Sygnatura
I OSK 567/25
Wyrok NSA z 29 kwietnia 2026 r., I OSK 567/25
Wynik
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 29 kwietnia 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Mariola Kowalska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 grudnia 2024 r. sygn. akt IV SA/Wr 151/24 w sprawie ze skargi P.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 27 grudnia 2023 r., nr SKO 4103/1173/2023 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy W. z dnia 13 listopada 2023 r. nr OPS.ŚR.4114-1232.000536/23; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu na rzecz P.N. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 5 grudnia 2024 r. sygn. akt IV SA/Wr 151/24 oddalił skargę P.N. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z 27 grudnia 2023 r., nr SKO 4103/1173/2023 w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z 1 października 2023 r. skarżący zwrócił się do Wójta Gminy W. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad żoną – M.N., która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Decyzją z 13 listopada 2023 r., Wójt Gminy W. odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia. Organ uznał, że żona strony jest osobą ograniczoną w zakresie samodzielnej egzystencji, jednakże jest również samodzielna w sferze czynności higienicznych i drobnych czynności samoobsługowych. Skarżący zamieszkuje z małżonką, wykonuje wszelkie niezbędne czynności konieczne do prowadzenia wspólnego gospodarstw domowego. Pomaga żonie w codziennym funkcjonowaniu oraz w realizacji potrzeb i zaleceń opieki zdrowotnej. Opieka ma charakter stały. Powodem odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia, zdaniem Wójta, była również data powstania niepełnosprawności, która powstała po ukończeniu 25 roku życia. Decyzją z 27 grudnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, że dowody w postaci rodzinnego wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 9 listopada 2023 r. oraz ocena sytuacji i wnioski pracownika socjalnego, jednoznacznie wskazują, że strona nie sprawuje stałej opieki nad żoną, w stopniu uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia. Żona wnioskodawcy w 2005 r. miała amputowaną nogę i obecnie porusza się za pomocą protezy. SKO uznało jednak, że nie wymaga ona stałej opieki ponieważ sama: porusza się po mieszkaniu, ubiera się, myje, spożywa posiłki oraz zażywa leki. SKO wyjaśniło, że z akt sprawy wynika, że strona w ramach sprawowanej opieki musi sporządzić zakupy, załatwić sprawy urzędowe, sprzątać mieszkanie, gotować, prać, odśnieżać otoczenie zimą, wykonywać prace w ogrodzie, przygotowywać leki, dowozić żonę na wizyty lekarskie. Zwróciło jednak uwagę, że podstawowe czynności domowe, tj. sprzątanie, przygotowywanie posiłków, robienie zakupów, odśnieżanie, palenie w piecu, załatwianie spraw urzędowych, itd., są wykonywane w każdym gospodarstwie domowym i to z reguły przez osoby pracujące w pełnym wymiarze czasu pracy. Oznacza to, że czynności te mogą być wykowywane przed rozpoczęciem pracy lub po jej zakończeniu. Konieczność podejmowania takich czynności nie może zatem zostać uznana za uniemożliwiającą podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia. Również pomoc w higienie osobistej, w sytuacji gdy żona strony, pomimo chorób, na które cierpi, jest osobą samodzielną w ramach samoobsługi (sama porusza się po mieszkaniu, sama może zjeść przygotowany posiłek, sama może przygotować posiłek, sama może zadbać o higienę), nie może być uznana za przeszkodę w podjęciu zatrudnienia. Czynności wykonywane przez stronę mogą być bowiem, bez przeszkód, wykonywane po pracy. Podsumowując SKO stwierdziło – nie kwestionując konieczności świadczenia pomocy żonie - że sama tylko konieczność sprawowania opieki nad żoną nie stanowi jeszcze wystarczającej podstawy do przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, skoro nie uzasadnia tego zakres sprawowanej opieki, która nie jest ani "stała", ani "długotrwała". Stąd uznało, że w sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390 ze zm., dalej "u.ś.r."). Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu powołanym na wstępie wyrokiem oddalił skargę na powyższą decyzję. Zdaniem Sądu I instancji, mając na uwadze rodzaj i zakres opieki, skarżący nie musi w pełni rezygnować z podjęcia zatrudnienia, gdyż nie jest to bezwzględnie potrzebne dla zaspokojenia podstawowych życiowych potrzeb jego żony. W ocenie Sądu I instancji, w sprawie przeprowadzono kompletne oraz wszechstronne postępowanie dowodowo-wyjaśniające w kontekście zakresu sprawowanej przez skarżącego opieki nad niepełnosprawną żoną. SKO dokonało wyczerpującej oraz logicznej syntezy wniosków przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, czemu dało wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd uznał tym samym, że na podstawie ustaleń postępowania wyjaśniającego należało jednoznacznie stwierdzić, że brak jest związku pomiędzy niepodejmowaniem