I OZ 392/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 933/13 o odmowie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie

Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił A.Z. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż że sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Z oświadczeń zawartych we wniosku oraz okoliczności wynikających z przedłożonych dokumentów wynika, że rodzina skarżącego uzyskuje stały miesięczny dochód w łącznej wysokości 1 989 zł, a wnioskodawca dysponuje oszczędnościami w wysokości 3 000 zł. Zdaniem Sądu fakt ten, w świetle orzecznictwa, w zasadzie wyklucza możliwość przyznania prawa pomocy. Ponadto posiada, jak to określił, zamrożone aktywa znajdujące się w zarządzie syndyka o wartości 12 000 zł. Dodatkowo analiza operacji wskazanych na wyciągu z rachunku bankowego Banku BPH prowadzi do stwierdzenia, że około 3 tygodnie przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podjął w dniu 13 lutego 2014 r. z ww. konta kwotę 7 549, 19 zł. Ponadto Sąd zwrócił uwagę, że skarżący na bieżąco reguluje swoje zobowiązania z tytułu opłat za media, zgodnie zaś z poglądem wyrażonym w orzecznictwie sądów administracyjnych - koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Z uwagi na te okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił przyznania prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.". Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A.Z. podnosząc, iż środki znajdujące się w depozycie w firmie [...] zajęte są przez syndyka upadłości tej firmy i niewiadomym jest, czy w ogóle je odzyska. Ponadto skarżący wskazał, że kwota 7 549, 19 zł, pobrana z konta w lutym 2012 r., wydatkowana została na bieżące potrzeby jego rodziny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. stanowi, iż prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania niezbędnego dla utrzymania strony i jej rodziny. Wykazanie okoliczności, które wskazywałyby na zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie i winno nastąpić poprzez złożenie oświadczeń w odpowiednich rubrykach urzędowego formularza, na którym składa się przedmiotowy wniosek. Jeśli jednak oświadczenia zawarte we wniosku nie wystarczają do pełnej oceny sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, bądź też budzą wątpliwości, Sąd może, na podstawie art. 255 powołanej ustawy, zażądać od strony dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów potwierdzających jej rzeczywiste dochody oraz stan majątkowy, czy rodzinny. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zażądał od A.Z. przedstawienia dokumentów, z których wynikałaby jego pełna sytuacja majątkowa i rodzinna, poprzez przedłożenie: wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków bankowych, dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych przez skarżącego wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem oraz dokumentu potwierdzającego wysokość świadczenia otrzymywanego przez matkę skarżącego, które to świadczenie wskazane zostało jako jedyne źródło utrzymania całej jego rodziny. Skarżący przedstawił wprawdzie żądane zaświadczenia, w sposób obszerny nakreślając swoją sytuację majątkową, jednakże z przedstawionych dokumentów wynikało, iż wbrew jego oświadczeniom nie jest on osobą znajdującą się w sytuacji pozwalającej na przyznanie mu prawa pomocy. Przede wszystkim wskazać trzeba, na co zwrócił uwagę także Sąd I instancji, iż skarżący posiada oszczędności, w kwocie 3000 zł, a sam ten fakt wskazuje na to, że jest on w stanie ponieść pełne koszty niniejszego postępowania, szczególnie wobec faktu, iż jest on z mocy ustawy zwolniony od obowiązku uiszczania opłat sądowych. Ponadto podkreślić trzeba, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie zachodzą wątpliwości co do rzeczywistych możliwości finansowych strony, jeśli wziąć pod uwagę, iż jedynie w okresie od 13 lutego 2014 r. a 6 marca 2014 r. dokonał on wydatków na kwotę bez mała 3900 zł, w tym blisko 600 zł na zakup odkurzacza., a wydatki te w znaczny sposób przewyższają łączny dochód całej rodziny skarżącego. W tej sytuacji uznać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie słusznie uznał, iż A.Z. nie wykazał w sposób dostateczny, aby spełniał przesłanki przyznania mu prawa pomocy, a wydane w tym przedmiocie postanowienie odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.