sankcje muszą być skuteczne, proporcjonaln e i odstraszające . Zgodnie z art. 13 pkt 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku producent ma obowiązek zapewnić, żeby wyrób został zaprojektowany i wytworzony zgodnie z wymaganiami. Zgodnie z art. 13 pkt 9 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku producent ma obowiązek dołączyć do wyrobu instrukcje, informacje, w tym dotyczące bezpieczeństwa użytkowania oraz, jeżeli jest to wymagane, kopie deklaracji zgodności i etykiety, sporządzone w języku polskim w sposób jasny, zrozumiały i czy telny . Według art. 88 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku producent, który wprowadza do obrotu lub oddaje do użytku wyrób niezgodny z wymaganiami, podlega karze pieniężnej w wysokości do 100 000 zł . N a podstawie art. 90 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku p roducent albo instalator wyrobu wprowadzonego do obrotu lub oddanego do użytku, który nie dopełnia obowiązków w zakresie dołączania do wyrobu, sporządzonych w jasnej, zrozumiałej i czytelnej formie, w jęz yku polskim, z godnie z wymaganiami: informacji dotyczących 21 bezpieczeństwa użytkowania - podlega karze pieniężnej w wysokości do 10 000 zł. Na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku k ary pieniężne, o których mowa w art. 88 - 94, nakłada, w drodze decyzji, organ nadzoru rynku prowadzący postępowanie, o którym mowa w art. 76 ust. 1 lub art. 85 ust. 1 ww. ustawy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że producent Jolanta Gucz kowska prowadząca działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo wprowadziła do obrotu wyroby niezgodne z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu oraz nie dołączyła do wyrobów zgodnie z wymaganiami informacj i dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, co wyczerpuj e przesłankę określoną w art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 1 pkt 2 ustawy o system ach oceny zgodności i nadzoru rynku . Zgodnie z art. 97 ust. 4 ustawy o system ach oceny zgodności i nadzoru rynku, Prezes UOKiK jest zobligowany do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu w następujących przypadkach: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to sam o zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępst wo lub przestępstwo skarbowe, i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona kara pieniężna, lub 3) strona przedstawiła w wyznaczonym terminie dowody potwierdzające wykonanie postanowienia, o którym mowa w art. 82 ust. 1. Zgodn ie z przedstawionym w doktrynie stanowiskiem odnośnie przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określonych w Kpa (art. 189f KPA Adamiak 2017, wyd. 15, Legalis) podstawą do odstąpienia jest ustalenie odrębnych przesłanek, a zatem speł nienie każdej uzasadnia odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Przesłanka przewidziana przepisem określonym w art. 97 ust. 4 pkt 1 ustawy o system ach oceny zgodności i nadzoru rynku odwołuje się do dwóch warunków, które muszą być speł nione łącznie. Po pierwsze, waga naruszenia prawa musi być znikoma, a po drugie, strona musi zaprzestać naruszenia prawa najpóźniej w toku postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej ( Art. 189f KPA. Nowe instytucje Gajewski 2017, Lega lis). Naruszenie prawa nieistotne to naruszenie przepisów prawa, które nie wywołało negatywnych następstw dla wartości podlegających ochronie . Z aprzestani e przez stronę naruszenia prawa, to przywrócenie przez stronę postępowania stanu zgodnego z prawem (a rt. 189f KPA Adamiak 22 2017, wyd. 15, Legalis ). Zgodnie z innym przedstawionym stanowiskiem (art. 189f KPA red. Wierzbowski, 2019, wyd. 27, Legalis) naruszeniem znikomym będzie naruszenie, które nie niesie za sobą społecznego niebezpieczeństwa. Uznać należy zatem, że wpływ na ocenę znikomości naruszenia będą miały m.in. takie elementy przedmiotowe, jak waga dobra chronionego przez normę sankcjonowaną, czas trwania naruszenia, wpływ naruszenia na poszanowanie prawa, zasięg naruszenia, liczba podmiotów, na któ re naruszenie ma wpływ, znaczenie następstw naruszenia, etc . Ocena w tym zakresie pozostawiona jest organowi administracji publicznej. W przedmiotowej sprawie Prezes UOKiK uznał, iż przesłanka znikomego naruszenia prawa nie występuje. Jak wynika z oświadczenia złożonego przez stronę postępowania oraz przekazanych w