pracy przez stronę a koniecznością sprawowania opieki nad żoną. Sąd wskazał, że skarżący sprawuje opiekę nad żoną (ur. [...] r.), która ma amputowaną nogę (prawą) oraz porusza się przy pomocy protezy. Niemniej istotne dla sprawy ma niezakwestionowane stwierdzenie osoby, która przeprowadziła wywiad, że żona skarżącego pomimo powyższej ułomności sama: porusza się po mieszkaniu, ubiera się, myje, spożywa posiłki oraz zażywa leki. A zatem wyszczególnione czynności, które obciążają wnioskującego o pomoc (robienie zakupów, załatwianie spraw urzędowych, sprzątanie mieszkania, gotowanie, pranie, odśnieżanie, wykonywanie prac w ogrodzie, przygotowywanie leków czy dowożenie żony na wizyty lekarskie) z uwagi na charakter oraz częstotliwość nie mają decydującego wpływu na możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia. Nie wykazano również wpływu istniejących schorzeń (zespół wieńcowy, hipercholesterolemia, bóle migrenowe, miażdżyca stany zapalne jelit i żołądka) na stopień samodzielności żony skarżącego, które wymagałby jej permanentnej opieki i pielęgnacji. Reasumując Sąd I instancji uznał, że świadczenie pielęgnacyjne skarżącemu nie przysługuje, gdyż nie spełnia on warunków z art. 17 ust. 1 u.ś.r., który to przepis został w sprawie prawidłowo zastosowany. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżając wyrok w całości, zarzucił Sądowi I instancji: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "P.p.s.a.") naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż zakres sprawowanej przez stronę opieki nie uniemożliwia jej podjęcia zatrudnienia oraz, że między rezygnacją lub niepodejmowaniem przez stronę skarżącą zatrudnienia nie występuje związek przyczynowy; 2. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi przy nieuwzględnieniu całości materiału dowodowego zebranego w sprawie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 3. art. 151 P.p.s.a. poprzez niesłuszne oddalenie skargi, podczas gdy zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., bowiem organ odwoławczy orzekł jednoznacznie sprzecznie z zebranm materiałem dowodowym oceniając go zupełnie dowolnie, czym naruszył zasadę swobodnej oceny dowodów zdecydowanie wykraczając poza granice tej swobody, w szczególności z pominięciem okoliczności pobierania przez skarżącego specjalnego zasiłku opiekuńczego, przesłanki przyznania którego są analogiczne z przesłankami przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Z uwagi na powyższe, wniesiono o: 1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi; 2. ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji; 3. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Złożono jednocześnie oświadczenie o zrzeczeniu się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie wskazanych wyżej zarzutów. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została złożona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Rozpoznana w tych granicach skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu. Zasadny jest zarzut błędnej wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., czego konsekwencją jest zasadność zarzutu procesowego naruszenia art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Podstawą materialnoprawną kontrolowanej przez Sąd I instancji decyzji jest art. 17 ust. 1 u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji), zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r., określający warunki przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, formułuje zatem wobec organu administracji przy rozpoznaniu wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, obowiązek ustalenia, w ramach wykazania związku między niepodejmowaniem pracy (rezygnacją z zatrudnienia) a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną, rozmiaru faktycznie sprawowanej opieki w kontekście braku możliwości podjęcia pracy. Samo wydanie orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym nie jest bowiem jednoznaczne z faktycznym sprawowaniem nad osobą, której orzeczenie dotyczy, opieki w takim wymiarze, że opiekun zmuszony jest każdorazowo do rezygnacji z pracy lub jej niepodejmowania. O ile bowiem konieczność stałej lub długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną wynika z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, o tyle - zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. - dla przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego niezbędny jest bezpośredni i ścisły związek pomiędzy rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia a sprawowaniem opieki. Zatem nie każda rezygnacja z zatrudnienia stanowi podstawę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a tylko taka, która jest podyktowana zakresem sprawowanej opieki (zob. B. Chludziński [w:] Świadczenia rodzinne. Komentarz, wyd. II, red. P. Rączka, LEX/el. 2023, art. 17). Przepisy ustawy materialnej nie zawierają definicji "sprawowania opieki. W orzecznictwie wskazuje się, że aby można było mówić o opiece, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. musi ona być "stała" lub "długoterminowa". Określenia "stała" lub "długoterminowa" wskazują na to, że nie może to być opieka świadczona niecodziennie, a nawet jeżeli codziennie, to tylko przez część doby, zatem sporadycznie. Przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy zatem stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (zob. np. wyroki NSA z: 5 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 2454/11 i 23 października 2020 r. sygn. akt I OSK 1148/20, jeżeli nie zaznaczono inaczej, wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych cytowane w tym wyroku są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast w sytuacji, gdy opieka nad daną osobą nie nosi cech opieki stałej lub długotrwałej, taki związek przyczynowy nie istnieje. Przejawem opieki jest również wyręczanie osoby z niepełnosprawnością w jej normalnych, codziennych czynnościach życiowych, którym z uwagi na swój stan zdrowia nie może sprostać. Naczelny Sąd Administracyjny nie neguje, że przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. zakłada związek między rezygnacją z zatrudnienia a sprawowaniem opieki. Ocenie w związku z tym podlegać może, czy ubiegający się o świadczenie jest osobą sprawującą opiekę. Przepis ten nie zakłada jednak, że do oceny organu należy zakres potrzeb osoby niepełnosprawnej. To wyspecjalizowany organ orzeka o stopniu niepełnosprawności, a w konsekwencji o potrzebie uzyskiwania stałego bądź długookresowego wsparcia ze strony opiekuna. W przypadku żony skarżącego organ ten, wydając orzeczenie na stałe, orzekł o takiej potrzebie opieki i znacznym ograniczeniu możliwości samodzielnej egzystencji. W takim przypadku osoba z kręgu zobowiązanych do alimentacji może podjąć decyzję o podjęciu się osobistej opieki i rezygnacji z zatrudnienia. Wskazywany przez organy i Sąd I instancji zakres samodzielności osoby niepełnosprawnej nie może zniweczyć ustaleń wynikających z wydanego orzeczenia o niepełnosprawności. To dokument ten rozstrzyga, że osoba niepełnosprawna wymaga stałej opieki lub pomocy ze strony innych osób. Podjęcie się takiej opieki, w przypadku rezygnacji lub niepodejmowania zatrudnienia, skutkuje po stronie osoby zobowiązanej do alimentacji, uprawnieniem do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności samo w sobie nie wystarcza w pełni do określenia zakresu potrzeb osób niepełnosprawnych (opieki, pielęgnacji, wsparcia). Temu celowi ma służyć badanie, czy zakres potrzeb osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności uniemożliwia aktywność zawodową jej opiekuna. Badanie okoliczności sprawowania opieki, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r. powinno odbywać się w trakcie wywiadu środowiskowego na okoliczność zarówno sprawowania opieki przez wnioskodawcę, jak i sprawowania jej w sposób prawidłowy i zgodnie ze wskazaniami wynikającymi z orzeczenia o niepełnosprawności oraz adekwatnie do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Nie oznacza to jednak, że wynik wywiadu może być interpretowany z pominięciem wskazań opiekuńczych wynikających z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności (zob. wyrok NSA z 6 listopada 2024 r. sygn. akt I OSK 2816/23). Okoliczności faktyczne rozpoznawanej sprawy nie są sporne. W dacie orzekania przez organy żona skarżącego legitymowała się wydanym na stałe orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z 17 listopada 2009 r. W orzeczeniu tym stwierdzono, że wymaga ona zarówno korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji, przez co rozumie się korzystanie z usług socjalnych, opiekuńczych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych, jak i stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Jednocześnie, nie ustalono, aby korzystała ona ze wsparcia systemu środowiskowego. Nie ustalono też, aby opiekę nad nią sprawowały inne osoby, poza skarżącym, jak też, aby była pozostawiona bez opieki i wymaganego wsparcia. W wywiadzie potwierdzono, że to skarżący jest osobą, która towarzyszy żonie w codziennej egzystencji. Przedstawiony wyżej sposób wykładni art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. ma istotne znaczenie dla oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji w zakresie podzielenia przezeń stanowiska Kolegium, że skarżący nie spełniła przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ nie występuje związek przyczynowy pomiędzy sprawowaną przez nim opieką a koniecznością rezygnacji/niepodejmowaniem zatrudnienia. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika bowiem, że zakres sprawowanej przez skarżącego opieki nad żoną był badany w kontekście "zakresu niezbędnych z punktu widzenia osoby niepełnosprawnej czynności". Zaczynając już od arkusza rodzinnego wywiadu środowiskowego, należy zauważyć, że ustaleniom pracownika socjalnego podlegał stopień sprawności fizycznej żony skarżącego. Za istotne uznały Sąd I instancji i organ rozstrzygający sprawę fakt, że żona skarżącego nie jest osobą leżącą, lecz "ma amputowaną nogę i porusza się przy pomocy protezy". Tymczasem fakt, że żona skarżącego wymaga stałej lub długotrwałej opieki innej osoby wynika wprost z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Ponadto, zarówno organy orzekające w sprawie jak i Sąd I instancji nie wzięły pod uwagę kwestii, że żona skarżącego wymaga wsparcia męża przy kąpieli, a czasami musi zostać zaniesiona do łazienki, skarżący śpi w jednym pokoju z żoną i reaguje na każdy jej ruch w nocy, codziennie mierzy jej ciśnienie i podaje leki, jeśli żona ma "dobry dzień" zakłada protezę i do toalety idzie sama, bądź z wykorzystaniem kul, balkonika lub wózka. Z wywiadu środowiskowego wynika również, że żona skarżącego cierpi na przewlekły zespół wieńcowy z postacią naczyniokurczową dławicy, nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemię, bóle migrenowe, miażdżycę, stany zapalne jelit i żołądka. Jest po implantacji stentów oraz amputacji kończyny dolnej prawej z powodu fibrosarcomy, odbyła również chemioterapię. Z wywiadu wynika także, że pod protezą znajdują się owrzodzenia, które najprawdopodobniej powodują ból przy zakładaniu protezy. Żona skarżącego ma ponadto problemy z cieśnią nadgarstków i pozostaje pod opieką wielu specjalistów, m.in. onkologa, kardiologa czy gastrologa. Do wniosku załączono dokumenty na poparcie wskazanych okoliczności (k. 1-4 akt adm.). W wywiadzie wskazano również, że okresowo stan zdrowia żony skarżącego pogarsza się na tyle, że nie jest ona w stanie poruszać się samodzielnie po mieszkaniu, leży w łóżku i jest całkowicie uzależniona od męża. Są to stany nasilonej dławicy oraz występujących owrzodzeń i czyraków pod protezą a także problemów z cieśnią nadgarstków, które to problemy uniemożliwiają jej poruszanie się za pomocą kul i powodują stan unieruchomienia. Nie można również zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu I instancji, że "Nie wykazano również wpływu istniejących schorzeń (zespół wieńcowy, hipercholesterolemia, bóle migrenowe, miażdżyca stany zapalne jelit i żołądka) na stopień samodzielności żony skarżącego, które wymagałby jej permanentnej opieki i pielęgnacji". Zauważenia wymaga bowiem, że całokształt chorób żony skarżącego, w tym przede wszystkim fibrosarcomy, tj. włókniakomięsaka - rzadkiego nowotworu złośliwego tkanek miękkich, w powiązaniu w pozostałymi schorzeniami – chorobami serca, z powodu których przebywała w szpitalu, nadciśnieniem tętniczym, hipercholesterolemią, bólami migrenowymi, miażdżycą, stanami zapalnymi jelit i żołądka, stanie po implantacji stentów oraz amputacji kończyny dolnej prawej a także pojawiających się owrzodzeń i problemów z cieśnią nadgarstków, trudno jest uznać, że jest ona w stanie samodzielnie funkcjonować przez cały czas. Istotnym jest również fakt, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie skarżącego z 13 października 2023 r., z którego wynika, że w przypadku przyznania świadczenia pielęgnacyjnego rezygnuje on z przysługującego mu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Kluczowa przesłanka warunkująca przyznanie obu tych świadczeń, tj. niepodejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania (stałej) opieki nad osobą niepełnosprawną, jest co do istoty tożsama. W obu przypadkach ustawodawca wymagał istnienia bezpośredniego związku przyczynowoego pomiędzy brakiem aktywności zawodowej opiekuna a koniecznością zapewnienia opieki osobie niepełnosprawnej. Podstawą dokonanej przez organy oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcia, że zakres opieki sprawowanej przez skarżącego nad niepełnosprawną żoną nie wymaga rezygnacji z zatrudnienia czy uniemożliwia jego podjęcie, była wadliwa wykładnia art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., również błędnie zaaprobowana przez Sąd I instancji. Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni przedstawioną w wyroku wykładnię jak również treść przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie ponownego rozpoznawania wniosku (art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym; Dz. U. poz. 1429 ze zm.). W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że sprawa została dostatecznie wyjaśniona, na podstawie art. 188 w zw. z art. 182 § 2 i art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 14 kwietnia 2025
- Symbol z opisem
- 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
- Hasła tematyczne
- Pomoc społeczna
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Iwona Bogucka Mariola Kowalska /sprawozdawca/ Piotr Przybysz /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
art. 17 ust. 1 pkt 4 · Dz.U. 2003 nr 228 poz. 2255
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 151 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art, 7, art. 77 § 1, art. 80 · Dz.U. 2022 poz. 2000
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny