I OSK 285/22

Dnia 20 marca 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Paulina Słonecka po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 1412/20 w sprawie ze skarg M[...], G[...] i B. K. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia 5 maja 2020 r. nr KR III R 38/19 w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargi; 2. zasądza od skarżących: M[...], G[...] i B. K. solidarnie na rzecz Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich kwotę 580 (pięćset osiemdziesięciu) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 11 maja 2021 r. I SA/Wa 1412/20, po rozpoznaniu sprawy ze skarg Miasta Stołecznego Warszawy, G[...] Sp. z o.o. S.K.A w S. i B. K., na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z 5 maja 2020 r. nr KR III R 38/19, w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa: w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję; w pkt 2-4 zasądził od Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich na rzecz poszczególnych skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał na następujące okoliczności sprawy. Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (dalej: Komisja) decyzją z 5 maja 2020 r. nr KR Ili R 38/19 stwierdziła wydanie z naruszeniem prawa decyzji Prezydenta m.st. Warszawy (dalej: Prezydent) z 24 lipca 2009 r. nr [...], którą ustanowiono na 99 lat prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego położonego przy Al.[...], oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...]m2 i nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2, uregulowanego w [...], na rzecz T. i H. małżonków K., na zasadach wspólności ustawowej, ustalono czynsz symboliczny z tytułu użytkowania wieczystego ww. gruntu w wysokości [...]zł netto. Komisja ustaliła, że zgodnie ze świadectwem Wydziału Hipotecznego w Warszawie z 21 czerwca 1948 r. nr [...] i nr [...], stosownie do działów I i II wykazów hipotecznych, nieruchomości nr [...] i nr [...] przy Alei [...] w W., według stanu na dzień 18 czerwca 1948 r., uregulowane były na mocy aktu z 28 grudnia 1919 r. jawnym wpisem na imię: A. R.. Obecnie na przedmiotową nieruchomość składają się trzy działki ewidencyjne: - działka nr [...] z obrębu [...] stanowiąca grunt zabudowany kordegardą o powierzchni 71 m2, dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie X Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...]z oznaczeniem adresowym: Al. [...]. Działka była usytuowana na przedwojennej nieruchomości hipotecznej pod nr [...]; - działka nr [...] z obrębu [...]stanowiąca grunt zabudowany nowym biurowcem (zabudowana po decyzji reprywatyzacyjnej) o powierzchni [...] m2, dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie X Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...] z oznaczeniem adresowym ul. L. Działka była usytuowana na przedwojennej nieruchomości hipotecznej pod nr [...]; - działka nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...]m2 stanowiąca grunt zabudowany przedwojennym budynkiem mieszkalnym (tzw. pałacykiem G. M. A.) o powierzchni zabudowy [...] m2, budynkiem garażowym (tzw. budynkiem transportu i łączności) o powierzchni zabudowy [...] m2 oraz częściowo budynkiem stróżówki o powierzchni użytkowej 40 m2, dla której Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie X Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą pod nr [...] z oznaczeniem adresowym Al. [...]. Działka była usytuowana na przedwojennej nieruchomości hipotecznej pod nr [...]. Działki nr [...] i nr [...] powstały w wyniku podziału działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], zatwierdzonego decyzją Prezydenta m.st. Warszawy z 28 grudnia 2011 r. nr [...]. W dniu 23 stycznia 1948 r. nastąpiło objęcie w posiadanie przez gminę Miasto Stołeczne Warszawa gruntu oznaczonego dawnym nr hip. [...] i nr [...], tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m. st. Warszawy nr [...], a zatem termin do składania wniosku upływał 23 lipca 1948 r. A. R. wnioskiem z 22 czerwca 1948 r. wniósł o oddanie mu w wieczystą dzierżawę placów objętych nr hipotecznym [...] i [...] położonych przy Al. [...] i Al. [...]. Do wniosku załączono między innymi świadectwa Wydziału Hipotecznego Sądu Grodzkiego w Warszawie z 21 czerwca 1948 r. nr [...] i nr [...]. Orzeczeniem z 17 kwietnia 1958 r. nr ST-6/P/43/58 Prezydium Rady Narodowej w Warszawie odmówiło A. R. przyznania prawa własności czasowej do gruntu położonego przy Al. W[...], nr hip [...] (obecnie Al. [...]) z uwagi na przeznaczenie terenu pod społeczne budownictwo mieszkaniowe. Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w Warszawie z 30 października 1998 r., po rozpatrzeniu wniosku A. R. z 23 czerwca 1948 r., odmówiono ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu przy Al. [...], ozn. hip. [...] i stwierdzono, że wszystkie budynki znajdujące się na tym gruncie przechodzą na własność Skarbu Państwa. W uzasadnieniu wskazano, że z uwagi na istniejącą w obrocie prawnym umowę zamiany przedmiotowej nieruchomości z 8 października 1960 r., aktualny użytkownik wieczysty chroniony jest rękojmią wiary ksiąg publicznych. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła M. R., jedyna spadkobierczyni po zmarłym mężu – A. R., wobec czego decyzja ta nie stała się ostateczna, a postępowanie odwoławcze prowadzone przez Wojewodę Mazowieckiego zostało zawieszone postanowieniem z 14 października 1999 r. do czasu rozstrzygnięcia sprawy sądowej o stwierdzenie nieważności umowy zamiany z 8 października 1960 r. Decyzją Wojewody Mazowieckiego z 16 listopada 2005 r. uchylono decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w Warszawie z 30 października 1998 r. i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z 30 czerwca 1997 r. stwierdzono, że orzeczenie Prezydium Rady Narodowej z 17 kwietnia 1958 r. wydane zostało z naruszeniem prawa. Decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z 17 marca 1999 r. uchylono decyzję z 30 czerwca 1997 r. i przekazano sprawę do rozpatrzenia przez Wojewodę Mazowieckiego. Minister Budownictwa decyzją z 25 sierpnia 2006 r. stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej z 17 kwietnia 1958 r. Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich i Polska Rzeczpospolita Ludowa na mocy umowy z 8 października 1960 r. dokonali zamiany nieruchomości, w wyniku czego Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich przeniósł na rzecz Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej prawa do działek gruntu Nr hip. [...] przy ul. P. i Nr hip. [...] przy Al. [...]. Nr [...], a Polska Rzeczpospolitej Ludowa przeniosła na rzecz Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich własność działki gruntu o powierzchni [...] a [...] m2 położonej w Warszawie przy Alei[...]. Nr [...], opisane w księdze wieczystej Kw nr [...], na okres 80 lat z prawem dalszego przedłużenia. Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z 20 listopada 2000 r. I C 1974/99, oddalił powództwo M. R. o ustalenie nieważności umowy zamiany z 8 października 1960 r. Na skutek wniesionej kasacji M. R., Sąd Najwyższy wyrokiem z 13 listopada 2003 r. I CK 380/02, uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 24 maja 2002 r. oddalający apelację od ww. wyroku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrokiem z 14 czerwca 2004 r. I ACa 1707/03, zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 20 listopada 2000 r. i ustalił, że umowa zamiany z 8 października 1960 r. jest nieważna. Aktem notarialnym z 13 lutego 2004 r. Rep. A. nr [...] M. R. sprzedała T. i H. małżonkom K. wszelkie prawa i roszczenia do dawnych nieruchomości hipotecznych nr [...] i [...] położonych przy Al. [...] i Al. S[...] za łączną cenę 520.000 zł. Prezydent m.st. Warszawy, po rozpoznaniu wniosku H. i T. K. o przyznanie prawa własności czasowej gruntu oznaczonego nr hip. [...] i nr hip. [...], decyzją z 24 lipca 2009 r. nr 328/GK/DW/2009 ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego położonego przy Al. [...], oznaczonego jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2, uregulowanego w KW [...], na rzecz T. i H. małżonków K. oraz ustalono czynsz symboliczny z tytułu użytkowania wieczystego ww. gruntu. Umową notarialną z 22 lutego 2011 r. Rep. A 2666/2011, oddano w użytkowanie wieczyste nieruchomość oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] i [...]z obrębu [...] położoną przy Al. [...], na rzecz T. i H. K., do dnia 22 lutego 2110 r. Ponadto na mocy tego aktu, m.st. Warszawa sprzedało Państwu K. budynki wybudowane po 1945 r., tj. budynek 6- kondygnacyjny oraz budynek garażowy o powierzchni [...] m2. Następnie Prezydent m.st. Warszawy decyzją z 17 czerwca 2011 r. nr 311/GK/SP/2011, przekształcił prawo użytkowania wieczystego działek nr [...] i nr [...] w prawo własności. Aktem notarialnym z 16 kwietnia 2012 r. Rep. A 6880/2012, T. K. i i H. K. zawarli ze spółką G[...] sp. z o. o. sp. k. z siedzibą w S., umowę sprzedaży działek nr [...], nr [...] i nr [...] położonych przy Al. [...]. Komisja postanowieniem z 16 lipca 2019 r., działając na podstawie art. 15 ust. 2 i 3 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2018 r. poz. 2267; dalej: ustawa z 9 marca 2017 r.), wszczęła z urzędu postępowanie rozpoznawcze w sprawie dotyczącej decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 24 lipca 2009 r. nr 328/GK/DW/2009 w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu przedmiotowych nieruchomości. Następnie decyzją z 5 maja 2020 r. nr KR III R 38/19 Komisja stwierdziła wydanie decyzji z 24 lipca 2019 r. z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji wskazała, że decyzja reprywatyzacyjna narusza art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego, bowiem Prezydent nie zbadał przesłanki posiadania gruntu przez dotychczasowego właściciela lub następców prawnych dawnego właściciela w chwili złożenia wniosku dekretowego. Komisja ustaliła również, że w niniejszej sprawie znalazł zastosowanie także art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r., a mianowicie przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej nastąpiło w zamian za świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości. Przedmiotem analizy Komisji w tej sprawie była kwestia ekwiwalentności świadczeń wynikających z umowy sprzedaży roszczeń i praw, na podstawie których T. i H. K. nabyli od M. R. wszelkie prawa i roszczenia do nieruchomości oznaczonych dawnym nr hipotecznym [...] i [...] położonych ówcześnie przy Al. [...] i Al. [...], za łączną kwotę [...] złotych. Na podstawie operatu szacunkowego z 18 września 2019 r. sporządzonego przez rzeczoznawcę Komisja ustaliła, iż wartość nabytych praw i roszczeń do nieruchomości wynosiła łącznie [...]zł. Oznacz to, że Państwo K. nabyli prawa i roszczenia za ułamek realnej wartości zreprywatyzowanej nieruchomości, tj. 3 %. Dysproporcja pomiędzy ustaloną w umowie sprzedaży ceną, a rzeczywista wartością nieruchomości miała charakter rażący, a przeniesienie roszczeń było sprzeczne z interesem społecznym. Na koniec Komisja zauważyła, że decyzja reprywatyzacyjna wywołała nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 2 pkt. 4 ustawy z 9 marca 2017 r., co obligowało do stwierdzenia wydania jej z naruszeniem prawa. W konsekwencji jej wydania doszło do zbycia przez beneficjentów prawa własności do nieruchomości na rzecz osoby trzeciej. Komisja nie ustaliła przy tym, aby G[...] sp. z o.o. s.k.a. nabywając nieruchomość działała w złej wierze w rozumieniu art. 41a ust. 3 ustawy z 9 marca 2017 r. Na decyzję Komisji z 5 maja 2020 r. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli: Miasto Stołeczne Warszawa (sygn. akt I SA/Wa 1412/20), G[...] sp. z o.o. s.k.a. (sygn. akt I SA/Wa 1413/20) oraz B. K. (sygn. akt I SA/Wa 2118/20). W odpowiedzi na skargi Komisja wniosła: o odrzucenie skargi Miasta st. Warszawy z uwagi na jej przedwczesne złożenie (przed rozpoznaniem wniosku o uzupełnienie decyzji) względnie o jej oddalenie oraz o oddalenie jako niezasadnych pozostałych skarg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniami z 11 grudnia 2020 r. postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy I SA/Wa 1412/20, I SA/Wa 1413/20 oraz I SA/Wa 2118/20 i powadzić je pod sygn. akt I SA/Wa 1412/20. Z kolei postanowieniem z 11 maja 2021 r. Sąd dopuścił do udziału w postępowaniu sądowym Stowarzyszenie [...] i z siedzibą w Warszawie. Uwzględniając skargi i uchylając zaskarżoną decyzję wskazanym na wstępie wyrokiem z 11 maja 2021 r. I SA/Wa 1412/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnił, że decyzja Komisji z 5 maja 2020r. nr KR III R 38/19 została wydana m.in. na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4a i 4b i 5 ustawy z 9 marca 2017 r. Zdaniem Sądu I instancji nie zasługują na akceptację wskazane przez Komisję materialne przesłanki stanowiące podstawę uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej. Jako powody wydania zaskarżonej decyzji Komisja wskazała następujące podstawy: 1. decyzja reprywatyzacyjna została wydana z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, pomimo nieustalenia posiadania nieruchomości warszawskiej przez dotychczasowego właściciela, tj. naruszenie przepisów postępowania art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niezbadanie przesłanki posiadania nieruchomości warszawskiej przez byłego właściciela lub jego następców prawnych; 2. przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej było rażąco sprzeczne z interesem społecznym – nastąpiło w zamian za świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości warszawskiej. Gdy chodzi o przesłankę z art. 30 ust. 1 pkt. 4b ustawy z 9 marca 2017 r., wg którego wadliwa jest decyzja reprywatyzacyjna wydana pomimo nieustalenia posiadania nieruchomości warszawskiej przez dotychczasowego właściciela lub jego następców prawnych, o którym mowa wart. 7 ust. 1 dekretu, to – w ocenie Sądu I instancji – wykładni tego przepisu dekretu nie można dokonywać kierując się jedynie literalnym jego brzmieniem, z pominięciem regulacji prawnych współistniejących – przyjętych w innych, obowiązujących wówczas przepisach prawa. W dacie wejścia w życie dekretu, na terenie Warszawy obowiązywały przepisy zawarte w Kodeksie Napoleona oraz prawo o ustaleniu własności dóbr nieruchomych, o przywilejach i hipotekach z dnia 26 kwietnia 1818 r. (Dz.U. RP z 1928 r. Nr 53, poz. 510). Właściciele dekretowi do wniosku o prawo własności czasowej winni byli dołączyć świadectwo wystawione przez Wydział Hipoteczny Sądu Okręgowego w Warszawie, a gdy wnioski dekretowe składali prawni następcy właściciela nieruchomości, winni oni legitymować się wprowadzeniem ich przez sąd w posiadanie, stosownie do obowiązującego wówczas art. 724 Kodeksu Napoleona (por. też art. 1006 w zw. z art. 1008 Kodeksu Napoleona). Innymi słowy, w rzeczywistości dekretowej, "wprowadzenie przez sąd następców prawnych w posiadanie nieruchomości" zastępowało dzisiejsze postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, a zatem dawało legitymację następcy do występowania w sprawie w charakterze uprawnionego spadkobiercy. Wobec tego na tym etapie administracyjnego rozpoznania sprawy nie mogła być brana pod uwagę przesłanka "posiadania" rozumiana w sensie cywilistycznym, na co po ponad 70-ciu latach od wejścia w życie dekretu wskazał ustawodawca w art. 30 ust. 4b ustawy z 9 marca 2017 r. Nie bez znaczenia jest też wykładnia gramatyczna ust. 1 art. 7 dekretu. Stanowił on, że "Dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną". "Posiadanie" w przepisie tym zostało przypisane jedynie prawnym następcom właściciela, ale już nie samemu właścicielowi, jego pełnomocnikowi, użytkownikowi czy zarządcy gruntu. Po 1 stycznia 1947 r. przesłanka "posiadania" z art. 7 ust. 1 dekretu mogła zostać pominięta nawet jako wymóg dopuszczalności złożenia wniosku dekretowego - a to dlatego, że 1 stycznia 1947 r. nastąpiła unifikacja prawa cywilnego, skutkująca likwidacją ścisłej zależności między posiadaniem i nabyciem praw spadkowych oraz między posiadaniem i nabyciem oraz wykonywaniem prawa rzeczowego do gruntu. Pogląd o konieczności wykazania posiadania tylko przez następców prawnych dotychczasowych właścicieli nieruchomości warszawskich został szeroko rozwinięty na tle przepisów Kodeksu Napoleona i innych aktów prawnych, w nieprawomocnym wyroku WSA w Warszawie z 22 maja 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 2146/18, do którego motywów Sąd I instancji odesłał. Poza sporem pozostaje, że wnioski dekretowe do nieruchomości przy Alei [...] w Warszawie złożył 23 czerwca 1948 r. A. R. – właściciel przedmiotowej nieruchomości, zgodnie ze świadectwem Wydziału Hipotecznego Sądu Okręgowego w Warszawie z 21 czerwca 1948 r. Wadliwości decyzji reprywatyzacyjnej nie można zatem upatrywać, jak dokonała tego Komisja, z powodu nieustalenia posiadania nieruchomości w rozumieniu art. 30 ust. 4b ustawy z 9 marca 2017 r., które miałoby się przejawiać brakiem analizy tej kwestii w uzasadnieniu decyzji z 24 lipca 2009 r., skoro niekwestionowane przez Komisję dokumenty w zakresie przysługiwania A. R. prawa własności do przedmiotowej nieruchomości znajdują się w aktach sprawy administracyjnej. Przepis art. 30 ust. 1 pkt 4b ustawy z 9 marca 2017 r. w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 4 tej ustawy miałby zastosowanie wówczas, gdyby niniejsza sprawa dotyczyła decyzji reprywatyzacyjnej wydanej przed 1 stycznia 1947 r. uwzględniającej wniosek dekretowy złożony przez prawnego następcę dotychczasowego właściciela, mimo, że nie wykazał on stosownym dokumentem swego następstwa prawnego (np. wprowadzenia w posiadanie spadku, wydania mu rzeczy, z którą związane byłyby nabyte prawa i roszczenia dekretowe) na datę złożenia wniosku dekretowego i okoliczność ta nie wynikałaby z akt sprawy dekretowej lub dowodów zebranych w postępowaniu rozpoznawczym. Zarzutów Komisji w tym zakresie (o niezbadaniu posiadania przed rozstrzygnięciem sprawy przez Prezydenta tj. przesłanek określonych w art. 30 ust. 1 pkt 4a i b ustawy) nie można w tych okolicznościach uznać za usprawiedliwione. Takie stanowisko Sąd I instancji uznał za uprawnione na gruncie obowiązującego porządku prawnego i nie jest on związany przy rozpoznawaniu tej sprawy uzasadnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 19 lipca 2016 r. Kp 3/15. Kolejna wskazywana przez Komisję przyczyna uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej, opisana w części drugiej art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r., to sytuacja gdy "przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, w szczególności jeżeli nastąpiło za świadczenie wzajemnie rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości warszawskiej". W realiach niniejszej sprawy, kwestia ochrony interesu społecznego łączona jest przez Komisję w istocie z oceną prawidłowości lub też wadliwości umowy przenoszącej roszczenia, zawartej w formie aktu notarialnego. Komisja uznała, że posiada kompetencje do uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej z powodu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. (nabycia roszczeń za świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości), bez konieczności ustalenia nieważności umowy zbycia roszczeń. W ocenie Sądu I instancji jest to koncepcja błędna, gdyż tego rodzaju uprawnienie zastrzeżone jest wyłącznie dla sądownictwa powszechnego. Zatem, aby można się było w postępowaniu prowadzonym przed Komisją powołać na nieważność umowy, musi istnieć w obrocie prawnym stwierdzający ją prejudykat w postaci stosownego orzeczenia sądu powszechnego. Komisja, będąca organem administracji publicznej, nie jest kompetentna do formułowania w tym zakresie samodzielnych ocen, gdyż nie przyznają jej takich uprawnień ani przepisy ustawy z 9 marca 2017 r., ani przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Nie zachodzi zatem przypadek, o którym mowa w art. 2 § 3 k.p.c., a więc sytuacja, gdzie określona kategoria spraw o charakterze cywilnym, przekazana zostaje do właściwości innych organów. W procedurze administracyjnej regulowanej przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, którego rozwiązania częściowo recypowane zostały do ustawy z dnia 9 marca 2017 r. sytuacja, gdy możliwość weryfikacji decyzji ostatecznej uwarunkowana jest uzyskaniem prejudykatu innego organu lub sądu stwierdzającego wiążąco zaistnienie określonego zdarzenia, z którego wadliwość decyzji ma wynikać, nie jest niczym szczególnym i nie budzi większych kontrowersji. Dzieje się tak w przypadku, gdy dowody, na których ustalono istotne dla sprawy okoliczności okazały się fałszywe, bądź decyzja wydana został w wyniku przestępstwa (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., art. 30 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawie z 9 marca 2017 r.). Wyjątki zaś od reguły, wedle której konieczne jest uzyskanie w takim przypadku prejudykatu, zostały przez ustawodawcę wprost wymienione (na gruncie k.p.a. - w art. 145 § 2 i 3, a w ustawie z 9 marca 2017 r. – w art. 30 ust. 2 pkt 1 i 2 ). Tego w przypadku rażącej sprzeczności z interesem społecznym umowy przenoszącej roszczenia do nieruchomości warszawskiej ustawodawca nie przewidział. Dlatego też Sąd I instancji stanął na stanowisku, że przed uchyleniem decyzji reprywatyzacyjnej, z powodu, o jakim mowa w art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r., Komisja powinna wystąpić do sądu powszechnego o ustalenie nieważności umowy zbycia roszczeń za świadczenie rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości. Takie zaniechanie wykluczało zatem możliwość uchylenia przez Komisję decyzji reprywatyzacyjnej z powołaniem się na przyczynę wskazaną w części drugiej art. 30 ust. 1 pkt 5 u.s.d.r. Podejmując na tej podstawie decyzję Komisja naruszyła ona ów przepis w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, poprzez jego zastosowanie w stanie faktycznym, który Komisji do tego nie uprawniał. Wobec tego Sąd I instancji zgodził się ze skarżącymi, że w okolicznościach niniejszej sprawy nieuprawnione było formułowanie wobec decyzji Prezydenta zarzutu naruszenia przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu) upatrywanego w nieustaleniu przesłanki posiadania gruntu przez dotychczasowych właścicieli w chwili złożenia wniosku dekretowego oraz zarzutu dotyczącego tego, że wydanie decyzji reprywatyzacyjnej doprowadziło do skutków sprzecznych z interesem społecznym lub skutków sprzecznych z celem, dla którego ustanowiono użytkowanie wieczyste. Z tej przyczyny wadliwe było zastosowanie przez Komisję art. 30 ust. 1 pkt 4a i 4b i art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. Komisja natomiast prawidłowo, wskazując na art. 29 ust.1 pkt 4 ustawy z 9 marca 2017 r. stwierdziła, że decyzja reprywatyzacyjna z 24 lipca 2009 r. wywołała nieodwracalne skutki prawne w rozumieniu art. 2 pkt 4 tej ustawy, gdyż H. i T. małż. K. umową sprzedaży z 16 kwietnia 2012 r., zawartą w formie aktu notarialnego, zbyli na rzecz G[...]. S.K.A z siedzibą w S. prawo własności nieruchomości położonej przy Al. [...] i ul. L[...]za łączną cenę [...] zł. Komisja wskazała także na treść art. 41a ust. 3 ustawy definiujący pojęcie "złej wiary" i odniosła go do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 maja 2021 r. I SA/Wa 1412/20, wniosła Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich. Zaskarżając wyrok w całości zarzuciła mu naruszenie prawa materialnego: 1. art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, poprzez błędną wykładnię w związku z dokonywaną przez Sąd oceną poprawności zastosowania przez Komisję przesłanek materialnych wydania kontrolowanej decyzji określonych w art. 30 ust. 1 pkt 4a i 4b ustawy z 9 marca 2017 r., która to błędna wykładnia polegała na: a) przyjęciu, że warunkiem złożenia wniosku dekretowego, wymienionego w tych przepisach, przez właściciela nieruchomości warszawskiej nie było wykazanie przez tego właściciela (a nawet jego następcy prawnego) posiadania nieruchomości warszawskiej, w chwili złożenia wniosku dekretowego; b) przyjęcie, że termin "posiadanie" użyty przez ustawodawcę w art. 7 ust. 1 dekretu został użyty w innym znaczeniu niż "posiadanie" w rozumieniu przepisów prawa cywilnego; c) przyjęciu że przesłanka "posiadania" z art. 7 ust. 1 dekretu stała się w wyniku zmian wykładni wynikających pośrednio ze zmian prawa cywilnego "pomijalna" jako wymóg złożenia wniosku dekretowego i organ dekretowy nie był uprawniony do badania faktu posiadania, - podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów polega na przyjęciu, że: a) warunek "posiadania" nieruchomości warszawskiej w dniu złożenia wniosku dekretowego dotyczył zarówno dotychczasowych ("przeddekretowych") właścicieli nieruchomości jak i ich następców prawnych, a tym samym zbadanie spełnienia tego warunku ma istotne znaczenie dla realizacji roszczeń dekretowych w oparciu o art. 7 ust. 1 i 2 dekretu; b) posiadanie ma taki sam charakter w ujęciu art. 7 ust. 1 dekretu jaki i prawa cywilnego i musi polegać na faktycznym (a nie domniemanym) wykonywaniu jakiejkolwiek formy władztwa nad rzeczą, co "przeddekretowy" właściciel lub jego następca prawny powinien wykazać; c) przesłanka "posiadania" nie została usunięta przez ustawodawcę z brzmienia art. 7 ust. 1 i 2 dekretu; 2. art. 30 ust. 1 pkt 4b ustawy z 9 marca 2017 r. w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu i art. 30 ust. 3 ustawy z 9 marca 2017 r., poprzez przyjęcie, że przepis ten nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż ustalenie spełnienia przesłanki posiadania nie ma znaczenia prawnego, podczas gdy art. 30 ust. 1 pkt 4b ustawy z 9 marca 2017 r. określa wprost przesłankę kwalifikowanej wady postępowania, która ma zastosowanie w niniejszej sprawie, a okoliczność "posiadania" gruntu zarówno przez dotychczasowych właścicieli nieruchomości warszawskich jak i ich następców prawnych mogła przekładać się na merytoryczny kształt rozstrzygnięcia i powinna być objęta postępowaniem dowodowym przed organem dekretowym zmierzającym do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a brak takich ustaleń przez organ dekretowy stanowi podstawę dla Komisji do stwierdzenia wydania decyzji reprywatyzacyjnej z naruszeniem prawa; 3. art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z 9 marca 2017 r. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a i art. 107 § 3 k.p.a, poprzez przyjęcie, że zaniechanie przeprowadzenia przez Prezydenta miasta stołecznego Warszawy postępowania dowodowego na okoliczność posiadania nieruchomości przez byłego właściciela nieruchomości lub jego następców prawnych w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu nie ma istotnego znaczenia dla sprawy, a zaniechanie ustalenia stanu faktycznego w tym zakresie nie stanowi naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu - podczas gdy okoliczność "posiadania" gruntu zarówno przez dotychczasowych właścicieli nieruchomości warszawskich jak i ich następców prawnych miała istotne znaczenie dla przedmiotu rozstrzygnięcia administracyjnego i powinna być objęta postępowaniem dowodowym zmierzającym do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, a tym samym brak takiego ustalenia przez organ dekretowy powinien zostać potraktowany w ramach postępowania nadzorczego prowadzonego przez Komisję jako podstawa do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji reprywatyzacyjnej, a w związku z powyższym decyzja Komisji powinna zostać utrzymana w mocy, a Sąd rozpatrując skargi powinien zastosować art. 151 p.p.s.a i oddalić skargi zamiast je uwzględnić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a; 4. art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. poprzez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na tym, że przepis ten nie przyznaje Komisji uprawnienia do samodzielnej oceny tj. bez prejudykatu w postaci orzeczenia sądu powszechnego, ekwiwalentności świadczeń przy przeniesieniu tzw. roszczeń dekretowych na osobę trzecią za cenę wielokrotnie niższą od ich wartości rynkowej, a tym samym oceny sprzeczności tej czynności z zasadami współżycia społecznego i przepisami ustaw, a w opinii Sądu Komisja dokonując tej oceny przesłanki określonej w art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. może opierać się jedynie na orzeczeniu sądu powszechnego, które zakwestionuje ważność czynności cywilnoprawnych, w tym w formie aktu notarialnego i wyeliminuje je z obrotu prawnego, podczas gdy: a) organ administracji wprawdzie nie ma kompetencji do stwierdzenia nieważności umów cywilnoprawnych, ale ma możliwość uznać po stwierdzeniu istnienia przesłanek nieważności bezwzględnej czynności cywilnoprawnej, że dana czynność nie wywiera zamierzonych skutków w sferze prawa publicznego; b) organ administracji ma obowiązek ustalenia prawdy obiektywnej i dokonuje oceny przedstawionych dowodów w ramach swobodnej oceny kierując się zasadami logicznego wnioskowania i doświadczeniem życiowym, a nie formalną teorią dowodów, a w ramach tych ustaleń ma obowiązek zbadać, czy załatwienie sprawy nie naruszy interesu społecznego; c) organ w ramach własnych uprawnień dowodowych może dokonać oceny treści również dokumentu urzędowego w postaci aktu notarialnego przez pryzmat interesu społecznego wskazanego w art. 7 k.p.a. i może powziąć wątpliwości co do ważności czynności prawnych, które w sposób oczywisty naruszają zasady współżycia społecznego a następnie może odmówić skuteczności aktu notarialnego w ramach sfery rozstrzygnięcia administracyjnego; d) Komisja badając postępowanie przed Prezydentem m.st. Warszawy prawidłowo oceniła stwierdzone braki w zakresie określenia, czy przeniesienie roszczeń w postaci aktu notarialnego w zamian za nieproporcjonalne świadczenie wzajemne narusza interes społeczny. Wobec powyższego Komisja wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący: Miasto Stołeczne Warszawa oraz G[...]Sp. z o.o. S.K.A w S., wnieśli o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W piśmie procesowym z 12 marca 2025 r. skarżąca kasacyjnie Komisja cofnęła w części skargę kasacyjną, tj. w zakresie zarzutów zawartych w punktach 1, 2 i 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły. Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy. Na wstępie zauważyć należy, że "Przepis art. 60 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Odpowiednie stosowanie art. 60 p.p.s.a. oznacza, że sąd administracyjny drugiej instancji jest związany wnioskiem dotyczącym cofnięcia skargi kasacyjnej z uwagi na art. 183 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada dyspozycyjności sprawia, że każde cofnięcie skargi kasacyjnej jest dopuszczalne" (postanowienie NSA z 16.11.2022 r. II FSK 2593/17, LEX nr 3433121). Jeśli zatem strona skarżąca kasacyjnie może skutecznie cofnąć skargę kasacyjną w całości, to tym bardziej może to uczynić wobec poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej. Stan taki nie uzasadnia umorzenia postępowania kasacyjnego w jakiejkolwiek części, jest ono natomiast ograniczone do rozpoznania tych zarzutów skargi kasacyjnej, które zostały skutecznie zgłoszone i nie zostały cofnięte. Zatem cofnięcie zarzutów podniesionych w punktach 1-3 niniejszej skargi kasacyjnej należy uznać za skuteczne, co powoduje, że do rozpoznania pozostał jedynie jeden zarzut oparty na pierwszej podstawie kasacyjnej (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) odnoszący się do art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. Ten ostatni przepis stanowi, że Komisja wydaje decyzję, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2-4, jeżeli przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, w szczególności jeżeli nastąpiło w zamian za świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości warszawskiej. Zatem Komisja ma przede wszystkim badać, czy przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, a wyszczególnionym przejawem takiej sprzeczności może być świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości. Oceniając przesłankę rażącej sprzeczności z interesem społecznym Komisja w żaden sposób nie podważa ważności umowy cesji roszczeń dekretowych. Dlatego też za błędny należy uznać pogląd Sądu I instancji, że zastosowanie powyższego przepisu przez Komisję wymaga uprzedniego prejudykatu sądu powszechnego, odnoszącego się do ważności umowy cesji ze względu na nieekwiwalentność świadczenia wzajemnego. Na marginesie zauważyć należy (nieco abstrakcyjnie), że świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości nie zawsze musi być rażąco sprzeczne z interesem społecznym. W sytuacji bowiem, gdy np. były właściciel nieruchomości warszawskiej przez kilkadziesiąt lat nie może doczekać się orzeczenia w kwestii zgłoszonych roszczeń dekretowych, a jego sytuacja życiowa powoduje, że niezbędne mu są znaczne środki finansowe (np. ze względu na stan zdrowia), to nieekwiwalentność świadczenia wzajemnego w takiej sytuacji nie musi oznaczać naruszenia interesu społecznego, skoro organ publiczny łamie reguły prawne nie rozpoznając we właściwym czasie zgłoszonych roszczeń. Podobnie w kwestii naruszenia interesu społecznego wypowiadał się już Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyroku z 6 listopada 2024 I OSK 1741/21 stwierdzając, że "wykładni powyższego przepisu nie można ograniczać wyłącznie do ustaleń wysokości świadczeń za jakie doszło do przeniesienia roszczeń do nieruchomości warszawskiej, a więc czy świadczenia te były rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić i ustalić okoliczności faktyczne danej sprawy, które poprzedzały czy też towarzyszyły zawieranej czynności prawnej w tym przypadku umowy sprzedaży spadku, w skład którego wchodziło roszczenie dekretowe. Szczególnie istotne są ustalenia dotyczące podmiotu nabywającego spadek, czy jest to osoba prawna, czy osoba fizyczna, a w przypadku osoby fizycznej ustalenie, czy ze zbywcą spadku łączą go bliskie relacje, stosunki rodzinne, więzy pokrewieństwa, przynależność do kręgu spadkobierców ustawowych, z czyjej inicjatywy dochodzi do zawarcia umowy, czy też nabywcą spadku jest osoba, którą nie łączą żadne ze wskazanych więzi, a powodem nabycia spadku jest uzyskanie korzyści majątkowej z realizacji roszczenia dekretowego. Powyższe wyjaśnienia są konieczne, aby można było ustalić, czy przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskich było rażąco sprzeczne z interesem społecznym." Ponadto, jak słusznie podnosi się w orzecznictwie, "umowa nieważna nie kreuje stosunku prawnego. Tym samym prejudykat w postaci orzeczenia sądu powszechnego o nieważności czynności prawnej z uwagi na sprzeczność z zasadami współżycia społecznego np. nieważność umowy sprzedaży spadku powoduje, że niedoszło do przeniesienia roszczenia do nieruchomości warszawskiej. W takich okolicznościach podstawą uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej nie może być przesłanka z art. 30 ust. 1 pkt 5, która stanowi, że przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, albowiem nieważna umowa nie mogła wykreować takiego stosunku prawnego. W takich okolicznościach faktycznych i prawnych można by rozważać, czy nie została spełniona inna z wymienionych w art. 30 ust. 1 przesłanek uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej. Powyższe uwagi prowadzą do wniosku, że Komisja stosując art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy jako podstawę uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej może samodzielnie ustalać, czy podstawa ta jest spełniona ..." (zob. wyrok NSA z 6.11.2024 r. I OSK 1741/21). Częściowa skuteczność zarzutu naruszenia art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy z 9 marca 2017 r. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis ten nie przyznaje Komisji uprawnienia do samodzielnej oceny, tj. bez prejudykatu w postaci orzeczenia sądu powszechnego, przesłanek wynikających z tego przepisu (z uwzględnieniem uwag, jak owe przesłanki należy rozumieć) – powoduje, że Naczelny Sąd Administracyjny miał podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku i rozpoznania skargi (art. 188 p.p.s.a.). Tak czyniąc zauważyć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 10 kwietnia 2024 r. podjął uchwałę I OPS 1/23, w której przyjął, że "Stronie umowy przelewu wierzytelności określonej w art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. z 1945 r. Nr 50, poz. 279, ze zm.), nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, ze zm.) do uzyskania prawa użytkowania wieczystego w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji na podstawie art. 7 ust. 2 i 3 powołanego dekretu." NSA dostrzega, że Komisja w skardze kasacyjnej nie podnosiła zarzutu naruszenia art. 28 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego. Jednak wykładnia tych przepisów po podjęciu uchwały z 10 kwietnia 2024 r. nie może pomijać wyrażonego w niej stanowiska. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę jest bowiem z mocy art. 269 § 1 p.p.s.a. związany stanowiskiem wynikającym z powyższej uchwały. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 10 kwietnia 2024 r. I OPS 1/23, nie wypowiedział się na temat możności zbycia roszczeń do nieruchomości warszawskiej w drodze przelewu. W uchwale wskazano jedynie, że przelew wierzytelności do nieruchomości warszawskiej nie wywołuje skutku w postaci wykreowania po stronie nabywcy roszczeń dekretowych przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. do uzyskania prawa użytkowania wieczystego w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji na podstawie art. 7 ust. 2 i 3 dekretu warszawskiego. Innymi słowy nabywca roszczeń, bez względu na to, czy nabycie roszczeń było czy też nie było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, nie może uzyskać prawa użytkowania wieczystego nieruchomości objętej działaniem dekretu. Jest to następstwem uznania przez skład powiększony, że uprawnienie restytucyjne wynikające z art. 7 ust. 1 i ust. 2 dekretu przysługuje wyłącznie osobie, która utraciła prawo własności, ewentualnie jej spadkobiercom (zob. też powołany wyżej wyrok NSA z 6 listopada 2024 r. I OSK 1741/21 w kwestii zbycia spadku). Skoro stronie umowy przelewu wierzytelności określonej w art. 7 ust. 1 i ust. 2 dekretu nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. do uzyskania prawa użytkowania wieczystego w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji na podstawie art. 7 ust. 2 i ust. 3 dekretu, to okoliczności, o których mowa w art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy, nie mają znaczenia dla oceny zgodności z prawem decyzji reprywatyzacyjnej wydanej na rzecz nabywcy roszczeń. Jak bowiem wynika z wykładni przedstawionej przez skład powiększony, nabywca roszczeń nie może być stroną postępowania dekretowego, co za tym idzie, nie jest możliwe przyznanie mu prawa użytkowania wieczystego. Zatem w pierwszej kolejności ta okoliczność faktyczna winna być badana i rozważana przez Komisję w toku postępowania nadzorczego. Przepis art. 30 ust. 1 pkt 5 ustawy powinien być zatem rozumiany jako dotyczący sytuacji, gdy przeniesienie roszczeń do nieruchomości warszawskiej pomiędzy spadkobiercami dotychczasowego właściciela było rażąco sprzeczne z interesem społecznym, w szczególności jeżeli nastąpiło w zamian za świadczenie wzajemne rażąco niewspółmierne do wartości nieruchomości warszawskiej. Zastosowanie tego przepisu jest możliwe wówczas, gdy zostanie stwierdzone, że do przeniesienia roszczeń doszło w wyniku zbycia spadku. Przenosząc powyższe rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że Sąd I instancji rozpoznając sprawę przed datą powzięcia uchwały z 10 kwietnia 2024 r. nie mógł uwzględnić wynikającej z niej tezy, w świetle której nabywcy roszczeń nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu dekretowym. Tym niemniej, w jej świetle, stwierdzenie przez Komisję wydania przez Prezydenta m.st. Warszawy decyzji z 24 lipca 2009 r. nr 328/GK/DW/2009 z naruszeniem prawa, którą to decyzją ustanowiono na 99 lat prawo użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego położonego przy Al. [...] na rzecz T. i H. małżonków K., nabywców roszczeń w drodze cesji – nie naruszało prawa, a zatem skarga na decyzję Komisji z 5 maja 2020 r. nr KR IlI R 38/19 powinna zostać oddalona. Nie są też sporne okoliczności dotyczące nieodwracalnych skutków prawnych wywołanych decyzją Prezydenta m.st. Warszawy z 24 lipca 2009 r., co powoduje, że orzeczenie o wydaniu jej z naruszeniem prawa, odpowiada prawu. Mając to na uwadze, na podstawie art. 188 w zw. z art. 193 i art. 151 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.