dniu 14 października 2019 r. list odbiorców wprowadziła do obrotu wyroby, które stwarzają ryzyko porażenia prądem elektrycznym w liczbie odpowiednio: w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003 – 824 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102 017 - 3731, kod EAN 5900000373102 – 955 szt., w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201 – 982 szt., dostarczyła je w okresie od 22 marca 2018 r. do 10 maja 2019 r. na podstawie faktur do: w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730 – 36 odbiorców na terenie całego kraju, w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102 017 - 3731 – 107 odbiorców na terenie całego kraju oraz odbiorców zagraniczn ych prowadzących działalność gospodarczą w krajach członkowskich UE, w przypadku naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 – 117 odbiorców na terenie całego kraju oraz odbiorców zagranicznych prowadzących działalność gospodarczą w krajach członkowskich UE oraz dostarczyła pozostała liczbę zakupionych wyrobów odbiorcom indywidualnym na podstawie paragonów w należących do niej sklepach oraz za pośrednictwem portalu Allegro, zatem stwierdzić należy, iż strona postępowania wprowadziła do obrotu wyroby stwarzające zagrożenie w dużej liczbie, zasięg naruszenia był znaczny, a skutki naruszenia przez nią prawa dotknęły dużej liczby podmiotów. Tym samym uznać należy, iż dobro chronione jakim jest życie i zdrowie konsumentów zostało w sposób znaczny naruszone. W odni esieniu do możliwości odstąpien ia od nałożenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 97 ust. 4 pkt 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, Prezes UOKiK nie dysponuje wiedzą w zakresie wskazanym w tym przepisie, w związku z czym nie było możli we zastosowanie odstąpienia. W nawiązaniu z kolei do przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej określonej w art. 97 ust. 4 pkt 3 ustawy, to jak zostało wcześniej wskazane, strona postępowania nie przedstawiła w wyznaczonym terminie, tj. do 12 wr ześnia 2019 r. wszystkich dowodów 23 potwierdzających wykonanie postanowienia, tj. świadczących o wycofaniu wyrobów z obrotu. Mając na uwadze, że żadna przesłanka odstąpienia od nałożenia kar pieniężnych nie została spełniona, wydanie decyzji w tym przypadku o nałożeniu kar pieniężnych jest obligatoryjne. Kara pieniężna nakładana przez Prezesa UOKiK stanowi istotny instrument , który ma na celu przyczynienie się do przestrzegania przepisów ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku przez podmioty gospodarcze w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów. M a charakter represyjno – wychowawczy i jest nakładana oraz wykonywana w celu zachowania oraz przestrzegania obowiązującego porządku prawnego. Kara pieniężna ma na celu prewencję, tj. za pobieganie w przyszłości tego rodzaju naruszeniom ustawy, jak również represję, czyli ma stanowić odczuwalną dolegliwość za jej naruszenie. Wysokość kary pieniężnej leży w sferze uznania administracyjnego organu nadzoru rynku prowadzącego postępowanie wyzn aczonego zasadą równości i zasadą proporcjonalności oraz kryteriami wskazanymi w art. 97 ust. 3 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku . Wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ nadzoru rynku bierze pod uwagę: 1) wagę i okoliczności naru szenia prawa, w szczególności liczbę wyrobów niezgodnych z wymaganiami wprowadzonych do obrotu, oddanych do użytku lub udostępnionych na rynku, potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publiczn ego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia; 2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być na łożona kara; 3) uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe; 4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa; 5) działania podjęte p rzez stronę dobrowolnie w celu usunięcia skutków naruszenia prawa; 6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła; 7) w przypadku osoby fizycznej – warunki osobiste strony, na którą kara pieniężna jest nakładana; 24 8) współpracę z organem nadzoru rynku prowadzącym post ępowanie, o którym mowa w art. 76 ust. 1 lub 1a lub art. 85 ust. 1, w szczególności przyczynienie się do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania. Przez wagę naruszenia prawa należy rozumieć istotność, skalę skutków społeczno - gospodarczych, któr e zostały przez nie wywołane, oraz znaczenie naruszonego obowiązku administracyjnoprawnego z punktu widzenia systemu prawa; działalności, na której regulację prawną się on składa; oraz dóbr, których ochronie służy. Okoliczności naruszenia prawa odnoszą się natomiast do wszystkich powodów dopuszczenia się działania (Art. 189d KPA. Nowe instytucje Gajewski 2017, Legalis). Działalność strony postępowania ma charakter profesjonalny (zawodowy). Przedmiotem jej działalności jest m.in. sprzedaż hurtowa elektrycznych artykułów użytku domowego. Strona postępowania w ramach prowadzonej przez siebie działalności wprowadziła do obrotu wyroby , które z uwagi na stwierdzone niezgodności stwarza ją ryzyko porażenia prądem elektrycznym , a tym samy m naraziła na niebezpieczeństwo ich bezpośrednich użytkowników (konsumentów), a brak dołączenia do wyrobów informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, wpływa na bezpieczeństwo użytkowania wyrobów. Jak zostało już powyżej wskazane, strona postępowania wprowadziła do obrotu wyroby stwarzający zagrożenie w dużej liczbie (łącznie 2761 szt.) . Pomimo tego, że naruszenie przez nią obowiązków określonych w ustawie o system ach oceny zgodności i nadzoru rynku nie trwało d ługo , jednakże zasięg naruszenia był znaczny, a skutki naruszenia przez nią prawa dotknęły dużej liczby podmiotów. Powyższe okoliczności, z których wynika, że strona postępowania w sposób istotny naruszyła dobro chronione jakim jest zdrowie i życie konsum entów oraz skala skutków wywołanych naruszeniem przez nią przepisów ustawy o system ach oceny zgodności i nadzoru rynku jest duża, organ nadzoru rynku prowadzący postępowania uznał za okoliczności obciążające stronę postępowania. Rozpatrując przesłankę okr eśloną w art. 97 ust. 3 pkt 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku organ administracji publicznej obowiązany jest uwzględnić sposób postępowania podmiotu w poprzednich okresach, przed naruszeniem obowiązku. Przez nakaz lub zakaz tego samego r odzaju należy rozumieć każdy przewidziany przez przepisy prawa administracyjnego obowiązek, którego treść jest co do swoich cech istotnych tożsama z nakazem lub zakazem, którego naruszenie skutkuje nałożeniem w danym postępowaniu administracyjnej kary pie niężnej. Naruszeniem tego samego rodzaju nie musi być delikt administracyjny dotyczący naruszenia tej samej normy sankcjonowanej, lecz może być delikt podobny, należący do tej samej kategorii naruszeń. Organ, ustalając wysokość administracyjnej kary pien iężnej, powinien zbadać i wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, 25 czy strona była już wcześniej ukarana administracyjną karą pieniężną za naruszenie nakazu lub zakazu tego samego rodzaju, lecz przede wszystkim – czy kiedykolwiek się go dopuściła ( Art. 189d KPA. Nowe instytucje Gajewski 2017, Legalis; Art. 189d KPA red. Wierzbowski, 2019, wyd. 27, Legalis). Za okoliczność obciążającą Prezes UOKiK uznał fakt, iż strona postępowania jednokrotnie nie dopełniła w przeszłości obowiązku określonego w art. 13 pkt 1 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, tj. obowiązku zapewnienia, żeby wyrób został zaprojektowany i wytworzony zgodnie z wymaganiami. Wobec strony postępowania było prowadzon e postępowania administracyjne w spraw ie wprowadzonego do obrotu sprzętu elektrycznego (lampek choinkowych) które, ze względu na stwierdzone niezgodności stwarza ły ryzyko porażenia prądem elektrycznym. Prowadzone postępowanie zakończyło się wydaniem decyzji, w której nakazano stronie postępowa nia wycofanie z obrotu wyrobu, z uwagi na to, iż nie przedstawiła wszystkich dowodów potwierdzających wycofanie wyrobu z obrotu ( vide: decyzja Prezesa UOKiK DNR - 2/117/2017). Zatem strona postępowania była świadoma, jakie ciążą na niej obowiązki związane z wprowadzaniem do obrotu wyrobów a także jakie są konsekwencj e prawn e za ich niedopełnienie, a pomimo tego w dalszym ciągu naruszyła przepisy ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku i co istotne wprowadziła do obrotu sprzęt elektryczny stwarzaj ący ryzyko porażenia prądem elektrycznym. Zgodnie z art. 41 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszącego się do warunków wprowadzania pro duktów do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 przewidziane kary mogą zostać zaostrzone w przypadku, gdy dany podmiot gospodarczy w przeszłości naruszył w podobny sposób przepisy niniejszego rozporządzenia. Prezes UOKiK nie dysponuje wiedzą na temat uprzedniego ukarania strony postępowania za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, w związku z czym powyższa przesłanka nie miała wpływu na wymiar administ racyjnych kar pieniężnych. Przesłanka stopnia przyczynienia się strony, na którą jest nakładana kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa odnosi się do oceny związku przyczynowego między zachowaniem (działaniem lub zaniechaniem), które można przypisa ć stronie postępowania, a naruszeniem prawa, które stanowi podstawę wymierzenia tej sankcji (Art. 189d KPA. Nowe instytucje Gajewski 2017, Legalis). Uwzględniając powyższą przesłankę organ administracji publicznej rozważa, czy strona z pełnym rozeznaniem doprowadziła do naruszenia prawa, czy 26 związane to było z działaniem innych osób, których strona konsekwencji nie mogła przewidzieć (art. 189d KPA Adamiak 2017, Legalis). Na przedsiębiorcach jako profesjonalnych uczestnikach rynku ciąży obowiązek przestrzeg ania przepisów prawa, co oznacza, że strona postępowania powinna mieć świadomość, jakie ciążą na niej obowiązki zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a konsumenci mają prawo oczekiwać, iż wprowadzone przez nią wyroby do obrotu będą spełniały stosowne wymagania. Zauważyć należy, iż zawodowy charakter prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej uzasadnia zwiększone oczekiwania co do jego wiedzy, rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania. Obejmuje także znajomość obowiązująceg o prawa oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Strona postępowania w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej zajmuje się sprzedażą sprzętu elektrycznego i wprowadziła sprzęt elektryczny do ob rotu, zatem należy od niej, jako profesjonalisty oczekiwać, iż wykazuje się zwiększoną świadomością w zakresie regulacji prawnych dotyczących wymagań, jakie mają spełniać wyroby wprowadzane do obrotu oraz wykonuje spoczywające na niej wedle ustawy o syste mach oceny zgodności i nadzoru rynk u, obowiązki. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że strona postępowania, jako producent nie dopełniła obowiązków wynikających z ww. ustawy, gdyż wprowadziła do obrotu wyroby niespełniające wymagań oraz nie dołączyła do wyrobów informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania . W związku z powyższym to na niej spoczywają ujemne skutki niedopełnienia obowiązków w danym zakresie. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjne go. Z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika powinność obywateli co najmniej podstawowej orientacji w przepisach prawnych. Zakres wymaganej wiedzy jest zróżnicowany – nie ulega wątpliwości, że lepsza znajomość prawa jest oczekiwana od osoby pr owadzącej działalność gospodarczą w określonej dziedzinie – powinna ona być zorientowana w przepisach prawnych regulujących tę działalność w stopniu wystarczającym do jej poprawnego prowadzenia (vide: wyrok NSA OZ w Gdańsku z dnia 29 listopada 2000 r., s ygn. akt I SA/Gd 1185/98, LEX nr 47129). Strona postępowania pełni rolę producenta wyrobów , które został y wyprodukowane dla niej w Chinach. Na podstawie uzyskanych wyników badań przeprowadzonych w Chinach, strona postępowania sporządziła deklaracje zgodności. W związku z powyższym brak jest podstaw do stwierdzenia, że dopuściła się naruszenia obowiązków w sposób celowy, co nie zmienia jednak faktu, iż poprzez swoje działanie przyczyniła się do naruszenia przepisów ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynk u. Ustalając wymiar kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu wyrobów niezgodnych z wymaganiami Prezes UOKiK uznał za okoliczność łagodzącą to, iż strona 27 postępowania posiadała dla wyrobów badania z wynikiem pozytywnym stąd domniemała, że wyró b spełnia wymagania, zatem nie można przypisać stronie postępowania wyłącznego przyczynia się do powstania naruszenia prawa, natomiast ustalając wysokość kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączania do wyrobów zgodnie z wymaganiami in formacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania, Prezes UOKiK stwierdził, iż strona postępowania nie dochowała należytej staranności i przy wprowadzaniu wyrobu do obrotu nie zapewniła, żeby wyroby były zgodnie z wymaganiami przez nią oznakowane, tj. żeby do wyrobów dołączono informacje dotyczące bezpieczeństwa użytkowania , zatem przyczyniła się w znacznym stopniu do naruszenia przepisów prawa w danym zakresie, co wpływa na podwyższenie wymiaru kary pieniężnej za niedopełnienie obowiązku w zakresie zapewni enia dołączenia do wyrobu zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania . Strona postępowania podjęła w toku prowadzonego postępowania dobrowoln e działa nia w zakresie wycofania z obrotu wyrob ów niezgodn ych z wymaganiami oraz powiadomienia użytkowników o stwierdzonych niezgodnościach, co wpływa na złagodzenie wymiaru kar pieniężn ych . Ponadto n a korzyść strony postępowania przemawia również fakt, iż z treści pism wysłanych do kontrahentów wynika, iż zawarła w nich informacje o tym, żeby powiadomili oni swoich kontrahentów o stwierdzonych niezgodnościach wyrobów i żeby zwrócili wyroby. P rzy określeniu wymiaru kar pieniężn ych organ nadzoru rynku wziął pod uwagę również wysokość korzyści majątkowej osiągniętej p rzez stronę postępowania ze sprzedaży naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3730, kod EAN 5900000373003, naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731, kod EAN 5900000373102 oraz naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732, kod EAN 5900000373201. Korzyść osiągniętą ze sprze daży stanowi iloczyn sprzedanego wyrobu (z uwzględnieniem zwrotów) oraz średniej ceny sprzedaży wyrobu. Przy ustalaniu średniej ceny sprzedaży wyrobu Prezes UOKiK oparł się na przedłożonych przez stronę postępowania listach odbiorców, którym sprzedano wyroby n a faktury, z których wynikało, że wyroby były oferowane do sprzedaży odbiorcom w cenie od 20,72 zł do 24,38 zł, a ponieważ strona postępowania nie podała w jakiej cenie oferowała wyroby do sprzedaży na podstawie paragonów przyjęto podany przez nią na liśc ie odbiorców zakres cen. W związku z powyższym organ nadzoru rynku prowadzący postępowanie stwierdził, przy ustaleniu, że średnia cena sprzedaży wszystkich ww. wyrobów wyniosła 22,55 zł, iż korzyść majątkowa ze sprzedaży 823 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 1 02017 - 3730, kod EAN 5900000373003 (1000 szt. zakupionych, z czego 177 szt. znajdowało się na stanie , 1 szt. zosta ła zwrócona przez kontrahenta i łącznie 178 szt. zostało wycofane z obrotu) wyniosła 18 5 36 zł, korzyść majątkowa ze sprzedaży 955 szt. naświe tlacza LED SMD SLP - 102017 - 3731 28 (1000 szt. zakupionych, z czego 45 szt. znajdowało się na stanie i zostało wycofane z obrotu) wyniosła 21 535 zł, korzyść majątkowa ze sprzedaży 9 54 szt. naświetlacza LED SMD SLP - 102017 - 3732 ( 1000 szt. zakupionych, z czeg o 22 szt. znajdowało się na stanie , 24 szt. zostało zwrócone przez kontrahenta i łącznie 46 szt. zostało wycofane z obrotu) wyniosła 2 1 512 zł, a łączna korzyść majątkowa ze sprzedaży ww. wyrobów wyniosła 6 1 583 zł. Przez warunki osobiste osoby fizycznej o których mowa w art. 97 ust. 3 pkt 7 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku rozumie się w szczególności jej sytuację materialną, rodzinną, zdrowotną, zawodową ( Art. 189d KPA. Nowe instytucje Gajewski 201 7, Legalis). Zgodnie z treścią art. 97 ust. 3a ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku okoliczności, o których mowa w ust. 3 pkt 7, organ nadzoru rynku ustala na podstawie dowodów przedłożonych przez stronę. Biorąc pod uwagę informacje udziel one przez stronę postępowania organ nadzoru rynku uznał, iż wyjaśnienia udzielone przez stronę postępowania na temat jej warunków osobistych, tym bardziej nie podparte żadnymi dowodami, nie dowodzą, że nie byłaby ona w stanie uiścić kar pieniężnych w okreś lonych w decyzji wysokościach i dlatego też podane przez nią wyjaśnienia nie wpływają na obniżenie ustalonych kar pieniężnych. Odnosząc się do przesłanki dotyczącej współpracy strony postępowania z organem nadzoru rynku, w szczególności przyczynienia się do szybkiego i sprawnego przeprowadzenia postępowania, Prezes UOKiK uznał za okoliczność obciążającą fakt, iż strona postępowania nie podjęła wystarczającej współpracy z organem nadzoru rynku . Strona postępowania po skierowanym do niej postanowieniu, okazała głównie dowody od kontrahentów indywidualnych, któr z y zakupili dany wyrób na użytek własny i podmiotów zagranicznych prowadzących działalność w kraju członkowskim Unii Europejskiej w postaci dowodów powiadomienia powyższych kontrahentów o stwierdz onych niezgodnościach wyrobów oraz od kilku z nich okazała oświadczenia o tym, iż dokonali zakupu wyrobów na użytek własny, natomiast dowod y od kontrahentów, których profil prowadzonej przez nich działalności jest związany z działalności polegającą na sprz edaży wyrobów w szczególności artykułów elektrycznych, którzy to dalej mogli udostępniać zakupione od strony postępowania wyroby , okazała znacznie po upływie wyznaczonego terminu. Ponadto na niekorzyść strony postępowania przemawia również to, iż nie podję ła niezwłocznych działań w celu wycofania wyrobów z obrotu. Postanowienie, w którym wezwano stronę postępowania do przedstawienia w terminie 50 dni wymaganych dowodów, zostało stronie postępowania doręczone w dniu 27 lipca 2019 r., termin na przedłożenie d owodów potwierdzających wykonanie postanowienia upłynął w dniu 12 września 2019 r. Tymczasem strona postępowania, jak wynika z okazanych potwierdzeń nadania do części kontrahentów e - maili nadała je 27, 28, 29 sierpnia oraz 3, 4, 5 29 września 2019 r., z kolei z potwierdzeń nadania pism do części kontrahentów za pośrednictwem Poczty Polskiej wynika, iż nadała je 9 września 2019 r. , a do 4 kontrahentów od których nie uzyskała w dalszym ciągu dowodów nadała pisma za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 29 listopa da 2019 r. Strona postępowania podnosiła, że nie dysponuje żadnymi instrumentami prawnymi aby wpłynąć na kontrahentów i żeby okazali oni wymagane dowody. Podkreślić należy, iż to na Jolancie Guczkowskiej prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą SUPERL ED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo jako stronie postępowania i podmiocie gospodarczym, który wprowadził do obrotu wyroby niezgodne z wymaganiami, spoczywa odpowiedzialność za wprowadzenie do obrotu wyrobów niezgodnych z wymaganiami i z t ego też względu to na stronie postępowania ciąży obowiązek wycofania ich z obrotu , co oznacza konieczność dopełnienia wszelkich starań i podjęcia efektywnych działań w celu uzyskania dowodów potwierdzających ww. działanie. Strona postępowania , po otrzymani u postanowienia, wysłała jednokrotnie pisma do kontrahentów za pośrednictwem poczty elektronicznej a do tych do których nie posiadała maila wysłała pisma za pośrednictwem Poczty Polskiej. Zatem nie można uznać, iż po wezwaniu jej w postan owieniu do podjęcia określonyc h działań i przedstawienia w wyznaczonym terminie dowodów, dopełniła wszelkich starań w celu uz yskania dowodów potwierdzających wycofanie wyrobów z obrotu. Ponadto poza wysłaniem listów Pocztą Polską o raz pocztą elektroniczną są jeszcze inne możliwości skontaktowania z odbiorcami takie jak kontakt osobisty z kontrahentami. Należy mieć przy tym na uwadze, iż część odbiorców od których nie przekazano dowodów w wyznaczonym terminie, prowadzi działalność go spodarczą na terenie województwa kujawsko - pomorskiego czyli na terenie miejsca prowadzenia przez stronę postępowania działalności gospodarczej. Zatem strona postępowania , wiedząc, że odzew od kontrahentów był znikomy, mogła niezwłocznie ponowić kontakt z kontrahentami za pośrednictwem poczty elektronicznej bądź Poczty Polskiej (ponowiła kontakt z 4 kontrahentami za pośrednictwem Poczty Polskiej dopiero 29 listopada 2019 r., a z jednym kontrahentem za pośrednictwem poczty elektronicznej 28 listopada 2019 r. ), bądź nawiązać z częścią kontrahentów kontakt osobisty . Mając na uwadze powyższe, w opinii Prezesa UOKiK działanie strony postępowania dowodzi , że nie podjęła wystarczającej współpracy z organem nadzoru rynku,. Uwzględniając wskazane powyżej przesłanki wymiaru kary pieniężnej, Prezes UOKiK nałożył na stronę postępowania karę pieniężną z a wprowadzenie do obrotu wyrobów niezgodnych z wymaganiami w wysokości 15 000 zł (słownie: piętnaście tysięcy złotych) oraz za niedopełnienie obowiązku w zakresie dołączan ia do wyrobów zgodnie z wymaganiami informacji dotyczących bezpieczeństwa użytkowania w wysokości 5000 zł (słownie : pięć tysięcy złotych). 30 Prezes UOKiK uznał, że kary pieniężne określone w sentencji decyzji są adekwatne do stwierdzonych naruszeń, spełnią swój skutek prewencyjny i skłonią przedsiębiorcę do nienaruszania przepisów z zakresu systemów oceny zgodności i nadzoru rynku. Na podstawi e art. 98 ust. 1 i 2 ustawy o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku Jolanta Guczkowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo obowiązana jest uiścić kwotę w łącznej wysokości 20 000 zł ( słownie: dwadzieścia tysięcy złotych) z tytułu kar pieniężnych, na rachunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O WARSZAWA Nr 51 1010 1010 0078 7822 3100 0000 , w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja określająca wysokość ww. należności pieniężnej stała się ostateczna. W przypadku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy karę należy uiścić w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyz ję. W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji. P o u c z e n i e 1. Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 us tawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm.), dalej: „Kpa”, strona postępowania może w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji , zwrócić się do Prezesa UOKiK z wnioskie m o ponowne rozpatrzenie sprawy. 3. Na podstawie art. 52 § 3 , art. 53 § 1 i art. 54 § 1 w związku z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn.zm.), strona postępowania może wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, za pośrednictwem Prezesa UOKiK, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, bez skorzystania z prawa do zwrócenia się z wnioskie m o ponowne rozpatrzenie sprawy. W przypadku skorzystania z ww. uprawnienia i zakwestionowania rozstrzygnięcia zawartego w pkt I sentencji decyzji, zgodnie z art. 233 usta wy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed s ądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. poz. 2193, z późn. zm.) , strona postępowania zobowiązana jest uiścić wpis stały, który wynosi 200 zł. W przypadku zakwestionowania rozstrzygnięcia zawartego w pkt II - III sentencji decyzji, zgodnie z art. 233 ustaw y z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu 31 przed sądami administracyjnymi w związku z § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administra cyjnymi , strona postępowania zobowiązana jest uiścić wpis stosunkowy, którego wysokość zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia i wynosi odpowiednio: a) jeżeli ustalona przez Prezesa UOKiK należność pieni ężna wynosi do 10 000 zł – 4 % wartości przedmiot u zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; b) jeżeli ustalona przez Prezesa UOKiK należność pieniężna opiewa na kwotę ponad 10 00 0 zł do 50 000 zł – 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; c) jeżeli ustalona przez Prezesa UOKiK należność pieniężna opiewa na kwotę ponad 50 000 zł do 100 000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1500 zł. Zgodnie z § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi , wpis uiszcza się gotówką do kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie lub na rachunek bankowy tego Sądu, wskazując tytuł wpłaty oraz rodzaj pisma, od którego wpis jest uiszczany. 4. Na podsta wie art. 243 § 1 w związku z art. 244 § 1, art. 245 § 1 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stronie postępowania składającej skargę na decyzję Prezesa UOKiK do Wojewódzkiego Sądu Adminis tracyjnego w Warszawie przysługuje możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego lub w jego toku, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych oraz ustanowieniu adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Wymogi formalne wniosku określone zostały w art. 252 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postęp owaniu przed sądami administracyjnymi. 5. Na podstawie art. 127a § 1 i § 2 Kpa, w trakcie biegu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona postępowania może zrzec się pra wa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wobec Prezesa UOKiK , który wydał decyzję. Z dniem doręczenia Prezesowi UOKiK oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja staje się ostateczna i prawomocna. 32 z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsum entów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DNR-2.730.138.2019.KK
- Rodzaj praktyki
- System oceny zgodności
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 47.54 SPRZEDAŻ DETALICZNA ELEKTRYCZNEGO SPRZĘTU GOSPODARSTWA DOMOWEGO PROWADZONA W WYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH
- Region
- Kujawsko-Pomorskie
- Strony
- SUPERLED POLAND Jolanta Guczkowska w miejscowości Żołędowo
- Odwołanie do sądu
- Tak
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów